1. Quy định về xác định chứng cứ trong tố tụng dân sự?

Căn cứ theo Điều 95 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, xác định chứng cứ được quy định cụ thể như sau:

- Tài liệu đọc được nội dung được coi là chứng cứ nếu là bản chính hoặc bản sao có công chứng, chứng thực hợp pháp hoặc do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cung cấp, xác nhận.

- Tài liệu nghe được, nhìn được được coi là chứng cứ nếu được xuất trình kèm theo văn bản trình bày của người có tài liệu đó về xuất xứ của tài liệu nếu họ tự thu âm, thu hình hoặc văn bản có xác nhận của người đã cung cấp cho người xuất trình về xuất xứ của tài liệu đó hoặc văn bản về sự việc liên quan tới việc thu âm, thu hình đó.

- Thông điệp dữ liệu điện tử được thể hiện dưới hình thức trao đổi dữ liệu điện tử, chứng từ điện tử, thư điện tử, điện tín, điện báo, fax và các hình thức tương tự khác theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.

- Vật chứng là chứng cứ phải là hiện vật gốc liên quan đến vụ việc.

- Lời khai của đương sự, lời khai của người làm chứng được coi là chứng cứ nếu được ghi bằng văn bản, băng ghi âm, đĩa ghi âm, băng ghi hình, đĩa ghi hình, thiết bị khác chứa âm thanh, hình ảnh theo quy định tại khoản 2 Điều này hoặc khai bằng lời tại phiên tòa.

- Kết luận giám định được coi là chứng cứ nếu việc giám định đó được tiến hành theo đúng thủ tục do pháp luật quy định.

- Biên bản ghi kết quả thẩm định tại chỗ được coi là chứng cứ nếu việc thẩm định được tiến hành theo đúng thủ tục do pháp luật quy định.

- Kết quả định giá tài sản, kết quả thẩm định giá tài sản được coi là chứng cứ nếu việc định giá, thẩm định giá được tiến hành theo đúng thủ tục do pháp luật quy định.

- Văn bản ghi nhận sự kiện, hành vi pháp lý do người có chức năng lập tại chỗ được coi là chứng cứ nếu việc lập văn bản ghi nhận sự kiện, hành vi pháp lý được tiến hành theo đúng thủ tục do pháp luật quy định.

- Văn bản công chứng, chứng thực được coi là chứng cứ nếu việc công chứng, chứng thực được thực hiện theo đúng thủ tục do pháp luật quy định.

- Các nguồn khác mà pháp luật có quy định được xác định là chứng cứ theo điều kiện, thủ tục mà pháp luật quy định.

2. Ý nghĩa của hoạt động xác định chứng cứ trong tố tụng dân sự

Trong việc giải quyết vụ việc dân sự, việc xác định chứng cứ đóng vai trò cực kỳ quan trọng và ảnh hưởng đến tính công bằng và chính xác của quá trình xét xử. Chính nhờ vào các chứng cứ mà chúng ta có thể nghiên cứu và xác định các sự kiện, tình tiết liên quan đến vụ án. Điều này là cực kỳ quan trọng để tạo ra một bản án dân sự chính xác và công bằng.

Thông qua việc phát hiện, xem xét, và ghi nhận chứng cứ từ mặt tố tụng, ta có thể đánh giá tính xác thực của chúng và đối chiếu với các sự kiện thực tế. Các cơ quan tiến hành tố tụng cần phải tiến hành một quá trình nghiên cứu toàn diện và kỹ lưỡng về các chứng cứ để đảm bảo sự phù hợp và minh bạch. Điều này giúp họ tìm ra chân lý khách quan và bảo đảm tính công bằng trong quá trình xét xử.

Việc xác định chứng cứ cũng giúp xác định tính thật sự và đúng đắn của các sự kiện trong vụ án. Qua đó, mọi giai đoạn của quá trình tố tụng dân sự đều có thể được mở ra và kết thúc từ vấn đề chứng cứ. Điều này đảm bảo cho Tòa án có thể giải quyết vụ việc nhanh chóng và chính xác theo quy định của pháp luật, đồng thời bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự.

Tóm lại, việc xác định chứng cứ không chỉ đảm bảo tính công bằng và chính xác trong quá trình xét xử mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả của vụ án dân sự. Chính vì vậy, việc này cần phải được thực hiện một cách cẩn thận và đúng đắn theo quy định của pháp luật.

3. Một số kiến nghị về đánh giá chứng cứ trong giải quyết vụ việc dân sự

Đánh giá chứng cứ là bước quan trọng cuối cùng trong quá trình chứng minh, và qua đó, chủ thể có thẩm quyền có nhiệm vụ xác định giá trị của từng chứng cứ và mối quan hệ biện chứng giữa chúng. Tòa án là cơ quan duy nhất có thẩm quyền thực hiện hoạt động này.

Mục đích của việc đánh giá chứng cứ là làm sáng tỏ giá trị chứng minh của từng chứng cứ đối với việc xác định bản chất của mối quan hệ pháp luật cần được giải quyết. Vì vậy, quá trình đánh giá chứng cứ cần tuân thủ các nguyên tắc để đảm bảo tính khách quan, tính hợp pháp và tính liên quan của chứng cứ.

Hoạt động đánh giá chứng cứ diễn ra sau quá trình thu thập chứng cứ, và kết quả của quá trình này cung cấp cơ sở cho việc đánh giá chứng cứ. Để đảm bảo tính khách quan, toàn diện, đầy đủ và chính xác trong quá trình đánh giá chứng cứ, quá trình thu thập chứng cứ phải được thực hiện một cách hiệu quả. Tuy nhiên, qua việc đánh giá chứng cứ, chủ thể có thể phát hiện ra các mâu thuẫn giữa các chứng cứ hoặc cần phải làm rõ giá trị chứng minh của từng chứng cứ. Từ đó, chủ thể có thể quay lại quá trình thu thập và xác minh chứng cứ để thu thập đầy đủ các chứng cứ có giá trị trong việc giải quyết vụ việc dân sự, đảm bảo tính toàn diện và đầy đủ trong quá trình đánh giá chứng cứ.

Bước đầu tiên để nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật về đánh giá chứng cứ là hoàn thiện các quy định liên quan đến hoạt động thu thập chứng cứ. Điều này bao gồm việc tăng cường sự tham gia của đương sự trong quá trình tố tụng và làm rõ vai trò của tòa án trong việc yêu cầu đương sự thu thập, giao nộp hoặc tự mình thu thập chứng cứ liên quan đến vụ việc dân sự. Đối với đương sự, cần bổ sung các quy định đảm bảo khả năng thu thập tài liệu chứng cứ đang được quản lý và lưu giữ bởi các cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân khác. Đối với tòa án, cần xem xét vai trò của họ trong việc thu thập chứng cứ, tránh tình trạng không thu thập đầy đủ chứng cứ cần thiết do quyết định chủ quan của tòa án. Mặc dù việc sửa chữa sai sót có thể thực hiện qua thủ tục phúc thẩm, nhưng điều này chỉ mang tính “hậu kiểm” và không ngăn chặn được các sai sót trong quá trình tố tụng.

Thứ hai, cần hoàn thiện các chế tài đối với việc không thực hiện nghĩa vụ giao nộp tài liệu chứng cứ cho các đương sự khác khi giao nộp tài liệu cho tòa án. Điều này đảm bảo rằng đương sự có khả năng chuẩn bị cần thiết cho việc tranh tụng tại phiên tòa, đồng thời đưa ra các ý kiến đánh giá chứng cứ làm cơ sở cho hoạt động đánh giá chứng cứ của tòa án.

Thứ ba, cần tăng cường hiệu quả của phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận và công khai chứng cứ. Điều này bao gồm tổ chức phiên họp trước phiên tòa sơ thẩm nhằm xác định tính đầy đủ của chứng cứ đối với yêu cầu của các bên và xác định các chứng cứ sẽ được sử dụng trong việc giải quyết vụ việc dân sự. Trong phiên họp này, các bên có cơ hội trình bày quan điểm về tính hợp pháp, tính khách quan và tính liên quan của các tài liệu của vụ việc để làm cơ sở cho quyết định của tòa án.

Việc hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả của hoạt động đánh giá chứng cứ trong tố tụng dân sự là cần thiết để đảm bảo tính công bằng và minh bạch trong quá trình tố tụng, bảo vệ quyền và lợi ích của các bên liên quan, và đồng thời cũng góp phần củng cố hệ thống pháp luật và công lý.

Xem thêm: Hoạt động thu thập chứng cứ của Tòa án theo tố tụng dân sự?

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Làm thế nào để xác định chứng cứ trong tố tụng dân sự? mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc. 

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!