1. Điều kiện chung để được bồi dưỡng bằng hiện vật
Theo quy định chi tiết tại Điều 24 của Luật An toàn, vệ sinh lao động 2015 và Điều 3 của Thông tư 24/2022/TT-BLĐTBXH thì điều kiện chung đối với người lao động được nhận bồi dưỡng bằng hiện vật bao gồm các điều kiện cụ thể như sau:
* Đối tượng hưởng: Người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại cho sức khỏe.
* Để được hưởng chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật, người lao động cần đáp ứng đầy đủ hai điều kiện sau:
- Nghề, công việc thuộc danh mục đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm:
+ Danh mục này được ban hành bởi Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội.
+ Bao gồm các ngành nghề, công việc tiềm ẩn nguy cơ cao cho sức khỏe người lao động do tiếp xúc với các yếu tố nguy hiểm, độc hại.
- Làm việc trong môi trường lao động có: Ít nhất một trong hai yếu tố sau:
+ Yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại không bảo đảm tiêu chuẩn, quy chuẩn vệ sinh lao động: Theo quy định của Bộ Y tế.
+ Tiếp xúc với ít nhất 1 yếu tố từ nhóm chỉ tiêu "Tiếp xúc các nguồn gây bệnh truyền nhiễm": Được xếp từ 4 điểm trở lên. Theo quy định tại Luật phòng, chống các bệnh truyền nhiễm năm 2007.
- Lưu ý: Việc xác định các yếu tố nguy hiểm, độc hại, có hại trong môi trường lao động phải được thực hiện bởi tổ chức đủ điều kiện hoạt động quan trắc môi trường lao động theo quy định của pháp luật.
- Ngoài ra:
+ Người sử dụng lao động có trách nhiệm cung cấp đầy đủ, đúng thời hạn chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật cho người lao động đáp ứng điều kiện.
+ Việc bồi dưỡng bằng hiện vật có thể được thực hiện dưới các hình thức như: Cung cấp sữa, nước giải khát, thức ăn dinh dưỡng, hoặc hỗ trợ kinh phí để người lao động mua sắm các loại thực phẩm này.
+ Mức bồi dưỡng bằng hiện vật cụ thể được quy định chi tiết trong văn bản pháp luật liên quan.
2. Danh mục nghề, công việc được bồi dưỡng bằng hiện vật
Danh mục nghề, công việc được bồi dưỡng bằng hiện vật được quy định dựa trên các tiêu chí, bảng xác định chỉ tiêu về điều kiện lao động tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 24/2022/TT-BLĐTBXH của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội. Danh mục này bao gồm các ngành nghề, công việc tiềm ẩn nguy cơ cao cho sức khỏe người lao động do tiếp xúc với các yếu tố nguy hiểm, độc hại.
- Một số nhóm ngành nghề chính trong danh mục này bao gồm:
+ Khai thác khoáng sản: Khai thác than đá, quặng kim loại, đá quý, đá xây dựng,...
+ Chế biến khoáng sản: Luyện kim, sản xuất vật liệu xây dựng, hóa chất,...
+ Sản xuất công nghiệp: Dệt may, da giày, hóa chất, điện tử, cơ khí,...
+ Xây dựng: Thi công công trình giao thông, thủy lợi, xây dựng nhà cửa,...
+ Nông nghiệp: Sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu, phân bón hóa học,...
+ Dịch vụ: Thu gom rác thải, vệ sinh môi trường, xử lý nước thải,...
- Ngoài ra, danh mục còn bao gồm một số ngành nghề, công việc khác như:
+ Làm việc trong môi trường bức xạ: X-quang, y học hạt nhân, sản xuất năng lượng hạt nhân,...
+ Làm việc trong môi trường có nhiệt độ cao: Luyện kim, sản xuất thủy tinh, sản xuất xi măng,...
+ Làm việc trong môi trường có tiếng ồn: Sân bay, nhà máy, xưởng cơ khí,...
+ Làm việc trong môi trường rung động: Sử dụng máy móc, thiết bị rung,...
- Lưu ý: Danh mục này chỉ mang tính chất tham khảo, người sử dụng lao động cần căn cứ vào quy định cụ thể để xác định xem nghề, công việc của mình có thuộc diện được bồi dưỡng bằng hiện vật hay không.
3. Mức bồi dưỡng bằng hiện vật hiện nay
Khoản 1 Điều 4 Thông tư 24/2022/TT-BLĐTBXH quy định người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại cho sức khỏe sẽ được hưởng chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật. Mức bồi dưỡng được quy định theo 4 mức, cụ thể như sau:
- Mức 1: 13.000 đồng/ngày.
- Mức 2: 20.000 đồng/ngày.
- Mức 3: 26.000 đồng/ngày.
- Mức 4: 32.000 đồng/ngày.
Mức bồi dưỡng cụ thể áp dụng cho từng loại nghề, công việc được quy định chi tiết trong danh mục nghề, công việc được bồi dưỡng bằng hiện vật. Danh mục này được ban hành kèm theo Thông tư 24/2022/TT-BLĐTBXH của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội.
Người sử dụng lao động có trách nhiệm cung cấp đầy đủ, đúng thời hạn chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật cho người lao động đáp ứng điều kiện. Việc bồi dưỡng bằng hiện vật có thể được thực hiện dưới các hình thức như:
- Cung cấp sữa, nước giải khát, thức ăn dinh dưỡng.
- Cung cấp thuốc hoặc thực phẩm chức năng để bồi dưỡng liên quan đến công việc người lao động đang thực hiện
Ngoài ra, người sử dụng lao động cần đảm bảo môi trường làm việc an toàn, vệ sinh cho người lao động, hạn chế tối đa các yếu tố nguy hiểm, độc hại ảnh hưởng đến sức khỏe của họ.
* Lưu ý:
- Mức bồi dưỡng bằng hiện vật được tính theo định suất hàng ngày và có giá trị bằng tiền theo quy định trên.
- Người sử dụng lao động có trách nhiệm cung cấp đầy đủ, đúng thời hạn chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật cho người lao động đáp ứng điều kiện.
- Việc bồi dưỡng bằng hiện vật có thể được thực hiện dưới các hình thức như: Cung cấp sữa, nước giải khát, thức ăn dinh dưỡng, hoặc hỗ trợ kinh phí để người lao động mua sắm các loại thực phẩm này.
* Ý nghĩa của quy định:
- Bảo vệ sức khỏe cho người lao động: Việc bồi dưỡng bằng hiện vật giúp cung cấp các dưỡng chất thiết yếu cho người lao động, góp phần nâng cao sức đề kháng, phòng chống các bệnh tật do ảnh hưởng của môi trường làm việc.
- Tạo điều kiện làm việc an toàn, vệ sinh: Chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật thể hiện sự quan tâm của người sử dụng lao động đến sức khỏe và đời sống của người lao động, góp phần tạo môi trường làm việc an toàn, vệ sinh, thúc đẩy năng suất lao động.
- Đảm bảo quyền lợi cho người lao động: Quy định về bồi dưỡng bằng hiện vật là một trong những quyền lợi cơ bản của người lao động, góp phần đảm bảo công bằng xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người lao động.
4. Hình thức bồi dưỡng bằng hiện vật
Chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật đối với người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại được thực hiện dưới các hình thức sau:
- Cung cấp trực tiếp:
+ Sữa: Cung cấp trực tiếp sữa tươi, sữa chua, hoặc các sản phẩm từ sữa khác có nguồn gốc rõ ràng, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.
+ Nước giải khát: Cung cấp nước lọc, nước trái cây, hoặc các loại nước giải khát khác có lợi cho sức khỏe.
+ Thức ăn dinh dưỡng: Cung cấp các món ăn được chế biến từ nguyên liệu tươi ngon, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, phù hợp với điều kiện lao động và nhu cầu dinh dưỡng của người lao động.
- Hỗ trợ kinh phí: Cấp phát phiếu mua hàng: Người sử dụng lao động có thể cấp phát phiếu mua hàng cho người lao động để đổi lấy sữa, nước giải khát, thức ăn dinh dưỡng tại các cửa hàng uy tín.
- Lưu ý:
+ Hình thức bồi dưỡng bằng hiện vật cụ thể do người sử dụng lao động lựa chọn phù hợp với điều kiện thực tế và nhu cầu của người lao động.
+ Việc lựa chọn hình thức bồi dưỡng cần đảm bảo:
-> Phù hợp với quy định của pháp luật.
-> Có lợi cho sức khỏe của người lao động.
-> Thuận tiện cho người lao động sử dụng.
+ Người sử dụng lao động cần có kế hoạch bồi dưỡng bằng hiện vật cụ thể, chi tiết và công khai cho người lao động biết.
+ Việc thực hiện chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật cần được kiểm tra, giám sát chặt chẽ để đảm bảo hiệu quả và đúng quy định.
Ngoài ra, có thể tham khảo: Mức bồi dưỡng bằng hiện vật cho người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.
