1. Nhiệm vụ của Tổng cục phòng chống thiên tai trong hợp tác quốc tế về phòng chống thiên tai

Căn cứ theo quy định tại Khoản 14 Điều 2 Quyết định 26/2017/QĐ-TTg quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Tổng cục Phòng, chống thiên tai thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn do Thủ tướng Chính phủ ban hành thì trong hoạt động hợp tác quốc tế trong phòng, chống thiên tai, Tổng cục phòng, chống thiên tai có nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể như sau:

- Trình Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn việc kêu gọi, tiếp nhận, điều phối hỗ trợ của quốc tế về phòng, chống thiên tai thuộc nhiệm vụ của Bộ theo quy định;

- Nhận thông tin dự báo, cảnh báo và thông tin liên quan đến thiên tai từ cơ quan, tổ chức quốc tế; cung cấp thông tin về thiên tai cho cơ quan, tổ chức quốc tế theo quy định của pháp luật;

- Đầu mối đối tác phòng, chống thiên tai; hợp tác ASEAN về quản lý thiên tai; khung hành động của Liên hợp quốc về giảm nhẹ rủi ro thiên tai và các hợp tác quốc tế khác trong phòng, chống thiên tai theo quy định và phân công của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn;

- Tổ chức thực hiện chương trình, đề án, dự án và các hoạt động hợp tác quốc tế về phòng, chống thiên tai, đê điều theo quy định của pháp luật và phân cấp của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

2. Nguyên tắc hợp tác quốc tế về phòng, chống thiên tai

Thiên tai là những hiện tượng thiên nhiên cực đoan, là sự cố bất khả kháng và có những lúc nằm ngoài khả năng kiểm soát của con người. Điều đáng nói là các loại hình thiên tai ngày càng diễn biến trái quy luật, trước đây diễn ra theo mùa, còn giờ đây xuất hiện quanh năm, kể cả trong những tháng được xem là hiếm khi xuất hiện.

Thiên tai có thể trở nên trầm trọng hơn do các tiêu chuẩn xây dựng không phù hợp, người dân bị gạt ra bên lề, bất bình đẳng, khai thác quá mức tài nguyên, mở rộng đô thị quá mức và biến đổi khí hậu. Sự tăng trưởng nhanh chóng của dân số thế giới và sự tập trung dân ngày càng thường xuyên trong các môi trường nguy hiểm đã làm gia tăng cả tần suất và mức độ nghiêm trọng của các thảm họa. Với khí hậu nhiệt đới và địa hình không ổn định, cùng với nạn phá rừng, sự phát triển quá mức theo quy hoạch, các công trình xây dựng phi kỹ thuật làm cho các khu vực thường xuyên xảy ra thiên tai trở nên dễ bị tổn thương hơn. Các nước đang phát triển ít nhiều phải hứng chịu thiên tai thường xuyên do truyền thông kém hiệu quả kết hợp với việc phân bổ ngân sách không đủ cho công tác phòng chống và quản lý thiên tai.

Hiện nay, theo thống kê có 22 loại hình thiên tai thường gặp bao gồm: bão, áp thấp nhiệt đới, lốc, sét, mưa lớn, lũ, lũ quét, ngập lụt, sạt lở đất do mưa lũ hoặc dòng chảy, sụt lún đất do mưa lũ hoặc dòng chảy, nước dâng, xâm nhập mặn, nắng nóng, hạn hán, rét hại, mưa đá, sương muối, động đất, sóng thần và các loại thiên tai khác. Mọi loại thiên tai đều đem lại những rủi ro có khả năng gây thiệt hại lớn đến tính mạng tài sản công trình hạ tầng và môi trường sống của con người.

Chính vì sức ảnh hưởng của thiên tai rất lớn nên chính sách hợp tác quốc tế trong phòng chống thiên tai được diễn ra là thật sự cần thiết. Ngày nay, hợp tác quốc tế trong phòng chống thiên tai được hiểu là các hoạt động của các quốc gia liên kết với nhau phối hợp phòng ngừa, ứng phó và đưa ra những biện pháp khắc phục hậu quả phù hợp. 

Theo quy định tại Điều 38 Luật phòng chống thiên tai 2013 được sửa đổi năm 2020 thì các quốc gia khi tham gia hợp tác quốc tế phòng chống thiên tai sẽ tuân thủ các nguyên tắc được quy định như sau:

- Tham gia hợp tác quốc tế phòng chống thiên tai nhưng các quốc gia vẫn phải tôn trọng độc lập chủ quyền và với lãnh thổ không được tự ý can thiệp công việc nội bộ của nhau và không được xâm phạm đến lợi ích quốc gia dân tộc của các thành viên;

- Nếu Việt Nam tham gia vào điều ước quốc tế thì cần tuân thủ những quy định mà điều ước quốc tế này ghi nhận;

- Căn cứ trên tình hình thực tế để đưa ra mức độ thiên tai có thể diễn ra, các quốc gia tiến hành chủ động đề xuất sáng kiến hợp tác quốc tế về lĩnh vực phòng chống thiên tai;

- Hoạt động hợp tác quốc tế không chỉ được thực hiện bằng hành động cụ thể mà trong các lĩnh vực đào tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ cũng nên ưu tiên hoạt động tích cực hơn; Ngoài ra, hoạt động này cũng nên được tích cực chia sẻ bởi vì kinh nghiệm phòng chống thiên tai của mỗi quốc gia sẽ khác nhau, và đạt tính hiệu quả nhất định. Chính vì vậy các quốc gia nên chia sẻ các kinh nghiệm và phối hợp tìm kiếm khiếu nại cung với đó là hợp tác đầu tư xây dựng nâng cấp công trình, phòng chống thiên tai.

3. Nội dung hợp tác quốc tế về phòng chống thiên tai

Các quốc gia khi tiến hành hợp tác quốc tế phòng, chống thiên tai thì cần tuân thủ theo đúng các nội dung đã thỏa thuận. Căn cứ theo Điều 39 Luật phòng chống thiên tai 2013 sửa đổi 2020 thì nội dung hợp tác quốc tế về phòng chống thiên tai được ghi nhận với các nội dung như:

- Thông tin về thiên tai cần phải liên tục được cập nhật, các thông tin này có thể được cung cấp từ các quốc gia với nhau để dự báo cảnh báo thiên tai. Để thực hiện được mục tiêu này thì quá trình hợp tác quốc tế về trao đổi thông tin dự báo cảnh báo thiên tai nên được diễn ra thường xuyên, nhanh chóng;

- Mặc dù, đã tích cực trong việc thông báo dự báo cảnh báo thiên tai tuy nhiên vẫn xảy ra những thiệt hại nhất định thì lĩnh vực hợp tác quốc tế mở rộng cả về lĩnh vực tìm kiếm cứu nạn cứu hộ;

- Bất kỳ một quốc gia nào khi gặp phải thiên tai đều chịu ảnh hưởng nặng nề đặc biệt là người dân có sự xáo trộn về cuộc sống và việc làm.  Thời điểm này, quá trình hợp tác quốc tế được phát huy để hỗ trợ, cứu trợ người dân, hành động này thể hiện tính chất nhân đạo trong vấn đề ngoại giao;

- Phạm vi hợp tác quốc tế trong Luật phòng chống thiên tai 2013 đã được mở rộng hơn thông qua việc tổ chức nghiên cứu, ứng dụng công nghệ cao, công nghệ tiên tiến hoặc những công nghệ mới để nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo, theo dõi, giám sát chuyến đi các loại hình thiên tai;

- Mục tiêu nâng cao hiệu quả đầu tư, quản lý, sử dụng công trình, phòng chống thiên tai, thích ứng biến đổi khí hậu là một trong những nội dung quan trọng. Để thực hiện được điều này thì nghiên cứu khoa học và ứng dụng công nghệ cao công nghệ tiên tiến công nghệ mới vật liệu mới cần được chú trọng;

Thực hiện tốt được việc nghiên cứu khoa học hoặc ứng dụng công nghệ cao, công nghệ tiên tiến, vật liệu mới vào trong quá trình xây dựng công trình này thì mới đảm bảo được an toàn công trình đê điều, công trình phòng chống sạt, lở, sụt lún đất, hồ, đập và công trình phòng chống thiên tai khác.

Xem thêm: Nhiệm vụ và giải pháp trong Chiến lược quốc gia phòng, chống thiên tai đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Nguyên tắc, nội dung hợp tác quốc tế về phòng chống thiên tai  mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!