Kim Lân là một nhà văn đại tài của nền văn học Việt Nam. Ông viết về chủ đề người nông dân với những lời lẽ mộc mạc giản dị, đặc biệt là câu chuyện Vợ Nhặt. Trong đó nổi bật lên là hình ảnh bà cụ Tứ tần tảo và có lòng yêu thương con tha thiết. Khi biết được con trai mình đã có vợ bà đã có những tâm trạng ngỡ ngàng mà cũng xót xa.
1. Dàn ý phân tích diễn biến tâm trạng bà cụ Tứ trong Vợ Nhặt
1.1 Mở bài
- Khái quát về tác giả và tác phẩm Vợ nhặt
- Nêu khái quát diễn biến tâm trạng của bà cụ Tứ
1.2 Thân bài
- Giới thiệu tác giả tác phẩm
+ Kim Lân là một trong những nhà văn hiện thực xuất sắc nhất của nền văn học Việt Nam thế kỉ 19
+Vợ Nhặt và tác phẩm nổi bật của Kim Lân viết về cuộc sống của người nông dân trong đoạn đó năm 1945
- Giới thiệu về nhân vật bà cụ Tứ
+Bà cụ Tứ là nhân vật có tâm trạng phức tạp và mâu thuẫn
+ Là một người có tấm lòng nhân hậu, thương con trai và con dâu
=>Qua đó thể hiện giá trị nhân đạo sâu sắc và cảm động trong tác phẩm của vợ nhặt
- Diễn biến tâm trạng của bà cụ Tứ
+ Nhân vật bà cụ Tứ bà cụ Tứ là một bà mẹ nghèo và là dân ngụ cư, với ngoại hình dáng đi lọng khọng, chậm chạp, run rẩy vừa đi vừa ho húng hắng. Bà là đại diện cho người nông dân nghèo
+ Từ ngạc nhiên đến sững sờ khi nhìn thấy Thị
Với một tình huống đặc biệt làm cho bà cụ Tứ từ ngạc nhiên sang sững sờ khi con trai mình lấy vợ. Bà ngạc nhiên vì con trai mình nghèo, xấu xí, lại là dân ngụ cư. Đang trong thời buổi đói khát đã làm một việc quan trọng của đời người.
Khi bà cụ đi làm về, thấy người đàn bà là ngồi trong nhà và ngạc nhiên khi được người đàn bà chào bằng u. Và càng ngạc nhiên hơn khi được con trai mình giới thiệu: kìa nhà tôi nó chào u. Bà cụ Tứ Vừa mừng vừa tủi khi hiểu ra mọi lẽ.
+ Khi đã hiểu mọi chuyện và đã hiểu con mình nhặt được vợ, bà chỉ biết cúi đầu.
+ Bà ai oán, xót thương cho số kiếp của đứa con mình. Bà nghĩ đến người chồng quá cố, đến đứa con gái đã qua đời trong lòng nặng trĩu xót xa.
+ Bà mừng cho con từ nay đã yên bề gia thất, nhưng tủi thân phận làm mẹ không lo nổi vợ cho con. Giờ đây đang lúc khó khăn lại có người theo con trai bà về làm vợ. Cái tủi, cái buồn, cái nghèo của người mẹ bị dồn vào cùng quẫn. Bà biết lấy gì để cúng tổ tiên, để trình làng khi con đã có vợ.
+ Bà khóc vì mừng khi con có vợ, khóc vì thương con dâu
+ Tuy rất buồn nhưng bà cũng rất thương các con. Đó là tình yêu thương chân thành, tha thiết của người mẹ. Bà cụ xót xa thương con, tủi phận mình.
+Bà lo lắng khi nghĩ về tương lai của các con. Bà lo lắng thực sự cho con trai và con dâu trong hoàn cảnh đói nghèo. Bà chỉ biết khuyên con khuyên con dâu thương yêu nhau ăn ở hòa thuận với nhau để cùng vượt qua cơn khốn cùng. Đó là nỗi lo của người mẹ từng trải hiểu đời và có tấm lòng sâu nặng
-Niềm tin hy vọng vào tương lai cuộc sống gia đình
+Trong cái vừa mừng, vừa tủi, vừa lo người đọc vẫn cảm thấy niềm vui của Bà cụ, một niềm vui giản dị
+ Bà đã có niềm tin tốt đẹp về tương lai, về một cuộc sống tốt hơn và động viên an ủi con dâu và con trai cùng cố gắng xây dựng gia đình
+ Mặc dù cuộc sống khắc nghiệt đã đầy đọa mẹ con bà, nhưng bà vẫn cố gắng tạo không khí hòa thuận ấm cúng trong gia đình
+ Tuy nhiên trong cái niềm vui ấy vẫn nhen nhóm một sự thật phũ phàng đó là tiếng khóc, mùi đốt đống rơm ở những nhà có người chết đói, bà nghĩ đến ông lão, đến đứa con gái út, đến cuộc đời cực khổ của mình, đã phấp phỏm nghĩ về con trai, con dâu
+Bà chính là hiện thân của người mẹ nghèo khổ, từng trải, hiểu biết, hết lòng thương yêu con và khát vọng về một cuộc sống gia đình hạnh phúc.
- Đặc sắc nghệ thuật
+ Xây dựng tình huống truyện độc đáo
+ Miêu tả tâm lý nhân vật
+ Ngôn ngữ giản dị, gần gũi
1.3 Kết bài
Khái quát tâm trạng bà cụ Tứ
>> Tham khảo: Phân tích nhân vật bà cụ Tứ trong Vợ nhặt chọn lọc hay nhất
2. Phân tích diễn biến tâm trạng của bà cụ tứ
Chủ đề người nông dân luôn là nguồn cảm hứng bất tận đối với các nhà văn Việt Nam. Nổi bật trong đó ta không thể không kể tới Vợ Nhặt của tác giả Kim Lân. Trong những tháng ngày đen tối vì nạn đói khủng khiếp, ta vẫn thấy được nhen nhóm hình ảnh một người mẹ với tình yêu thương con thắp sáng cả tác phẩm, người mẹ ấy không ai khác chính là bà cụ Tứ.
Bà cụ Tứ là một người đàn bà nghèo khổ, góa chồng sống cùng con trai ở xóm ngụ cư. Bà là một người phụ nữ hiền hậu, có tấm lòng yêu thương con tha thiết. Bà biết rõ hoàn cảnh của con trai mình ngờ nghệch, xấu xí thô kệch nên chẳng có vợ. Hai mẹ con sống với nhau, trải qua những gian khổ của cuộc sống thiếu thốn. Trong những năm 1945, bà rất muốn có một người con dâu nhưng bà hiểu hoàn cảnh và hiểu con trai mình nên không dám nghĩ ngợi nhiều.
Khi bà phát hiện con trai mình đã có vợ, bà đi từ ngạc nhiên đến sửng sốt. Một buổi chiều khi anh cu Tràng dắt vợ về chờ đợi mẹ trong căn nhà rách nát. Khi về tới nhà, thấy một người đàn bà đang ngồi ở đầu giường của cậu con trai mình. Bà ngạc nhiên và càng ngạc nhiên hơn khi nghe tiếng chào mẹ từ người đàn bà ấy. Bà bất ngờ khi anh cu Tràng giới thiệu: kìa nhà tôi nó chào u, nhà tôi nó mới về làm bạn với tôi đấy u ạ
Khi cậu con trai lên tiếng xác nhận, bà vẫn chưa tin được đây là sự thật. Cố nhìn cho kỹ người đàn bà đang ngồi nơi đầu giường với cặp mắt hấp háy. Bà thấy mắt mình như nhòe đi. Hóa ra con bà đã có vợ. Một đứa vừa xấu vừa nghèo như cu Tràng lại có kẻ theo về làm vợ.
Lòng bà chưa hết ngạc nhiên còn đong đầy những câu hỏi thắc mắc pha lẫn tò mò. Khi biết được đầu đuôi câu chuyện bà đi từ ngạc nhiên, bất ngờ chuyển sang vừa vui vừa buồn. Bà chỉ biết cúi đầu, bà xót thương biết bao cho số kiếp của con trai bà. Bà nhớ về người chồng quá cố, nhớ về đứa con gái, nhớ về cuộc đời gian khổ của bà. Bà càng thương, càng tủi, càng xót xa.
Là một người mẹ, bà thương con vô bờ, bà biết con trai mình từ nay đã yên bề gia thất. Nhưng mừng thì ít mà lo lắng thì nhiều. Bà than trách mình làm mẹ nhưng không có trách nhiệm lo cho con một đám cưới đàng hoàng như người ta. Bà cũng nặng trĩu lòng khi nhìn ngoài kia biết bao người chết đói, mạng sống mỏng manh nhà cửa thiếu thốn, giờ con trai lại lấy vợ lúc này.
Bà khóc vì thương con, thương người con dâu mới. Bà chẳng dám nghĩ đến tương lai hai vợ chồng sẽ ra sao, có vượt qua được nạn đói lớn này. Trong kẽ mắt kèm nhèm của bà rủ xuống hai dòng nước mắt.
Nhưng gạt nước mắt sang một bên, bà động viên hai con. Bà là một người có tình yêu thương con tha thiết. Những lời chân thành nói với nàng dâu được thốt ra từ trái tim ấm áp của người mẹ, là một người từng trải và hiểu được rằng nếu không có nạn đói xảy ra thì con mình làm gì đã có vợ, cùng cực lắm người ta mới tìm đến con mình. Dù biết trước phía trước còn những chông gai bà vẫn động viên các con phải sống yêu thương, hòa thuận, đùm bọc san sẻ với nhau để vượt qua cơn hoạn nạn.
Trong những ngày tối tăm của nạn đói 1945, bà vẫn nhen nhóm một tương lai tràn đầy hy vọng phía trước. Bà cụ nói toàn chuyện vui chuyện sung sướng sau này. Trong khung cảnh tối tăm cùng cực nhưng vẫn nhen nhóm lên trong lòng những người nông dân một niềm tin về một xã hội đổi mới, về một tương lai hạnh phúc ấm no.
Trong buổi sáng đầu tiên khi cô con dâu về bà đã dậy thật sớm nhổ sạch vườn cỏ trước nhà, quét dọn lại nhà cửa, vườn tược. Bà nghĩ rằng đó là sự khởi đầu mới và là sự trân trọng dành cho người con dâu mới. Bà rạng rỡ hẳn lên, bà xăm xăm thu dọn, quét tước nhà cửa. Trong bữa sáng đầu tiên về nhà chồng, bà đã đãi con dâu mình một nồi cháo cám. Tuy một món ăn đắng chát nhưng mà vẫn cố mỉm cười vui vẻ động viên các con.
Dù bữa ăn thật nghèo khó, nhưng chúng ta cảm nhận được một không khí ấm áp của tình cảm gia đình. Bà cụ Tứ hiện lên với những đức tính cao đẹp của người phụ nữ Việt Nam. Đó là sự đảm đang, lòng nhân hậu, vị tha với tình yêu thương con vô bờ bến. Trong khó khăn hoạn nạn vẫn suy nghĩ về một tương lai tươi sáng.
Với cách kể chuyện hấp dẫn, tác giả đã xây dựng diễn biến tâm lý nhân vật phù hợp với tiến trình câu chuyện. Qua đó làm nổi bật lên tính cách và tấm lòng của bà cụ Tứ.
>> Tham khảo thêm: Cảm nhận về nhân vật bà cụ Tứ trong tác phẩm Vợ nhặt chọn lọc hay nhất
Trên đây là mẫu bài văn phân tích diễn biến tâm trạng của bà cụ Tứ Luật Minh Khuê xin gửi tới bạn đọc. Hy vọng đó là tài liệu tham khảo hữu ích dành cho bạn.
