1. Dàn bài phân tích Khổ thơ 3, khổ thơ 4 của bài "Sóng"

A. Mở bài:

- Mở bài gián tiếp qua các bài thơ chủ đề tình yêu của các nhà thơ khác, sau đó liên hệ đến hình ảnh sóng mà nhà thơ Xuân Quỳnh thể hiện và diễn tả về tình yêu của mình

B. Thân bài:

* Khổ 3: Suy nghĩ về sóng bể song hành cùng suy nghĩ về tình yêu

- Nghệ thuật được sử dụng trong khổ thơ:

+ Điệp cấu trúc "Em nghĩ về" gắn với đối tượng "anh, em" và "biển lớn" => Điệp cấu trúc thể hiện hình ảnh người con gái đang lo lắng, bồn chồn, trăn trở với nhiều suy nghĩ, nhiều câu hỏi còn chưa được giải đáp về "anh" và "em"

+ Câu hỏi tư từ: "Từ nơi nào sóng lên?" => Thể hiện suy nghĩ băn khoăn về nguồn gốc của sóng, là hình ảnh ẩn dụ cho tiếng lòng, nỗi lòng của người đang yêu

* Khổ 4: Lý giải về tình yêu một cách độc đáo, mang nét thơ riêng của Xuân Quỳnh

- Nghệ thuật: Câu hỏi tu từ: "Sóng bắt nguồn từ gió/ Gió bắt đầu từ đâu?" => Thể hiện sự tìm kiếm, truy tìm khởi nguồn của sóng, sự bí ẩn của sóng khiến cho nhứng khám phá, trăn trở của người con gái đi vào ngõ cụt, bỏ lửng lại ở một câu hỏi.

- Định nghĩa mới mẻ về tình yêu: "Em cũng không biết nữa/ Khi nào ta yêu nhau" => Định nghĩa về một tình yêu tự nhiên, đến bất ngờ, không có lý do và luôn ẩn chứa những điều kì diệu.

C. Kết bài:

- Đánh giá khổ 3 và khổ 4 là hai khổ thơ chứa đựng nét hấp dẫn và mang tính độc đáo cả về nội dung và nghệ thuật, thể hiện được đặc trung thơ Xuân Quỳnh là nét mềm mại, nữ tính.

- Nêu cảm xúc, suy nghĩ và giá trị của đoạn trích đối với tác phẩm.

2. Bài phân tích Phân tích khổ thơ 3 và 4 bài thơ Sóng của Xuân Quỳnh hay nhất

Nguyễn Bính, Hàn Mặc Tử, Xuân Diệu hay Xuân Quỳnh là những nhà thơ tiêu biển viết về tình yêu. Nhưng khác với "Tương tư" của Nguyễn Bính, khác với "Biển" của Xuân Diệu, thơ tình yêu của Xuân Quỳnh mang một nét thật riêng. Nét mềm mại, dịu dàng đầy nữ tính đặc trưng của thơ Xuân Diệu có thể thấy rõ nhất qua bài "Sóng", đặc biệt là ở khổ ba và khổ bốn của bài thơ.

Bài thơ Sóng được Xuân Quỳnh sáng tác tại biển Diêm Điền năm 1967, sau được in trong tập "Hoa dọc chiến hào". Sóng là hình ảnh tượng trưng cho nhân vật em, người con gái đang trong tình yêu. Nếu khổ thơ một và khổ thơ hai của bài thơ này là những quy luật của tình yêu thì đến khổ ba và khổ bốn là hình trình "em" đi tìm về cội nguồn của tình yêu. Bài thơ là sức sống và vẻ đẹp tâm hồn của nhà thơ trẻ cũng như sự độc đáo trong nội dung và nghệ thuật, là những con sóng tâm tình của một người thiếu nữ được khơi dậy khi đứng trước biển cả mênh mang, vô tận. Tâm hồn người thiễu nữa đã soi vào sóng để thấy rõ lòng mình, qua sóng để thể hiện lòng mình. Hai khổ thơ là cảm xúc trào dân mãnh liệt, khát khao cháy bỏng của người thiếu nữ đang yêu, người con gái khát khao được yêu thương, có cho mình một tình yên trọn vẹn được thổ lộ trên những con chữ của khổ thơ.

Những suy nghĩ cua người thiếu nữ về sóng bể song hành cùng suy nghĩa về tình yêu được nhà thơ thể hiện trong khổ ba:

Trước muôn trùng sóng bể

Em nghĩ về anh, em

Em nghĩ về biển lớn

Từ khi nào sóng lên

Với không gian mênh mông, bao la của biển cả, tiếng sóng trùng điệp từng cơn, dập dìu như những suy nghĩ của người thiếu nữ. Những trăn trở đến rồi lại đi, hình ảnh sóng biển hiện ra với không gia mênh mông kết hợp cùng biện pháp tư từ điệp từ "Em nghĩ" thể hiện những trăn trở, suy nghĩ trong tâm trí nữ thi sĩ được gợi ra hàng loạt đầy suy tư. Suy tư về anh, về em. Suy tư về biển lớn. Trước cái mênh mông, vô hạn của biển cả bao la, nhà thơ liên tưởng đến cái mênh mang, vô hạn mà tình yêu cũng có. Những thứ rộng lớn, vô tận thường để cho người ta nhiều suy nghĩ và trăn trở, khát khao kiếm tìm đáp án. Biển lớn, biển dập dìu biết bao cơn sóng để ta phải thắc mắc "Từ khi nào sóng lên?" Giống như tình yêu cũng mênh mang, vô tận, mang đến trong lòng người biết bao cung bậc cảm xúc, để ta nhiều khi phải thắc mắc tình yêu có từ bao giờ.

Trước những không gian lớn, con người thường cảm thấy mình nhỏ bé, cô đơn và tự nhìn lai mình nhiều hơn. Khổ thơ là sự chuyển đổi trong tâm trạng của tác giả, một tâm trạng đang yêu nên hay nghĩ mông lung, suy tư nhiều điều. Bao âu lo nghĩ về tình yêu của em và anh bỗng chuyển sang lý giải cho cội nguồn của tình yêu đó, Câu hỏi "Từ khi nào sóng lên" tưởng chừng như mang tính khoa học, thắc mắc về thiên nhiên, nhưng đó cũng chính là những lý giải của tác giả về tình yêu bước đầu, tình yêu từ đâu mà có, tình yêu từ đâu mà sinh ra.

Những lý giải về nguồn gốc của tình yêu được tác giả bày tỏ rõ ràng hơn trong khổ 4:

Sóng bắt đầu từ gió

Gió bắt đầu từ đâu

Em cũng không biết nữa

Khi nào ta yêu nhau

Mở đầu khổ thơ là sự lý giải của tác giả về sóng: sóng bắt đầu từ gió, nhưng ngay sau sự lý giải đó lại là một câu hỏi tu từ "Gió bắt đầu từ đâu?". Điệp từ "bắt đầu" thể hiện sự truy tìm, tìm kiếm về nguồn gốc. Càng yêu, càng đắm say bao nhiêu thì người ta càng muốn tìm hiểu, thấu hiểu nhau bấy nhiêu, nhà thơ đang từng bước tìm hiểu, cắt nghĩa và lý giải rõ hơn những trăn trở trong lòng mình. Thế nhưng sự bí ẩn, diệu kỳ của tình yêu đã khiến tác giả bất lực, dừng lại ở câu hỏi tu từ và sự bộc bạch chân thực đến đáng yêu của người thiếu nữ "Em cũng không biết nữa/Khi nào ta yêu nhau". Sóng bắt nguồn từ gió, nhưng gió bắt nguồn từ đâu thì không ai hay. Cũng như tình yêu là sự nảy nở tình cảm giữa anh và em nhưng tình cảm ấy bắt đầu từ bao giờ thì em và anh cũng không lý giải được. Bởi tình yêu là thứ tình cảm khó giải thích, khó diễn tả cũng như chẳng thể ý giải được nguồn gốc, ngọn nguồn. Ta không thể biết được khi nào trái tim ta ngừng dao động, xốn sang, chẳng biết được ta đã biết yêu người đó, nhớ nhung họ từ khi nào. Sự trăn trở về tình yêu của nhà thơ được đặt song hành cũng những suy nghĩ về sóng, về biển, phải chăng tác giả đang ngầm khẳng định tình cảm ấy mênh mông, vô tận như biển cả và dạt dào như sóng xô. Những ví von về tình yêu của nhà thơ là cách định nghĩa độc đáo bởi tình yêu đến rất đỗi tự nhiên, không cần lí do và luôn kì diệu như thế.

Cũng bộc bạch những băn khoăn, trăn trở về tình yêu, nhà thơ Tago cũng đã viết trong Bài thơ tình số 28 như sau:

Trái tim anh lại là tình yêu

Nào ai biết được chiều sâu và bến bờ của nó

Em là nữ hoàng của vương quốc đó

Ấy thế mà em có biết trọn nó đâu

Sóng là hình ảnh ẩn dụ, là sự hoá thân của cái tôi trữ tình của Xuân Quỳnh. Sóng và em vừa hoà hợp, vừa là một, lại vừa phân đôi để soi chiếu, cộng hưởng. Tâm hồn người phụ nữ đang yêu soi vào sóng để thấy rõ mình, rõ tấm lòng đang thổn thức, trăn trở, qua đó nhơ sóng để thể hiện, bộc bạch nỗi lòng mình.

Hai khổ thơ sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật thể hiện hình tượng sóng, thể hiện hình ảnh người con gái khát khao muốn được yêu, được sống trong một tình yêu hạnh phúc thuỷ chung. Khổ ba và khổ bốn không chỉ giúp người đọc thấy được những suy nghĩ chân thành, đáng yêu, hồn nhiên, thơ mộng của người thiếu nữ mà còn khác hoạ qua đó nét dịu dàng, nữ tính đặc trưng của thơ Xuân Quỳnh.

Trên đây là bài viết của Luật Minh Khuê về đề tài Phân tích khổ 3, khổ 4 của bài thơ Sóng - Xuân Quỳnh, hy vọng bài viết trên là câu trả lời hữu ích gửi đến bạn đọc, giúp bạn đọc có thể nắm vững kiến thức và áp dụng vào bải của mình. Xin trân trọng cảm ơn!