1. Xử phạt hành chính lĩnh vực chứng khoán được hiểu như thế nào?

Vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán đòi hỏi các cơ quan nhà nước có thẩm quyền áp dụng biện pháp xử lý và cưỡng chế khác đối với các hành vi vi phạm pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán, dựa trên quy định của pháp luật hiện hành. Quyết định xử phạt này phụ thuộc vào mức độ vi phạm và tác động tạo ra trên thị trường chứng khoán, tuy nhiên không đạt mức truy cứu trách nhiệm hình sự. Những tổ chức và cá nhân vi phạm pháp luật trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán sẽ bị xử phạt vi phạm.

Ở thị trường chứng khoán Việt Nam, vi phạm pháp luật trong lĩnh vực này có nhiều hành vi khác nhau, tập trung chủ yếu vào vi phạm quy định về công bố thông tin. Số lượng xử phạt đối với cá nhân và doanh nghiệp niêm yết vì vi phạm công bố thông tin đang ngày càng tăng lên.

2. Đối tượng bị xử phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán

Quy định về đối tượng bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán được ghi nhận trong Điều 2 của Nghị định số 156/2020/NĐ-CP. Các đối tượng bị xử phạt được liệt kê như sau:

Tổ chức và cá nhân Việt Nam, cũng như tổ chức và cá nhân nước ngoài, thực hiện các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán theo quy định tại Nghị định số 156/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường.

Các tổ chức thực hiện hành vi vi phạm bao gồm:

- Công ty đại chúng: đây là công ty được thành lập thông qua việc huy động vốn từ công chúng thông qua việc phát hành chứng khoán niêm yết trên các sàn giao dịch chứng khoán hoặc chứng khoán không niêm yết nhưng được giao dịch thông qua các thể chế môi giới chứng khoán. Sau khi hoàn tất quá trình chào bán, công ty đại chúng sẽ được thành lập nếu đáp ứng các điều kiện quy định.

- Các loại hình doanh nghiệp sau: doanh nghiệp nhà nước, công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do doanh nghiệp nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ, đơn vị sự nghiệp công lập cổ phần hóa thông qua việc chào bán chứng khoán cho công chúng và có các hành vi vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường.

- Tổ chức phát hành chứng khoán: nếu tổ chức phát hành chứng khoán có các hành vi vi phạm pháp luật, sẽ bị xử lý vi phạm hành chính theo quy định.

- Tổ chức niêm yết, tổ chức đăng ký giao dịch, tổ chức tư vấn niêm yết và đăng ký giao dịch: trong quá trình thực hiện niêm yết, đăng ký và tư vấn, nếu có các hành vi vi phạm, tổ chức này sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức kiểm toán được chấp thuận: trong quá trình thực hiện công tác kiểm toán, nếu tổ chức này vi phạm quy định kiểm toán, sẽ bị xử lý theo quy định.

- Tổ chức tư vấn chào bán, phát hành, tổ chức bảo lãnh phát hành, tổ chức đấu thầu, đại lý phát hành: trong quá trình thực hiện các hoạt động này, nếu tổ chức này vi phạm các quy định pháp luật, sẽ bị xử lý vi phạm hành chính theo quy định.

- Công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán cùng với các chi nhánh và văn phòng đại diện của công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ nước ngoài tại Việt Nam, công ty đầu tư chứng khoán: khi các công ty này hoạt động và vi phạm các quy định pháp luật, sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.

- Sở giao dịch chứng khoán Việt Nam, công ty con và Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam: nếu sở giao dịch và các công ty này vi phạm các quy định pháp luật trong quá trình lưu ký chứng khoán, sẽ bị xử lý vi phạm hành chính theo quy định.

- Cổ đông, nhà đầu tư là tổ chức: các chủ thể này có quyền đối với cổ phần và vốn của mình, và nếu sử dụng vốn và cổ phần vi phạm các quy định, sẽ bị xử lý theo pháp luật.

- Ngân hàng thương mại và chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam: trong quá trình thực hiện các hoạt động lưu ký, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán, ngân hàng phải tuân thủ quy định của pháp luật. Trường hợp vi phạm, sẽ bị xử lý vi phạm hành chính.

- Tổ chức xã hội và nghề nghiệp về chứng khoán: trong quá trình tổ chức này thực hiện các hoạt động về chứng khoán, phải tuân thủ quy trình và nguyên tắc thực hiện. Trường hợp vi phạm, sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.

Điều này cho thấy rằng các đối tượng trên nếu vi phạm quy định pháp luật hành chính về lĩnh vực chứng khoán, sẽ bị xử phạt theo quy định của pháp luật đối với từng hành vi vi phạm.

3. Quy định về tăng mạnh mức xử phạt hành chính lĩnh vực chứng khoán

Trong quá trình phát triển ngày càng mạnh mẽ của thị trường chứng khoán, các hành vi vi phạm pháp luật đã trở nên phức tạp và tinh vi, gây ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động của thị trường và gây thiệt hại cho nhà đầu tư. Đồng thời, việc phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm cũng gặp khó khăn đối với các cơ quan quản lý. Để giảm thiểu và hạn chế các hành vi vi phạm, cần có các cơ quan chuyên môn có thẩm quyền mạnh mẽ để phát hiện và áp dụng các biện pháp trừng phạt và mức độ xử phạt đủ sức răn đe.

Ngày 31/12/2020, Chính phủ ban hành Nghị định 156/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán. Nghị định này quy định về mức phạt tiền đối với cá nhân và tổ chức như sau:

- Mức phạt tiền tối đa đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều 35 và khoản 1 Điều 36 của Nghị định 156/2020/NĐ-CP là 10 lần số tiền vi phạm đối với tổ chức và 5 lần số tiền vi phạm đối với cá nhân.

Trong trường hợp không có số tiền vi phạm hoặc mức phạt tính theo số tiền vi phạm thấp hơn mức phạt tiền tối đa quy định tại khoản 2 Điều 5 của Nghị định 156/2020, sẽ áp dụng mức phạt tiền tối đa quy định tại khoản 2 Điều 5 của Nghị định này.

- Mức phạt tiền tối đa đối với các hành vi vi phạm khác trong lĩnh vực chứng khoán là 3.000.000.000 đồng đối với tổ chức và 1.500.000.000 đồng đối với cá nhân.

Trước đó, tại điểm b khoản 1 Điều 3 của Nghị định 108/2013/NĐ-CP (đã được sửa đổi tại khoản 1 Điều 1 Nghị định 145/2016/NĐ-CP), mức phạt tiền tối đa trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán đối với tổ chức vi phạm là 2.000.000.000 đồng và đối với cá nhân vi phạm là 1.000.000.000 đồng.

Như vậy, mức phạt tiền tối đa đối với vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán đã tăng mạnh kể từ ngày 01/01/2021.

Mức phạt tiền quy định tại Chương II của Nghị định 156/2020/NĐ-CP áp dụng cho tổ chức, trừ những quy định khác tại khoản 3 và 4 Điều 15, khoản 2 và 4 Điều 30, khoản 3 và 5 Điều 39 của Nghị định 156/2020/NĐ-CP quy định mức phạt tiền áp dụng đối với cá nhân.

Trường hợp cá nhân có hành vi vi phạm giống như tổ chức, mức phạt tiền sẽ bằng 1/2 mức phạt tiền đối với tổ chức.

Nghị định 156/2020/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/01/2021 và thay thế Nghị định 108/2013/NĐ-CP và Nghị định 145/2016/NĐ-CP.

Để có thêm những thông tin liên quan, quý bạn đọc có thể tham khảo bài viết: Quy định chung về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán và xử phạt vi phạm hành chính về tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán

Trên đây là toàn bộ thông tin mà Luật Minh Khuê đã cung cấp về quy định về tăng mức xử phạt hành chính trong lĩnh vực chứng khoán. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào hoặc cần hỗ trợ về các vấn đề pháp lý khác, xin vui lòng liên hệ với chúng tôi qua bộ phận tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline: 1900.6162 hoặc gửi yêu cầu tư vấn qua email: lienhe@luatminhkhue.vn. Chúng tôi cam kết sẽ nhanh chóng hỗ trợ và trả lời mọi thắc mắc của bạn. Chân thành cảm ơn sự quan tâm và theo dõi của bạn đối với thông tin từ Luật Minh Khuê.