Mục lục bài viết

 

1. Định nghĩa về giám sát đầu tư của cộng đồng

Giám sát đầu tư của cộng đồng là hoạt động tự nguyện của Nhân dân sinh sống trên địa bàn xã, phường, thị trấn nhằm theo dõi, kiểm tra việc chấp hành các quy định về quản lý đầu tư của cơ quan, đơn vị liên quan trong quá trình đầu tư; phát hiện, kiến nghị với các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền xử lý các vi phạm về đầu tư (trừ các công trình, dự án thuộc bí mật quốc gia theo quy định của pháp luật).

 

2. Thành lập Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng (Ban GSĐTCCĐ)

- Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã chủ trì thành lập Ban GSĐTCCĐ cho từng chương trình, dự án và tự giải thể sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

- Thành phần của Ban GSĐTCCĐ gồm có đại diện Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã, Ban TTND và đại diện người dân trên địa bàn thôn, tổ dân phố nơi có chương trình triển khai dự án.

- Ban GSĐTCCĐ có Trưởng ban, Phó trưởng ban và các thành viên.

- Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã cử đại diện tham gia Ban GSĐTCCĐ; Trưởng Ban TTND cử thành viên Ban TTND tham gia Ban GSĐTCCĐ (ưu tiên thành viên của Ban TTND ở nơi có chương trình, dự án đang triển khai).

 

3. Số lượng thành viên Ban GSĐTCCĐ

- Ban GSĐTCCĐ có ít nhất từ 05 thành viên trở lên.

- Căn cứ vào quy mô của từng chương trình, dự án triển khai trên địa bàn, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã quyết định số lượng thành viên Ban GSĐTCCĐ.

 

4. Tiêu chuẩn, điều kiện thành viên Ban GSĐTCCĐ

- Là người trung thực, công tâm, có uy tín, có hiểu biết về chính sách, pháp luật, có kinh nghiệm quản lý kinh tế, hiểu biết về kỹ thuật xây dựng, có đủ sức khỏe để hoàn thành nhiệm vụ và tự nguyện tham gia Ban GSĐTCCĐ.

- Phải là người có hộ khẩu thường trú và đang thường trú tại xã, phường, thị trấn; không phải là người đương nhiệm trong lãnh đạo và ủy viên UBND cấp xã; là người không có người thân (bố mẹ đẻ, bố mẹ nuôi, bố mẹ chồng, bố mẹ vợ, vợ hoặc chồng, anh chị em ruột, anh rể, em rể, chị dâu, em dâu, anh vợ, em vợ, con ruột, con nuôi) là người có thẩm quyền quyết định đầu tư, chủ đầu tư hoặc đại diện chủ đầu tư, đơn vị tư vấn của chủ đầu tư, nhà thầu dự án hoặc đơn vị tư vấn, giám sát của nhà thầu, người trực tiếp quản lý dự án đầu tư trên địa bàn xã, phường, thị trấn.

 

5. Trình tự bầu và công nhận thành viên Ban GSĐTCCĐ

* Bước 1: Ban Thường trực Ủy ban MTTQ cấp xã lựa chọn và cử đại diện tham gia Ban GSĐTCCĐ; quyết định số lượng thành viên Ban GSĐTCCĐ; lập danh sách các thôn, tổ dân phố và số lượng người dân trên địa bàn được bầu làm thành viên Ban GSĐTCCĐ và gửi cho Trưởng ban công tác Mặt trận thôn, tổ dân phố nơi có chương trình, dự án được triển khai. Ban TTND cử đại diện tham gia Ban GSĐTCCĐ (thành viên Ban GSĐTCCĐ do Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã và Ban TTND chỉ định không phải bầu).

* Bước 2: Căn cứ vào phân bổ số lượng được bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ, tiêu chuẩn, điều kiện thành viên Ban GSĐTCCĐ, Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn, tổ dân phố báo cáo cấp ủy cùng cấp về dự kiến người ứng cử thành viên Ban GSĐTCCĐ và kế hoạch tổ chức bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ.

Ban công tác Mặt trận thôn, tổ dân phố tổ chức Hội nghị dự kiến người ứng cử.

- Thành phần Hội nghị: Trưởng Ban công tác Mặt trận triệu tập và chủ trì Hội nghị gồm toàn bộ thành viên Ban công tác Mặt trận.

- Nội dung, thủ tục, trình tự Hội nghị:

+ Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn, tổ dân phố thông báo số lượng thành viên Ban GSĐTCCĐ được bầu; giới thiệu tiêu chuẩn thành viên Ban GSĐTCCĐ và nêu dự kiến giới thiệu người ứng cử.

+ Hội nghị thảo luận, nhận xét người được dự kiến.

+ Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn, tổ dân phố kết luận ý kiến thảo luận của Hội nghị.

+ Hội nghị được lập biên bản ghi rõ số người triệu tập, số người vắng mặt, nội dung Hội nghị, ý kiến nhận xét của Hội nghị về người được dự kiến giới thiệu ứng cử (theo Mẫu số 01/BGSĐTCCĐ).

Bước 3: Trưởng Ban công tác Mặt trận các thôn, tổ dân phố được bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ chủ trì, phối hợp với Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố tổ chức Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân ở thôn, tổ dân phố để bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ.

- Tiến hành tổ chức Hội nghị nhân dân đối với thôn, tổ dân phố có dưới 100 cử tri.

- Tiến hành tổ chức Hội nghị đại biểu nhân dân đối với thôn, tổ dân phố có số lượng từ 100 cử tri trở lên. Hội nghị đại biểu nhân dân phải triệu tập tối thiểu mỗi hộ 01 đại diện tham dự (trường hợp không tổ chức được Hội nghị để bầu thì tổ chức lấy phiếu đồng ý hay không đồng ý của đại diện hộ dân).

- Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân được tiến hành khi có trên 50% số đại biểu được triệu tập có mặt.

- Thành viên Ban GSĐTCCĐ được bầu theo sự giới thiệu của Ban công tác Mặt trận và theo đề cử của đại biểu được triệu tập tham dự Hội nghị.

- Thành phần Hội nghị gồm: Toàn thể cử tri hoặc cử tri đại diện hộ gia đình; toàn thể thành viên Ban công tác Mặt trận; Trưởng thôn, Phó trưởng thôn hoặc Tổ trưởng, Tổ phó tổ dân phố.

- Trưởng Ban công tác Mặt trận gửi giấy mời đến các thành phần được triệu tập dự Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân và mời đại diện Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, phường, thị trấn tham dự.

- Nội dung, thủ tục, trình tự tổ chức Hội nghị:

+ Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu tham dự Hội nghị.

+ Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố giới thiệu thư ký Hội nghị và phải được trên 50% cử tri hoặc đại diện hộ giai đình tham dự Hội nghị tán thành.

+ Trưởng Ban công tác Mặt trận thông báo số lượng, thành viên Ban GSĐTCCĐ được bầu; tiêu chuẩn thành viên Ban GSĐTCCĐ và danh sách dự kiến những người ứng cử Ban GSĐTCCĐ của Ban công tác Mặt trận.

+ Cử tri, đại diện hộ giới thiệu người ứng cử hoặc tự ứng cử thành viên Ban GSĐTCCĐ.

+ Hội nghị thảo luận về danh sách những người ứng cử Ban GSĐTCCĐ.

+ Trưởng Ban công tác Mặt trận kết luận ý kiến thảo luận của Hội nghị và ấn định danh sách người ứng cử Ban GSĐTCCĐ.

+ Hội nghị tiến hành bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ:

Việc bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ có thể bằng hình thức giơ tay hoặc bỏ phiếu kín do Hội nghị quyết định.

Nếu Hội nghị quyết định bầu bằng hình thức giơ tay thì Hội nghị cử 03 người trực tiếp đếm, tính kết quả biểu quyết với từng người và công bố kết quả.

Nếu Hội nghị quyết định bầu bằng hình thức bỏ phiếu kín thì Hội nghị cử Tổ kiểm phiếu từ 03 đến 05 người, trong đó có 01 người làm Tổ trưởng do Trưởng Ban công tác Mặt trận giới thiệu.

Phiếu bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ phải được đóng dấu của Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, phường, thị trấn; trên phiếu phải ghi rõ họ, tên đầy đủ của những người được giới thiệu ứng cử. Nếu nơi nào không có điều kiện in phiếu bầu thì có thể sử dụng phiếu bầu để trắng đã có đóng dấu của Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã. Cử tri tín nhiệm người nào trong danh sách người ứng cử do Trưởng Ban công tác Mặt trận ấn định thì ghi rõ họ và tên người đó.

Tổ kiểm phiếu tiến hành kiểm phiếu tại nơi bỏ phiếu ngay sau khi kết thúc bỏ phiếu.

Trước khi kiểm phiếu, Tổ bầu cử phải thống kê, lập biên bản, niêm phong số phiếu không sử dụng đến và mời 02 cử tri không phải là người ứng cử có mặt tại đó chứng kiến mở hòm phiếu và kiểm phiếu.

Sau khi kiểm phiếu xong, Tổ trưởng tổ kiểm phiếu lập biên bản kiểm phiếu và công bố kết quả bầu cử (theo Mẫu số 02/BGSĐTCCĐ).

- Người trúng cử làm thành viên Ban GSĐTCCĐ phải có trên 50% số đại biểu được triệu tập tham dự Hội nghị tín nhiệm và được lựa chọn theo thứ tự số phiếu từ cao xuống thấp cho tới khi đủ số lượng thành viên Ban GSĐTCCĐ như Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã đã quyết định.

Trường hợp đối với vị trí thành viên cuối cùng của Ban GSĐTCCĐ có từ 02 người trở lên có cùng số phiếu bằng nhau thì tổ chức bỏ phiếu tín nhiệm lại đối với những người đó. Việc bỏ phiếu bằng hình thức giơ tay hoặc bỏ phiếu kín do Hội nghị quyết định, ai có số tín nhiệm cao nhất sẽ trúng cử làm thành viên Ban GSĐTCCĐ.

Hội nghị bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ phải được lập thành biên bản trong đó nêu rõ diễn biến, kết quả bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ (theo Mẫu số 03/BGSĐTCCĐ).

* Bước 4:

- Trưởng ban công tác Mặt trận của thôn, tổ dân phố được bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ báo cáo kết quả bầu cử với Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã ngay sau khi kết thúc Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân.

- Chậm nhất 05 ngày làm việc kể từ ngày bầu xong thành viên Ban GSĐTCCĐ, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã tổ chức cuộc họp của thành viên Ban GSĐTCCĐ để bầu Trưởng ban, Phó trưởng ban (Trưởng Ban, Phó trưởng Ban GSĐTCCĐ phải được sự tín nhiệm của trên 50% thành viên Ban GSĐTCCĐ).

- Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã ra quyết định công nhận Ban GSĐTCCĐ và thông báo cho HĐND, UBND cùng cấp, chủ đầu tư, đại diện chủ đầu tư, nhà thầu, các đơn vị tư vấn, giám sát và thông báo cho nhân dân địa phương biết.

 

6. Bãi nhiệm, miễn nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ

6.1. Bãi nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, nếu thành viên Ban GSĐTCCĐ không hoàn thành nhiệm vụ hoặc không còn được nhân dân tín nhiệm thì Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã đánh giá và đề nghị Trưởng ban công tác Mặt trận của thôn, tổ dân phố có thành viên không hoàn thành nhiệm vụ hoặc không được nhân dân tín nhiệm phối hợp với Trưởng thôn, tổ dân phố tổ chức Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân bãi nhiệm và bầu người khác thay thế.

Trường hợp thành viên Ban GSĐTCCĐ không hoàn thành nhiệm vụ hoặc không còn được tín nhiệm là đại diện Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã hoặc đại diện của Ban TTND thì Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã hoặc Trưởng ban TTND cử thành viên khác đại diện tổ chức của mình thay thế.

Việc bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ thay thế được thực hiện như quy định tại Mục 5 phần II nêu trên.

- Thành phần bãi nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ áp dụng như thành phần bầu thành viên Ban GSĐTCCĐ.

- Nội dung, trình tự tổ chức Hội nghị bãi nhiệm:

+ Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu tham dự hội nghị.

+ Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố giới thiệu Thư ký (phải được trên 50% cử tri dự hội nghị tán thành).

+ Trưởng Ban công tác Mặt trận đọc tiêu chuẩn thành viên Ban GSĐTCCĐ và nêu rõ lý do đưa ra Hội nghị để bãi nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ.

+ Việc bãi nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ có thể bằng hình thức giơ tay hoặc bỏ phiếu kín do Hội nghị quyết định.

Nếu bãi nhiệm bằng hình thức giơ tay thì Hội nghị cử 03 người trực tiếp đếm, tính kết quả biểu quyết và công bố kết quả tại Hội nghị.

Nếu bãi nhiệm bằng hình thức bỏ phiếu kín thì Hội nghị cử tổ kiểm phiếu từ 03 đến 05 người, trong đó có Tổ trưởng do Trưởng Ban công tác Mặt trận giới thiệu.

Phiếu bãi nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ phải đóng dấu của Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã; trên phiếu ghi rõ họ, tên những người đưa ra bãi nhiệm, cử tri đồng ý bãi nhiệm người nào thì gạch họ và tên người đó và bỏ vào hòm phiếu. Nếu nơi nào không có điều kiện in phiếu bãi nhiệm thì có thể sử dụng phiếu bãi nhiệm để trắng đã đóng dấu của Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã. Cử tri không tín nhiệm người nào trong danh sách bãi nhiệm ghi rõ họ và tên người đó.

- Tổ kiểm phiếu tiến hành kiểm phiếu tại nơi bỏ phiếu ngay sau khi kết thúc cuộc bỏ phiếu.

Trước khi kiểm phiếu, Tổ bầu cử phải thống kê, lập biên bản, niêm phong số phiếu không sử dụng đến và mời 02 cử tri có mặt tại đó chứng kiến mở hòm phiếu và kiểm phiếu.

Sau khi kiểm phiếu xong, Tổ trưởng tổ kiểm phiếu lập biên bản kiểm phiếu và công bố kết quả (theo Mẫu số 04/BGSĐTCCĐ).

- Thành viên Ban GSĐTCCĐ bị bãi nhiệm khi có trên 50% số đại biểu được triệu tập tham dự Hội nghị biểu quyết hoặc bỏ phiếu tán thành bãi nhiệm.

Hội nghị bãi nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ phải được lập thành biên bản trong đó nêu rõ diễn biến hội nghị và kết quả bãi nhiệm (theo Mẫu số 05/BGSĐTCCĐ).

 

6.2. Miễn nhiệm thành viên Ban GSĐTCCĐ

Trường hợp vì lý do sức khỏe, hoàn cảnh gia đình hoặc lý do khác, thành viên Ban GSĐTCCĐ có đơn xin thôi tham gia Ban GSĐTCCĐ hoặc thành viên Ban GSĐTCCĐ trở thành người đương nhiệm trong UBND cấp xã, trưởng thôn, phó trưởng thôn, tổ trưởng, tổ phó tổ dân phố hoặc người đang đảm nhận nhiệm vụ tương đương hoặc thay đổi nơi thường trú đến địa phương khác thì Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã tạm thời cho thôi nhiệm vụ và đề nghị Ban công tác Mặt trận của thôn, tổ dân phố nơi thành viên có đơn xin thôi tham gia Ban GSĐTCCĐ phối hợp với Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố tổ chức Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân gần nhất quyết định việc miễn nhiệm thành viên đó và bầu người khác thay thế.

Việc tổ chức bầu và công nhận thành viên thay thế được thực hiện như quy định tại Mục 5 nêu trên. Trường hợp số thành viên dưới 2/3 thì Ban GSĐTCCĐ phải dừng hoạt động cho đến khi bầu đủ người thay thế theo quy định.