1. Quyền và nhiệm vụ của cán bộ công đoàn theo quy định
Theo quy định tại Điều 4 Điều lệ Công đoàn Việt Nam (khóa XII), ban hành kèm theo Quyết định 174/QĐ-TLĐ, mục 5.1 Hướng dẫn 03/HD-TLĐ năm 2020, về vấn đề cán bộ công đoàn, có các điều sau:
- Cán bộ công đoàn và quyền lợi: Cán bộ công đoàn là những người đảm nhận các chức danh từ tổ phó công đoàn trở lên thông qua bầu cử tại đại hội hoặc hội nghị công đoàn. Họ có thể được cấp có thẩm quyền chỉ định, công nhận, tuyển dụng, bổ nhiệm vào các chức danh cán bộ công đoàn hoặc được giao nhiệm vụ thường xuyên để thực hiện chức năng, nhiệm vụ của tổ chức công đoàn.
- Loại cán bộ công đoàn:
+ Cán bộ công đoàn chuyên trách: Là những người được cấp có thẩm quyền chỉ định, tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc được đại hội, hội nghị công đoàn các cấp bầu ra để đảm nhiệm công việc thường xuyên trong tổ chức công đoàn.
+ Cán bộ công đoàn không chuyên trách: Là những người làm việc kiêm nhiệm, do đoàn viên tín nhiệm bầu và được cấp có thẩm quyền của công đoàn công nhận hoặc chỉ định vào các chức danh từ tổ phó công đoàn trở lên.
- Danh sách cán bộ công đoàn:
+ Tổ trưởng, tổ phó công đoàn, ủy viên ban chấp hành công đoàn các cấp.
+ Ủy viên ủy ban kiểm tra công đoàn các cấp, thành viên các ban quần chúng của công đoàn các cấp thông qua bầu cử hoặc cấp công đoàn có thẩm quyền chỉ định.
+ Cán bộ, công chức làm công tác chuyên môn, nghiệp vụ trong tổ chức bộ máy của công đoàn các cấp.
- Quyền và trách nhiệm của cán bộ công đoàn: Cán bộ công đoàn có quyền và trách nhiệm trong việc đại diện cho quyền lợi và lợi ích chung của người lao động, thực hiện nhiệm vụ, chức vụ mà họ được bầu cử hoặc được cấp có thẩm quyền chỉ định.
Theo điều lệ Công đoàn Việt Nam (khóa XII), cán bộ công đoàn có 07 nhiệm vụ chính:
- Liên hệ mật thiết với đoàn viên và người lao động; lắng nghe ý kiến, kiến nghị để giải quyết hoặc báo cáo, phản ánh kịp thời với người có thẩm quyền.
- Tuyên truyền, vận động đoàn viên, người lao động thực hiện nghĩa vụ công dân; chấp hành chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các nội quy, quy chế của đơn vị; tích cực học tập nâng cao trình độ.
- Nêu gương về mọi mặt đối với đoàn viên và người lao động; bảo vệ chế độ và tổ chức Công đoàn Việt Nam.
- Đại diện người lao động đối thoại, thương lượng tập thể theo quy định của pháp luật.
- Phát triển đoàn viên và xây dựng tổ chức công đoàn vững mạnh.
- Đấu tranh chống các biểu hiện vi phạm đường lối, chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nghị quyết của công đoàn các cấp.
- Thực hiện các nhiệm vụ khác do tổ chức công đoàn phân công.
Cùng với nhiệm vụ, cán bộ công đoàn có quyền:
- Là người đại diện theo pháp luật hoặc theo ủy quyền, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên và người lao động.
- Thực hiện các quyền của cán bộ công đoàn theo quy định của Đảng, pháp luật Nhà nước và các quy định của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
- Bảo đảm điều kiện hoạt động công đoàn tại nơi làm việc theo quy định của pháp luật.
- Được tổ chức công đoàn bảo vệ, giúp đỡ, hỗ trợ khi gặp khó khăn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
- Được đào tạo, bồi dưỡng nâng cao nghiệp vụ công tác công đoàn.
Cán bộ công đoàn không chuyên trách khi đủ điều kiện và có nguyện vọng có thể được xem xét ưu tiên tuyển dụng làm cán bộ công đoàn chuyên trách.
2. Quyền và nhiệm vụ của đoàn viên công đoàn theo quy định
Theo Điều lệ Công đoàn Việt Nam (khóa XII), đoàn viên công đoàn được đặc quyền với 9 quyền lợi quan trọng như sau:
- Tham gia tổ chức công đoàn: Đoàn viên công đoàn có quyền tham gia vào việc thành lập và hoạt động của công đoàn cơ sở, nghiệp đoàn cơ sở theo quy định của Điều lệ Công đoàn Việt Nam.
- Bảo vệ quyền lợi khi bị xâm phạm:
Đoàn viên có quyền yêu cầu công đoàn đại diện và bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng khi bị xâm phạm.
- Tham gia quyết định và ứng cử:
Đoàn viên có quyền tham gia thông tin, thảo luận, đề xuất và biểu quyết công việc của tổ chức công đoàn, ứng cử, đề cử, bầu cử cán bộ lãnh đạo công đoàn.
- Phổ biến thông tin và đề xuất:
Đoàn viên có quyền được phổ biến đường lối, chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật liên quan đến công đoàn và người lao động. Họ cũng có quyền đề xuất với tổ chức công đoàn kiến nghị người sử dụng lao động thực hiện chế độ, chính sách theo quy định của pháp luật.
- Hỗ trợ pháp lý:
Đoàn viên có quyền nhận sự hướng dẫn, tư vấn, và trợ giúp pháp lý miễn phí từ công đoàn về pháp luật lao động, công đoàn. Họ cũng có quyền tham gia tố tụng trong các vụ án lao động để bảo vệ quyền và lợi ích theo quy định của pháp luật.
- Hỗ trợ trong cuộc sống và công việc:
Đoàn viên có quyền nhận sự thăm hỏi, giúp đỡ khi gặp khó khăn, ốm đau; tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao, giải trí, du lịch do công đoàn tổ chức. Đoàn viên ưu tú được ưu tiên xét vào học tại các trường, lớp do công đoàn tổ chức. Công đoàn cũng hướng dẫn, giúp đỡ tìm việc làm, học nghề.
- Ưu đãi khi sử dụng dịch vụ công đoàn:
Đoàn viên được cấp thẻ đoàn viên công đoàn và được hưởng ưu đãi khi sử dụng dịch vụ từ các thiết chế công đoàn, liên kết và hợp tác khác của công đoàn.
- Tạm dừng đóng đoàn phí và sinh hoạt công đoàn:
Đoàn viên bị mất việc làm có quyền tạm dừng sinh hoạt công đoàn và đóng đoàn phí công đoàn, nhưng không quá 12 tháng kể từ ngày mất việc làm.
- Hỗ trợ khi nghỉ hưu:
Đoàn viên được nghỉ hưu có quyền nghỉ sinh hoạt công đoàn, được công đoàn giúp đỡ khi có khó khăn; tham gia sinh hoạt câu lạc bộ hưu trí, ban liên lạc hưu trí do công đoàn hỗ trợ.
Đoàn viên công đoàn cũng có nhiệm vụ thực hiện nghĩa vụ công dân, sống và làm việc theo Hiến pháp, pháp luật, đồng thời đóng góp vào xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Điều lệ Công đoàn Việt Nam (khóa XII) đã xác định và bảo vệ quyền lợi của đoàn viên công đoàn thông qua 9 quyền lợi quan trọng. Đoàn viên không chỉ được tham gia tổ chức công đoàn, bảo vệ quyền lợi cá nhân mà còn có quyền tham gia vào quyết định và ứng cử cán bộ lãnh đạo công đoàn.
- Họ được hỗ trợ pháp lý, nhận sự chăm sóc khi gặp khó khăn, và tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao, giải trí. Đoàn viên còn được ưu tiên xét học tại các trường, lớp do công đoàn tổ chức và nhận sự hướng dẫn, giúp đỡ trong việc tìm kiếm việc làm và học nghề.
- Ngoài ra, họ được cấp thẻ đoàn viên công đoàn và hưởng ưu đãi khi sử dụng dịch vụ từ các thiết chế công đoàn. Đoàn viên bị mất việc làm có quyền tạm dừng đóng đoàn phí và sinh hoạt công đoàn, trong khoảng thời gian không quá 12 tháng kể từ ngày mất việc.
- Khi nghỉ hưu, đoàn viên tiếp tục được hỗ trợ và tham gia vào các hoạt động hưu trí do công đoàn tổ chức.
Tóm lại, Điều lệ Công đoàn Việt Nam tập trung vào việc đảm bảo quyền lợi và phát triển toàn diện cho đoàn viên công đoàn, đồng thời khuyến khích sự đoàn kết và đóng góp tích cực vào xây dựng và bảo vệ cộng đồng lao động.
3. Tầm quan trọng của việc quy định quyền và nghĩa vụ của cán bộ, đoàn viên công đoàn
Quy định quyền và nghĩa vụ của cán bộ và đoàn viên công đoàn là một yếu tố quan trọng trong việc xây dựng và duy trì một tổ chức công đoàn mạnh mẽ và hiệu quả. Dưới đây là một số tầm quan trọng của việc quy định này:
- Đảm bảo tính minh bạch và công bằng:
Quy định rõ quyền và nghĩa vụ giúp tạo ra một môi trường minh bạch, công bằng trong tổ chức công đoàn. Mọi thành viên đều biết và hiểu rõ về quyền lợi của họ cũng như trách nhiệm mà họ phải chấp nhận.
- Tăng cường trách nhiệm và tính chuyên nghiệp:
Cán bộ và đoàn viên công đoàn khi biết rõ về nhiệm vụ và quyền lợi của mình sẽ tăng cường trách nhiệm và tính chuyên nghiệp trong công việc. Họ sẽ hiểu rõ về vai trò của mình trong việc đại diện và bảo vệ quyền lợi cho cộng đồng lao động.
- Tạo động lực làm việc:
Việc biết rõ về quyền lợi và nghĩa vụ sẽ giúp cán bộ và đoàn viên công đoàn cảm thấy tự tin và có động lực trong công việc. Họ sẽ hiểu rõ mục tiêu và ý nghĩa của tổ chức công đoàn, từ đó tăng cường sự cam kết và sự hỗ trợ đối với mục tiêu chung.
- Phòng tránh xung đột và tranh chấp:
Việc quy định rõ quyền và nghĩa vụ giúp giảm thiểu xung đột và tranh chấp trong tổ chức công đoàn. Mọi người đều biết rõ hành vi và quyền lợi của mình, từ đó giảm nguy cơ xảy ra hiểu lầm và mâu thuẫn.
- Tạo điều kiện cho phát triển cá nhân và nghề nghiệp:
Quy định quyền và nghĩa vụ cũng mang lại cơ hội cho việc phát triển cá nhân và nghề nghiệp của cán bộ và đoàn viên công đoàn. Họ có thể biết được về những chương trình đào tạo, ưu đãi, và cơ hội thăng tiến trong tổ chức công đoàn.
- Tăng sức mạnh và ảnh hưởng của công đoàn:
Công đoàn chỉ có thể đạt được sức mạnh và ảnh hưởng lớn khi cán bộ và đoàn viên đều hiểu và hành động theo đúng quy định. Tầm quan trọng của việc quy định này nằm ở khả năng tạo ra một tổ chức mạnh mẽ, đoàn kết và có thể đấu tranh hiệu quả vì quyền lợi của người lao động.
Tóm lại, việc quy định quyền và nghĩa vụ của cán bộ và đoàn viên công đoàn không chỉ giúp tạo nên một tổ chức công đoàn có tổ chức, minh bạch và hiệu quả mà còn thúc đẩy sự phát triển và cam kết của thành viên đối với mục tiêu chung.
Quý khách có nhu cầu xem thêm bài viết sau: Quy chế chi tiêu nội bộ công đoàn cơ sở mới nhất năm 2023
Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, xin vui lòng không ngần ngại liên hệ với chúng tôi thông qua Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Đội ngũ chuyên gia của chúng tôi sẵn sàng lắng nghe và cung cấp sự tư vấn chuyên nghiệp để giúp quý khách giải quyết mọi vấn đề một cách hiệu quả và đúng luật. Ngoài ra, quý khách hàng cũng có thể gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc một cách nhanh chóng. Chúng tôi cam kết đáp ứng mọi yêu cầu của quý khách hàng một cách chu đáo và chất lượng.