Sách Án lệ Việt Nam phân tích và luận giải từ án lệ số 01 đến án lệ số 43 (tập 1) (LS.TS. Lưu Tiến Dũng)

1. Giới thiệu tác giả

Cuốn sách “Án lệ Việt Nam - Phân tích và luận giải (Từ Án lệ số 1 Đến Án lệ số 43)” được biên soạn bởi Luật sư, TS Lưu Tiến Dũng.

Tác giả tốt nghiệp đại học luật tại Liên xô (cũ), cao học luật (học bổng Fulbright) tại Hoa Kỳ và chương trình học giả Draper Hills tại Đại học Stanford, hiện là Thành viên Công ty Luật YKVN, Giảng viên Khoa Luật Đại học Văn Lang, Trọng tài viên VIAC, Ủy viên Ban Thường vụ, Chủ nhiệm Ủy ban Quan hệ quốc tế Liên đoàn luật sư Việt Nam. Tác giả cũng đã có hơn mười năm công tác tại Ban Thư ký Chánh án Tòa án nhân dân tối cao.

Tác giả là luật sư đầu tiên và duy nhất của Việt Nam được Asia Legal Business (ALB) bình chọn là một trong 15 luật sư tranh tụng xuất sắc nhất Châu Á (Asia’s Top 15 Litigators) (2021); Asia Business Law bình chọn là một trong 100 luật sư hàng đầu của Việt Nam (2020); Benchmark Litigation Asia - Pacific vinh danh là “Luật sư của Năm” (2019), “Ngôi sao giải quyết tranh chấp” (2020) và vụ kiện giữa Công ty Grab (mà Tiến sỹ Lưu Tiến Dũng là luật sư) với VinaSun được chọn là “Vụ việc tiêu biểu của Năm” (2019); Chambers and Partners bình xét là luật sư hạng nhất (Band 1) của Việt Nam về giải quyết tranh chấp trong nhiều năm và gần đây là các năm 2019, 2020 và 2021.

2. Giới thiệu hình ảnh sách

Sách Án lệ Việt Nam phân tích và luận giải từ án lệ số 01 đến án lệ số 43 (tập 1)

Tác giả: LS.TS. Lưu Tiến Dũng

Nhà xuất bản Tư Pháp

3. Tổng quan nội dung cuốn sách

Tác giả đã có lời nói đầu cho cuốn sách như thế này: 

"Tôi đã dành khá nhiều thời gian nghiên cứu một cách hứng thú ngay từ những án lệ đầu tiên được công bố. Cảm nhận ban đầu và cũng là xuyên suốt quá trình nghiên cứu là các kết luận tại các án lệ đều rất hợp lý. Cảm nhận kế tiếp của tôi là không đơn giản để hiểu rõ và hiểu hết các cơ sở đưa ra các kết luận đó. Hàng loạt các câu hỏi được đặt ra khiến tôi càng thấy thú vị nghiền ngẫm các án lệ. Liệu các án lệ đó được xây dựng vì chưa có các quy định của pháp luật, không thể áp dụng tương tự pháp luật và không có tập quán để áp dụng? Liệu các án lệ đó là để “giải thích” hay làm rõ các quy định của pháp luật còn có cách hiểu khác nhau hoặc chưa rõ ràng? Hay các án lệ đó là để chỉ ra cho các Tòa án các cấp phải áp dụng đúng các quy định sẵn có của pháp luật?… Tác giả cố gắng và thử tìm câu trả lời đối với từng án lệ trong cuốn sách này với hy vọng sẽ góp phần hiểu rõ hơn bản chất pháp lý của từng án lệ và khái quát hơn nữa các nội dung án lệ nhằm có thể tham khảo phù hợp hơn trong các vụ việc có tình tiết tương tự.

Với cách tiếp cận đó, khi phân tích và luận giải từng án lệ, trước hết tác giả sẽ trích dẫn các quy định của pháp luật liên quan đến án lệ đó. Quy định của pháp luật liên quan được trích dẫn không chỉ giới hạn ở các quy định đã liệt kê trong phần đầu của án lệ mà còn các quy định khác của pháp luật tác giả cho rằng có liên quan đến vấn đề pháp lý được giải quyết trong tình huống nêu tại án lệ đó. Tiếp theo, tác giả cố gắng “lý giải” các kết luận pháp lý của án lệ thông qua việc phân tích các quy định của pháp luật liên quan để cùng bạn đọc tìm câu trả lời phù hợp cho các câu hỏi trên đây. Cuối cùng, tác giả nêu một số vấn đề có thể cần lưu ý khi áp dụng án lệ cụ thể sau khi đã phân tích và luận giải.

Tiêu đề cho từng án lệ trong cuốn sách này trong phần Mục lục và trước phần trích dẫn nguyên văn từng án lệ là của tác giả. Đối với những án lệ không có tiêu đề, tác giả dựa trên vấn đề pháp lý được giải quyết trong các án lệ đó để đặt tiêu đề.

Cuốn sách này được tiếp nối trên nền cuốn “37 án lệ đầu tiên của Việt Nam – Phân tích và luận giải” do Nhà xuất bản Tư pháp xuất bản năm 2020 với sự hiệu đính nhất định và bổ sung các án lệ (từ Án lệ số 38 đến Án lệ số 43) được công bố sau khi xuất bản cuốn sách trên cho đến thời điểm này"

Nội dung cuốn sách được biện soạn với bố cục như sau:

Lời giới thiệu

Lời tác giả

Án lệ số 01. Xác định ý chí chủ quan để định danh tội giết người hay cố ý gây thương tích

I. Án lệ số 01/2016/AL

II. Phân tích và luận giải

1. Quy định của pháp luật liên quan đến Án lệ số 01

2. Phân tích và luận giải các kết luận pháp lý của án lệ số 01

3. Một số vấn đề cần lưu ý khi áp dụng Án lệ số 01

Án lệ số 02. Người Việt Nam ở nước ngoài nhờ người ở Việt Nam đứng tên mua nhà đất

I. Án lệ số 02/2016/AL

II. Phân tích và luận giải

1. Quy định của pháp luật liên quan đến Án lệ số 02

2. Phân tích và luận giải các kết luận pháp lý của Án lệ số 02

3. Một số vấn đề cần lưu ý khi áp dụng Án lệ số 02

Án lệ số 03. Cha mẹ cho con quyền sử dụng đất không có giấy tặng cho

Án lệ số 04. Hợp đồng chuyển nhượng nhà đất không có chữ ký của vợ hoặc của chồng

Án lệ số 05. Phạm vi xét xử khi không có yêu cầu cụ thể của đương sự

Án lệ số 06. Ủy thác tư pháp và nghĩa vụ cung cấp địa chỉ

.....

Có thể thấy tác giả đã trình bày nội dung sách với cấu trúc của mỗi án lệ rất khoa học: Nêu nội dung vụ án - chỉ ra căn cứ pháp lý liên quan - Phân tích các kết luận của án lệ - đưa ra lưu ý khi áp dụng án lệ.

4. Đánh giá bạn đọc

Cuốn sách “Án lệ Việt Nam - Phân Tích và Luận Giải (Từ Án Lệ Số 1 Đến Án Lệ Số 43)” được biên soạn bởi Luật sư, TS Lưu Tiến Dũng, người đã có hơn ba mươi năm hành nghề luật và đã có thời gian công tác tại Ban Thư ký Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, là Thư ký một số phiên tòa giám đốc thẩm của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, sách biên soạn một cách công phu với cách tiếp cận phân tích các án lệ xuất phát từ các quy định sẵn có của pháp luật nhằm góp phần hiểu rõ và khái quát hơn nội dung các kết luận pháp lý của các án lệ đã đượ công bố.

Khi phân tích và luận giải từng án lệ, trước hết tác giả trích dẫn các quy định của pháp luật liên quan đến án lệ đó. Quy định của pháp luật được trích dẫn không chỉ giới hạn ở các quy định đã liệt kê trong phần đầu của án lệ mà còn các quy định khác của pháp luật tại thời điểm giải quyết vụ án, thời điểm công bố án lệ và sau khi công bố án lệ mà tác giả xét thấy có liên quan đến các vấn đề pháp lý cần được giải quyết trong tình huống án lệ. Điều này giúp bạn đọc tiện “soi chiếu” nội dung từng án lệ đối với các quy định của pháp luật có liên quan.

Tiếp đến, dựa vào phần Nội dung án lệ, tác giả khái quát các kết luận pháp lý của từng án lệ, phân tích các kết luận pháp lý đó dựa trên các quy định liên quan sẵn có của pháp luật để hiểu rõ “bản chất” nội dung của từng án lệ và làm sáng tỏ các nội dung sau: các án lệ đã “bổ sung” quy phạm pháp luật nào còn thiếu để giải quyết tình huống án lệ, đã “giải thích” quy định nào của pháp luật còn chưa rõ hoặc còn có cách hiểu khác nhau, các quy định nào của pháp luật đã có sẵn có thể áp dụng đối với tình huống án lệ… Ngoài ra, tác giả cũng phân tích các tình tiết đặc trưng của tình huống án lệ, các vấn đề cần lưu ý khi áp dụng án lệ.

Dựa trên phản hồi và nhu cầu của bạn đọc đối với Cuốn sách “37 Án lệ đầu tiên của Việt Nam – Phân tích và luận giải”, Tiến sỹ, Luật sư Lưu Tiến Dũng trên nền cuốn sách này và bổ sung thêm các án lệ mới công bố gần đây để ra mắt Tập 1 Cuốn sách “Án lệ Việt Nam – Phân tích và luận giải” do Nhà xuất bản Tư pháp xuất bản năm 2021.

Tiến sỹ Nguyễn Văn Luật, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Quốc hội Khóa XIV trong lời giới thiệu về Cuốn sách đã nhận xét: “Cuốn sách đã được biên soạn công phu với cách tiếp cận phân tích các án lệ xuất phát từ các quy định sẵn có của pháp luật nhằm góp phần hiểu rõ và khái quát hơn nội dung các kết luận pháp lý của các án lệ đã được công bố. Cuốn sách có thể là nguồn tư liệu tham khảo hữu ích cho những người làm công tác xét xử và thực tiễn hành nghề luật cũng như các nhà nghiên cứu quan tâm đến án lệ của Việt Nam, tôi xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

5. Kết luận

Quả đúng như một số chuyên gia đã có lời nhận xét, đánh giá cho cuốn sách này. Tác giả đã trình bày và luận giải rất cụ thể, chi tiết các án lệ và đưa ra lưu ý khi áp dụng. Cuốn sách "Sách Án lệ Việt Nam phân tích và luận giải từ án lệ số 01 đến án lệ số 43 (tập 1)" thực sự là nguồn tư liệu tham khảo hữu ích cho những người làm công tác xét xử và thực tiễn hành nghề luật cũng như các nhà nghiên cứu quan tâm đến án lệ của Việt Nam.

Đối với đối tượng là sinh viên đang tham gia đào tạo ngành luật thì cuốn sách "Án lệ Việt Nam phân tích và luận giải từ án lệ số 01 đến án lệ số 43" cũng là một tài liệu tham khảo hữu ích cần trang bị. Trước hết là học hỏi kỹ năng phân tích, bình giải bản án của tác giả và từ đó sẽ rút ra được bài học để vận dụng và giải quyết tương tự đối với các vụ án khác trong học tập cũng như trong công tác hành nghề sau này.

Hy vọng những chia sẻ trên đây của chúng tôi sẽ là một nguồn tư liệu đánh giá chất lượng sách hiệu quả tin cậy của bạn đọc. Nếu thấy chia sẻ của chúng tôi hữu ích, bạn hãy lan tỏa nó đến với nhiều người hơn nhé! Chúc các bạn đọc sách hiệu quả và thu được nhiều thông tin hữu ích từ “Sách Án lệ Việt Nam phân tích và luận giải từ án lệ số 01 đến án lệ số 43 (tập 1)".