- 1. Soạn bài cây diêm cuối cùng
- 1.1. Cách kết hợp yếu tố tự sự và yếu tố trữ tình trong bài tản văn
- 1.2. Tính chất lạ lùng có màu sắc hư cấu của câu chuyện và cách thể hiện cảm xúc, suy tư của tác giả
- 2. Đôi nét về tác giả, tác phẩm Cây diêm cuối cùng
- 2.1. Tác giả Cao Huy Thuần
- 2.2. Tác phẩm Cây diêm cuối cùng
- 3. Ý nghĩa tác phẩm Cây diêm cuối cùng
1. Soạn bài cây diêm cuối cùng
1.1. Cách kết hợp yếu tố tự sự và yếu tố trữ tình trong bài tản văn
Tản văn tự sự là một loại hình văn học đặc biệt, nơi sự kiện, nhân vật và cảnh vật trở thành nguồn cảm hứng chính để biểu đạt. Thông qua việc sử dụng phương thức miêu tả trần thuật, tản văn tự sự tập trung vào việc kể chuyện, ghi lại hình ảnh của con người và cảnh vật, nhưng không giống như cách mà tiểu thuyết thường làm. Trong tản văn tự sự, việc kể chuyện chỉ là việc trình bày một số đoạn ngắn của sự kiện; việc ghi lại con người chỉ tập trung vào những khía cạnh quan trọng của họ; việc miêu tả cảnh vật chỉ là sự tường thuật về một số góc nhìn của cảnh vật. Điều đặc biệt là những sự kiện, con người và cảnh vật này thường chỉ là những điều tác giả đã trực tiếp trải qua.
Tác giả thường sử dụng ngôi thứ nhất "Tôi" để nối kết các đoạn tản văn, để chúng ta hiểu rõ hơn về sự kiện, nhân vật và cảnh vật qua góc nhìn cá nhân của họ. Phong cách miêu tả trong tản văn tự sự thường sử dụng lược thuật và phác họa, với ngôn ngữ súc tích nhằm tạo ra tình trạng của sự kiện, cảm xúc của nhân vật và đặc điểm độc đáo của cảnh vật. Tản văn tự sự có thể được phân thành ba loại chính: tản văn kí sự, tản văn ghi người và tản văn tả cảnh. Tản văn tự sự chính là nơi tác giả thể hiện sự sâu sắc và cá nhân hóa của mình trong việc kể chuyện, ghi lại nhân vật và miêu tả cảnh vật, mang lại cho độc giả cái nhìn riêng và đầy sáng tạo về thế giới xung quanh.
Tản văn trữ tình, một dạng đặc biệt của văn học, nắm chặt tình cảm và tư tưởng của tác giả, làm nền tảng cho sự sáng tạo trong nội dung. Trữ tình, chính xác như cái tên đã gợi ý, là trái tim của tản văn này, nó ám chỉ sự tận hưởng, đau khổ và yêu thương. "Tình" trong tản văn trữ tình đóng vai trò vô cùng quan trọng. Để viết tản văn trữ tình tốt, tác giả phải sử dụng "tình" như một sợi dây liên kết tạo nên cấu trúc văn bản, thể hiện sự mãnh liệt của tình cảm. Ở góc độ này, tản văn trữ tình và thơ trữ tình có điểm tương đồng. Tuy nhiên, điểm khác biệt nằm ở việc tản văn trữ tình không trực tiếp thể hiện nỗi đau lòng, thay vào đó, nó thường khắc họa cảnh vật, sự kiện và sử dụng chúng để thể hiện tình cảm. "Tình" trong tản văn trữ tình phải có một nền tảng cụ thể, cảm xúc đó sâu đậm vào cảnh vật và đối tượng, sau đó trở nên rất tự nhiên trong văn bản, khi tình cảm chủ quan và cảnh vật khách quan trở thành một.
Khác biệt khác là cách tản văn trữ tình không tập trung vào một đối tượng tình cảm cụ thể, như thơ trữ tình. Thay vào đó, nó thường bám vào sự phân loại, tổ chức cẩn thận của tư duy tình cảm, tạo nên một bức tranh sâu sắc về sự tận hưởng và khát khao. Có thể thấy, ngôn ngữ của tản văn trữ tình khác biệt so với ngôn ngữ thơ trữ tình, điều này rất rõ ràng trong việc thể hiện tình cảm và tư tưởng trong văn bản.
1.2. Tính chất lạ lùng có màu sắc hư cấu của câu chuyện và cách thể hiện cảm xúc, suy tư của tác giả
Nội dung chính của văn bản là: Các tư thế của những người đọc sách.
Tác giả đã sử dụng những biện pháp tu từ như:
- Điệp từ (đọc, người đọc)
- Liệt kê
+ Một là người đọc…
+ Hai là, người đọc…
+ Ba là, người đọc…
Tác dụng: Kết quả của việc áp dụng những biện pháp này là tạo nên một mô tả sinh động và hấp dẫn về những tư thế đọc sách, làm cho đoạn văn trở nên sinh động, chặt chẽ.
2. Đôi nét về tác giả, tác phẩm Cây diêm cuối cùng
2.1. Tác giả Cao Huy Thuần
Cao Huy Thuần, một người con của đất Việt, đã trải qua một cuộc hành trình vượt biên giới để làm nên tên tuổi của mình ở Pháp. Sinh ra tại thành phố Huế, ông đã trải qua những năm tháng đầu đời ở Việt Nam, giảng dạy tại Đại học Huế trước khi quyết định bước chân vào cuộc học tập ở nước Pháp, một đất nước nổi tiếng về nền giáo dục lẫn văn hóa đa dạng. Tại Pháp, Cao Huy Thuần không chỉ đặt nền móng cho sự nghiên cứu và học hỏi bằng việc bảo vệ luận án tiến sĩ vào năm 1969 tại Đại học Paris, mà còn trở thành người đứng đầu Trung tâm Nghiên cứu Cộng đồng Châu Âu tại Đại học Picardie. Ông đã tích luỹ và chia sẻ sự hiểu biết về châu Âu và nền văn hóa đa dạng của châu lục này thông qua công việc nghiên cứu và giảng dạy tại địa điểm này.
Tuy nhiên, đặc điểm nghệ thuật quan trọng của Cao Huy Thuần nằm ở tài năng văn chương của ông. Các tác phẩm của ông không chỉ đơn thuần là bài viết, mà chúng thể hiện giá trị cốt lõi lịch sử to lớn. Ông đã tạo ra nhiều tác phẩm, không chỉ bằng tiếng nước ngoài mà còn bằng tiếng Pháp, đóng góp quý báu cho việc đưa văn hóa và kiến thức Việt Nam ra ngoài thế giới. Đặc biệt, ông còn viết nhiều tác phẩm báo cáo ở Việt Nam, mang lại kiến thức và hiểu biết cho đất nước nguyên thủy. Những tác phẩm này không chỉ giúp nâng cao nhận thức về quá trình lịch sử và văn hóa của Việt Nam mà còn giữ lại giá trị tinh thần của nó để con cháu sau này có thể tự hào và tiếp tục phát triển. Cao Huy Thuần đã để lại một di sản vô giá cho cả hai đất nước mà ông yêu quý, thông qua việc sáng tạo và kiến thức, ông đã góp phần vào sự phồn thịnh của thế giới văn hóa và học thuật.
2.2. Tác phẩm Cây diêm cuối cùng
Cây Diêm cuối cùng là một tác phẩm đặc biệt thuộc thể loại truyện ngắn, nơi tác giả sử dụng phương thức biểu đạt tự sự kết hợp với yếu tố trữ tình để tạo nên một câu chuyện đầy xúc cảm và sâu sắc.
Tác phẩm này nằm trong bộ sưu tập "Chuyện trò" được sáng tác vào năm 2012, nó trở thành một câu chuyện đầy ấn tượng về cuộc chiến của nhân vật chính, một "tôi," tại đỉnh núi Hy Mã Lạp Sơn. Qua những dòng văn, chúng ta được đắm chìm vào khung cảnh của cuộc chiến đấu khốc liệt, và câu chuyện cảm động về một cây diêm cuối cùng giữa hai kẻ thù.
Tác phẩm khám phá sâu vào tâm hồn con người và tình cảm trong cuộc sống, đánh bại kẻ thù không chỉ trong trận chiến mà còn trong trái tim của họ. Như một tấm gương sáng sủa, "Cây diêm cuối cùng" thể hiện sự hy sinh, lòng dung thứ và khả năng tha thứ của con người trong những tình huống khó khăn nhất. Từ những trang văn ấm áp của cây diêm, chúng ta học được rằng dù bất kỳ cuộc chiến nào cũng có thể kết thúc trong hòa bình và hiểu biết. Tác phẩm này là một món quà tinh thần, mở cửa cho những suy tư sâu sắc về giá trị của cuộc sống và tình cảm con người.
3. Ý nghĩa tác phẩm Cây diêm cuối cùng
Trong thế giới văn chương, "Cây diêm cuối cùng" của Cao Huy Thuần là một bức tranh xuất sắc về nghệ thuật viết ngắn. Tác phẩm này không chỉ là một câu chuyện mà còn là một thông điệp sâu sắc về tình yêu và sự đoàn kết trong bất kỳ hoàn cảnh khó khăn nào. Nó khắc họa con người như một biểu tượng của khả năng vượt qua mọi khó khăn và hiểm nguy khi họ đoàn kết và yêu thương lẫn nhau. Bằng cách sử dụng cây diêm cuối cùng như một biểu tượng của sự hy sinh và lòng nhân ái, tác phẩm kêu gọi chúng ta đối diện với những mâu thuẫn trong cuộc sống và tạo dựng một thế giới mà chúng ta khao khát - một thế giới hoà bình, tự do, và bác ái.
"Cây diêm Cuối Cùng" không chỉ là một câu chuyện đầy kịch tính, mà còn là một tác phẩm nghệ thuật sâu sắc, truyền đạt nhiều thông điệp quan trọng về cuộc sống và con người. Nó là một ví dụ tuyệt vời về cách mà văn học có thể kết nối tri thức và tạo ra những tác phẩm thú vị và ý nghĩa. "Cây Diêm Cuối Cùng" là một lời nhắc nhở rằng tình yêu và đoàn kết có thể thay đổi thế giới, và qua tác phẩm này, chúng ta được khuyến khích hướng về một tương lai tươi sáng và hài hòa.
Bạn có thể tham khảo thêm bài viết: Tổng hợp đề đọc hiểu Ngữ văn 11 có đáp án mới nhất 2023 - 2024