1. Thế nào là thuyết trình một vấn đề văn học trung đại Việt Nam?

Thuyết trình về một vấn đề văn học trung đại của Việt Nam đòi hỏi sự tổ chức cẩn thận và hiệu quả trong việc phân tích các khía cạnh của văn học từ thế kỷ X đến XIX. Quá trình này không chỉ dựa trên việc nghiên cứu kỹ lưỡng mà còn bao gồm việc sử dụng cả ngôn ngữ nói và các phương tiện phi ngôn ngữ.

Chuẩn bị cho một bài thuyết trình về văn học trung đại Việt Nam đòi hỏi các bước cụ thể, bắt đầu từ việc thu thập và phân tích thông tin cho đến việc viết báo cáo. Tiếp theo, từ báo cáo được viết bằng văn bản, nó cần được chuyển đổi thành thuyết trình sử dụng văn bản nói. Quá trình này đảm bảo rằng nội dung của bài thuyết trình được xây dựng trên cơ sở của kiến thức sâu rộng và các báo cáo nghiên cứu về vấn đề đã được thực hiện.

 

2. Cách thức thuyết trình một vấn đề văn học trung đại Việt Nam

2.1. Chuẩn bị

- Xây dựng nội dung và hình thức thuyết trình:

Nội dung của thuyết trình là các thông tin đã được thực hiện và tổ chức trong quá trình viết báo cáo nghiên cứu. Tuỳ thuộc vào mục đích, yêu cầu, đối tượng và thời gian của buổi thuyết trình mà chúng ta lựa chọn nội dung phù hợp: có thể trình bày một cách toàn diện về một vấn đề văn học trung đại Việt Nam, hoặc chỉ tập trung vào một phần cụ thể của nội dung và kết quả nghiên cứu, có thể bao gồm tất cả các khía cạnh hoặc chỉ tập trung vào những điểm chính.

Hình thức thuyết trình có thể là tóm lược hoặc diễn giải chi tiết, sử dụng ngôn ngữ nói hoặc kết hợp với các phương tiện phi ngôn ngữ như trình chiếu PowerPoint, tranh, hình ảnh, video, và những công cụ tương tự.

Ví dụ, khi thuyết trình về Hình tượng người phụ nữ trong thơ Hồ Xuân Hương, chúng ta có thể lựa chọn trình bày toàn bộ quá trình nghiên cứu, bao gồm lý do chọn đề tài, mục đích nghiên cứu, phạm vi và phương pháp nghiên cứu, cũng như các nội dung và kết quả của nghiên cứu. Hoặc có thể tập trung vào một hoặc một số khía cạnh cụ thể, chẳng hạn như bi kịch của người phụ nữ, vẻ đẹp của người phụ nữ, khát vọng của người phụ nữ, hoặc ý thức về cá nhân và giới nữ trong thơ của Hồ Xuân Hương. Cũng có thể kết hợp trình bày các cặp đôi nội dung như bi kịch và vẻ đẹp, vẻ đẹp và khát vọng, khát vọng và ý thức cá nhân.

- Chuẩn bị điều kiện và phương tiện thuyết trình:

Trước khi thuyết trình, cần chuẩn bị các phương tiện và thiết bị cần thiết như ánh sáng, âm thanh, máy tính, máy chiếu, và kết nối internet.

Cần chuẩn bị không gian thuyết trình như lớp học, phòng hội thảo hoặc hội trường, cùng với việc đặt vị trí của người thuyết trình và chỗ ngồi cho người nghe một cách phù hợp.

 

2.2. Trình bày

- Trước khi bắt đầu thuyết trình, việc có một lời chào hỏi là rất quan trọng để tạo sự gần gũi và thoải mái, làm cho không khí trở nên tự nhiên và tạo ấn tượng ban đầu. Trong lời chào hỏi, chúng ta nên tự giới thiệu về bản thân (bao gồm họ tên và nếu cần, thông tin về tổ chức, lớp học, hoặc vị trí), hỏi thăm và chào mừng những người tham dự, và chúc buổi thuyết trình thành công.

- Tiếp theo, cần thông báo cho người nghe về nội dung và công việc của buổi thuyết trình: thời gian dự kiến, cách thức diễn đạt và phần thảo luận (nếu có) sau mỗi phần trình bày, hoặc liệu có thảo luận ngay sau mỗi phần hoặc sau khi hoàn thành toàn bộ nội dung trình bày. Chúng ta cũng cần nêu rõ hình thức mà người nghe có thể sử dụng để đặt câu hỏi hoặc gửi phản hồi, có thể thông qua lời nói hoặc việc sử dụng phiếu hỏi.

- Để giúp người nghe dễ hiểu và theo dõi nội dung, chúng ta nên sử dụng phương pháp diễn giải: trình bày khái quát nội dung trước, sau đó đi vào chi tiết từng phần. Ví dụ, khi thuyết trình về Hình tượng người phụ nữ trong thơ Hồ Xuân Hương, chúng ta có thể khái quát bằng cách liệt kê các phần chính như Bi kịch, Vẻ đẹp, Khát vọng, và Ý thức về giới nữ trong thơ của Hồ Xuân Hương, sau đó tiến hành trình bày chi tiết từng phần.

- Để nối kết các phần trình bày, có thể sử dụng các cấu trúc như "không chỉ A mà còn B", "ngoài ra còn có B",... Ví dụ, "Người phụ nữ không chỉ phải đối mặt với nỗi đau về thể chất mà còn phải đối diện với nỗi đau về tinh thần", "Bên cạnh vẻ đẹp bề ngoại, người phụ nữ còn có vẻ đẹp từ tâm hồn và phẩm chất".

- Cuối cùng, để kết luận nội dung thuyết trình, chúng ta có thể sử dụng các cụm từ như "Tóm lại", "Nhìn chung", hoặc "Kết luận lại".

 

2.3. Rút kinh nghiệm

Trong sách Chuyên đề học tập Ngữ văn lớp 10, Chuyên đề 1 đã trình bày phương pháp rút kinh nghiệm từ các bài thuyết trình. Các học sinh được khuyến khích áp dụng những phương pháp này để rút ra những bài học cho việc thuyết trình về các vấn đề văn học trung đại Việt Nam.

 

3. Thực hành thuyết trình một vấn đề văn học trung đại Việt Nam

Bài tập thực hành (trang 27, SGK chuyên đề học tập Ngữ văn 11 – Cánh diều): Thuyết trình về “Ngôn ngữ giao tiếp trong “Truyện Kiều” (Nguyễn Du)”.

Gợi ý:

- Chuyển những nội dung của báo cáo Ngôn ngữ giao tiếp trong “Truyện Kiều” thành một bài thuyết trình.

- Khi thuyết trình, có thể trình bày toàn bộ vấn đề hoặc lựa chọn một hoặc một số nội dung cần đi sâu.

- Đối tượng thuyết trình: tùy theo hoàn cảnh cụ thể.

- Tiến hành theo các bước khi thuyết trình.

Trả lời:

Học sinh dựa vào gợi ý để thuyết trình vấn đề trên.

Câu hỏi 1 (trang 27, SGK chuyên đề học tập Ngữ văn 11 – Cánh diều): Khi thuyết trình một vấn đề văn học trung đại Việt Nam, cần vận dụng những gì từ nghiên cứu và từ báo cáo một vấn đề văn học trung đại Việt Nam?

Trả lời:

Khi thuyết trình về một chủ đề văn học trung đại Việt Nam, cần sử dụng thông tin từ các nghiên cứu và báo cáo liên quan đến vấn đề đó.

Câu hỏi 2 (trang 27, SGK chuyên đề học tập Ngữ văn 11 – Cánh diều): Nêu các bước tiến hành để thuyết trình một vấn đề văn học trung đại Việt Nam.

Trả lời:

(1) Chuẩn bị

- Tổ chức và sắp xếp các tài liệu thu thập theo các mục tiêu nghiên cứu đã được xác định, liên quan đến vấn đề văn học trung đại Việt Nam.

- Lựa chọn các tài liệu tham khảo và dẫn chứng cần thiết để phân tích trong báo cáo nghiên cứu.

- Xây dựng đề cương hoặc dàn ý của báo cáo, bao gồm các phần chính sau:

   + Phần Mở đầu: Giới thiệu vấn đề nghiên cứu, mục tiêu và phạm vi của nghiên cứu, và phương pháp nghiên cứu (nếu cần).

   + Phần Nội dung: Trình bày các nội dung nghiên cứu theo cấu trúc phần - chương - mục. Trong một báo cáo nghiên cứu có kích thước trung bình, chỉ cần tập trung vào các đề mục chính.

   + Phần Kết luận: Tóm tắt kết quả của nghiên cứu, đề xuất hướng phát triển và nâng cao trong tương lai (nếu có).

(2) Viết báo cáo

Viết báo cáo dựa trên đề cương hoặc dàn ý đã xác định trước. Tuy nhiên, có thể có những điều chỉnh và bổ sung trong quá trình viết dựa trên nhu cầu cụ thể của nội dung.

Câu hỏi 3 (trang 27, SGK chuyên đề học tập Ngữ văn 11 – Cánh diều): Lựa chọn một vấn đề văn học trung đại Việt Nam để thuyết trình trước lớp.

Trả lời:

Học sinh đọc lại bản báo cáo đã thực hiện trong phần thực hành viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề văn học trung đại Việt Nam ở câu hỏi 3.

Bài viết liên quan:

Hướng dẫn soạn văn lớp 11 chương trình Ngữ văn 11 Tập 1, Tập 2

Soạn bài Đây thôn Vĩ Dạ ngắn gọn - Ngữ văn lớp 11

Viết tiểu sử tóm tắt của một nhà văn nhà thơ được học trong chương trình Ngữ văn lớp 11 chi tiết nhất

Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê về vấn đề: Soạn bài Thuyết trình một vấn đề văn học trung đại Việt Nam ngắn gọn. Xin cảm ơn quý bạn đọc đã quan tâm theo dõi!