Theo dõi người khác có vi phạm pháp luật hay không?

1. Theo dõi người khác có vi phạm pháp luật hay không?

Căn cứ theo quy định tại Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015 thì mỗi cá nhân ai cũng đều được pháp luật bảo vệ về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình.

Theo đó, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ.

Nếu có thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân thì phải được người đó đồng ý. Song song đó, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến bí mật gia đình đồng thời phải được các thành viên gia đình đồng ý, trừ trường hợp luật có quy định khác.

Ngoài ra, thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của cá nhân được bảo đảm an toàn và bí mật. Việc bóc mở, kiểm soát, thu giữ chỉ được thực hiện trong trường hợp luật quy định…

Căn cứ theo quy định tại Phụ lục 2 ban hành kèm theo Quyết định 27/2018/QĐ-TTg quy định như sau:

- 803 - 8030 - 80300: Dịch vụ điều tra

- Nhóm này gồm: Dịch vụ điều tra và thám tử. Các hoạt động của tất cả các thám tử tư nhân, thuộc các loại khách hàng hoặc mục đích điều tra đều nằm trong nhóm này.

Theo như quy định trên, thám tử tư thuộc hệ thống ngành kinh tế Việt Nam với mã ngành 803 - 8030 - 80300 nằm trong nhóm các hoạt động điều tra bảo vệ an toàn.

Do đó, hoạt động thám tử, điều tra, theo được xem là một ngành nghề hợp pháp tại Việt Nam. Tuy nhiên khi hành nghề không được ảnh hưởng đến cuộc sống, bí mật cá nhân, gia đình của người đó.

Nếu không hành nghề thám tử mà có hành vi theo dõi người khác cũng phải đảm bảo nguyên tắc trên. Nên nhớ là việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý.

Như vậy, có thể theo dõi người khác nhưng không được để ảnh hưởng đến cuộc sống, bí mật cá nhân, gia đình của người đó. Nếu có thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý. Nếu không tuân thủ nguyên tắc này thì được xem là hành vi vi phạm pháp luật.

2. Mua bán, sử dụng thiết bị theo dõi người khác có vi phạm pháp luật khác không?

Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý. Thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của cá nhân được bảo đảm an toàn và bí mật.

Về trách nhiệm hình sự, tội xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín hoặc hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác tùy từng trường hợp, có thể bị xử phạt tù đến 3 năm theo Điều 159 Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017

Nhiều văn bản pháp luật cũng được ban hành nhằm bảo vệ quyền riêng tư cá nhân và doanh nghiệp, cũng như chống mọi hành vi vận chuyển, buôn bán và sử dụng các thiết bị quay lén, nghe lén, định vị với mục đích xấu. Kinh doanh loại hàng hóa này có thể bị xử phạt vi phạm hành chính với mức tiền phạt lên đến 200 triệu đồng, thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

 hiện các thiết bị nghe lén, quay lén nằm trong danh mục hàng hóa hạn chế nhập khẩu hoặc cấm nhập khẩu, có sự kiểm soát của các cơ quan quản lý Nhà nước. Do vậy, để hạn chế việc rao bán tràn lan các thiết bị theo dõi, rất cần sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan hữu quan.

Theo một cán bộ Cục An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công an), các sản phẩm có thể theo dõi đời tư được bày bán trên mạng hầu hết kém chất lượng và được thổi phồng về tính năng, công dụng. Các sản phẩm cũng không được bán dễ dàng, công khai vì chỉ được sử dụng cho các mục đích quân sự, an ninh quốc gia. Do đó, người dân cần nâng cao ý thức trong việc sử dụng các thiết bị này.

Nghị định số 66/2017/NĐ-CP của Chính phủ cũng quy định điều kiện kinh doanh thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị. Nghị định này quy định điều kiện về an ninh, trật tự, công tác quản lý nhà nước, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có liên quan và biện pháp thi hành đối với hoạt động kinh doanh thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị.

Trong đó, chỉ các cơ sở kinh doanh sau đây mới được kinh doanh thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị: Cơ sở kinh doanh thuộc Bộ Công an; cơ sở kinh doanh thuộc Bộ Quốc phòng; cơ sở kinh doanh không thuộc Bộ Công an, Bộ Quốc phòng được cơ quan có thẩm quyền của Bộ Công an cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự…

Nghị định quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm gồm: Hoạt động kinh doanh khi chưa được cấp hoặc bị thu hồi Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự; lợi dụng hoạt động kinh doanh để thực hiện hành vi xâm hại đến an ninh, trật tự; sản xuất, lắp ráp, vận chuyển, tồn trữ, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu, cho thuê, sửa chữa trái phép thiết bị, phần mềm ngụy trang dùng để ghi âm, ghi hình, định vị....

3. Việc theo dõi, điều tra làm ảnh hưởng cuộc sông người khác bị xử lý như thế nào?

Mức phạt hành chính hành vi theo dõi, điều tra làm ảnh hưởng cuộc sống của người khác:

Mặc dù nghề thám tử điều tra được xem là hợp pháp tại Việt Nam, nhưng nếu việc điều tra, theo dõi sau đó có hành vi tiết lộ hoặc phát tán tư liệu, tài liệu thuộc bí mật đời tư của thành viên gia đình nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 54 Nghị định 144/2021/NĐ-CP.

Ngoài ra, theo khoản 1 Điều 8 Luật An ninh mạng 2018, người có hành vi đăng tải thông tin sai sự thật gây hoang mang trong Nhân dân, gây thiệt hại cho hoạt động kinh tế - xã hội, gây khó khăn cho hoạt động của cơ quan nhà nước hoặc người thi hành công vụ, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân khác cũng được xem là hành vi vi phạm pháp luật.

Truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi theo dõi người khác:

- Người nào theo dõi, điều tra người khác thông qua đồ dùng cá nhân như điện thoại, thư tín có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu rơi vào các trường hợp quy định tại Điều 159 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung 2017 quy định về Tội xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín hoặc hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác.

Mức phạt cao nhất đối với tội danh này có thể lên đến 3 năm tù giam. Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

- Trong trường hợp người theo dõi thông qua việc xâm nhập nơi ở của người khác có thể bị truy cứu TNHS đối với Tội xâm phạm chỗ ở của người khác quy định tại Điều 158 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi 2017.

Theo đó, người có hành vi khám xét, xâm nhập trái pháp luật chỗ ở của người khác có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm. Mức phạt tối đa đối với người phạm tội này có thể lên đến 5 năm tù.

Đồng thời, người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

Xem thêm: Quay lén, chụp lén người khác có vi phạm pháp luật không?

Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Hệ thống tổ chức của Bộ đội biên phòng Việt Nam mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!