1. Tiết lộ thông tin cá nhân của người bệnh gây ảnh hưởng gì?
Đối với người bệnh:
- Nếu những thông tin cá nhân cũng như những thông tin về tình hình sức khỏe của người bệnh lộ ra bên ngoài thì hàng loạt vấn đề được đặt ra khi người bệnh chưa kịp có sự chuẩn bị, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống. Ví dụ nếu phải nằm viện thì người bệnh bị hạn chế khả năng điều khiển doanh nghiệp, hay quản lý tài khoản ngân hàng, tạo điều kiện cho những đối tượng có toan tính xấu thực hiện ý định của mình; hoặc những thông tin về việc mắc bệnh có thể ảnh hưởng đến sự thăng tiến trong nghề nghiệp hay chức vụ của người bệnh; hoặc nếu không may người bệnh bị tử vong thì sẽ kéo theo hàng loạt các vấn đề liên quan đến thừa kế và tranh chấp tài sản...
- Tạo cho người bệnh tâm lý hoang mang, lo sợ, thậm chí bị stress và ảnh hưởng đến tiến trình điều trị bệnh. Điển hình là vụ nữ bệnh nhân Covid - 19 số 17 tại Việt Nam trong đại dịch toàn cầu đã có biểu hiện của stress, vì đọc được thông tin cộng đồng mạng bày tỏ thái độ giận dữ với mình. Trước đó hình ảnh, danh tính và nhiều thông tin khác liên quan đến bệnh nhân này được đăng tải công khai trên mạng và nhận được những bình luận trái chiều, trong đó chủ yếu là những nhận xét tiêu cực.
Tuy nhiên, trong đó cần phân biệt, những thông tin công khai nào là cần thiết và đơn vị, tổ chức, cá nhân nào có quyền công khai; những thông tin nào được đăng tải nhằm mục đích hạ thấp danh dự, nhân phẩm của người bệnh.
Đối với cộng đồng:
Việc xâm phạm quyền giữ bí mật thông tin sức khỏe của người bệnh không chỉ gây ảnh hưởng trực tiếp đến cá nhân người bệnh mà còn gây tác động xấu đến những người khác sống trong cộng đồng và để lại nhiều hệ lụy cho môi trường sống của cộng đồng.
Cụ thể, do tình trạng xâm phạm thông tin cá nhân của người bệnh, đặc biệt là người mắc bệnh truyền nhiễm đang ngày càng lan rộng. Dẫn đến những hành động tiêu cực như công kích, phân biệt đối xử, kỳ thị người mắc bệnh, từ đó ảnh hưởng nhất định tới tâm lý của những người đang ở mức độ nghi nhiễm và những người mang bệnh khác, khiến họ cảm thấy hoang mang, sợ hãi sự kỳ thị, xa lánh, từ đó trốn tránh và tự điều trị bệnh tại nhà thay vì đến cơ sở khám chữa bệnh. Điều này gây ra sự lây nhiễm chéo tại cộng đồng trong trường hợp đây là bệnh truyền nhiễm. Hơn nữa, vấn nạn này còn làm ảnh hưởng đến việc tìm kiếm, phát hiện bệnh nhân mới, khiến cho thông tin thống kê về số người mắc bệnh bị sai lệch, từ đó làm giảm hiệu quả của công tác phòng ngừa và chữa trị bệnh.
2. Thông tin bệnh nhân được phép tiết lộ khi nào?
Căn cứ theo quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2009 thông tin bệnh nhân chỉ được phép tiết lộ trong những trường hợp sau:
- Thông tin về tình trạng sức khỏe và đời tư được ghi trong hồ sơ bệnh án chỉ được phép công bố khi người bệnh đồng ý hoặc để chia sẻ thông tin, kinh nghiệm nhằm nâng cao chất lượng chẩn đoán, chăm sóc, điều trị người bệnh giữa những người hành nghề trong nhóm trực tiếp điều trị cho người bệnh hoặc trong trường hợp khác được pháp luật quy định.
- Được cung cấp thông tin tóm tắt về hồ sơ bệnh án nếu có yêu cầu bằng văn bản, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Đồng thời, tại khoản 4 Điều 59 Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2009 cũng quy định, người đứng đầu cơ sở khám bệnh, chữa bệnh quyết định việc cho phép khai thác hồ sơ bệnh án trong các trường hợp:
- Sinh viên thực tập, nghiên cứu viên, người hành nghề trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh được mượn hồ sơ bệnh án tại chỗ để đọc hoặc sao chép phục vụ cho việc nghiên cứu hoặc công tác chuyên môn kỹ thuật.
- Đại diện cơ quan quản lý nhà nước về y tế trực tiếp quản lý cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, cơ quan điều tra, viện kiểm sát, tòa án, thanh tra chuyên ngành y tế, cơ quan bảo hiểm, tổ chức giám định pháp y, pháp y tâm thần, luật sư được mượn hồ sơ bệnh án tại chỗ để đọc hoặc sao chép phục vụ nhiệm vụ được giao theo thẩm quyền cho phép.
- Bệnh nhân hoặc người đại diện của bệnh nhân được nhận bản tóm tắt hồ sơ bệnh án.
Như vậy, căn cứ vào các quy định trên, khi đi khám chữa bệnh tại các cơ sở khám chữa bệnh đều được giữ bí mật thông tin về tình trạng sức khỏe, bí mật đời tư được ghi trong hồ sơ bệnh án.
Trừ trường hợp được sự cho phép của người bệnh hay các trong trường hợp nghiên cứu, trao đổi trong nội bộ nhóm những người chữa trị bệnh với mục đích phục vụ điều trị, tìm phương pháp chữa bệnh;
Trong trường hợp người đứng đầu cơ sở khám chữa bệnh để một số đối tượng nghiên cứu hồ sơ bệnh án phục vụ công việc nghiên cứu, thực hiện nhiệm vụ mà pháp luật cho phép theo quy định trên.
3. Làm thế nào để hạn chế việc xâm phạm quyền giữ bí mật thông tin của người bệnh
Để hạn chế tối đa việc xâm phạm quyền giữ bí mật thông tin sức khỏe của người bệnh, việc triển khai hồ sơ bệnh án điện tử (EMR) và số hóa kho hồ sơ bệnh án trên phạm vi toàn quốc là vấn đề cần thiết bởi tác động của những hệ lụy đã đề cập. Đây là phiên bản số của hồ sơ sức khỏe giấy do Bộ Y tế quy định, được ghi chép, hiển thị và lưu trữ bằng phương tiện điện tử. Mỗi người dân có 1 hồ sơ sức khỏe điện tử được theo dõi và lưu trữ suốt đời. Theo đó hồ sơ bệnh án điện tử mang lại một số lợi ích như sau:
- Khắc phục những hạn chế của hồ sơ bệnh án bằng giấy:
Sự ra đời của Thông tư số 46/2018/TT-BYT quy định về hồ sơ bệnh án điện tử là một bước tiến trong tiến trình đơn giản hóa thủ tục hành chính trong khám chữa bệnh, tiết kiệm đáng kể thời gian của người bệnh, cũng như y bác sĩ, hướng đến việc điều trị hiệu quả, chất lượng. Trước hết, ngay tại quầy tiếp nhận bệnh nhân, nhân viên y tế chỉ quét mã vạch trên thẻ bảo hiểm y tế để tìm phòng khám, bệnh lý của bệnh nhân vì tất cả hồ sơ của bệnh nhân bệnh viện này đã được lưu trữ trên hệ thống máy tính, do đó mà người bệnh tiết kiệm được thời gian chờ và cũng không cần sử dụng sổ khám chữa bệnh như trước đây.
Tại khâu khám bệnh, các y bác sĩ có thể dựa vào hồ sơ bệnh án điện tử để nắm được bệnh sử của bệnh nhân, các hình ảnh y tế và kết quả xét nghiệm qua hệ thống lưu trữ và truyền tải hình ảnh (PACS) và hệ thống thông tin xét nghiệm (LIS) một cách nhanh chóng bất cứ nơi nào có internet, từ đó đưa ra phác đồ điều trị hiệu quả thay vì phải xem qua rất nhiều hồ sơ giấy và nghe lời kể bệnh sử từ bệnh nhân. Nhân viên y tế cũng không cần phải liên tục lên xuống các khoa, phòng để lấy kết quả xét nghiệm. Do đó khi khắc phục được những hạn chế của hồ sơ bệnh án bằng giấy thì đồng nghĩa với việc thông tin trong hồ sơ bệnh án của bệnh nhân sẽ khó bị thất lạc hơn và vì thế mà thông tin sức khỏe của bệnh nhân cũng an toàn hơn.
- Dễ phát hiện khi có hành vi xâm phạm hồ sơ bệnh án của bệnh nhân
Phần mềm hồ sơ bệnh án điện tử phải có khả năng ghi vết tất cả các giao dịch, tương tác của người dùng trên phần mềm hồ sơ bệnh án điện tử bao gồm ngày, thời gian khi xem, nhập mới, chỉnh sửa, hủy, khôi phục dữ liệu, thông tin trong hồ sơ bệnh án điện tử. Bản thân cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cũng phải thực hiện các biện pháp sau đây: Kiểm soát truy cập của người dùng gồm xác thực người dùng, phân quyền người dùng theo từng vai trò công việc, thiết lập khoảng thời gian giới hạn cho phép người dùng truy cập vào phần mềm; bảo vệ, ngăn chặn việc truy cập trái phép vào hồ sơ bệnh án điện tử; phương án hoặc quy trình phục hồi dữ liệu trong trường hợp có sự cố; phương án phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn và loại bỏ phần mềm độc hại.
Thêm vào đó, việc liên thông, trao đổi dữ liệu hồ sơ bệnh án điện tử giữa các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải được mã hóa trong quá trình trao đổi dữ liệu và ngay cả thông tin khám, chữa bệnh của người bệnh cũng phải được mã hóa theo hướng dẫn của Bộ trưởng Bộ Y tế. Những quy định này góp phần hạn chế sự xâm phạm quyền giữ bí mật thông tin sức khỏe của người bệnh và có cơ sở xử lý người vi phạm.
Xem thêm: Bệnh nhân có thể xin cấp đầy đủ hồ sơ bệnh án hay không?
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Thông tin bệnh nhân được phép tiết lộ khi nào? mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!
