1. Cơ sở pháp lý để quảng cáo thực phẩm chức năng

Luật Quảng cáo năm 2012;
Nghị định 181/2013/NĐ-CP hướng dẫn Luật quảng cáo;
Thông tư 09/2015/TT-BYT Quy định về xác nhận nội dung quảng cáo đối với sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt thuộc lĩnh vực quản lý của Bộ Y tế.

2. Khái quát về thực phẩm chức năng là gì?

Thực phẩm chức năng được ra đời lần đầu tiên ở Nhật Bản vào năm 1980 khi loại thực phẩm này được các cơ quan có thẩm quyền phê duyệt và được chứng minh rằng chúng đem lại nhiều lợi ích trong việc cải thiện sức khỏe toàn diện.

Một số ví dụ về thực phẩm chức năng có tác dụng tốt với sức khỏe là thực phẩm bổ sung vitamin, khoáng chất, men vi sinh hoặc thực phẩm bổ sung chất xơ. Các loại thực phẩm giàu chất dinh dưỡng như trái cây, rau, quả hạch, hạt và ngũ cốc cũng thường được coi như thực phẩm chức năng do những lợi ích về sức khỏe do chúng đem lại.

Thực phẩm chức năng được chia làm hai loại: Thực phẩm thông thường và thực phẩm tăng cường.

- Thực phẩm thông thường cung cấp các thành phần hoàn toàn tự nhiên, cung cấp những chất dinh dưỡng quan trọng như vitamin, khoáng chất, chất chống oxy hóa và chất béo có lợi cho tim.

- Trong khi đó, thực phẩm tăng cường được bổ sung thêm một số thành phần, ví dụ như vitamin, khoáng chất, chế phẩm sinh học, hoặc chất xơ, để tăng cường thêm lợi ích về sức khỏe của món ăn đó

3. Tại sao phải thực hiện thủ tục xin giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng?

Theo quy định tại nghị định 15/2018/NĐ- CP quy định các thực phẩm phải xin giấy phép trước khi quảng cáo trong đó có các trường hợp sau:

Thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thực phẩm dinh dưỡng y học, thực phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt ( Đây chính là các dòng sản phẩm của thực phẩm chức năng)
Sản phẩm dinh dưỡng dùng cho trẻ đến 36 tháng tuổi không thuộc trường hợp cấm quảng cáo quy định tại Điều 7 của Luật quảng cáo

Theo quy định tại Điều 1, Điều 2 của Thông tư 09/2015/TT-BYT khi Thực phẩm chức năng thực hiện quảng cáo cần phải làm thủ tục xin giấy phép.

Như vậy, các quy định trên bắt buộc doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục xin giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng trước khi thực hiện việc quảng cáo sản phẩm ra thị trường.

4. Một số quy định cơ bản là doanh nghiệp cần phải đặc biệt lưu ý khi quảng cáo thực phẩm chức năng

Khái niệm quảng cáo theo khoản 1 Điều 2 Luật Quảng cáo 2012 được quy định quảng cáo là việc sử dụng các phương tiện nhằm giới thiệu đến công chúng sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ có mục đích sinh lợi; sản phẩm, dịch vụ không có mục đích sinh lợi; tổ chức, cá nhân kinh doanh sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ được giới thiệu, trừ tin thời sự; chính sách xã hội; thông tin cá nhân.

Thực phẩm chức năng được thể hiện dưới dạng sản phẩm, hàng hoá để giới thiệu, phân phối đến người tiêu dùng. Vì vậy, việc quảng cáo thực phẩm chức năng là rất cần thiết đối với các cá nhân, tổ chức kinh doanh sản phẩm này. Quy định về điều kiện quảng cáo thực phẩm chức năng: để được quảng cáo thực phẩm chức năng doanh nghiệp phải có giấy phép tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm và bản công bố sản phẩm đã được cơ quan có thẩm quyền xác nhận. Quy định về nội dung quảng cáo thực phẩm chức năng: Giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng chính là giấy xác nhận nội dung quảng cáo. Do đó, việc xây dựng nội dung quảng cáo là đặc biệt quan trọng, nội dung quảng cáo thực phẩm chức năng cần tuân thủ theo những quy định như sau:

Nội dung quảng cáo phải phù hợp với công dụng trong bản công bố sản phẩm;
Nội dung quảng cáo phải có những nội dung cơ bản bao gồm: tên thực phẩm; tên, địa chỉ của thương nhân đưa sản phẩm ra thị trường; tác dụng chính và tác dụng phụ của sản phẩm (nếu có);
Nội dung quảng cáo không được sử dụng hình ảnh, thiết bị, trang phục, tên, thư tín của các đơn vị, cơ sở y tế, bác sỹ, dược sỹ, nhân viên y tế, thư cảm ơn của người bệnh, bài viết của bác sỹ, dược sỹ, nhân viên y tế. Không được quảng cáo thực phẩm chức năng gây hiểu nhầm sản phẩm đó là thuốc;
Trong nội dung quảng cáo phải có khuyến cáo “Thực phẩm này không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh”. Quảng cáo trên báo nói, báo hình phải đọc rõ khuyến cáo, nếu quảng cáo trên các phương tiện khác thì khuyến cáo phải được thể hiện bằng chữ viết rõ ràng, có màu tương phản với màu nền.

5. Xử phạt hành chính Quảng cáo thực phẩm chức năng khi chưa có giấy phép

Quảng cáo thực phẩm chức năng là hình thức quảng cáo có điều kiện, điều đó có nghĩa đơn vị quảng cáo chỉ được phép quảng cáo cho sản phẩm của mình khi được cơ quan chức năng cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo.

Đơn vị quảng cáo chưa có giấy phép nhưng tiến hành quảng cáo sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định như sau: Theo quy định tại Điều 67 Nghị định 158/ 2013/NĐ-CP quy định xử phạt hành chính trong lĩnh vực thể thao, văn hóa và du lịch và quảng cáo có quy định mức phạt vi phạm các quy định xin giấy phép quảng cáo đối với các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt có quy định mức phạt như sau: ” Phạt tiền từ 15.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi quảng cáo các sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác nhận nội dung trước khi thực hiện quảng cáo theo quy định và Biện pháp khắc phục hậu quả: Buộc tháo gỡ, tháo dỡ hoặc xóa quảng cáo”

6. Thành phần hồ sơ xin cấp giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng

Hồ sơ được làm thành 01 bộ và cần có các giấy tờ sau đây:

- Giấy đề nghị xác nhận nội dung quảng cáo;

- Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh của doanh nghiệp hoặc giấy phép thành lập văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài;

- Nội dung đề nghị xác nhận quảng cáo:

Nếu quảng cáo trên báo nói, báo hình thì phải có 01 bản ghi nội dung quảng cáo dự kiến, 03 bản kịch bản dự kiến quảng cáo;
Nếu quảng cáo trên các phương tiện quảng cáo không phải báo nói, báo hình thì phải có 03 bản ma-két nội dung dự kiến quảng cáo;
Nếu quảng cáo thông qua hội thảo, hội nghị, tổ chức sự kiện: Cần có thêm mẫu quảng cáo sử dụng trong chương trình đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

- Mẫu nhãn sản phẩm.

- Giấy tiếp nhận bản công bố hợp quy hoặc giấy xác nhận công bố phù hợp quy định an toàn thực phẩm (đối với những sản phẩm chưa có quy chuẩn kỹ thuật) của cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp.

- Bản thông tin chi tiết về sản phẩm đã được cơ quan có thẩm quyền xác nhận.

- Tài liệu hợp lệ, tin cậy chứng minh cho tính năng, công dụng, thông tin của sản phẩm trong trường hợp nội dung quảng cáo nêu tính năng, công dụng, thông tin không có trong bản thông tin chi tiết về sản phẩm đã được cơ quan có thẩm quyền xác nhận.

7. Thủ tục xin cấp giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng

Thủ tục xin giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng bao gồm các bước sau đây:

Bước 1: Chuẩn bị thông tin, tài liệu xin giấy phép quảng cáo

Căn cứ vào nội dung quảng cáo, đơn vị quảng cáo sẽ chuẩn bị những tài liệu cần thiết để có thể soạn thảo được hồ sơ xin giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng.

Bước 2: Nộp hồ sơ xin giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng

Sau khi chuẩn bị xong hồ sơ, đơn vị quảng cáo sẽ tiến hành nộp hồ sơ trực tuyến tới Cục an toàn vệ sinh thực phẩm

Lưu ý: Hồ sơ bắt buộc phải nộp trực tuyến và không nộp hồ sơ giấy như giai đoạn trước

Bước 3: Nộp lệ phí xin giấy phép quảng cáo theo biểu phí quy định

Sau khi hồ sơ đã được nộp, đơn vị quảng cáo cần tiến hành nộp chi phí xin giấy phép quảng cáo thực phẩm chức năng tại Ngân hàng vào tài khoản kho bạc của Cục an toàn vệ sinh thực phẩm, sau đó sử dụng biên lai đã ghi nhận nộp tiền lên hệ thống để được đủ điều kiện thụ lý hồ sơ.

Bước 4: Cục An toàn vệ sinh thực phẩm sẽ thẩm tra hồ sơ xin phép quảng cáo thực phẩm

Nếu hồ sơ xin giấy phép hợp lệ, Cục An toàn thực phẩm sẽ cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo thực phẩm. Còn nếu hồ sơ không đạt yêu cầu, Cục sẽ trả lại và nêu ra nguyên nhân.

Bước 5: Cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo thực phẩm chức năng

Cục An toàn vệ sinh thực phẩm sẽ tiến hành cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo cho đơn vị quảng cáo qua tài khoản đã đăng ký.