Trả lời:

Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi thắc mắc đến công ty Luật Minh Khuê, căn cứ vào thông tin bạn cung cấp xin tư vấn với bạn như sau:

1. Cơ sở pháp lý:

Nghị định 187/2013/NĐ-CP nghị định quy định chi tiết thi hành luật thương mại về hoạt động mua bán hàng hóa quốc tế và các hoạt động đại lý mua, bán, gia công và quá cảnh hàng hóa với người nước ngoài

2. Nội dung tư vấn:

Về mặt lý thuyết thì xuất nhập khẩu được hiểu là hoạt động kinh doanh buôn bán trên phạm vi quốc tế, là sự trao đổi hàng hóa giữa các quốc gia trên nguyên tắc trao đổi ngang giá lấy tiền tệ là môi giới và thường tính trong một khoảng thời gian nhất định. Nhập khẩu không phải là hành vi buôn bán riêng lẻ mà nó là hệ thống các quan hệ buôn bán trong một nền kinh tế có cả tổ chức bên trong và bên ngoài.

Nhập khẩu của mỗi quốc gia còn phụ thuộc vào thu nhập của người cư trú trong nước và tỷ giá hối đoái tại đây. Nếu thu nhập bình quân của người dân nước đó càng cao thì nhu cầu sử dụng hàng nhập khẩu cũng theo đó mà tăng hơn. Ngược lại, nếu tỷ giá hối đoái tăng, thì giá hàng nhập khẩu tính bằng nội tệ trở nên cao hơn, điều này có thể tác động đến nhập khẩu và khiến nhu cầu nhập khẩu giảm.

Nhập khẩu có vai trò quan trọng trong nền kinh tế của một quốc gia, đảm bảo sự phát triển ổn định của những ngành kinh tế mũi nhọn mỗi nước đồng thời khai thác triệt để lợi thế so sánh của quốc gia, góp phần thực hiện chuyên môn hóa cao trong lao đồng và cải thiện cán cân thanh toán quốc tế.

Định nghĩa Nhập khẩu

Luật Thương mại 2005 Điều 28 khoản 1 định nghĩa như sau:

Nhập khẩu hàng hóa là việc hàng hoá được đưa vào lãnh thổ Việt Nam từ nước ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật.

Các hình thức nhập khẩu hàng hóa

Nhập khẩu trực tiếp

Đối với hình thức này thì người mua và người bán hàng hóa trực tiếp giao dịch với nhau, quá trình mua và bán không hề ràng buộc lẫn nhau. Bên mua có thể mua mà không bán và ngược lại.

Nhập khẩu trực tiếp được tiến hành khá đơn giản. Trong đó, bên nhập khẩu muốn ký kết được hợp đồng kinh doanh nhập khẩu thì phải nghiên cứu thị trường, tìm kiếm đối tác phù hợp, ký kết và thực hiện hợp đồng, tự bỏ vốn, chịu mọi rủi ro và chi phí trong giao dịch…

Nhập khẩu ủy thác

Nhập khẩu ủy thác được hiểu là hoạt động dịch vụ thương mại theo đó chủ hàng thuê một đơn vị trung gian thay mặt và đứng tên nhập khẩu hàng hóa bằng hợp đồng ủy thác.

Nói một cách dễ hiểu hơn, các doanh nghiệp trong nước có vốn ngoại tệ riêng và có nhu cầu nhập khẩu một loại hàng hóa nào đó, tuy nhiên lại không được phép nhập khẩu trực tiếp, hoặc gặp khó khăn trong quá trình kiếm, giao dịch với đối tác nước ngoài thì sẽ thuê những các doanh nghiệp có chức năng thương mại quốc tế tiến hành nhập khẩu cho mình.

Trách nhiệm của bên nhận ủy thác là phải cung cấp thông tin về thị trường, giá cả, khách hàng, những điều kiện có liên quan đến đơn hàng được ủy thác, ký kết hợp đồng và thực hiện các thủ tục liên quan đến nhập khẩu.

Với hình thức này, doanh nghiệp thực hiện nghiệp vụ nhập khẩu ủy thác không phải bỏ vốn, không cần xin hạn ngạch cũng như không phải tìm kiếm đối tác, giá cả… Đổi lại bên ủy thác sẽ trả phí dịch vụ cho bên nhận ủy thác nhập khẩu.

Buôn bán đối lưu

Buôn bán đối lưu có thể được coi là một phương thức thanh toán trong thương mại quốc tế, được sử dụng chủ yếu trong các giao dịch mua bán với chính phủ những nước đang phát triển. Hàng hóa và dịch vụ được đổi lấy hàng hóa và dịch vụ khác có giá trị tương đương. Ví dụ: Caterpillar xuất khẩu máy xúc sang Venezuela, bù lại, chính phủ Venezuala sẽ trả cho Caterpillar 350.000 tấn quặng sắt.

Trong phương thức này, chỉ với 1 hợp đồng doanh nghiệp có thể tiến hành đồng thời cả hai hoạt động trọng điểm là xuất khẩu và nhập khẩu. Lượng hàng hóa giao đi và hàng nhận về có giá trị tương đương nhau. Do đó, doanh nghiêp xuất khẩu được tính vào cả kim ngạch xuất khẩu và doanh thu trên hàng hóa nhập khẩu.

Tạm nhập tái xuất

Tạm nhập tái xuất là hình thức mà thương nhân Việt Nam nhập khẩu tạm thời hàng hóa vào Việt Nam, nhưng sau đó lại xuất khẩu chính hàng hóa đó ra khỏi Việt Nam sang một nước khác.

Hình thức này là tiến hành nhập khẩu hàng hóa nhưng không để tiêu thụ trong nước mà để xuất khẩu sang một nước thứ ba nhằm thu lợi nhuận. Giao dịch này bao gồm cả nhập khẩu và xuất khẩu với mục đích thu lại lượng ngoại tệ lớn hơn số vốn ban đầu đã bỏ ra.

Khi tiến hành tạm nhập tái xuất, doanh nghiệp cần tiến hành đồng thời hai hợp đồng riêng biệt, gồm: hợp đồng mua hàng ký với thương nhân nước xuất khẩu và hợp đồng bán hàng ký với thương nhân nước nhập khẩu.

Lưu ý, có trường hợp gần giống như tạm nhập tái xuất, nhưng hàng hóa được chuyển thẳng từ nước bán hàng sang nước mua hàng, mà không làm thủ tục nhập khẩu vào Việt Nam và không làm thủ tục xuất khẩu ra khỏi Việt Nam. Đó gọi là hình thức chuyển khẩu.

Nhập khẩu gia công

Là hình thức mà bên nhận gia công của Việt Nam nhập khẩu nguyên vật liệu từ người thuê gia công ở nước ngoài, theo hợp đồng gia công đã ký kết. Chẳng hạn như doanh nghiệp dệt may, giầy da của Việt Nam nhập nguyên phụ liệu từ Đài Loan để sản xuất hàng gia công cho đối tác Đài Loan.

Quyền kinh doanh xuất nhập khẩu của thương nhân Việt Nam và thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài

Hoạt động mua bán hành hóa quốc tế và các hoạt động địa lý mua, bán với nước ngoài được điều chỉnh theo quy định tại nghị định 187/2013/NĐ-CP theo đó thương nhân Việt Nam và thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài thì có quyền kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa, cụ thể như sau:

" Điều 3. Quyền kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu

1. Đối với thương nhân Việt Nam không có vốn đầu tư trực tiếp của nước ngoài (dưới đây gọi tắt là thương nhân):

Trừ hàng hóa thuộc Danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu, tạm ngừng xuất khẩu, Danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu, tạm ngừng nhập khẩu quy định tại Nghị định này và các văn bản pháp luật khác, thương nhân được xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa không phụ thuộc vào ngành nghề đăng ký kinh doanh.

Chi nhánh thương nhân được xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa theo ủy quyền của thương nhân.

2. Đối với thương nhân có vốn đầu tư nước ngoài, công ty và chi nhánh công ty nước ngoài tại Việt Nam:

Các thương nhân, công ty, chi nhánh khi tiến hành hoạt động thương mại thuộc phạm vi điều chỉnh tại Nghị định này, ngoài việc thực hiện các quy định tại Nghị định này, còn thực hiện theo các quy định khác của pháp luật có liên quan, các cam kết của Việt Nam trong các điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên và lộ trình do Bộ Công Thương công bố.

3. Đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu có điều kiện, khi xuất khẩu, nhập khẩu, ngoài việc thực hiện quy định của Nghị định này, thương nhân phải thực hiện quy định của pháp luật về điều kiện xuất khẩu, nhập khẩu hàng hóa đó."

Theo đó thương nhân sẽ được phép nhập khẩu những hàng hóa không thuộc danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu, tạm ngừng nhập khẩu, danh mục hàng hóa này được ban hành kèm theo nghị định 187/2013/NĐ-CP. Ngoài ra đối với các hàng hóa thuộc danh mục hàng hóa quản lý chuyên ngành theo quy định của các bộ được ban hành kèm theo nghị định 187 thì thương nhân muốn nhập khẩu phải tiến hành làm thủ tục xin cấp giấy phép nhập khẩu trước. Giấy phép nhập khẩu thì đối với mỗi hàng hóa khác nhau thì thủ tục sẽ khác nhau và cơ quan có thẩm quyền cấp phép cũng khác nhau. Đối với những hàng hóa còn lại không có sự hạn chế thì thương nhân nhập khẩu chỉ cần thực hiện thủ tục hải quan.

Câu hỏi thực tế:

Chào Luật sư, Bên em là Công ty 100% vốn Hàn Quốc, hoạt động chính trong ngành Sản xuất sản phẩm từ plastic. Chi tiết: Gia công miếng dán bảo vệ bề mặt. Nay bên em muốn mở thêm ngành bán buôn luôn các nguyên liệu nhập về thay vì gia công thành phẩm. Vậy luật sư cho em hỏi là bên em có cần đăng ký thêm ngành xuất, nhập khẩu không ạ? Hay phải đăng ký thêm ngành nghề nào khác? Và nếu có thì hồ sơ đăng ký như thế nào ạ? Em xin cảm ơn

Trường hợp này bạn phải tiến hành đăng ký thêm ngành nghề bán buôn các nguyên liệu chứ không phải ngành nghề xuất nhập khẩu, bạn chưa cung cấp rõ những mặt hàng mà bạn tiến hành nhập khẩu nên mình chưa thể tra cụ thể mã ngành nghề cho bạn được. Còn về việc nhập khẩu hàng hóa thì bạn sẽ phải tiến hành làm thủ tục hải quan, trong trường hợp hàng hóa thuộc quản lý chuyên ngành của các bộ thì bạn phải tiến hành làm thủ tục xin giấy phép nhập khẩu trước. Để biết chính xác hàng hóa của bạn có cần làm thủ tục xin giấy phép nhập khẩu thì bạn có thể liên hệ trực tiếp vào tổng đài 1900.6162 của bên mình để được tư vấn trực tiếp

Kính gửi luật sư, Xin nhờ luật sư tư vấn giúp em. Hiện tại công ty em mới thành lập có vốn đầu tư của người nước ngoài, và trong ngành nghề công ty em được phép xuất nhập khẩu gạo nhưng công ty em không có kho chứa và nhà máy xay xác. Nay công ty em nhận một hợp đồng ủy thác xuất khẩu và bên công ty ủy thác có đủ nhà máy và kho chứa theo quy định. Vậy công ty em muốn xin giấy phép đủ điều kiện xuất khẩu gạo có được hay không? Và Khi xin giấy phép thì trên Đơn đề nghị cùng với các bản kê kho chứa, nhà máy sẽ do công ty em đứng tên hay công ty ủy thác đứng tên ạ? Em xin chân thành cảm ơn!

Trường hợp này nếu bạn ủy thác cho công ty khác thực hiện hoạt động nhập khẩu hàng hóa thì bên nhận ủy thác sẽ đứng ra nhập khẩu hàng hóa với danh nghĩa của họ theo những điều kiện đã thỏa thuận với bên bạn trước đó. Do đó trong trường hợp này mọi điều kiện để được phép nhập khẩu gạo phải do bên kia đáp ứng, thủ tục hải quan cũng do bên kia đứng ra thực hiện.

Xin tư vấn giúp em: Công ty em là công ty 100% vốn nước ngoài, lĩnh vực hoạt động là sản xuất linh kiện điện tử, nằm trong khu công nghệ cao TPHCM. Công ty em đã có giấy chứng nhận đầu tư và giấy phép kinh doanh. Tuy nhiên, cty em hiện nay chưa đi vào hoạt động sản xuất chính thức, do đó cty em có lúc phải nhập khẩu thành phẩm từ nước ngoài về để bán cho đối tác cần hàng. Nay cty em muốn xin cấp quyền được phép xuất, nhập khẩu hàng hóa. Xin tư vấn giúp em thủ tục để thực hiện xin cấp quyền xuất nhập khẩu. Em cảm ơn.

Trường hợp này bên mình cần có thông tin về hàng hóa mà bạn sự định nhập khẩu thì mới có thể tư vấn cho bạn về thủ tục nhập khẩu hàng hóa đó được. Chỉ đối với những hàng hóa thuộc danh mục quản lý chuyên ngành của các bộ thì bạn mới thực hiện thủ tục xin giấy phép nhập khẩu theo quy định.

Trên đây là ý kiến tư vấn của chúng tôi về câu hỏi của quý khách hàng. Việc đưa ra ý kiến tư vấn nêu trên căn cứ vào các quy định của pháp luật và thông tin do quý khách hàng cung cấp. Mục đích đưa ra nội dung tư vấn này là để các cá nhân, tổ chức tham khảo.

Trường hợp trong nội dung tư vấn có điều gì gây nhầm lẫn, chưa rõ ràng hoặc thông tin nêu trong nội dung tư vấn khiến quý khách chưa hiểu hết vấn đề hoặc/ và có sự vướng ngại, thắc mắc, chúng tôi rất mong nhận được ý kiến phản hồi của quý khách hàng.

Mọi vướng mắc bạn vui lòng trao đổi trực tiếp với Luật sư tư vấn pháp luật doanh nghiệp trực tuyến qua tổng đài 24/7 gọi số: 1900.6162 hoặc gửi qua email: để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ từ Luật Minh Khuê.

Rất mong nhận được sự hợp tác!

Trân trọng./.

Bộ phận tư vấn pháp luật doanh nghiệp - Công ty Luật Minh Khuê.