1. Thanh niên là ai?
Tại Việt Nam, Luật Thanh niên năm 2020 đã được ban hành và có hiệu lực từ ngày 1/1/2021. Về mặt pháp luật, theo Điều 1 Luật thanh niên 2020 đã quy định: "Thanh niên là công dân Việt Nam từ đủ 16 tuổi đến 30 tuổi." Về mặt xã hội, khi nhắc đến thanh niên, chúng ta thường nghĩ đến nhóm những người trẻ tuổi đầy nhiệt huyết và là tương lai của đất nước. Đây là lực lượng nòng cốt xây dựng đất nước ngày càng phát triển, đưa Việt Nam ra quốc tế để sánh vai với các cường quốc năm châu. Có thể nói, một quốc gia nếu có lực lượng thanh niên đông đảo và sẵn sàng tiếp thu tri thức thì quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước sẽ được thúc đẩy vô cùng mạnh mẽ.
Thanh niên cũng là những người công dân bình thường, họ có quyền và nghĩa vụ theo quy định của Hiến pháp và pháp luật. Đồng thời, quyền và nghĩa vụ của thanh niên cũng được nhà nước đảm bảo thực hiện bằng các nguyên tắc sau: Theo Điều 5 Luật Thanh niên năm 2020:
- Quyền và nghĩa vụ của thanh niên được công nhận, tôn trọng, bảo vệ và bảo đảm thực hiện.
- Không phân biệt dân tộc, giới tình, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo, trình độ văn hoá, nghề nghiệp trong thực hiện quyền, nghĩa vụ của thanh niên.
- Nhà nước, tổ chức, cơ sở giáo dục, gia đình và cá nhân có trách nhiệm tạo điều kiện để thanh niên thực hiện quyền, nghĩa vụ theo quy định của Hiến pháp và pháp luật.
- Chính sách của Nhà nước đối với thanh niên phải bảo đảm mục tiêu phát triển thanh niên; tạo điều kiện cho thanh niên thực hiện quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm và phát huy năng lực; được xây dựng hoặc lồng ghép trong các chính sách của ngành, lĩnh vực, địa phương.
- Việc xây dựng và thực hiện chính sách của Nhà nước đối với thanh niên phải bảo đảm sự tham gia của thanh niên; tôn trọng, lắng nghe ý kiến, nguyện vọng của thanh niên.
- Hỗ trợ, tạo điều kiện cho thanh niên Việt Nam ở nước ngoài tham gia các hoạt động hướng về Tổ quốc và giữ gìn, phát huy bản sắc văn hoá dân tộc.
- Xử lý kịp thời, nghiêm minh cơ quan, tổ chức, cá nhân không thực hiện hoặc thực hiện không đúng trách nhiệm theo quy định của Luật này.
2. Công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước là gì?
Sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước là quá trình chuyển từ nền văn minh nông nghiệp sang công nghiệp, xây dựng và phát triển nền văn hoá tri thức. Đây là quá trình áp dụng công nghệ mới, công nghệ hiện đại vào mọi lĩnh vực đời sống xã hội. Để thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá thì con người và chất lượng nguồn nhân lực là một yếu tố then chốt. Vì vậy, đây là lí do Đảng và Nhà nước ta xác định giáo dục chính là quốc sách hàng đầu và thanh niên là trụ cột quốc gia.
Có thể nói, công nghiệp hoá, hiện đại hoá là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của quá trình phát triển vì nó đưa cả nền sản xuất vật chất và đời sống văn hoá - xã hội của đất nước lên trình độ mới. Đây là một quá trình kinh tế, kỹ thuật - công nghệ và kinh tế - xã hội toàn diện, sâu rộng nhằm chuyển đổi nền sản xuất và xã hội Việt Nam từ trình độ nông nghiệp lạc hậu lên trình độ công nghiệp lạc hậu lên trình độ công nghiệp với các trình độ, công nghệ ngày càng tiên tiến, hiện đại, văn minh. Ở mỗi thời kì lịch sử, căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội, công nghiệp hoá có nội dung và bước đi cụ thể, phù hợp. Cho đến nay, tại Đại hội XIII của Đảng vẫn xác định: Trong bối cảnh mới, để thực hiện được mục tiêu đến năm 2030 Việt Nam "là nước đang phát triển, có nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao", đến năm 2045 "trở thành nước phát triển, thu nhập cao" thì cần phải "tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá trên nền tảng của tiến bộ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo".
3. Vai trò của thanh niên
Theo Điều 4 Luật Thanh niên 2020: "Thanh niên là lực lượng xã hội to lớn, xung kích, sáng tạo, đi đầu trong công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; có vai trò quan trọng trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội." Trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, quán triệt quan điểm của Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò của thanh niên, Hội nghị lần thứ Bảy Ban Chấp hành Trung ương khoá X đã ban hành Nghị quyết về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên. Nghị quyết khẳng định: "Đảng ta tiếp tục đề cao vai trò, vị trí quan trọng của thanh niên; xác định thanh niên là lực lượng xung kích trong giai đoạn cách mạng mới"; "Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Thanh niên được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược bồi dưỡng, phát huy nhân tố và nguồn lực con người".
Như vậy, thanh niên là lực lượng trẻ, sáng tạo, có tri thức và ý chí, nghị lực. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, đội ngũ này luôn thể hiện rõ vai trò xung kích sáng tạo của mình trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Từ đó họ luôn sẵn sàng công hiến cho trách nhiệm chung và phấn đấu cho sự nghiệp riêng của mình. Có thể nói, các giá trị của đội ngũ thanh niên sẽ thể hiện ở 2 khía cạnh:
- Nêu cao lòng yêu nước, quyết tâm đưa đất nước vươn ra quốc tế, thực hiện thắng lợi sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá
- Từng bước xây dựng một Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.
4. Bồi dưỡng đội ngũ thanh niên hiện nay
Để thanh niên trở thành lực lượng nòng cốt thúc đẩy công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, Đảng và nhà nước cần chú trọng chăm lo, bồi dưỡng, giáo dục thanh niên thành lớp người "vừa hồng, vừa chuyên" theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Đảng đề ra đường lối, chủ trương định hướng cho thanh niên hành động, xác định chuẩn mực cho thanh niên phấn đấu; xây dựng các tấm gương điển hình tiêu biểu cho thanh niên học tập và noi theo. Bên cạnh đó, sự nỗ lực học tập, rèn luyện và phấn đấu không ngừng nghỉ của thanh niên theo tấm gương Hồ Chí Minh là yếu tố quan trọng để xây dựng thế hệ thanh niên thời kì mới.
5. Là một công dân em phải làm gì để góp phần vào sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước?
Nhân dân ta vẫn có những câu tục ngữ "Tre già măng mọc", ý nói rằng thế hệ đi trước rồi sẽ già cỗi và cần có thế hệ sau để thay thế. Bởi vậy, là một thanh niên hiểu được lịch sử của ông cha ta từ xa xưa thì em nghĩ mình nên cố gắng tiếp nối những vẻ vang đó. Trong mỗi thời kì thì thanh niên sẽ có những nhiệm vụ khác nhau, nhưng nhiệm vụ cơ bản nhất qua tất cả các thời kì là gìn giữ và xây dựng đất nước phát triển. Do đó, em tự nhắc nhở bản thân phải tích cực học tập, bồi đắp tư tưởng cách mạng trong sáng, đồng thời luôn học tập, phấn đấu nâng cao trình độ văn hoá, chuyên môn, kĩ thuật và tay nghề. Đây là hai sứ mệnh cao cả nhất mà em cho rằng bản thân phải bồi đắp để thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá của đất nước.
Trên đây là bài viết về " Trách nhiệm và vai trò của thanh niên trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước" mà Luật Minh Khuê muốn cung cấp. Hy vọng bài viết này đã đem lại cho bạn đọc những thông tin bổ ích. Xin chân thanh cảm ơn!