Vận đơn đường biển vẫn có giá trị pháp lý khi thiếu thông tin nào?

1. Vận đơn đường biển có giá trị pháp lý khi thiếu thông tin nào?

Theo quy định tại Điều 160 Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015 thì vận đơn đường biển, hoặc còn được biết đến là biểu phiếu vận chuyển hàng hóa, đưa vào nó một loạt các thông tin quan trọng, bao gồm tên và địa chỉ trụ sở chính của đơn vị vận chuyển, thông tin đầy đủ về người giao hàng và người nhận hàng. Ngoài ra, nó cũng chứa đựng một loạt các thông tin khác như quy định và điều kiện cụ thể được áp dụng trong quá trình vận chuyển, tạo ra một hệ thống chi tiết và toàn diện để đảm bảo sự hiệu quả và an toàn cho quá trình giao hàng.

Trong tình huống cụ thể khi vận đơn đường biển thiếu một hoặc một số thông tin quy định tại khoản 1 Điều 160 Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015, tuy nhiên, vẫn tuân thủ đầy đủ quy định tại Điều 148 của cùng Bộ luật. Trong trường hợp này, vận đơn vẫn giữ được giá trị pháp lý của mình, không bị mất hiệu lực do sự thiếu sót nhỏ trong việc đáp ứng một số yêu cầu cụ thể. Điều này làm nổi bật tính linh hoạt và sự công bằng trong hệ thống pháp luật, chấp nhận sự chấm dứt hoặc sửa đổi nhỏ mà không làm ảnh hưởng đến tính toàn vẹn và hiệu quả của vận đơn đường biển.

Dựa trên mô tả cụ thể, chúng ta có thể phân loại thành 02 hình thức vận đơn đặc biệt như sau:

​- Vận đơn là chứng từ vận chuyển: Vận đơn này đóng vai trò như một chứng từ vận chuyển, xác nhận rằng người vận chuyển đã nhận hàng hóa theo số lượng, chủng loại và tình trạng mà vận đơn mô tả. Đồng thời, nó cũng là chứng từ sở hữu hàng hóa, chứng minh quyền lợi và trách nhiệm của bên nhận hàng. Đây cũng là bằng chứng chính thức của hợp đồng vận chuyển hàng hóa bằng đường biển, đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ các điều khoản hợp đồng.

- Vận đơn suốt dường biển: Điểm đặc biệt của loại vận đơn này là nó chi tiết và mô tả rõ ràng việc vận chuyển hàng hóa được thực hiện bởi ít nhất hai người vận chuyển bằng đường biển. Điều này mang lại sự minh bạch và an toàn trong quá trình vận chuyển, giảm thiểu rủi ro và tăng cường quản lý chặt chẽ. Vận đơn suốt đường biển cung cấp một cái nhìn tổng quan về quá trình di chuyển hàng hóa qua các giai đoạn và bên liên quan, làm nổi bật tính chất đa người vận chuyển trong quá trình này.

2. Tên người vận chuyển trong vận đơn đường biển ghi tên chủ tàu hay thuyền trưởng?

Tại Điều 160 Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015 thì Trong tình huống mà tên người vận chuyển không được xác định rõ ràng trong vận đơn, quy định chính của pháp luật đưa ra rằng chủ tàu sẽ được coi là người vận chuyển chính. Tuy nhiên, nếu vận đơn được lập theo quy định tại khoản 1 mà lại ghi không chính xác hoặc không phản ánh đúng thực tế về người vận chuyển, thì chủ tàu sẽ phải chịu trách nhiệm bồi thường mọi tổn thất phát sinh.

Chủ tàu, trong trường hợp này, có nghĩa vụ đền bù các thiệt hại mà bên gửi hàng phải gánh chịu do thông tin không chính xác trong vận đơn. Sau khi chịu trách nhiệm bồi thường, chủ tàu sẽ có quyền đòi hỏi người vận chuyển thực sự bồi hoàn mức tổn thất đã chi trả. Điều này làm tôn lên tầm quan trọng của việc xác định rõ người vận chuyển trong vận đơn, không chỉ để đảm bảo tuân thủ pháp luật mà còn để giảm thiểu rủi ro và tạo điều kiện thuận lợi cho mọi bên tham gia trong quá trình vận chuyển hàng hóa.

Theo những quy định vừa được trình bày, ta có thể hiểu rằng về nội dung liên quan đến người vận chuyển trong vận đơn đường biển, thông tin có thể được ghi rõ về chủ tàu hoặc thuyền trưởng, tuỳ thuộc vào thỏa thuận giữa các bên liên quan. Điều này đồng nghĩa với việc có sự linh hoạt và sự thích ứng với từng tình huống cụ thể trong quá trình vận chuyển hàng hóa. Quy định này không chỉ tạo điều kiện cho việc đối thoại và thương lượng giữa người gửi hàng, chủ tàu, và người vận chuyển, mà còn giúp củng cố mối quan hệ giữa các đối tác trong chuỗi cung ứng.

Sự linh hoạt trong việc xác định người vận chuyển trên vận đơn không chỉ làm tăng tính ứng dụng của nó mà còn tạo ra cơ hội để các bên liên quan tối ưu hóa quy trình vận chuyển, đồng thời đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật liên quan. Điều này là một bước tiến quan trọng trong việc định hình một môi trường kinh doanh linh hoạt và hiệu quả trong lĩnh vực logistics và vận tải biển. Trong tình huống mà tên người vận chuyển không được xác định cụ thể trong vận đơn, theo quy định hiện hành, chủ tàu sẽ được công nhận là người vận chuyển chính. Trong trường hợp này, thông tin về người vận chuyển trên vận đơn đường biển sẽ được điền chi tiết với tên của chủ tàu.

Quy định này mang lại sự linh hoạt và sự đáp ứng tốt với các tình huống đa dạng trong quá trình vận chuyển hàng hóa. Việc ghi tên chủ tàu vào phần thông tin người vận chuyển không chỉ là sự tuân thủ pháp luật mà còn là cách tiếp cận thông minh, giúp bảo đảm tính chính xác và minh bạch trong quá trình vận chuyển. Điều này không chỉ giúp giảm bớt bất kỳ hiểu lầm nào có thể xuất hiện về người vận chuyển mà còn tạo ra một môi trường hợp tác tích cực giữa các bên liên quan, từ người gửi hàng đến chủ tàu và người vận chuyển. Sự rõ ràng và sự linh hoạt trong quy trình này là chìa khóa để đảm bảo mọi giao dịch diễn ra thuận lợi và hiệu quả.

3. Khi nào người vận chuyển có quyền từ chối ghi chú ký?

Điều 161 Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015 quy định ghi chú trong vận đơn là một phần quan trọng, mang tính quyết định và chịu trách nhiệm đối với quá trình vận chuyển hàng hóa. Dưới đây là những điểm cần lưu ý về việc ghi chú trong vận đơn:

​- Người vận chuyển có quyền và trách nhiệm ghi chú nhận xét của mình trong vận đơn nếu có bất kỳ nghi vấn nào về tình trạng bên ngoài hoặc bao bì của hàng hóa. Hành động này không chỉ là biện pháp đảm bảo tính chính xác của thông tin mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ quyền lợi và trách nhiệm của người vận chuyển trong suốt quá trình vận chuyển.

​- Người vận chuyển cũng có quyền từ chối ghi chú trong vận đơn về sự mô tả chi tiết của hàng hóa, đặc biệt là khi có đủ căn cứ nghi ngờ tính chính xác của lời khai báo từ người giao hàng. Hành động này là một biện pháp chặt chẽ để đảm bảo rằng thông tin trên vận đơn phản ánh đúng và đầy đủ về tình trạng của hàng hóa.

​- Người vận chuyển được ủy quyền từ chối ghi vào vận đơn thông tin như ký, mã hiệu hàng hóa nếu chúng chưa được đánh dấu rõ ràng trên từng kiện hàng hoặc bao bì. Biện pháp này nhấn mạnh sự quan trọng của việc bảo đảm rằng mọi thông tin trên vận đơn là dễ nhận thấy và xác nhận khi chuyến đi kết thúc.

- ​Trong trường hợp hàng hóa được đóng gói trước khi chuyển giao cho người vận chuyển, quyền của người vận chuyển là có thể ghi chú trong vận đơn rằng họ không biết rõ nội dung chính xác của hàng hóa bên trong. Hành động này nhấn mạnh tính minh bạch và chia sẻ thông tin trung thực trong quá trình vận chuyển, tạo ra sự hiểu biết và hỗ trợ đối với các bên liên quan.

​- Người vận chuyển không phải chịu trách nhiệm bồi thường mất mát, hư hỏng hoặc tổn thất liên quan đến hàng hóa trong mọi trường hợp, miễn là người giao hàng đã cố tình khai gian về chủng loại và giá trị của hàng hóa khi bốc hàng, và thông tin này đã được ghi nhận chính xác trong vận đơn. Điều này tạo điều kiện để người vận chuyển không phải chịu trách nhiệm khi thông tin đầu vào từ người giao hàng là không chính xác, bảo vệ quyền lợi và trách nhiệm của người vận chuyển trong quá trình vận chuyển hàng hóa.

Theo quy định, người vận chuyển được ủy quyền từ chối việc ghi ký trên vận đơn nếu thông tin như mã hiệu, ký hiệu hàng hóa chưa được đánh dấu một cách rõ ràng trên từng kiện hàng hoặc bao bì. Điều này nhằm đảm bảo rằng mọi thông tin liên quan đến hàng hóa là rõ ràng, dễ nhận biết khi chuyến đi kết thúc.

Hành động từ chối này không chỉ là biện pháp đảm bảo tính chính xác của vận đơn mà còn là một bước quan trọng để ngăn chặn những hiểu lầm có thể phát sinh sau cùng. Bằng cách này, người vận chuyển đặt ra một tiêu chuẩn cao về sự rõ ràng và minh bạch, giúp tối ưu hóa quá trình giao hàng và làm tăng cường niềm tin từ các đối tác liên quan. Sự chặt chẽ trong việc đánh dấu hàng hóa không chỉ là nhiệm vụ của người gửi hàng mà còn là yếu tố quan trọng giúp người vận chuyển thực hiện nhiệm vụ của mình một cách chính xác và hiệu quả.

Ngoài ra, có thể tham khảo: Vận đơn đường biển thay thế không đảm bảo nội dung người vận chuyển. Còn khúc mắc,  liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.