>> Luật sư tư vấn pháp luật hình sự trực tuyến, gọi: 1900.6162

 

Luật sư tư vấn:

Đối với câu hỏi của bạn, Luật Minh Khuê xin phép được đưa ra câu trả lời như sau:

 

1. Chém người thì phạm tội gì?

Căn cứ vào khoản 1 Điều 158 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) quy định về tội xâm phạm chỗ ở của công dân như sau:

Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây xâm phạm chỗ ở của người khác, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm:

a) Khám xét trái pháp luật chỗ ở của người khác;

b) Đuổi trái pháp luật người khác ra khỏi chỗ ở của họ;

c) Chiếm giữ chỗ ở hoặc cản trở trái pháp luật người đang ở hoặc người đang quản lý hợp pháp vào chỗ ở của họ;

d) Xâm nhập trái pháp luật chỗ ở của người khác.

Như vậy, trong trường hợp trên, hành vu tự ý xông vào nhà dân lúc nửa đêm của ba kẻ lạ mặt đó xe bị truy cứu tội xâm phạm chỗ ở của công dân. Ngoài ra, hành vi đem theo hung khí để chém chủ nhà của ba kẻ đó sẽ phải phân tích kỹ hơn nữa rằng có động cơ, mục đích, ý chí chủ quan ra sao thì mới có thể xem xét hành vi đó thuộc vào tội giết người hay cố ý gây thương tích hay một tội phạm khác.

 

2. Hành vi tự ý xông vào nhà đánh người có phạm tội không?

Hành vi tự ý xông vào nhà đánh người có thể bị truy tố về tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe của người khác và tội xâm phạm chỗ ở của người khác. Ngoài ra, nếu cố ý hủy hoại hoặc làm hư hỏng tài sản của người khác còn có thể truy tố tội cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác.

Theo đó người có năng lực hành vi dân sự, nếu tự ý xông vào nhà người khác mà không có sự đồng ý của chủ nhà đã đủ dấu hiệu cấu thành tội xâm phạm chỗ ở của người khác. Nếu có hành vi đánh người còn có thể bị kết tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe của người khác.

Trường hợp người thực hiện hành vi trên cố tình đập phá làm hư hỏng tài sản của người khác còn có thể phạm tội cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác. Ngoài ra, người gây thiệt hại tài sản còn phải bồi thường thiệt hại tài sản của người khác do hành vi của mình gây ra theo quy định tại Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015.

Nếu hành vi cố ý gây thương tích không đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm thì bị xử phạt hành chính từ 5.000.000 - 8.000.000 đồng theo điểm a khoản 5 Điều 7 tại Nghị định 144/2021/NĐ-CP, và bồi thường thiệt hại do xâm phạm sức khỏe của người khác theo Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015 về bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng.

Mức xử phạt

Xâm phạm chỗ ở của người khác bị phạt tù đến 05 năm

Người tự ý xâm phạm chỗ ở của người khác mà không được sự đồng ý của chủ nhà hoặc người quản lý hợp pháp có thể bị xử lý Tội xâm phạm chỗ ở của người khác theo Điều 158 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung 2017.

Theo đó, mức phạt đối với hành vi xâm phạm chỗ ở trái phép theo Điều 158 là phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm. Trường hợp lợi dụng chức vụ, quyền hạn hoặc phạm tội 02 lần trở lên... có thể bị phạt tù từ 01 - 05 năm.

Cần lưu ý, theo Khoản 2 Điều 8 Bộ luật Hình sự, hành vi xâm phạm chỗ ở của người khác có mức độ nguy hiểm đáng kể cho xã hội mới bị coi là tội phạm, những trường hợp hành vi có tính chất mức độ nguy hiểm không đáng kể thì được xử lý bằng các biện pháp khác.

Đánh người, cố ý gây thương tích có thể bị phạt tù chung thân

Việc cố tình gây gổ đánh người sẽ bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây thương tích nặng cho người khác.

Nếu vi phạm lần đầu, đồng thời gây thương tích với tỉ lệ dưới 11% và không thuộc các trường hợp đặc biệt thì bị phạt hành chính từ 03 - 05 triệu đồng theo điểm b khoản 4 Điều 7 Nghị định 144/2021/NĐ-CP.

Trường hợp đã từng bị xử phạt về các hành vi tương tự hoặc gây thương tích cho người khác với tỉ lệ trên 11%, người thực hiện có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe của người khác tại Điều 134 Bộ luật Hình sự, thuộc các trường hợp sau:

  • Dùng vũ khí, vật liệu nổ, hung khí nguy hiểm, có khả năng gây nguy hại cho nhiều người;
  • Dùng a-xít hoặc hóa chất nguy hiểm;
  • Đối với người dưới 16 tuổi, phụ nữ có thai, người già yếu, ốm đau hoặc không có khả năng tự vệ;
  • Đối với ông, bà, cha, mẹ, thầy giáo, cô giáo của mình, người nuôi dưỡng, chữa bệnh cho mình;
  • Có tổ chức;
  • Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;
  • Trong thời gian đang bị giam giữ, tạm giữ, tạm giam, đang chấp hành án phạt tù, đang chấp hành biện pháp tư pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng hoặc đang chấp hành các biện pháp xử lý vi phạm hành chính;
  • Thuê người gây thương tích cho người khác hoặc gây thương tích cho người khác do được thuê;
  • Có tính chất côn đồ;
  • Đối với người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân.

Theo Điều 134, khung hình phạt thấp nhất được áp dụng với Tội cố ý gây thương tích là phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm. Ngoài ra, tội này còn quy định các khung hình phạt tăng nặng khác với mức phạt tù lên đến 20 năm hoặc thậm chí là tù chung thân.

Như vậy, theo các quy định trên, nếu tự ý xâm phạm chỗ ở của người khác và thực hiện hành vi đánh người thì người thực hiện có thể phải chịu trách nhiệm hình sự về Tội xâm phạm chỗ ở của người khác và Tội cố ý gây thương tích.

Trong trường hợp bị truy cứu trách nhiệm hình sự, Tòa án sẽ căn cứ theo mức độ vi phạm để quyết định tội phạm và mức phạt áp dụng. 

>> Xem thêm: Chém người thế nào thì bị xử phạt hình sự ?

 

3. Thủ tục tố giác và kiến nghị khởi tố hành vi xông vào nhà đánh người 

Cơ quan có thẩm quyền giải quyết tố cáo, kiến nghị khởi tố theo khoản 1 Điều 5 Thông tư liên tịch số 01/2017/TTLT-BCA-BQP-BTC-BNN&PTNT-VKSNDTC, bao gồm:

  • Cơ quan điều tra;
  • Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra;
  • Viện kiểm sát các cấp;
  • Công an xã, phường, thị trấn, Đồn công an, Trạm Công an; Tòa án các cấp; Cơ quan báo chí và các cơ quan, tổ chức khác.

Quy trình tố giác và kiến nghị khởi tố được thực hiện theo các quy trình sau:

Bước 1: Xác định cơ quan có trách nhiệm tiếp nhận tố giác về tội phạm và kiến nghị khởi tố

Bước 2: Tiến hành tố giác, báo tin về tội phạm và kiến nghị khởi tố theo các hình thức sau:

  • Trực tiếp đến trình báo, tố giác;
  • Báo tin qua điện thoại tới cơ quan có thẩm quyền;
  • Gửi văn bản trực tiếp hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính (bưu điện) tới cơ quan có thẩm quyền.

Bước 3: Theo dõi kết quả giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố

  • Khi hết thời hạn 03 ngày kể từ ngày tố giác mà chưa nhận được thông báo bằng văn bản về việc tiếp nhận, cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan tiếp nhận thông báo bằng văn bản về việc tiếp nhận tố giác.
  • Khi hết thời hạn giải quyết tố giác mà chưa nhận được văn bản thông báo kết quả giải quyết, cá nhân có quyền đề nghị cơ quan tiếp nhận thông báo bằng văn bản về kết quả giải quyết.

Trường hợp cơ quan điều tra khởi tố, thì có thể yêu cầu bồi thường trong phần yêu cầu trách nhiệm dân sự trong vụ án hình sự để yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng do thiệt hại về sức khỏe, tài sản, tính mạng.

 

4. Cách xử lý khi bị người khác xâm phạm chỗ ở và dùng bạo lực

Nếu bị người khác xâm phạm chỗ ở trái phép và cố tính đánh người, có thể xử lý như sau:

- Khi có người xâm phạm chỗ ở và đánh bạn thì trước tiên bạn có quyền sử dụng biện pháp phòng vệ để bảo vệ bạn và gia đình

Theo quy định về "Phòng vệ chính đáng" tại Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định như sau:

1. Phòng vệ chính đáng là hành vi của người vì bảo vệ quyền hoặc lợi ích chính đáng của mình, của người khác hoặc lợi ích của Nhà nước, của cơ quan, tổ chức mà chống trả lại một cách cần thiết người đang có hành vi xâm phạm các lợi ích nói trên.

Phòng vệ chính đáng không phải là tội phạm.

2. Vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng là hành vi chống trả rõ ràng quá mức cần thiết, không phù hợp với tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi xâm hại.

Người có hành vi vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật này.

Trường hợp này vì có người tự ý xông vào nhà và đánh bạn thì bạn có quyền sử dụng mọi biện pháp để né tránh, che chắn để phòng vệ.

- Sau đó, bạn có thể hô hào tìm người trợ giúp lúc cần thiết và tìm cách báo công an xã, phường nơi bạn cư trú để can thiệp giải quyết

Lưu ý: Khi Công an đến xử lý sẽ lập biên bản xử lý vụ việc và giao lại cho các bên mỗi người một bản. Việc xử lý sẽ căn cứ vào tình hình thực tế tranh chấp, mức thiệt hại giữa hai bên gây ra và người vi phạm sẽ phải thực hiện nghĩa vụ hành chính theo quy định tại Điều 7 về Nghị định 144/2021/NĐ-CP.

Bên cạnh đó, nếu có thiệt hại xảy ra, mức bồi thường thiệt hại sẽ do hai bên tự thỏa thuận, trường hợp không thỏa thuận được sẽ gửi đơn lên tòa án giải quyết.

Trường hợp: người xâm phạm chỗ ở, gây thương tích nặng nề cho gia đình bạn và bạn không đồng ý với hướng giải quyết của công an xã, phường nơi bạn cư trú thì bạn có quyền gửi đơn tố cáo đến tòa án nhân dân cấp huyện nơi bạn cư trú để được giải quyết. Bạn sẽ cung cấp kèm đơn tố cáo các chứng cứ chứng minh hành vi vi phạm của người đó và tòa sẽ căn cứ và ra quyết định khởi tố.

Theo quy định thì người vi phạm trong trường hợp này sẽ bị truy tố một trong hai tội tại Bộ luật Hình sự như sau: Tội xâm phạm chỗ ở của người khác (Điều 158 Bộ luật Hình sự 2015) và Tội cố ý gây thương tích (Điều 134 Bộ luật Hình sự 2015). Theo nguyên tắc định hình khung hình phạt trong bộ luật hình sự nếu hành vi của bạn có yếu tố cấu thành hai hay nhiều tội thì sẽ được xác định truy tố theo tội chính và tội nhẹ hơn sẽ được xem là tình tiết tăng nặng tăng thêm khung hình phạt đối với bạn.

Thời hạn: Sau 8 ngày tòa án sẽ phải đưa ra quyết định Thụ lý, bổ sung chứng cứ hoặc không thụ lý vụ án nếu vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết.

Bạn cần lưu ý khi sử dụng biện pháp phòng vệ chính đáng: bạn phải dùng mọi biện pháp để hạn chế dùng vũ lực gây ảnh hưởng đến người khác, ví có thể bạn sẽ rơi vào trường hợp vượt quá mức phòng vệ chính đáng gây thương tích cho người khác bạn vẫn bị truy cứu tùy vào mức thiệt hại bạn gây ra.

Trên đây là phần giải đáp thắc mắc của Luật Minh Khuê cho câu hỏi Xông vào nhà dân để chém người thì bị truy cứu tội gì? và chia sẻ những nội dung liên quan. Hi vọng bài viết đã mang tới cho quý bạn đọc những thông tin bổ ích. Trân trọng cảm ơn!