1. Áp dụng thuế doanh nghiệp bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu
Ngày 29/11/2023, Quốc hội đã chính thức ban hành Nghị quyết 107/2023/QH15 về áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu.
Nghị quyết số 107/2023/QH15 quyết nghị, đơn vị hợp thành của tập đoàn đa quốc gia có doanh thu trong báo cáo tài chính hợp nhất của công ty mẹ tối cao ít nhất 2 năm trong 4 năm liền kề trước năm tài chính tương đương 750 triệu euro (EUR) trở lên, trừ các trường hợp sau đây: Tổ chức của chính phủ; Tổ chức quốc tế; Tổ chức phi lợi nhuận; Quỹ hưu trí; Quỹ đầu tư là công ty mẹ tối cao; Tổ chức đầu tư bất động sản là công ty mẹ tối cao; Tổ chức có ít nhất 85% giá trị tài sản thuộc sở hữu trực tiếp hoặc gián tiếp thông qua các tổ chức quy định.
Nghị quyết quy định mức thuế 15% đối với các tập đoàn đa quốc gia có tổng doanh thu vượt quá 750 triệu euro trong bất kỳ khoảng thời gian 4 năm liên tiếp nào. Các nhà đầu tư thuộc chế độ thuế này sẽ phải nộp mức thuế toàn cầu tối thiểu tại Việt Nam.
Thuế này sẽ không áp dụng cho các tổ chức chính phủ, tổ chức quốc tế, tổ chức phi lợi nhuận, quỹ hưu trí và tổ chức đầu tư bất động sản đóng vai trò là công ty mẹ cuối cùng.
Bất kỳ khoản thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung nào tuân theo các quy định về thuế tối thiểu toàn cầu sẽ được chuyển vào ngân sách trung ương.
Trước sự thông qua cuối cùng của Quốc hội, Chủ tịch Ủy ban Tài chính - Ngân sách nêu quan ngại rằng các doanh nghiệp có thể kiện tụng nếu họ có ý định nộp khoản thuế này ở quê nhà.
Vì vậy, cùng với việc ban hành Nghị quyết này, Chính phủ được yêu cầu chủ động chuẩn bị và triển khai các giải pháp hiệu quả, phù hợp khi xảy ra tranh chấp, thách thức pháp lý, bảo đảm môi trường đầu tư thân thiện.
Quốc hội cũng chỉ đạo Chính phủ chuẩn bị các điều kiện cần thiết và lộ trình thực hiện hợp tác đa phương với các nước, các cơ quan trong nước để bảo đảm năng lực cho cơ quan thuế và người nộp thuế khi Việt Nam thực thi thuế này bắt đầu từ đầu năm 2024.
2. Tại sao Việt Nam áp dụng thuế doanh nghiệp bổ sung chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu?
Theo khuyến nghị G20, OECD và Diễn đàn OECD Inclusive Framework thực hiện dự án BEPS (Chương trình hành động chống xói mòn ngân sách, trốn tránh thuế toàn cầu Base erosion profit shifting - BEPS Actions). với 15 hành động và đã hoàn thiện Đề xuất xử lý thuế đối với hoạt động kinh tế kỹ thuật số, bao gồm 2 trụ cột.
Trong đó, trụ cột 2 đề xuất: Thuế tối thiểu toàn cầu.
Ngoài ra, OECD IF có 141 quốc gia thành viên, Việt Nam chính thức tham gia vào tháng 7/2017 và là thành viên thứ 100.
Trụ cột 2 - Thuế suất tối thiểu toàn cầu được thiết kế với 03 nguyên tắc cốt lõi:
- Nguyên tắc gộp thu nhập (Income Inclusion Rule - IIR);
- Nguyên tắc đối với các khoản thanh toán chịu thuế dưới mức thuế suất tối thiểu toàn cầu (Undertaxed payment rule - UTPR);
- Nguyên tắc quyền đánh thuế của nước nguồn (Subject to tax rule -STTR).
Bên cạnh đó, nội dung cơ bản của trụ cột 2 có thể kể đến như sau:
- Bảo đảm thu nhập của các công ty đa quốc gia phải chịu mức thuế suất tối thiểu 15%;
- Các công ty đa quốc gia là đối tượng đánh thuế: doanh thu hợp nhất toàn cầu hằng năm từ 750 triệu EUR (khoảng 19.500 tỷ VND) trong ít nhất 02 năm trong giai đoạn 4 năm liền kề trước năm soát xét;
- Cho phép các nước được quyền đánh thuế tối thiểu toàn cầu nội địa (domestic minimum tax - DMT).
Chính sách ứng phó Trụ cột Hai này đã được nhiều nước và lãnh thổ đưa ra thảo luận. Hồng Kông, Singapore đã ra tuyên bố sẽ áp dụng DMT cho các đối tượng là các công ty chịu ảnh hưởng của Trụ cột Hai.
Theo quy định tại Quyết định 29/2021/QĐ-TTg năm 2021 về chính sách ưu đãi đầu tư đặc biệt đối với các dự án đầu tư quy định tại khoản 2 Điều 20 Luật Đầu tư 2020 như sau:
| Thuế suất ưu đãi và Thời gian áp dụng | Miễn giảm thuế TNDN | Dự án đầu tư |
| 9% 30 năm | - Miễn thuế 5 năm - Giảm 50% số thuế phải nộp trong 10 năm tiếp theo | Dự án đầu tư thuộc ngành, nghề đặc biệt ưu đãi đầu tư có quy mô vốn đầu tư từ 30.000 tỷ đồng trở lên, thực hiện giải ngân tối thiểu 10.000 tỷ đồng trong thời hạn 03 năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư. |
| 7% 33 năm | - Miễn thuế 6 năm - Giảm 50% số thuế phải nộp trong 12 năm tiếp theo | - Dự án đầu tư thành lập mới (bao gồm cả việc mở rộng dự án thành lập mới đó) các trung tâm đổi mới sáng tạo, trung tâm nghiên cứu và phát triển có tổng vốn đầu tư từ 3.000 tỷ đồng trở lên, thực hiện giải ngân tối thiểu 1.000 tỷ đồng trong thời hạn 03 năm kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc Quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư; - Dự án đầu tư thuộc đối tượng quy định tại điểm b khoản 2 Điều 20 Luật Đầu tư 2020 và đáp ứng một trong bốn tiêu chí sau: (i) Là dự án công nghệ cao mức 1; (ii) Có doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi mức 1; (iii) Giá trị gia tăng chiếm từ trên 30% đến 40% trong giá thành toàn bộ của sản phẩm đầu ra cuối cùng do tổ chức kinh tế cung cấp; (iii) Đáp ứng tiêu chí chuyển giao công nghệ mức 1. |
| 5% 37 năm | - Miễn thuế 6 năm - Giảm 50% số thuế phải nộp trong 13 năm tiếp theo | - Trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia được thành lập theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ. - Dự án đầu tư thuộc đối tượng quy định tại điểm b khoản 2 Điều 20 Luật Đầu tư 2020 và đáp ứng một trong bốn tiêu chí sau: (i) Là dự án công nghệ cao mức 2; (ii) Có doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi mức 2; (iii) Giá trị gia tăng chiếm trên 40% trong giá thành toàn bộ của sản phẩm đầu ra cuối cùng mà tổ chức kinh tế cung cấp; (iv) Đáp ứng tiêu chí chuyển giao công nghệ mức 2. |
Có thể thấy, hầu hết các doanh nghiệp FDI đang hưởng mức ưu đãi thuế do Việt Nam ban hành thấp hơn thuế tối thuế toàn cầu.
Vì vậy, nếu Việt Nam không thực hiện việc áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung theo hướng chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu, sẽ đồng nghĩa với việc mất quyền thu thuế và mất đi nguồn tài chính quan trọng để thực hiện các chính sách mới nhằm thu hút vốn đầu tư từ nước ngoài.
3. Các hình thức hỗ trợ đầu tư khi áp dụng thuế doan nghiệp bổ sung chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu
Khi áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu Việt Nam có thể xem xét các hình thức hỗ trợ đầu tư theo quy định tại Điều 18 Luật Đầu tư 2020 cụ thể như sau:
- Hỗ trợ phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội trong và ngoài hàng rào dự án đầu tư;
- Hỗ trợ đào tạo, phát triển nguồn nhân lực;
- Hỗ trợ tín dụng;
- Hỗ trợ tiếp cận mặt bằng sản xuất, kinh doanh; hỗ trợ cơ sở sản xuất, kinh doanh di dời theo quyết định của cơ quan nhà nước;
- Hỗ trợ khoa học, kỹ thuật, chuyển giao công nghệ;
- Hỗ trợ phát triển thị trường, cung cấp thông tin;
- Hỗ trợ nghiên cứu và phát triển.
Dựa trên hướng phát triển kinh tế-xã hội và khả năng cân đối ngân sách nhà nước trong từng giai đoạn, Chính phủ sẽ chi tiết hóa các biện pháp hỗ trợ đầu tư như quy định tại Điều 18 Luật Đầu tư 2020 đối với các đơn vị như doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp chuyên về khoa học và công nghệ, tổ chức nghiên cứu khoa học và công nghệ, doanh nghiệp đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực giáo dục, phổ biến pháp luật và các đối tượng khác.
Xem thêm: Quy định về thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp chuyển nhượng bất động sản?
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Áp dụng thuế doanh nghiệp bổ sung chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu mà Công ty Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 19006162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất! Rất mong nhận được sự hợp tác và tin tưởng của quý khách! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!
