1. Biên giới quốc gia trên biển là gì?
1.1. Biên giới quốc gia là gì?
Theo điều 3, Nghị định 140/2004/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật biên giới quốc gia, biên giới quốc gia của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là đường và mặt thẳng đứng theo đường đó để xác định giới hạn lãnh thổ đất liền, các đảo, các quần đảo trong đó có quần đảo Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa, vùng biển, lòng đát, vùng trời của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Trong đó:
- Đường biên giới quốc gia quy định nêu trên gồm biên giới quốc gia trên đất liền và biên giới quốc gia trên biển.
- Mặt thẳng đứng gồm mặt thẳng đứng theo biên giới của quốc gia trên đất liền, biên giới quốc gia trên biển xuống lòng đất à lên vùng trời.
Biên giới quốc gia bao gồm: biên giới trên bộ, biên giới trên biển, biên giới trên không và biên giới lòng đất
- Biên giới trên bộ: là đường biên giới được xác định trên đất liền, trên sông, hồ, kênh, biển nội địa... Biên giới trên bộ phổ biến được quy định trong các điều ước quốc tế giữa các nước hữu quan (trừ một số trường hợp ngoại lệ) và một số điều ước quốc tế đặc biệt hoặc các quyết định của các cơ quan tài phán quốc tế khi bên hữu quan đồng ý.
- Biên giới trên biển: là đường vạch ra để phân định vùng lãnh hải của quốc gia với vùng biển tiếp liền mà quốc gia ven bờ có chủ quyền hoặc với nội thuỷ, lãnh hải của quốc gia khác có bờ biển đối diện hay kề bên bờ biển của quốc gia này.
- Biên giới trên không và biên giới lòng đất: được luật quốc tế thừa nhận chung dưới dạng tập quán quốc tế trên cơ sở của đường biên giới trên bộ, trên biển. Tuân thủ những biên giới này là nghĩa vụ bắt buộc của tất cả các quốc gia.
1.2. Biên giới quốc gia trên biển là gì?
Theo quy định tại điều 11, Luật biển Việt Nam 2012 thì đường biên giới quốc gia trên biển được hiểu cơ bản chính là ranh giới ngoài của lãnh hải. Bên cạnh đó, điều 2 của Công ước của Liên hợp quốc về luật biển 1982 quy định rằng: "Chủ quyền của quốc gia ven biển được mở rộng ra ngoài lãnh thổ và các vùng nội thuỷ tới một vùng biển tiếp giáp với chúng, dưới tên gọi là lãnh hải và có bề rộng không vượt quá 12 hải lý".
Như vậy, đường biên giới quốc gia trên biển được xác định là một phần của biên giới quốc gia nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, là đường mà mặt thẳng đứng theo đường đó xác định lãnh thổ trên biển xuống lòng đất và lên vùng trời Việt Nam, được xác định dựa trên đất liền, các đảo và các quần đảo. Theo quy định pháp luật hiện hành thì biên giới quốc gia ven biển được hoạch định và đánh dấu cụ thể bằng các toạ độ trên hải đồ là ranh giới phía ngoài lãnh hải của đất liền, lãnh hải của đảo, lãnh hải của quần đảo của Việt Nam được xác định cụ thể theo quy định của Công ước của Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982 và các điều ước quốc tế giữa Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam và các quốc gia hữu quan.
>> Tham khảo: Biên giới quốc gia là gì? Cách xác định biên giới quốc gia
2. Cách xác định biên giới của quốc gia trên biển
Xác định biên giới quốc gia trên biển và một việc có ý nghĩa quan trọng với tất cả các quốc gia. Mục đích của đường biên giới này là để phân định vùng lãnh hải của quốc gia với vùng biển tiếp liền mà quốc gia ven bờ biển có chủ quyền. Sau khi đã xác định cụ thể dường biên giới trên biển, quốc gia sẽ cần phải thực hiện công bố công khai chính thức, thể hiện rõ ràng về biên giới quốc gia trên biển đó trên hải đồ tỉ lệ lớn. Trong trường hợp mà hai quốc gia có bờ biển kề nhau hoặc đối diện nhau thì đường biên giới quốc gia trên biển của hai quốc gia đó sẽ được phân định bằng các phương pháp cụ thể như phương pháp đường cách đều hoặc đường trung tuyến nếu như hai quốc gia đó không có thoả thuận khác. Đường biên giới quốc gia trên biển này vừa là một minh chứng thực tiễn, vừa là một căn cứ pháp lý để nhằm mục đích thực hiện phân định ranh giới giữa các vùng biển thuộc chủ quyền quốc gia với vùng biển thuộc quyền chủ quyền và quyền tài phán của các quốc gia. Dựa vào đường biên giới quốc gia trên biển chúng ta có thể khẳng định được các cùng biển thuộc chủ quyền quốc gia với cùng biển thuộc quyền chủ quyền và quyền tài phán của các quốc gia. Việc phân định này cũng nhằm mục đích để xác định tính chất chủ quyền của quốc gia ven biển đối với những vùng biển trong đó quá trình các chủ thể tham gia các quan hệ quốc tế, giải quyết các công việc phát sinh cụ thể ở trong quan hệ đời sống quốc tế.
Điều 5, Nghị định 140/2004/NĐ-CP có quy định về cách xác định biên giới quốc gia trên biển như sau:
- Biên giới quốc gia trên biển là ranh giới phía ngoài lãnh hải của đất liền, lãnh hải của đảo, lãnh hải của các quần đảo Việt Nam. Ở những nơi lãnh hải, nội thuỷ hoặc vùng nước lịch sử của nước láng giềng, biên giới quốc gia trên biển được xác định theo Điều ước quốc tế mà Việt Nam ký kết với các nước láng giềng đó.
- Biên giới quốc gia trên biển được xác định và đánh dấu bằng các toạ độ trên hải đồ theo quy định của pháp luật Việt Nam và Điều ước quốc tế mà Việt Nam ký kết hoặc gia nhập.
3. Quy định của pháp luật quốc tế liên quan tới biên giới quốc gia
Một số những quy định của pháp luật quốc tế liên quan đến biên giới quốc gia được quy định trong pháp luật quốc tế được liệt kê dưới đây:
- Nguyên tắc cơ bản của pháp luật quốc tế về biên giới, lãnh thổ quốc gia Luật pháp quốc tế đã xác lập những nguyên tắc cơ bản về biên giới và lãnh thổ quốc gia. Theo đó, tính bất khả xâm phạm, toàn vẹn về biên giới và lãnh thổ quốc gia là một trong những nguyên tắc cơ bản quan trọng nhất của pháp luật quốc tế hiện đại. Nội dung này được quy định cụ thể tại khoản 4, điều 2, Hiến chương Liên hợp quốc mà theo đó trong quan hệ quốc tế, tất cả các quốc gia thành viên có nghĩa vụ tôn trọng độc lập, chủ quyền va toàn vẹn lãnh thổ của nhau, tôn trọng các cam kết và thoả thuận quốc tế; không sử dụng vũ lực hoặc đe doạ sử dụng vũ lực chống lại toàn vẹn lãnh thổ hoặc độc lập chính trị của bất cứ quốc gia nào; giải quyết mọi tranh chấp bằng biện pháp hoà bình nhằm duy trì hoà bình và an ninh quốc tế.
- Nguyên tắc giải quyết tranh chấp về biên giới, lãnh thổ khoản 3, điều 2, Hiến chương Liên hợp quốc và các văn kiện pháp lý quốc tế quan trọng khác đều quy định rõ các quốc gia phải có nghĩa vụ giải quyết mọi tranh chấp bằng biện pháp hoà bình nhằm duy trì hoà bình và an ninh quốc tế
- Nguyên tắc giải quyết tranh chấp về biên giới, lãnh thổ được quy định tại khoản 3, điều 2, Hiến chương Liên hợp quốc và các văn kiện pháp lý quốc tế quan trọng khác đều quy định rõ các quốc gia phải có nghĩa vụ giải quyết mọi tranh chấp bằng biện pháp hoà bình, an ninh quốc tế và công lý.
- Các bộ phận đường biên giới quốc gia được cấu thành bởi bốn bộ phận sau: đường biên giới quốc gia trên đất liền (bao gồm cả biên giới trên sông, suối, hồ biên giới), đường biên giới trên biển, đường biên giới trên không và đường biên giới trong lòng đất.
>> Tham khảo: Biên giới quốc gia của Việt Nam là gì? Gồm những bộ phận nào?
Như vậy, bài viết trên đã cung cấp cho bạn đọc các vấn đề liên quan đến Biên giới quốc ra trên biển là gì cùng với cách xác định biên giới quốc gia trên biển. Bên cạnh đó, bài viết cũng nêu một số quy định về quy định của pháp luật quốc tế liên quan đến biên giới quốc gia.