Các phương án thương lượng với người lao động khi cắt giảm sản phẩm

1. Thực trang tình hình giảm công việc hiện nay tại các doanh nghiệp

Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam ngày 28/11/2022 đã có báo cáo về tình hình cắt giảm việc làm, lao động trong các doanh nghiệp. Theo đó, số doanh nghiệp bị ảnh hưởng sản xuất, kinh doanh phải cắt giảm lao động là 1.235 doanh nghiệp tại 44 tỉnh, thành phố. Trong đó, có 646 doanh nghiệp dân doanh, chiếm 52,27%; doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài là 590 doanh nghiệp, chiếm 47,73%.

Một số các công ty kinh doanh trong các ngành nghề sau phải cắt giảm sản phẩm do thiếu đơn đặt hàng, giảm nhân lực, có thể kể đến một số ngành nghề tiêu biểu như: dệt may, da giày theo thống kê của báo điện tử VnEconomy thì các ngành nghề bị ảnh hưởng nhiều là dệt may với 226 doanh nghiệp (chiếm 18,28%); da giày 109 doanh nghiệp (chiếm 8,82%); chế biến gỗ 196 doanh nghiệp (chiếm 15,86%); điện tử 62 doanh nghiệp (chiếm 5,02%); cơ khí 31 doanh nghiệp (chiếm 2,51%), trong lĩnh vực khác 612 doanh nghiệp (chiếm 49,51%). Đáng chú ý, trong khu công nghiệp có 360 doanh nghiệp (chiếm 29,13% tổng số doanh nghiệp). Ngoài ra da giày là ngành có số lao động bị ảnh hưởng đến việc làm cao nhất với 171.414 lao động (chiếm 36,30%), tiếp đến là dệt may với 131.340 lao động (chiếm 27,81%); chế biến gỗ 63.681 lao động (chiếm 13,49%); điện tử 19.535 lao động (chiếm 4,14%); cơ khí 5.239 lao động (chiếm 1,11%); các ngành nghề khác khoảng 81.000 lao động (chiếm 17,15%).

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng người lao động bị ảnh hưởng đến việc làm do một phần do nền kinh tế vừa trải qua giai đoạn dịch bệnh khó khăn, cần phải có thời gian phục hồi. Bên cạnh đó hiện nay nhu cầu trong một số ngành hàng không lớn vì đa phần người tiêu dùng có xu hướng với những nhu cầu khác chủ yếu tập trung vào việc phát triển kinh tế nên một số ngành hàng về may mặc thời trang đang bị giảm số lượng đặt hàng. 

Bên cạnh đó còn bị ảnh hưởng bởi yếu tố giảm nhu cầu tiêu dùng của các thị trường lớn như liên minh Châu Âu, Mỹ, EU, Nhật Bản,.. cũng bị ảnh hưởng bởi việc chênh lệch tỷ giá ngoại tệ, giá nguyên vật liệu gia tăng, chính sách thuế trong nước, ở một số nơi hiện còn có bạo động, ngân hàng thắt chặt các điều kiện vay vốn,...

2. Thực trạng về việc cắt giảm số lượng người lao động tại các doanh nghiệp hiện nay

Như đã có đưa ra phân tích ở phía trên tình hình người lao động bị cắt giảm công việc ngày càng xuất hiện nhiều, ở nhiều doanh nghiệp khác nhau, nhiều vị trí khác nhau, tùy thuộc vào khả năng tài chính của từng doanh nghiệp mà sẽ có các vị trí phải giảm tải khác nhau. Việc cắt giảm vị trí làm việc của người lao động xuất phát từ chính sách cơ cấu lại công ty, tổ chức lại lao động.  Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam dự báo, tình hình sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp tiếp tục gặp khó khăn, đơn hàng sẽ tiếp tục bị cắt giảm có thể hết quý 1, thậm chí quý 2/2023 dẫn đến nhiều người lao động tiếp tục bị thiếu, mất việc làm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập, đời sống.

Theo thông tin tổng hợp từ công đoàn cơ sở, dự kiến trong tháng 12/2022 và những tháng đầu năm 2023, sẽ có 667 doanh nghiệp tiếp tục thực hiện giảm giờ làm của 271.736 lao động và 88 doanh nghiệp có kế hoạch cắt giảm tiếp 15.769 lao động.

3. Phương án thương lượng với người lao động với người lao động khi giảm sản phẩm

Hiện nay công ty Luật Minh Khuê đã tiếp nhận và xử lý rất nhiều các trường hợp doanh nghiệp vì giảm số lượng sản phẩm nên muốn đơn phương chấm dứt hợp đồng với người lao động, vậy nên để quý khách hàng tham khảo về phương án thương lượng khi buộc phải chấm dứt hợp đồng với người lao động như sau:

- Đầu tiên, phía công ty nên đưa ra một phương án, kế hoạch sử dụng người lao động cụ thể, liệt kê danh sách những người lao động nằm trong danh sách buộc phải chấm dứt với người lao động. Sau đó phía công ty nên chủ động áp dụng một vài biện pháp nhằm khảo sát tâm lý của người lao động. Đối với trường hợp người lao động thông cảm được cho tình cảnh của công ty thì có thể đưa ra văn bản thỏa thuận để hai bên chấm dứt hợp đồng. 

- Nếu trong trường hợp người lao động không đồng ý chấm dứt hợp đồng lao động thì bên phía công ty phải lập phương án sử dụng người lao động theo quy định tại Điều 42, Điều 43 Bộ luật lao động năm 2019. Vì lý do cơ cấu lại lao động, thay đổi tổ chức lao động hoặc vì lý do kinh tế. Việc lập phương án sử dụng người lao động phải được đại diện bên tổ chức công đoàn được thông qua đối với công ty có tổ chức công đoàn, sau khi được thông qua phải thông báo cho người lao động được biết trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày được thông qua. Đối với trường hợp nếu quý khách hàng cần tham khảo về phương án sử dụng người lao động thì hãy liên hệ với chúng tôi để được hỗ trợ, tư vấn chi tiết hơn về việc lập phương án sử dụng người lao động, phương thức liên hệ với chúng tôi như sau:

Một là, quý khách hàng có thể liên hệ với chúng tôi qua hotline: 1900.6162; 

Hai là, quý khách hàng có thể gửi tình huống của doanh nghiệp, câu hỏi còn vướng mắc qua hộp mail của chúng tôi: lienhe@luatminhkhue.vn

Đối với hoạt động xây dựng, lên kế hoạch lập phương án sử dụng lao động đòi hỏi phải am hiểu pháp luật, để nhằm đưa ra các chính sách phù hợp của doanh nghiệp, tránh tình trạng làm ảnh hưởng quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động thì sẽ không được thông qua phương án để phía doanh nghiệp triển khai. Điều này các doanh nghiệp phải hết sức lưu ý. Khi xây dựng và thực hiện phương án sử dụng lao động, doanh nghiệp cần lưu ý 2 vấn đề, đó là cần có sự tham gia của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở, thông báo trước 30 ngày cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và người lao động. Doanh nghiệp toàn quyền quyết định và chịu trách nhiệm với phương án sử dụng lao động

- Ngoài ra, bên phía công ty cũng có thể tổ chức các buổi gặp mặt lấy ý kiến của người lao động về việc cắt giảm nhân sự, có nhiều trường hợp sau khi lắng nghe nguyện vọng của người lao động cùng với sự chỉ đạo hợp tình hợp lý của công ty mà các bên đã có thể thương thảo với người lao động về việc chấm dứt hợp đồng lao động. Tuy nhiên cũng cần phải lưu ý khi thương lượng với người lao động thì cần phải có hành vi, thái độ phù hợp bởi vì xét về góc độ pháp luật cả hai bên đều bình đẳng. Điều này cũng để tránh gây thêm những xung đột không đang có trong doanh nghiệp. 

- Bên cạnh đó không ít những doanh nghiệp vì lý do giảm sản phẩm đã lựa chọn tạm ngừng hợp đồng với người lao động, việc tạm ngừng hợp đồng lao động thì công ty vẫn phải đảm bảo về việc chi trả lương ngừng việc cho người lao động, cụ thể tiền lương ngừng việc có quy định trong Điều 99, Bộ luật lao động năm 2019, mức lương ngừng việc các bên có thể thỏa thuận, nhưng phải đảm bảo trong 14 ngày đầu ngừng việc mức lương không được thấp hơn mức lương tối thiểu vùng, tùy thuộc vào từng tỉnh thành sẽ có mức tiền lương tối thiểu vùng tương ứng theo quy định tại Nghị định 38/2020/NĐ - CP. Trường hợp phải chất dứt hợp đồng lao động thì đảm bảo quy trình, quyền lợi của người lao động theo quy định của pháp luật và đóng góp của người lao động đối với doanh nghiệp; giám sát chặt chẽ việc triển khai thực hiện để đảm bảo tốt nhất quyền lợi của người lao động. Đồng thời, triển khai các giải pháp nhằm hỗ trợ sản xuất, kinh doanh cho doanh nghiệp, giữ việc làm cho người lao động. 

Vậy nên để lên được một phương án thương lượng với người lao động, phía doanh nghiệp cần phải chủ động nắm bắt tâm tư nguyện vọng của người lao động để kịp thời lên các phương án nếu muốn chấm dứt hợp đồng với người lao động, còn nếu quý khách hàng có vướng mắc gì có thể liên hệ với chúng tôi qua hotline hoặc liên hệ với chúng tôi qua hộp thư điện tử: lienhe@luatminhkhue.vn. Rất mong được hợp tác với quý khách hàng. Trân trọng.