1. Để được bổ nhiệm vị trí kế toán trưởng công ty cần đáp ứng điều kiện gì?

Để đảm nhận vai trò quan trọng của một kế toán trưởng, người đó cần phải đáp ứng một số tiêu chuẩn và điều kiện theo quy định của Điều 54 Luật Kế toán 2015. Trước hết, phẩm chất đạo đức nghề nghiệp là yếu tố quan trọng nhất, đòi hỏi sự trung thực, liêm khiết và ý thức chấp hành pháp luật.

Điều tiếp theo là về trình độ chuyên môn và nghiệp vụ về kế toán. Kế toán trưởng cần phải có kiến thức sâu rộng về lĩnh vực này, và điều này được đảm bảo thông qua trình độ trung cấp trở lên. Chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng là một yếu tố khác quan trọng, chứng minh rằng người đó đã qua đào tạo chuyên sâu và có kỹ năng cần thiết để quản lý công việc kế toán một cách hiệu quả.

Một điều quan trọng nữa là thời gian công tác thực tế về kế toán, là cơ hội để kế toán trưởng áp dụng và phát triển kiến thức của mình trong môi trường thực tế. Ít nhất là 02 năm đối với những người có trình độ đại học trở lên và 03 năm đối với những người có trình độ trung cấp, cao đẳng là một chuẩn mực để đảm bảo họ đã có đủ kinh nghiệm và sẵn sàng đối mặt với các thách thức trong lĩnh vực kế toán.

Cuối cùng, Chính phủ sẽ quy định cụ thể tiêu chuẩn và điều kiện của kế toán trưởng phù hợp với từng loại đơn vị kế toán, nhằm đảm bảo tính linh hoạt và thích ứng với đặc điểm cụ thể của mỗi doanh nghiệp. Tất cả những yếu tố này cùng nhau tạo nên một bức tranh đầy đủ và toàn diện về tiêu chuẩn và điều kiện cần có để trở thành một kế toán trưởng đạt chất lượng cao và đáp ứng được mọi yêu cầu công việc.

2. Những trường hợp không được phép đảm nhận vị trí kế toán của công ty?

Theo quy định chi tiết tại Điều 19 Nghị định 174/2016/NĐ-CP, có những trường hợp nào không được làm kế toán đã được đặc điểm hóa để đảm bảo tính minh bạch và độ chuyên nghiệp trong lĩnh vực kế toán.

Đầu tiên, những người thuộc các trường hợp quy định tại khoản 1 và 2 của Điều 52 Luật kế toán sẽ bị loại trừ khỏi công việc làm kế toán. Điều này đảm bảo rằng những người có quyền lợi, nghĩa vụ hay liên quan đến người làm kế toán không được tham gia vào quá trình quản lý tài chính của doanh nghiệp.

Một loại trường hợp khác là những thành viên trong gia đình như cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, vợ, chồng, con đẻ, con nuôi, anh, chị, em ruột của người đại diện theo pháp luật, của người đứng đầu, giám đốc, tổng giám đốc, cấp phó của người đứng đầu, phó giám đốc hoặc phó tổng giám đốc phụ trách công tác tài chính - kế toán. Tuy nhiên, có một số ngoại lệ đối với doanh nghiệp tư nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn do một cá nhân làm chủ sở hữu, và doanh nghiệp thuộc các loại hình khác không có vốn nhà nước, đồng thời là doanh nghiệp siêu nhỏ theo quy định của pháp luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Cuối cùng, những người đang giữ các vị trí quản lý như quản lý, điều hành, thủ kho, thủ quỹ, và những người được giao nhiệm vụ thường xuyên mua, bán tài sản trong cùng một đơn vị kế toán sẽ không được phép tham gia vào công việc kế toán. Tuy nhiên, cũng như trước, có những trường hợp ngoại lệ áp dụng cho doanh nghiệp tư nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn do một cá nhân làm chủ sở hữu, và doanh nghiệp thuộc các loại hình khác không có vốn nhà nước, và là doanh nghiệp siêu nhỏ theo quy định của pháp luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Ngoài những quy định về trường hợp không được làm kế toán tại Điều 19 Nghị định 174/2016/NĐ-CP, Điều 52 Luật Kế toán 2015 cũng đặt ra một số hạn chế đối với những cá nhân không đủ điều kiện để tham gia vào công việc kế toán. Theo quy định này:

Đầu tiên, việc người chưa thành niên, người bị Tòa án tuyên bố hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự, cũng như người đang phải chấp hành biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc cơ sở cai nghiện bắt buộc không được phép tham gia vào công việc kế toán là một biện pháp quan trọng nhằm đảm bảo tính chính xác và trách nhiệm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ kế toán.

Việc loại trừ những đối tượng trên khỏi công việc kế toán giúp ngăn chặn rủi ro pháp lý và tài chính mà có thể phát sinh từ sự không đủ trách nhiệm. Người chưa thành niên thường thiếu trải nghiệm và hiểu biết về các quy tắc, nguyên tắc của công việc kế toán, điều này có thể dẫn đến sai sót nghiêm trọng trong quản lý tài chính. Đối với những người bị Tòa án tuyên bố hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự, việc tham gia vào công việc kế toán có thể tạo ra những tình huống rắc rối do khả năng quyết định và trách nhiệm bị giảm sút. Đồng thời, những người đang phải chấp hành biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc cơ sở cai nghiện bắt buộc có thể không đảm bảo sự tập trung và chú ý cần thiết cho công việc kế toán.

Bằng cách này, việc xác định những đối tượng không đủ điều kiện để tham gia vào lĩnh vực kế toán giúp tăng cường chất lượng và đáng tin cậy của thông tin tài chính, đồng thời giảm thiểu nguy cơ pháp lý và tài chính mà doanh nghiệp có thể phải đối mặt do sự không chín chắn và thiếu trách nhiệm từ phía những cá nhân này.

Thứ hai, những người đang bị cấm hành nghề kế toán theo bản án hoặc quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật cũng không được phép tham gia vào lĩnh vực này. Điều này nhằm đảm bảo tính chất đạo đức và truyền thống chính trực trong nghề kế toán, đồng thời ngăn chặn sự lạm dụng quyền lợi và có trách nhiệm trong công việc.

Cuối cùng, những người đang phải chấp hành hình phạt tù hoặc đã bị kết án về các tội phạm liên quan đến trật tự quản lý kinh tế, tội phạm về chức vụ liên quan đến tài chính, kế toán mà chưa được xóa án tích cũng sẽ bị loại trừ khỏi nghề kế toán. Điều này nhấn mạnh vào việc giữ gìn uy tín và độ tin cậy của người làm kế toán trong môi trường kinh doanh và tài chính.

3. Được bổ nhiệm kế toán trưởng nhưng chứng chỉ kế toán trưởng đã hết thời hạn 05 năm thì có thể dùng để bổ nhiệm kế toán trưởng không?

Theo quy định tại khoản 4 và khoản 5 Điều 9 Thông tư 199/2011/TT-BTC về việc cấp "Chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng", có những điều kiện và quy định cụ thể để đảm bảo chất lượng và năng lực của người sở hữu chứng chỉ này.

Theo đó, Chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng được cấp có thời hạn sử dụng là 5 năm, tính từ ngày cấp. Trong khoảng thời gian này, chứng chỉ này sẽ được sử dụng để bổ nhiệm kế toán trưởng lần đầu, theo quy định tại khoản 2 Điều 53 của Luật Kế toán. Nếu học viên muốn tiếp tục sử dụng chứng chỉ sau khi hết hạn 5 năm, họ sẽ phải tham gia lại khoá học bồi dưỡng kế toán trưởng để cập nhật kiến thức và kỹ năng.

Tuy nhiên, có một quy định đặc biệt tại khoản 5, đối với những người đã có Chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng và đã được bổ nhiệm làm kế toán trưởng một lần, chứng chỉ này vẫn giữ nguyên giá trị để bổ nhiệm kế toán trưởng từ lần thứ hai trở đi. Điều này áp dụng trừ khi khoảng thời gian không làm kế toán trưởng giữa hai lần bổ nhiệm đã quá 5 năm. Điều này giúp giữ nguyên giá trị của chứng chỉ đối với những người đã có kinh nghiệm làm kế toán trưởng, giảm bớt yếu tố hạn chế và khuyến khích sự liên tục trong việc nâng cao chuyên môn. Do đó, nếu đã được bổ nhiệm làm kế toán trưởng và chứng chỉ đã hết hạn, sẽ vẫn có thể sử dụng chứng chỉ đó để bổ nhiệm từ lần thứ hai trở đi mà không cần phải thi lại hay học lại khoá học.

Xem thêm bài viết: Thành viên Hội đồng quản trị có thể đồng thời làm Kế toán trưởng trong cùng một Công ty CP?

Liên hệ đến hotline 19006162 hoặc gửi thư tư vấn đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn pháp luật