Chuyển đổi doanh nghiệp Nhà nước nắm 100% vốn điều lệ quy định như thế nào?

1. Chuyển đổi doanh nghiệp Nhà nước nắm 100% vốn điều lệ

Điều 88 của Văn bản hợp nhất 07/VBHN-VPQH 2022 đã quy định rằng các doanh nghiệp nhà nước sẽ được tổ chức và quản lý dưới ba hình thức chính, bao gồm công ty trách nhiệm hữu hạn và công ty cổ phần. Cụ thể:

- Các doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% số vốn điều lệ sẽ được tổ chức dưới dạng công ty trách nhiệm hữu hạn.

- Các doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% số vốn điều lệ hoặc tổng số cổ phần có quyền biểu quyết, ngoại trừ các trường hợp doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% số vốn điều lệ, sẽ được tổ chức dưới hình thức công ty cổ phần.

Theo quy định, các doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ là một dạng hình thức của Doanh nghiệp nhà nước. Cụ thể, đây bao gồm:

- Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, trong đó Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% số vốn điều lệ. Đây có thể là công ty mẹ của tập đoàn kinh tế nhà nước, công ty mẹ của tổng công ty nhà nước, hoặc công ty mẹ thuộc trong nhóm công ty mẹ – công ty con.

- Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên, tức là công ty độc lập mà Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% số vốn điều lệ.

Quy định về việc chuyển đổi các doanh nghiệp Nhà nước nắm 100% số vốn điều lệ được chỉ định cụ thể trong Nghị định số 23/2022/NĐ-CP, bao gồm các biện pháp như thành lập, sắp xếp lại, chuyển đổi sở hữu, và chuyển giao quyền đại diện chủ sở hữu tại các doanh nghiệp Nhà nước.

2. Điều kiện và hình thức thực hiện chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên

Khi muốn chuyển đổi doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% số vốn điều lệ thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, việc này phải đáp ứng đồng thời các điều kiện sau:

- Tuân thủ các điều kiện như đối với quá trình cổ phần hóa doanh nghiệp (trừ trường hợp của các công ty nông, lâm nghiệp thực hiện chuyển đổi).

- Thủ tướng Chính phủ sẽ xem xét và quyết định việc giới hạn số lượng thành viên tham gia góp vốn trong trường hợp cần thiết, như liên quan đến quốc phòng, an ninh hoặc các trường hợp khác.

Quá trình chuyển đổi này sẽ thực hiện thông qua việc chuyển nhượng một phần của vốn nhà nước hiện tại tại doanh nghiệp.

3. Nguyên tắc để chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên

- Việc quản lý tài chính, xác định và điều chỉnh giá trị doanh nghiệp, thuê các tổ chức tư vấn để đánh giá giá trị doanh nghiệp, xác định giá khởi điểm và các phương án chuyển đổi doanh nghiệp sẽ được thực hiện tuân thủ đúng theo quy định của Chính phủ về quá trình chuyển đổi doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% vốn điều lệ thành công ty cổ phần.

- Dựa vào cấu trúc vốn điều lệ, tỷ lệ chào bán và các tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư, cơ quan có thẩm quyền sẽ phê duyệt trong kế hoạch chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, thực hiện quy trình đấu giá chào bán phần vốn nhà nước theo quy định của pháp luật về quy trình chuyển đổi doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% vốn điều lệ thành công ty cổ phần. Quá trình lựa chọn nhà đầu tư trúng đấu giá sẽ tuân thủ nguyên tắc lựa chọn theo giá giảm dần, tuy nhiên số lượng nhà đầu tư không vượt quá 50 nhà đầu tư theo quy định của pháp luật.

4. Nội dung của phương án chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên

Phương án chuyển đổi bao gồm các nội dung cơ bản sau đây:

- Thực trạng của doanh nghiệp tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp.

- Kết quả xác định giá trị doanh nghiệp và các vấn đề cần tiếp tục xử lý.

- Tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư nhận chuyển nhượng phần vốn Nhà nước liên quan đến ngành nghề kinh doanh, lĩnh vực hoạt động, năng lực tài chính, quản trị doanh nghiệp, công nghệ và thị trường.

- Mức vốn điều lệ theo yêu cầu của hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.

- Cơ cấu vốn điều lệ, giá khởi điểm và phương thức chuyển nhượng phần vốn dựa trên quy mô, tính chất ngành nghề kinh doanh và yêu cầu phát triển doanh nghiệp. Phần vốn nhà đầu tư phải đặt mua tối thiểu để đảm bảo số lượng thành viên không vượt quá 50 theo quy định của pháp luật về doanh nghiệp. Mức đặt mua tối thiểu không phân biệt đối xử giữa các nhà đầu tư thuộc mọi thành phần kinh tế.

- Dự thảo Điều lệ tổ chức và hoạt động của công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, tuân thủ quy định của Luật Doanh nghiệp và các văn bản pháp luật hiện hành.

- Phương án sắp xếp lại lao động đang được quản lý.

- Phương án hoạt động sản xuất kinh doanh trong 3-5 năm tiếp theo.

- Phương án sử dụng đất đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

5. Trách nhiệm trong thực hiện chuyển đổi doanh nghiệp Nhà nước nắm 100% vốn điều lệ

- Trách nhiệm của Thủ tướng Chính phủ và các cơ quan đại diện chủ sở hữu trong quá trình chuyển đổi doanh nghiệp do Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập như sau:

+ Thủ tướng Chính phủ có trách nhiệm phê duyệt Phương án chuyển đổi doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ toàn bộ 100% số vốn điều lệ, dựa trên đề nghị của cơ quan đại diện chủ sở hữu và ý kiến của các Bộ: Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, Nội vụ, Tư pháp, Lao động - Thương binh và Xã hội, cùng các Bộ quản lý ngành. Thủ tướng Chính phủ cũng giao cơ quan đại diện chủ sở hữu quản lý phần vốn Nhà nước sau khi chuyển đổi tại doanh nghiệp.

+ Cơ quan đại diện chủ sở hữu có trách nhiệm lựa chọn tổ chức tư vấn định giá, chọn các tổ chức bán đấu giá phần vốn Nhà nước, kí hợp đồng hoặc ủy quyền cho doanh nghiệp ký hợp đồng với các tổ chức này. Họ cũng phê duyệt phương án sử dụng lao động đang quản lý, giải quyết lao động dư thừa, công bố kết quả xác định giá trị doanh nghiệp, và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Phương án chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên. Ngoài ra, họ quyết định phê duyệt quyết toán tài chính, chi phí chuyển đổi, kinh phí hỗ trợ cho lao động dư thừa, và quyết toán thu nhập từ chuyển đổi. Cuối cùng, cơ quan này cũng công bố giá trị thực tế của phần vốn Nhà nước tại thời điểm công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu.

+ Cơ quan đại diện chủ sở hữu cũng phải giải quyết các vướng mắc, khiếu nại, tố cáo liên quan đến quá trình chuyển đổi doanh nghiệp theo thẩm quyền và quy định của pháp luật.

+ Họ cũng có trách nhiệm hướng dẫn, kiểm tra, và giám sát quá trình chuyển đổi doanh nghiệp theo các quy định tại Nghị định 23/2022/NĐ-CP.

- Trách nhiệm của cơ quan đại diện chủ sở hữu trong quá trình chuyển đổi doanh nghiệp do cơ quan này quyết định thành lập hoặc được giao quản lý như sau:

+ Cơ quan đại diện chủ sở hữu đảm nhận các nhiệm vụ sau đây:

++ Lựa chọn tổ chức tư vấn định giá và tổ chức bán đấu giá phần vốn nhà nước, kí hợp đồng hoặc ủy quyền cho doanh nghiệp ký hợp đồng với các tổ chức này.

++ Công bố kết quả xác định giá trị doanh nghiệp và quyết định phê duyệt Phương án chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên.

++ Quyết định phê duyệt quyết toán tài chính, chi phí chuyển đổi, kinh phí hỗ trợ cho người lao động dư thừa, và quyết toán thu nhập từ chuyển đổi. Cơ quan này cũng quyết định công bố giá trị thực tế của phần vốn Nhà nước tại thời điểm công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu.

+ Ngoài ra, cơ quan đại diện chủ sở hữu thực hiện các nhiệm vụ sau:

++ Giải quyết các vướng mắc, khiếu nại, tố cáo có liên quan đến quá trình chuyển đổi doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.

++ Hướng dẫn, kiểm tra, và giám sát quá trình chuyển đổi doanh nghiệp theo các quy định tại Nghị định 23/2022/NĐ-CP.

- Trách nhiệm của chính doanh nghiệp:

+ Chủ động chuẩn bị hồ sơ, tài liệu để xây dựng Phương án chuyển đổi và tổ chức xử lý các vấn đề tài chính, xác định giá trị doanh nghiệp theo quy định của pháp luật.

+ Ký hợp đồng với tổ chức tư vấn định giá và tổ chức bán đấu giá phần vốn nhà nước theo ủy quyền của cơ quan đại diện chủ sở hữu.

+ Tổ chức thực hiện Phương án chuyển đổi và hoàn tất quy trình thành lập công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên.

+ Thực hiện thủ tục đăng ký chuyển đổi thành công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên tại cơ quan đăng ký kinh doanh, theo quy định của Chính phủ.

Bài viết liên quan: Doanh nghiệp nhà nước là gì? Đặc điểm, các loại doanh nghiệp nhà nước 

Trên đây là toàn bộ nội dung bài viết của Luật Minh Khuê về vấn đề: Chuyển đổi doanh nghiệp Nhà nước nắm 100% vốn điều lệ quy định như thế nào? Luật Minh Khuê xin tiếp nhận yêu cầu tư vấn của quý khách hàng qua số hotline: 1900.6162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn. Xin trân trọng cảm ơn quý bạn đọc đã quan tâm theo dõi!