1. Doanh nghiệp nào bắt buộc phải có và không phải có kế toán?

Theo Nghị định 174/2016/NĐ-CPLuật Kế toán 2015, vai trò của kế toán trưởng và người phụ trách kế toán trong các đơn vị kế toán là vô cùng quan trọng để đảm bảo tính minh bạch và chính xác trong quản lý tài chính. Nghị định quy định rõ những điều kiện và trách nhiệm của họ, nhằm tạo nên hệ thống kế toán chặt chẽ và hiệu quả. Dưới đây là những điểm chính cần lưu ý:
Theo Điều 20 Nghị định 174/2016/NĐ-CP, đơn vị kế toán phải bố trí kế toán trưởng, trừ những trường hợp được quy định khác. Trong trường hợp chưa bổ nhiệm được kế toán trưởng, đơn vị cần bố trí người phụ trách kế toán hoặc sử dụng dịch vụ làm kế toán trưởng theo quy định. Thời gian tối đa bố trí người phụ trách kế toán là 12 tháng, sau đó đơn vị phải bổ nhiệm người làm kế toán trưởng.
Phụ trách kế toán tùy thuộc vào loại đơn vị kế toán:
- Đối với đơn vị kế toán nhà nước, chỉ có một người làm kế toán hoặc một người làm kế toán kiêm nhiệm.
- Đơn vị kế toán ngân sách và tài chính địa phương chỉ bổ nhiệm phụ trách kế toán, không bổ nhiệm kế toán trưởng.
Thời hạn bổ nhiệm kế toán trưởng là 5 năm, sau đó cần thực hiện quy trình bổ nhiệm lại. Trong trường hợp thay đổi kế toán trưởng, người quản lý đơn vị cần tổ chức bàn giao công việc và tài liệu kế toán, thông báo cho các bộ phận liên quan và cơ quan quản lý.
Luật Kế toán 2015 xác định đơn vị kế toán là cơ quan, tổ chức, đơn vị thu, chi ngân sách nhà nước; tổ chức, đơn vị sự nghiệp sử dụng ngân sách nhà nước; doanh nghiệp, chi nhánh, văn phòng đại diện của doanh nghiệp nước ngoài; hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã, cũng như các đơn vị khác có lập báo cáo tài chính.
Dựa trên quy định này, các doanh nghiệp mới thành lập cần bố trí người phụ trách kế toán trong tối đa 12 tháng, sau đó phải bổ nhiệm người làm kế toán trưởng. Các doanh nghiệp phải bố trí kế toán trưởng, trừ doanh nghiệp siêu nhỏ. Đối với doanh nghiệp siêu nhỏ, họ được bố trí người phụ trách kế toán thay cho kế toán trưởng, theo quy định của Luật về hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ.
Tóm lại, theo quy định của pháp luật, không có doanh nghiệp nào được phép không có kế toán, và việc bổ nhiệm kế toán trưởng và người phụ trách kế toán là quan trọng để đảm bảo quản lý tài chính hiệu quả và tuân thủ theo quy định.
 

2. Công ty trách nhiệm hữu hạn có cần phải bố trí kế toán trưởng hay không?

Theo Nghị định 174/2016/NĐ-CP, về vị trí của kế toán trưởng và phụ trách kế toán, các đơn vị kế toán phải tuân thủ những quy định chặt chẽ nhằm đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong quản lý tài chính. Quy định rõ những điều kiện, thời hạn và trách nhiệm của kế toán trưởng cũng như người phụ trách kế toán, nhằm tạo ra một hệ thống kế toán đồng bộ và chính xác.
Theo quy định, đơn vị kế toán cần bố trí kế toán trưởng, trừ những trường hợp đặc biệt được quy định tại khoản 2 của Điều 20. Trong trường hợp chưa bổ nhiệm được kế toán trưởng, đơn vị phải bố trí người phụ trách kế toán hoặc sử dụng dịch vụ làm kế toán trưởng theo quy định. Thời gian tối đa bố trí người phụ trách kế toán là 12 tháng, sau đó, đơn vị kế toán cần bổ nhiệm người làm kế toán trưởng.
Phụ trách kế toán phụ thuộc vào loại đơn vị:
- Các đơn vị kế toán trong lĩnh vực nhà nước, như đơn vị kế toán chỉ có một người làm kế toán hoặc một người làm kế toán kiêm nhiệm, và đơn vị kế toán ngân sách và tài chính xã, phường, thị trấn, không thực hiện bổ nhiệm kế toán trưởng mà chỉ bổ nhiệm phụ trách kế toán.
- Đối với các doanh nghiệp siêu nhỏ, quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa cho phép bố trí phụ trách kế toán mà không yêu cầu bố trí kế toán trưởng.
Thời hạn bổ nhiệm kế toán trưởng của các đơn vị kế toán trong lĩnh vực kế toán nhà nước và thời hạn bổ nhiệm phụ trách kế toán của các đơn vị được quy định tại khoản 2 Điều 20 là 5 năm, sau đó phải thực hiện quy trình bổ nhiệm lại. Trong trường hợp thay đổi kế toán trưởng và phụ trách kế toán, người đại diện theo pháp luật hoặc người quản lý, điều hành đơn vị kế toán phải tổ chức bàn giao công việc và tài liệu kế toán giữa các bên liên quan. Thông báo cũng phải được đưa ra cho các bộ phận trong đơn vị và cho các cơ quan nơi đơn vị mở tài khoản giao dịch, để họ biết về tên và mẫu chữ ký của kế toán trưởng, phụ trách kế toán mới. Kế toán trưởng, phụ trách kế toán mới chịu trách nhiệm về công việc kế toán của mình kể từ ngày nhận bàn giao công việc, trong khi kế toán trưởng, phụ trách kế toán cũ vẫn phải chịu trách nhiệm về công việc kế toán trong thời gian mình phụ trách.
Bộ Nội vụ được ủy thẩm quyền để hướng dẫn về phụ cấp trách nhiệm công việc, thẩm quyền, thủ tục bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, và thay thế kế toán trưởng và phụ trách kế toán của các đơn vị kế toán trong lĩnh vực kế toán nhà nước.
Như vậy, với đơn vị hoạt động trong lĩnh vực nhà nước, quy định đòi hỏi bố trí kế toán trưởng, và không áp dụng cho đơn vị kế toán siêu nhỏ theo quy định của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Do đó, công ty trách nhiệm hữu hạn hoạt động trong lĩnh vực nhà nước cần phải bố trí kế toán trưởng để đảm bảo tuân thủ các quy định pháp luật.
 

3. Kế toán có phải là nhân viên của doanh nghiệp hay thuê bên ngoài được không?

Theo quy định của Điều 49 Luật Kế toán 2015, đơn vị kế toán có trách nhiệm tổ chức bộ máy kế toán và bố trí người làm kế toán hoặc thuê dịch vụ làm kế toán. Điều này áp đặt trách nhiệm lớn cho doanh nghiệp, đồng thời tạo điều kiện linh hoạt cho họ trong việc quản lý tài chính và kế toán.
Quy định về việc thuê dịch vụ kế toán, kế toán trưởng, phụ trách kế toán được rõ ràng hơn trong Điều 22 của Nghị định 174/2016/NĐ-CP như sau:
- Đơn vị kế toán trong lĩnh vực kinh doanh, tổ chức, đơn vị sự nghiệp không sử dụng ngân sách nhà nước và các đơn vị khác quy định tại khoản 3 Điều 3 của Nghị định này có thể thuê đơn vị kinh doanh dịch vụ kế toán để thực hiện các công việc kế toán, hoặc bổ nhiệm họ làm kế toán trưởng, phụ trách kế toán. Các tổ chức, đơn vị sự nghiệp sử dụng ngân sách nhà nước cũng có thể thuê dịch vụ kế toán từ đơn vị kinh doanh dịch vụ kế toán, và quyết định này do người đại diện theo pháp luật của đơn vị quyết định.
- Đối với đơn vị kinh doanh dịch vụ kế toán, khi cử người làm dịch vụ kế toán, họ phải tuân thủ đầy đủ quy định tại khoản 1 của Điều 51, Điều 56 và Điều 58 của Luật Kế toán, và không thuộc vào các trường hợp không được làm kế toán hoặc cung cấp dịch vụ kế toán như quy định tại Điều 19 và Điều 25 của Nghị định này.
- Đơn vị kinh doanh dịch vụ kế toán khi cử người làm dịch vụ kế toán trưởng, phụ trách kế toán cho khách hàng cũng phải đảm bảo tuân thủ quy định tại Điều 56 và Điều 58 của Luật Kế toán, cùng với Điều 21 của Nghị định này, và không thuộc vào các trường hợp không được làm kế toán hoặc cung cấp dịch vụ kế toán như quy định tại Điều 19 và Điều 25 của Nghị định này.
- Người được thuê làm dịch vụ kế toán sẽ có quyền và trách nhiệm tương đương với người làm kế toán, như quy định tại khoản 2 và khoản 3 của Điều 51 của Luật Kế toán 2015. Người được thuê dịch vụ làm kế toán trưởng, phụ trách kế toán cũng sẽ có quyền và trách nhiệm giống với kế toán trưởng, theo quy định tại Điều 55 của Luật Kế toán 2015.
- Người đại diện theo pháp luật của đơn vị kế toán sẽ chịu trách nhiệm về việc thuê dịch vụ làm kế toán, thuê dịch vụ làm kế toán trưởng, phụ trách kế toán.
Tóm lại, quy định về thuê dịch vụ kế toán trong Nghị định 174/2016/NĐ-CP cung cấp cơ sở pháp lý để doanh nghiệp lựa chọn giải pháp phù hợp nhất với nhu cầu và điều kiện cụ thể của họ.
 

Xem thêm bài viết: Thành viên Hội đồng quản trị có thể đồng thời làm Kế toán trưởng trong cùng một Công ty CP?

Liên hệ hotline 19006162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn pháp luật