Công ty vận tải biển (Shipping company) là gì ?

1. Khái niệm một số thuật ngữ cơ bản

Vận tải đường biển hay vận tải biển là hình thức vận chuyển hàng hóa thông qua việc sử dụng cơ sở vật chất, hạ tầng đường biển nhằm phục vụ cho hoạt động vận chuyển. Tùy vào tuyến đường, loại hàng hóa, phương tiện vận chuyển là các tàu thuyền và phương tiện xếp, tháo gỡ hàng hóa như xe cần cẩu… Cơ sở hạ tầng để phục vụ cho vận tải đường biển bao gồm các cảng biển, các cảng trung chuyển…

Tàu biển là một loại tàu chở khách chủ yếu được sử dụng để vận chuyển người xuyên qua biển và đại dương. Tàu biển cũng có thể mang theo hàng hóa hoặc thư từ, và đôi khi có thể được sử dụng cho các mục đích khác chẳng hạn như du lịch trên biển hoặc phục vụ như tàu bệnh viện và tàu quân y. Tàu biển thường được xây dựng chắc chắn với một tấm vách cao để chịu được nước biển dữ dội và các điều kiện bất lợi gặp phải trên đại dương. Ngoài ra, chúng thường được thiết kế với lớp vỏ dày hơn so với trên tàu du lịch và có dung tích chứa lớn cho nhiên liệu, thực phẩm và các vật tư tiêu hao khác trong các chuyến đi dài.

Bốc hàng (shipping) là việc dùng sức người và các máy móc hỗ trợ để di chuyển hàng hóa theo ý muốn và mục đích của con người. Mục đích của bốc hàng là phân chia hàng hóa và để chúng vào kho ngăn nắp, gọn gàng. Bốc hàng cũng có nghĩa là việc giao hàng từ người bán cho người mua theo các điều khoản của Incoterms 2020. Nếu hàng được giao tại nơi nằm dưới quyền kiểm soát của người bán như là nhà kho hay xưởng thì người bán có nghĩa vụ bốc hàng lên phương tiện vận tải đến lấy hàng

Công ty vận tải biển (Shipping company) là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực vận chuyển hàng hóa và hành khách bằng các phương tiện đường thủy như tàu, thuyền, xà lan,… trên các tuyến đường biển quốc gia và quốc tế. Công ty vận tải biển cung cấp các dịch vụ về vận chuyển, bốc xếp, giao nhận, khai báo hải quan, bảo hiểm hàng hóa, kho bãi và các dịch vụ logistics khác. Việt Nam là quốc gia có đường bờ biển khá dài nên hình thức vận tải biển đang rất phát triển và được nhà nước đầu tư mạnh mẽ về cơ sở vật chất, phương tiện và hệ thống cơ sở hạ tầng. Từ đó thúc đẩy hoạt động thương mại, xuất - nhập khẩu hàng hóa trong nước, tiền đề giúp dịch vụ logistics trong nước phát triển mạnh mẽ. Một số công ty vận tải biển lớn nhất Việt Nam hiện nay là:

- Công ty Cổ phần Vận tải biển Việt Nam (VOSCO): Là công ty hàng đầu trong lĩnh vực vận chuyển hàng khô và hàng rời chuyên dụng, có đội tàu gồm nhiều chiếc với trọng tải từ 13.316 DWT đến 56.472 DWT (Supramax). Công ty cũng có đội tàu dầu gồm các tàu hiện đại, vỏ thế hệ mới với trọng tải 47.000 DWT và 50.000 DWT, chủ yếu vận chuyển các loại dầu sản phẩm. Ngoài ra, công ty còn có đội tàu container lớn nhất Việt Nam, cung cấp dịch vụ vận chuyển container đường biển theo lịch trình 02 chuyến một tuần nối liền Hải Phòng và TP. Hồ Chí Minh.

- Công ty Vận tải biển VIMC: Là công ty thành viên của Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines), có đội tàu gồm 14 chiếc với tổng trọng tải 472.000 DWT, chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực vận chuyển hàng khô và hàng rời. Công ty cũng có đội tàu container gồm 4 chiếc với tổng trọng tải 28.000 TEU, cung cấp dịch vụ vận chuyển container trong nước và quốc tế.

- Công ty Vận tải biển Biển Đông (BISCO): Là một doanh nghiệp Nhà nước, trước đây thuộc tập đoàn công nghiệp tàu thủy Vinashin. Sau khi tập đoàn Vinashin gặp khủng hoảng, Công ty này được chuyển sang Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines). Hiện nay, BISCO có đội tàu gồm 12 chiếc với tổng trọng tải 300.000 DWT, hoạt động trong lĩnh vực vận chuyển hàng khô và hàng rời.

- Công ty Vận tải biển Quốc Tế (VINALINES SHIPPING): Là công ty thành viên của Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines), có đội tàu gồm 8 chiếc với tổng trọng tải 300.000 DWT, hoạt động trong lĩnh vực vận chuyển hàng khô và hàng rời. Công ty cũng có đội tàu container gồm 2 chiếc với tổng trọng tải 10.000 TEU, cung cấp dịch vụ vận chuyển container trong nước và quốc tế.

- Công ty Vận tải biển Quốc Tế (VINALINES SHIPPING): Là công ty thành viên của Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines), có đội tàu gồm 8 chiếc với tổng trọng tải 300.000 DWT, hoạt động trong lĩnh vực vận chuyển hàng khô và hàng rời. Công ty cũng có đội tàu container gồm 2 chiếc với tổng trọng tải 10.000 TEU, cung cấp dịch vụ vận chuyển container trong nước và quốc tế.

2. Đặc điểm của ngành vận tải đường biển

Ngành vận tải biển là một phần quan trọng của hệ thống vận tải toàn cầu và đóng góp quan trọng vào thương mại quốc tế. Dưới đây là một số đặc điểm quan trọng của ngành vận tải biển:

- Quy mô toàn cầu: Vận tải biển là một ngành với quy mô toàn cầu. Các tàu chở hàng có thể đi qua các đại dương và biển lớn, kết nối các quốc gia và lục địa khác nhau. Điều này cho phép hàng hóa được vận chuyển trên khoảng cách xa và thông qua nhiều quốc gia.

- Hiệu quả kinh tế: Vận tải biển được coi là một phương thức vận chuyển hiệu quả kinh tế. So với các phương tiện vận chuyển khác như hàng không hoặc đường bộ, vận tải biển thường có chi phí thấp hơn khi vận chuyển hàng hóa trên khoảng cách dài. Điều này đặc biệt quan trọng trong việc vận chuyển hàng hóa nặng, lớn, hoặc hàng số lượng lớn.

- Đa dạng loại hình hàng hóa: Vận tải biển có khả năng vận chuyển nhiều loại hình hàng hóa khác nhau. Từ hàng hóa tiêu dùng thông thường như điện tử, quần áo, đồ gia dụng đến hàng hóa công nghiệp như quặng, than, dầu khí, cũng như hàng hóa nguy hiểm như hóa chất, khí ga, nguyên liệu hạt nhân. Điều này cho phép ngành vận tải biển phục vụ rộng rãi cho nhu cầu vận chuyển hàng hóa trên toàn cầu.

- Thời gian vận chuyển lâu: Mặc dù vận tải biển có nhiều lợi ích, một hạn chế là thời gian vận chuyển thường lâu hơn so với các phương tiện vận chuyển nhanh hơn như hàng không. Điều này đặc biệt đáng chú ý đối với hàng hóa cần vận chuyển gấp hoặc có thời hạn cụ thể.

- Ảnh hưởng môi trường: Ngành vận tải biển cũng đối mặt với thách thức về ảnh hưởng môi trường. Các tàu chở hàng sử dụng nhiên liệu hóa thạch và thải ra khí thải gây hiệu ứng nhà kính. Các biện pháp tiết kiệm năng lượng và sử dụng nhiên liệu thân thiện với môi trường đang được đề xuất và áp dụng trong ngành để giảm thiểu tác động môi trường.

Như vậy, ngành vận tải biển có quy mô toàn cầu, cung cấp một phương thức vận chuyển hiệu quả kinh tế và đa dạng loại hình hàng hóa. Tuy nhiên, nó đối mặt với thách thức về thời gian vận chuyển và ảnh hưởng môi trường. Đối với ngành vận tải đường biển, có 3 vấn đề cần chú ý đó là phương thức vận chuyển, khối lượng hàng và loại hàng hóa vận tải bằng đường biển. Cụ thể:

- Phương thức vận chuyển hàng hóa bằng đường biển

Vận chuyển hàng hóa bằng đường biển phân chia theo các phương thức vận tải:

+ Vận chuyển bằng container

+ Vận chuyển bằng sà lan đối

+ Vận chuyển bằng phương tiện giữ đông lạnh.

Mỗi phương thức vận chuyển quốc tế hoặc nội địa bằng đường biển đều mang đến những điểm giúp vận chuyển cùng lúc những kiện hàng có khối lượng và kích thước khổng lồ. Để thuận tiện cho hoạt động vận tải được diễn ra nhanh chóng, tối ưu chi phí, hàng hóa sẽ được kết hợp hai hoặc nhiều loại hình vận chuyển với nhau. Vận chuyển đường biển có khả năng kết hợp với các loại hình còn lại: vận chuyển đường bộ, vận chuyển đường hàng không, vận chuyển đường sắt, hoặc cùng lúc kết hợp nhiều hình thức vận chuyển đó theo từng hoàn cảnh phù hợp.

- Khối lượng hàng hóa vận chuyển bằng đường biển

Khối lượng hàng ảnh hưởng đến giá cước vận chuyển, quá trình đóng gói hàng, lựa chọn phương thức vận chuyển. Do đó, khi vận chuyển quốc tế bằng đường biển, cần phải xác định trọng lượng và thể tích của hàng hóa vận chuyển. Khối lượng hàng hóa được tính theo giá trị nào cao hơn. Mỗi phương thức vận chuyển có cách chia khối lượng hàng hóa khác nhau. Cách chia và xác định khối lượng hàng hóa sẽ được thể hiện ở dưới đây:

- Cách tính số lượng kiện trên container hiện tại:

+ Số lượng (container 20) = 28/thể tích kiện (m3)

+ Số lượng (container 40) = 60/thể tích kiện (m3) + Số lượng (container 40 cao) = 60/thể tích kiện (m3)

+ Cách tính thể tích kiện: Thể tích kiện(m) = Dài x Rộng x Cao

Ví dụ: kiện hàng của quý khách có kích thước là d:0.31, r:0.32, cao: 0,55 Thể tích kiện: 0.31 x 0.32 x 0.55 = 0.05456

- Những mặt hàng bạn nên vận tải bằng đường biển

Những mặt hàng bạn nên vận tải bằng đường biển Có rất nhiều loại hàng hóa có thể vận chuyển qua đường biển, mỗi loại hàng hóa sẽ được chia theo các nhóm để đơn vị vận chuyển có được phương án vận chuyển tối ưu nhất. Cụ thể các nhóm hàng có thể sử dụng hình thức vận tải đường biển như sau:

Hàng hóa có tính chất lý hóa như: dễ hút ẩm, các loại hàng hóa nguy hiểm như hóa chất, dung dịch, các loại hàng dễ bay bụi như các loại bột…;

+ Hàng dễ bị tác động của môi trường như: gia vị, thuốc lá, chè…;

+ Hàng không bị ảnh hưởng đến các hàng khác: vật liệu xây dựng, vật liệu công nghiệp…

Ngoài ra, vận tải đường biển còn chia hàng hóa theo hình thức vận chuyển:

+ Vận chuyển bằng container với hàng bách hóa là chủ yếu;

+ Vận chuyển bằng xà lan đối với các loại khoáng sản, cát, đá…;

+ Vận chuyển bằng phương tiện giữ đông lạnh cho những mặt hàng đặc trưng.

Như vậy, từ ưu điểm cũng như quy định về những mặt hàng được vận chuyển bởi hình thức vận tải đường biển thì người gửi có thêm cho mình một lựa chọn vận chuyển hàng hóa hiệu quả.

3. Hoạt động của công ty vận tải biển

Công ty vận tải biển hoạt động bằng cách cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa qua đường biển từ điểm xuất phát đến điểm đích. Dưới đây là một mô tả tổng quan về cách thức hoạt động của một công ty vận tải biển:

- Đặt lịch và đặt chỗ: Khách hàng hoặc đối tác liên hệ với công ty vận tải biển để yêu cầu dịch vụ vận chuyển hàng hóa. Quá trình này bao gồm xác định các điểm xuất phát và đích, loại hình hàng hóa, khối lượng, kích thước, và các yêu cầu khác liên quan đến vận chuyển.

- Lập kế hoạch và tổ chức: Công ty vận tải biển lập kế hoạch và tổ chức quá trình vận chuyển. Điều này bao gồm xác định tàu chở hàng phù hợp, lịch trình, các cảng giao hàng, và các yêu cầu hải quan và chứng từ liên quan.

- Xử lý hải quan và chứng từ: Công ty vận tải biển thực hiện các thủ tục hải quan và xử lý các chứng từ liên quan đến vận chuyển hàng hóa. Điều này bao gồm việc chuẩn bị và xử lý các giấy tờ hải quan, hóa đơn, vận đơn và các tài liệu khác liên quan.

- Quản lý và khai thác đội tàu: Công ty vận tải biển có trách nhiệm quản lý và khai thác các phương tiện đường biển của mình theo các quy định của pháp luật và các hợp đồng kinh doanh. Công ty vận tải biển phải bảo đảm an toàn cho con người, hàng hóa và phương tiện trên các chuyến đi. Công ty vận tải biển cũng phải thực hiện các công việc liên quan đến sửa chữa, bảo dưỡng, cung ứng nhiên liệu, vật tư và thuyền viên cho các phương tiện của mình.

- Tham gia vào các hoạt động thuê tàu, mua bán tàu: Công ty vận tải biển có thể thuê tàu của các công ty khác để bổ sung cho đội tàu của mình hoặc cho thuê tàu của mình cho các công ty khác để tăng hiệu quả kinh doanh. Công ty vận tải biển cũng có thể mua bán tàu để đổi mới hoặc thanh lý đội tàu của mình theo nhu cầu và điều kiện thị trường.

- Theo dõi và cung cấp thông tin: Công ty vận tải biển theo dõi quá trình vận chuyển hàng hóa và cung cấp thông tin liên quan cho khách hàng hoặc đối tác. Điều này bao gồm cung cấp thông tin về tình trạng vận chuyển, lịch trình, việc xếp dỡ hàng hóa và thông báo về bất kỳ vấn đề nào xảy ra trong quá trình vận chuyển.

- Cung cấp các dịch vụ liên quan: Công ty vận tải biển có thể cung cấp các dịch vụ liên quan đến vận chuyển hàng hóa như dịch vụ đại lý, giao nhận& logistic; sửa chữa tàu; cung ứng dầu nhờn, vật tư; cung cấp thuyền viên… cho các khách hàng trong và ngoài nước. Công ty vận tải biển cũng có thể tham gia vào các hoạt động liên doanh, liên kết với các công ty khác trong ngành hàng hải để mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh

4. Lợi ích khi sử dụng dịch vụ công ty vận tải biển

Sử dụng dịch vụ vận tải biển mang lại nhiều lợi ích quan trọng cho các doanh nghiệp và người tiêu dùng. Dưới đây là một số lợi ích chính của việc sử dụng dịch vụ vận tải biển:

Thứ nhất, khối lượng chuyên chở hàng hóa lớn: Vận tải biển có thể chở được các loại hàng hóa với quy mô lớn và đa dạng, từ hàng khô, hàng rời, hàng dầu, hàng nguyên liệu cho đến hàng container. Các phương tiện đường biển như tàu, thuyền, xà lan có trọng tải cao và dung tích chứa lớn, có thể chở hàng hóa gấp nhiều lần so với các phương tiện đường bộ hay đường hàng không. Vận tải biển có khả năng vận chuyển hàng hóa lớn với sức chứa cao. Các tàu chở hàng có thể chở hàng từ hàng nghìn đến hàng trăm nghìn tấn hàng hóa. Điều này cho phép vận chuyển hàng hóa ở quy mô lớn, đáp ứng nhu cầu vận chuyển hàng hóa công nghiệp và hàng hóa tiêu dùng trên toàn cầu.. 

Thứ hai, chi phí vận chuyển hàng hóa thấp: Vận tải biển có chi phí vận chuyển hàng hóa thấp nhất so với các loại hình vận tải khác. Điều này giúp giảm thiểu chi phí sản xuất và kinh doanh cho các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp xuất nhập khẩu. Vận tải biển cũng tiết kiệm được chi phí bảo trì và bảo dưỡng cho các phương tiện đường biển. Đặc biệt là đối với hàng hóa có trọng lượng lớn, kích thước lớn hoặc hàng lượng lớn, vận tải biển có thể tiết kiệm chi phí đáng kể. Điều này giúp giảm chi phí vận chuyển và tạo ra lợi thế cạnh tranh cho các doanh nghiệp.. 

Thứ ba, giảm thiểu ô nhiễm môi trường: Vận tải biển gây ra ít ô nhiễm môi trường hơn so với vận tải đường bộ hay đường hàng không. Các phương tiện đường biển sử dụng nhiên liệu ít hơn và thải ra khí thải ít hơn so với các phương tiện khác khi chở cùng một lượng hàng hóa. Vận tải biển cũng giảm thiểu được sự quá tải của các cơ sở hạ tầng giao thông trên đất liền. Mặc dù ngành vận tải biển vẫn ảnh hưởng đến môi trường, tuy nhiên so với các phương tiện khác như máy bay hay xe tải, tàu chở hàng gây ra ít khí thải và ô nhiễm môi trường hơn. Các tiến bộ trong công nghệ và quản lý cũng đang giúp giảm tác động môi trường của ngành vận tải biển.. 

Thứ tư, thúc đẩy buôn bán quốc tế và hợp tác quốc tế: Vận tải biển là một trong những yếu tố quan trọng trong việc giao thương, trao đổi hàng hóa giữa các quốc gia và các vùng lãnh thổ. Vận tải biển giúp mở rộng thị trường kinh doanh, giới thiệu sản phẩm và văn hóa của một quốc gia đến với các quốc gia khác. Vận tải biển cũng góp phần làm cân bằng thanh toán quốc tế và xây dựng mối quan hệ hợp tác, hữu nghị giữa các nước.

Thứ năm, tiếp cận đến các cảng biển và địa điểm xa: Vận tải biển cung cấp khả năng tiếp cận đến các cảng biển và địa điểm xa, bất kể chúng có nằm ở đâu. Các tàu chở hàng có thể đi qua các đại dương và biển lớn, kết nối các quốc gia và lục địa khác nhau. Điều này mở ra cơ hội xuất khẩu và nhập khẩu hàng hóa từ các khu vực xa và thúc đẩy thương mại quốc tế.

Thứ sáu, an toàn và bảo hiểm: Ngành vận tải biển có quy định nghiêm ngặt về an toàn và bảo hiểm. Các tàu chở hàng phải tuân thủ các tiêu chuẩn và quy định an toàn quốc tế, đảm bảo an toàn cho hàng hóa và cung cấp bảo hiểm phù hợp trong trường hợp xảy ra sự cố

Quý khách hàng có thể tham khảo bài viết liên quan sau: Vận tải biển là gì ? Tàu biển là gì ? Bốc hàng (Shipping) là gì? Nghĩa vụ bồi thường của người gửi hàng trong vận tải biển theo Quy tắc Hague là gì?

Trên đây là tư vấn của luật Minh Khuê về vấn đề "Công ty vận tải biển (Shipping company) là gì ?" Mong rằng bài viết trên của chúng tôi sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích dành cho bạn. Bạn đọc nếu có bất kỳ thắc mắc nào vui lòng liên hệ tổng đài 1900.6162 của chúng tôi để được tư vấn trực tiếp, giải đáp thắc mắc một cách nhanh chóng và kịp thời. Quý khách hàng có yêu cầu báo giá dịch vụ tư vấn vui lòng gửi yêu cầu về địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn. Cảm ơn bạn đọc đã quan tâm theo dõi nội dung tư vấn của chúng tôi. Xin trân trọng cảm ơn quý khách.