1. Hoạt động đấu thầu là hoạt động gì?
Căn cứ tại khoản 12 của Điều 4 Luật Đấu thầu năm 2013, quy định về đấu thầu được mô tả như sau:
- Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu để ký kết và thực hiện hợp đồng cung cấp dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn, mua sắm hàng hóa, xây lắp. Quá trình này bao gồm các giai đoạn như thông báo mời thầu, tiếp nhận hồ sơ dự thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu, lựa chọn nhà thầu và ký kết hợp đồng.
- Đấu thầu cũng áp dụng trong trường hợp lựa chọn nhà đầu tư để ký kết và thực hiện hợp đồng dự án đầu tư có sử dụng đất. Quá trình này phải đảm bảo cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Điều này nhằm đảm bảo rằng việc chọn nhà đầu tư sẽ dựa trên các tiêu chí công bằng và khách quan, tạo điều kiện cho các bên tham gia cạnh tranh theo quy định pháp luật và đảm bảo hiệu quả kinh tế của dự án.
Có thể thấy, đấu thầu là quá trình quan trọng để lựa chọn nhà thầu hoặc nhà đầu tư, đảm bảo sự cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả trong việc cung cấp dịch vụ, mua sắm hàng hóa, xây lắp, và đầu tư dự án có sử dụng đất. Hoạt động đấu thầu là quá trình tập trung và tổ chức để lựa chọn nhà thầu hoặc nhà đầu tư cho một dự án cụ thể. Đấu thầu có thể áp dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau như cung cấp dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn, mua sắm hàng hóa, xây lắp hoặc đầu tư dự án. Quá trình đấu thầu thường bao gồm các giai đoạn như thông báo mời thầu, tiếp nhận hồ sơ dự thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu, lựa chọn nhà thầu hoặc nhà đầu tư và ký kết hợp đồng. Trong quá trình này, các bên tham gia đấu thầu sẽ cạnh tranh với nhau dựa trên các tiêu chí như giá cả, chất lượng, năng lực kỹ thuật, kinh nghiệm và các yêu cầu khác liên quan đến dự án. Mục đích của hoạt động đấu thầu là đảm bảo sự công bằng, minh bạch và hiệu quả trong việc chọn lựa nhà thầu hoặc nhà đầu tư. Qua quá trình này, người tổ chức đấu thầu và các bên tham gia sẽ tìm ra nhà thầu hoặc nhà đầu tư phù hợp nhất để thực hiện dự án với chất lượng cao, giá trị tốt và đáp ứng các yêu cầu của dự án.
2. Điều kiện đối với cá nhân tham gia hoạt động đấu thầu gồm những gì?
Căn cứ vào Điều 16 của Luật Đấu thầu 2013 và Công văn 2683/BKHĐT-QLĐT năm 2018, yêu cầu đối với cá nhân tham gia hoạt động đấu thầu được quy định như sau:
- Cá nhân tham gia hoạt động đấu thầu phải có chứng chỉ đào tạo về đấu thầu và trình độ chuyên môn, năng lực, kinh nghiệm, ngoại ngữ phù hợp với yêu cầu của gói thầu, dự án, trừ cá nhân thuộc nhà thầu, nhà đầu tư.
- Cá nhân tham gia trực tiếp vào việc lập hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu; đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất thuộc tổ chức đấu thầu chuyên nghiệp, doanh nghiệp, đơn vị hoạt động tư vấn đấu thầu, ban quản lý dự án chuyên nghiệp phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu.
Các cá nhân thuộc đối tượng phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu cụ thể như sau:
- Cá nhân thuộc ban quản lý dự án chuyên nghiệp: bao gồm ban quản lý dự án chuyên ngành, ban quản lý dự án khu vực theo quy định của pháp luật về xây dựng hoặc các ban quản lý dự án thành lập để thực hiện công tác quản lý dự án chuyên nghiệp. Đây là các cá nhân chuyên trách làm công tác quản lý dự án, không kiêm nhiệm thuộc các ban quản lý dự án được thành lập để làm nhiều dự án cùng lúc hoặc các dự án kế tiếp, liên quan, đứng đầu từ dự án này đến dự án khác.
- Cá nhân thuộc doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tư vấn đấu thầu, đơn vị hoạt động trong lĩnh vực tư vấn đấu thầu.
- Cá nhân thuộc đơn vị mua sắm tập trung chuyên trách, trừ cá nhân nêu tại điểm c Mục 2 của văn bản này.
Cá nhân không thuộc đối tượng bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu:
- Cá nhân thuộc ban quản lý dự án được thành lập để thực hiện một dự án cụ thể và ban quản lý dự án này sẽ giải thể sau khi kết thúc dự án.
- Cá nhân thuộc các phòng của Cục, Vụ, Sở, huyện, doanh nghiệp nhà nước... tham gia trực tiếp vào các công việc nêu tại khoản 7 Điều 35 Thông tư số 03 theo nhiệm vụ được giao và không hoạt động chuyên nghiệp trong lĩnh vực đấu thầu. Hoạt động chuyên nghiệp trong lĩnh vực đấu thầu là tham gia trực tiếp vào một trong các công việc nêu tại khoản 7 Điều 35 Thông tư số 03 một cách thường xuyên, liên tục, mang tính chất nghề nghiệp, chuyên môn, chuyên trách.
- Cá nhân tham gia trực tiếp vào các công việc trong mua sắm tập trung theo mô hình kiêm nhiệm, không thường xuyên, liên tục và không hoạt động chuyên nghiệp, chuyên trách trong lĩnh vực đấu thầu.
Các cá nhân nêu trên khi tham gia vào hoạt động đấu thầu phải có chứng chỉ đào tạo về đấu thầu, không yêu cầu phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu. Nếu các gói thầu được tổ chức lựa chọn nhà thầu trước ngày 01/01/2018 nhưng đến sau ngày 01/01/2018 chưa hoàn thành công tác lựa chọn nhà thầu, các cá nhân tham gia trực tiếp vào các công việc nêu tại khoản 7 Điều 35 Thông tư số 03 được tiếp tục thực hiện công việc đó cho đến khi hoàn thành mà không cần phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu. Cá nhân thuộc tổ chuyên gia được thành lập trước ngày 01/01/2018 nhưng việc thực hiện các công việc nêu tại khoản 7 Điều 35 Thông tư số 03 kéo dài đến sau ngày 01/01/2018 thì không yêu cầu phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu đối với các cá nhân này.
3. Các trường hợp không bắt buộc có chứng chỉ hoạt động đấu thầu
Theo khoản 6 Điều 11 của Thông tư 04/2019/TT-BKHĐT, có các trường hợp sau đây mà không bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu:
- Cá nhân thuộc ban quản lý dự án được thành lập để thực hiện từng dự án cụ thể và ban quản lý dự án này sẽ giải thể sau khi kết thúc dự án. Điều này có nghĩa là các cá nhân nằm trong ban quản lý dự án chỉ cần thực hiện công việc đấu thầu cho dự án cụ thể mà không cần có chứng chỉ đấu thầu.
- Cá nhân thuộc các cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, đơn vị thuộc lực lượng vũ trang nhân dân, đơn vị sự nghiệp công lập tham gia lập hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu; đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất theo nhiệm vụ được giao. Tuy nhiên, trong số này không bao gồm cá nhân thuộc ban quản lý dự án được thành lập để thực hiện từng dự án cụ thể và ban quản lý dự án này sẽ giải thể sau khi kết thúc dự án.
- Cá nhân tham gia lập hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời sơ tuyển, hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu; đánh giá hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển, hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất trong mua sắm tập trung theo mô hình kiêm nhiệm, không thường xuyên, liên tục. Điều này áp dụng cho các cá nhân chỉ tham gia vào các hoạt động đấu thầu một cách không thường xuyên và không liên tục.
Như vậy, theo quy định trong Thông tư 04/2019/TT-BKHĐT, có những trường hợp không bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu. Đó là các cá nhân thuộc ban quản lý dự án sẽ giải thể sau khi kết thúc dự án, các cá nhân thuộc các cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, đơn vị thuộc lực lượng vũ trang nhân dân, đơn vị sự nghiệp công lập tham gia lập hồ sơ và đánh giá hồ sơ đấu thầu, cũng như các cá nhân tham gia mua sắm tập trung theo mô hình kiêm nhiệm không thường xuyên, liên tục. Tuy nhiên, trong trường hợp cần có ý kiến của các chuyên gia chuyên ngành, không bắt buộc các chuyên gia này phải có chứng chỉ đào tạo đấu thầu cơ bản hoặc chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu. Điều này cho phép sự linh hoạt trong việc mời tham gia các chuyên gia có chuyên môn cao nhưng không yêu cầu chứng chỉ đào tạo đấu thầu.
Quý khách hàng có nhu cầu thì tham khảo thêm nội dung bài viết sau của công ty Luật Minh khuê: Hợp đồng tương tự trong đấu thầu là gì? Có quy mô, tính chất gì?
Công ty Luật Minh Khuê mong muốn gửi đến quý khách hàng những thông tin tư vấn hữu ích. Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, hãy liên hệ với Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Hoặc quý khách hàng gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng. Xin trân trọng cảm ơn sự hợp tác của quý khách hàng!
