Mục lục bài viết
Luật sư tư vấn pháp luật Hình sự, gọi: 1900.6162
1. Khái quát chung
Tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm là quy định mới của BLHS năm 2015. Tội phạm này nhằm răn đe phòng ngừa những hành vi xâm phạm đến các quyền nhân phẩm danh sự của trẻ em của những người đã thành niên.
Một là, người lôi kéo, dụ dỗ, ép buộc người dưới 16 tuổi trình diễn khiêu dâm thì sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự;hai là, người trực tiếp chứng kiến việc trình diễn khiêu dâm dưới mọi hình thức cũng phạm tội này. Đối với hành vi thứ nhất điều chỉnh về hành vi vi phạm của người phạm tội là phù hợp với tên gọi của điều luật. Vì người sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm được thể hiện qua các hành động như lôi kéo, dụ dỗ, ép buộc. Nhưng đối với hành vi thứ hai làchưa phù hợp với tên gọi của điều luật; vì người chứng kiến là người xem, người nhìn thấy việc trình diễn khiêu dâm; họ không thực hiện hành vi sử dụng người dưới 16 tuổi để trình diễn khiêu dâm,mà họ xem, nhìn thấy là do có người khác sử dụng người dưới 16 tuổi để trình diễn khiêu dâm. Do vậy, giữa tên gọi của điều luật và nội dung của cấu thành tội phạm không đồng nhất với nhau, từ đó dẫn đến nội dung của cấu thành tội phạm và tên gọi của điều luật chưa thật sự phù hợp.
- Thứ hai, điều luật quy định, người chứng kiến việc trình diễn khiêu dâm của người dưới 16 tuổi với mọi hình thức điều bị truy cứu trách nhiệm hình sự là không phù hợp. Bởi lẽ, việc chứng kiến được hiểu là nhìn thấy tận mắt sự kiện xảy ra[1]. Như vậy, theo quy định của điều luật thì những người trực tiếp nhìn thấy việc trình diễn khiêu dâm của người dưới 16 tuổi đều phải bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Trong thực tế, việc trực tiếp nhìn thấy người trình diễn khiêu dâm có thể xảy ra nhiều trường hợp khác nhau, có người cố ý mong muốn được chứng kiến, có người vô ý chứng kiến… và thực tế có thể xảy ra các trường hợp một người chứng kiến việc trình diễn khiêu dâm như sau:
- Trường hợp thứ nhất, cố ý muốn xem người khác trình diễn khiêu dâm. Trường hợp này người xem mong muốn được thấy người trình diễn khiêu dâm thông qua việc yêu cầu người “có trách nhiệm” cho họ xem các màn trình diễn khiêu dâm để thỏa mãn về sắc dục.
- Trường hợp thứ hại, người không có ý định xem người khác trình diễn khiêu dâm, nhưng vì lý do nào đó có người trình diễn khiêu dâm tại nơi họ đang có mặtvà họ tiếp tục xem màn trình diễn khiêu dâm đó vì tò mò.
- Trường hợp thứ ba, không có ý định xem người trình diễn khiêu dâm, nhưng khi có người trình diễn khiêu dâm và họ nhìn thấy và bỏ đi khỏi nơi có màn trình diễn khiêu dâm.
- Trường hợp thứ tư, không có ý định xem người trình diễn khiêu dâm, nhưng vô tình nhìn thấy người trình diễn khiêu dâm, vì lý do công việc làm ăn hay một lý do nào đó họ vẫn ở lại tại nơi trình diễn khiêu dâm, nhưng không tiếp tục xem màn trình diễn khiêu dâm đang diễn ra.
2. Tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm được quy định như thế nào?
Tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm được quy định tại Điều 147 Bộ luật hình sự 2015 sửa đổi 2017, cụ thể như sau:
Điều 147. Tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm1. Người nào đủ 18 tuổi trở lên mà lôi kéo, dụ do, ép buộc người dưới 16 tuổi trĩnh diễn khiêu dâm hoặc trực tiếp chứng kiến việc trĩnh diễn khiêu dâm dưới mọi hĩnh thức, thì bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm:a) Phạm tội có tô chức;b) Phạm tội 02 lần trở lên;c) Đối với 02 người trở lên;d) Đối với người mà người phạm tội có trách nhiệm chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh;đ) Có mục đích thương mạỉ;e) Gây rối loạn tâm thần và hành vỉ của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%;g) Tái phạm nguy hiểm.3. Phạm tội thuộc một trong các trường họp sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm:a) Gây rối loạn tăm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;b) Làm nạn nhân tự sát.4. Người phạm tội còn có thể bị cẩm đảm nhiệm chức vụ, cẩm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
3. Bình luận
Điều luật gồm 4 khoản. Trong đó, khoản 1 quy định dấu hiệu pháp lý và khung hình phạt cơ bản của tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm; các khoản 2, 3 quy định các trường hợp phạm tội tăng nặng và khoản 4 quy định khung hình phạt bổ sung.
3.1 Dấu hiệu chủ thể của tội phạm
Chủ thể của tội này được quy định là người đủ 18 tuổi trở lên (người đã thành niên).
3.2 Dấu hiệu hành vỉ khách quan của tội phạm
Điều luật quỳ định hành vi khách quan của tội phạm này là hành vi lôi kéo, dụ dỗ, ép buộc người dưới 16 tuổi tham gia vào hoạt động khiêu dâm. Đây là các thủ đoạn tác động mà chủ thể có thể thực hiện để làm người khác dưới 16 tuổi tham gia vào hoạt động khiêu dâm. Cách thức lôi kéo, cách thức dụ dỗ cũng như cách thức ép buộc có thể khác nhau và điều luật không giới hạn các cách thức này. Điều luật chỉ đòi hỏi chủ thể có tác động cụ,thể đến người dưới 16 tuổi và tác động này dẫn đến người bị tác động tham gia vào hoạt động khiêu dâm. Trong đó tham gia vào hoạt động khiêu dâm có thể hiểu theo nghĩa tham gia chủ động và tham gia bị động. Tham gia chủ động vào hoạt động khiêu dâm có nghĩa tham gia trình diễn các động tác, cử chỉ, lời nói hay việc làm nhằm đánh thức bản năng tình dục của người khác; tham gia bị động vào hoạt động khiêu dâm có nghĩa trực tiếp chứng kiến việc trình diễn khiêu dâm (trình diễn các động tác, cử chỉ, lời nói hay việc làm nhằm đánh thức bản năng tình dục của người khác).
Đối tượng tác động (nạn nhân) của hành vi lôi kéo, dụ dỗ, ép buộc tham gia vào hoạt động khiêu dâm được quy định là người dưới 16 tuổi.
Người phạm tội có các hành vi lôi kéo, dụ dỗ, ép buộc người dưới 16 tuổi trình diễn khiêu dâm.Trình diễn khiêu dâm là hành vi của một người hay một nhóm người thực hiện các hành động múa hay hình thức biểu diễn khác để cho người khác xem mang tính kích động dâm dục. Thường gặp là một người hay các nhóm người không mặc quần áo hay mặc rất ít quần áo múa, nhào lộn, đi lại…mang tính khêu gợi sự dâm dục.
Người phạm tội đã dụ dỗ, lôi kéo như trả tiền cao, hứa thưởng về vật chất khác, về tinh thần hoặc có thể có sự đe dọa ép buộc như dọa đánh, không cho ăn uống, dọa công khai như hành vi vi phạm của người dưới 16 tuổi đối với nhà trường, gia đình…để buộc người dưới 16 tuổi tham gia trình diễn khiêu dâm.Hoặc người phạm tội có các hành vi lôi kéo, dụ dỗ, ép buộc người dưới 16 trực tiếp xem trình diễn khiêu dâm. Trực tiếp xem trình diễn khiêu dâm do người dưới 16 tuổi trình diễn.Tội phạm hoàn thành khi có hành vi ép buộc và trình diễn khiêu dâm đã diễn ra.
3.3 Mặt khách thể
Khách thể của tội phạm: Hành vi phạm tội xâm phạm đến nhân phẩm danh dự của trẻ em. Đối tượng bao gồm nam nữ dưới 16 tuổi.
3.4 Dấu hiệu lỗi của chủ thể
Lỗi của chủ thể được quy định là lỗi cố ý. Trong đó, hành vi lôi kéo, dụ dỗ hay ép buộc đã thể hiện lỗi cố ý của chủ thể. Lỗi cố ý còn đòi hỏi chủ thể biết hoạt động mà mình muốn người bị lôi kéo, bị dụ dỗ hoặc bị ép buộc tham gia là hoạt động khiêu dâm. Ngoài ra, về lý thuyết, họ cũng biết đối tượng mà hành vi của mình hướng tới là người dưới 16 tuổi.
Khoản 1 của điều luật quy định khung hình phạt cơ bản có mức phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
Khoản 2 của điều luật quy định khung hình phạt tăng nặng thứ nhất có mức phạt tù từ 03 năm đến 07 năm được áp dụng cho trường hợp phạm tội có một trong các tình tiết định khung hình phạt tăng nặng sau:
- Phạm tội có tổ chức: Đây là trường hợp đồng phạm sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm mà trong đó có sự câu kết chặt chẽ giữa những người đồng phạm.
- Phạm tội 02 lần trở lên: Đây là trường hợp chủ thể đã thực hiện nhiều hành vi phạm tội sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm (cùng 01 nạn nhân hoặc đối với các nạn nhân khác nhau).
- Đoi với 02 người trở lên: Đây là trường họp chủ thể phạm tội này đối với nhiều nạn nhân.
- Đoi với người mà người phạm tội có trách nhiệm chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh: Đây là trường họp người phạm tội có quan hệ đặc biệt với nạn nhân. Họ là người có trách nhiệm với nạn nhân và nạn nhân là người có sự tin tưởng và trông cậy người phạm tội. Mối quan hệ đặc biệt này làm tăng tính nguy hiểm của hành vi phạm tội nên cũng làm tăng trách nhiệm hình sự.
- Có mục đích thương mại: Đây là trường họp hoạt động khiêu dâm được tổ chức với mục đích kinh doanh, nhằm thu lợi nhuận từ hoạt động này.
- Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tẳn thương cơ thể từ 31% đến 60%>: Đây là trường hợp tăng nặng trách nhiệm hình sự vì việc tham gia vào hoạt động khiêu dâm đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tâm thần của nạn nhân và như vậy có nghĩa hành vi phạm tội còn xâm phạm rất nghiêm trọng đến sức khỏe của nạn nhân.
- Tái phạm nguy hiểm: Đây là trường hợp phạm tội thỏa mãn các dấu hiệu của tái phạm nguy hiểm được quy định tại Điều 53 BLHS. Tình tiết nhân thân này của chủ thể làm tăng trách nhiệm hình sự của họ.
Khoản 3 của điều luật quy định khung hình phạt tăng nặng thứ hai có mức phạt tù từ 07 năm đến 12 năm được áp dụng cho trường hợp phạm tội có một trong các tình tiết định khung hình phạt tăng nặng sau:
- Gây rối loạn tâm thần và hành vỉ của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên: Đây là trường hợp tăng nặng trách nhiệm hình sự vì việc tham gia vào hoạt động khiêu dâm đã ảnh hưởng đặc biệt nghiêm trọng đến sức khỏe tâm thần của nạn nhân và như vậy có nghĩa hành vi phạm tội còn xâm phạm đặc biệt nghiêm trọng sức khỏe của nạn nhân.
- Làm nạn nhân tự sát: Đây là trường hợp nạn nhân đã tự sát mà nguyên nhân dẫn đến tự sát là do đã tham gia vào hoạt động khiêu dâm. Giữa việc tham gia vào hoạt động khiêu dâm và việc tự sát có QHNQ với nhau.
Khoản 4 của điều luật quy định khung hình phạt bổ sung (có thể được áp dụng) là: cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Trân trọng!
Bộ phận tư vấn pháp luật hình sự - Công ty luật Minh Khuê
(5).jpg)