1. Chính sách xã hội là gì?

Ở Việt Nam ta mặc dù đang có tốc độ tăng trưởng nhanh nhưng vẫn còn rất nhiều đối tượng khó khăn cần được sự hỗ trợ của nhà nước như những hộ nghèo, hộ cận nghèo, gia đình có công với cách mạng... Vậy chính sách xã hội là gì? Gia đình chính sách là gì?

Để hiểu rõ về gia đình chính sách là gì? Thì trước hết chúng ta cần phải nắm rõ về chính sách xã hội là gì? 

Chính sách xã hội là tổng hợp các phương thức, biện pháp do các tổ chức chính trị, đảng và nhà nước thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu vật chất và tinh thần của toàn dân, phải phù hợp với sự phát triển kinh tế của đất nước, phát triển văn hóa và xã hội. Cụ thể, chính sách xã hội sẽ có các chức năng sau:

  • Ổn định xã hội thông qua các chính sách khác nhau từ nhà cao đến mái nhà để giảm và rút ngắn khoảng cách giàu nghèo.
  • Đảm bảo an sinh xã hội khi các chính sách được ban hành cho các nhóm đối tượng cụ thể.
  • Giúp mọi người được đối xử ưu đãi với những người có hoàn cảnh khó khăn, giúp họ hòa nhập nhanh chóng và tận hưởng các dịch vụ xã hội tốt hơn.
  • Thông qua việc nghiên cứu các chính sách xã hội, giúp dự báo tình hình hình xã hội để các cấp quản lý, lãnh đạo đề xuất những chính sách thiết thực nhất cho người dân.
  • Chính sách xã hội của quốc gia càng hoàn thiện thì càng có thể được đánh giá là quốc gia đó có sự phát triển bình đẳng về kinh tế và xã hội.
  • Chính sách xã hội có vai trò quan trọng đối với sự phát triển bền vững của xã hội qua từng giai đoạn phát triển cụ thể của đất nước.

2. Thế nào là gia đình chính sách?

Gia đình chính sách là gia đình đủ điều kiện được nhà nước ban hành các chính sách cung cấp cho người dân các dịch vụ xã hội tốt nhất và các chính sách xã hội hỗ trợ những người bị ảnh hưởng bởi hình ảnh khó khăn của xã hội.

Hiện nay, hộ gia đình chính sách là hộ gia đình được hưởng các chính sách xã hội bao gồm: hộ nghèo; nhà đặc biệt khó khăn; hộ gia đình là người dân tộc thiểu số; thành viên trong hộ gia đình là thương binh, bệnh binh, người có công với cách mạng; các hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam.

3. Các đối tượng của gia đình chính sách

Để xác định được các gia đình chính sách thì cần phải nắm được các đối tượng của chính sách xã hội. Các đối tượng chính sách là các đối tượng thường thuộc nhóm những người lao động và có hoàn cảnh khó khăn do kinh tế hoặc do các điều kiện tự nhiên bên ngoài, khó khăn từ chính họ. Những đối tượng này được hưởng chính sách từ nhà nước nhằm hỗ trợ và giúp họ có được quyền lợi bình đẳng với các đối tượng khác trong xã hội, tăng khả năng tiếp cận thông tin, dịch vụ xã hội tốt hơn.

Ở Việt Nam hiện nay có các đối tượng chính sách như sau:

  • Người dân tộc thiểu số
  • Công dân ưu tú trong sản xuất trực tiếp với 5 năm lao động với 5 năm liên tục và trong đó có 2 năm chiến sĩ thi đua được tỉnh, thành phố, bộ công nhận và cấp bằng khen.
  • Thương binh, bệnh binh, quân nhân, công an nhân dân xuất ngũ được cử đi học hoặc đã hoàn thành nghĩa vụ từ 12 tháng trở lên, hiện đã xuất ngũ tại khu vực 1.
  • Con thương binh, liệt sĩ, con bệnh binh, con bà mẹ Việt Nam anh hùng, con thương binh mất sức lao động trên 81%, con của anh hùng lực lượng vũ trang, anh hùng lao động.
  • Quân nhân, công an nhân dân được cử đi học hoặc quân nhân, công an đã hoàn thành nghĩa vụ từ trên 24 tháng và nay đã xuất ngũ.
  • Hộ nghèo
  • Hộ đặc biệt khó khăn
  • Hộ gia đình là người dân tộc thiểu số
  • Hộ gia đình có người là thương binh, bệnh binh, người có công với cách mạng
  • Hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi chất độc màu da cam do chiến tranh để lại.

4. Quy định về gia đình chính sách

Gia đình chính sách là gia đình thuộc các đối tượng được hưởng chính sách đặc biệt do nhà nước ban hành nhằm cung cấp cho người dân những dịch vụ xã hội tốt nhất, hỗ trợ cho các đối tượng khó khăn của xã hội.

Căn cứ theo Khoản 1 Điều 2 của Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng năm 2005, khoản này được sửa đổi bởi khoản 1 Điều 1 Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng sửa đổi 2012 quy định như sau:

Điều 1. Sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng:

Khoản 1 Điều 2 được sửa đổi, bổ sung như sau:

1. Người có công với cách mạng:

a) Người hoạt động cách mạng trước ngày 01 tháng 01 năm 1945;

b) Người hoạt động cách mạng từ ngày 01 tháng 01 năm 1945 đến ngày khởi nghĩa tháng Tám năm 1945;

c) Liệt sĩ;

d) Bà mẹ Việt Nam anh hùng;

đ) Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân;

e) Anh hùng Lao động trong thời kỳ kháng chiến;

g) Thương binh, người hưởng chính sách như thương binh;

h) Bệnh binh;

i) Người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học;

k) Người hoạt động cách mạng, hoạt động kháng chiến bị địch bắt tù, đày;

l) Người hoạt động kháng chiến giải phóng dân tộc, bảo vệ Tổ quốc và làm nghĩa vụ quốc tế;

m) Người có công giúp đỡ cách mạng.

5. Các vấn đề chính sách xã hội cần quan tâm

Các vấn đề chính mà chính sách xã hội quan tâm, thông qua điều này ta có thể biết được những đối tượng được tác động, đối tượng cần sự hỗ trợ của chính sách xã hội, xã hội đang gặp vấn đề gì để có hướng giải quyết. Các vấn đề chính sách xã hội cần quan tâm bao gồm:

  • Các chính sách với người có công, những người khó khăn
  • Đưa ra được những chính sách xã hội phù hợp với trình độ phát triển kinh tế của nước nhà.
  • Nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của người dân trong xã hội
  • Đa dạng hệ thống an sinh xã hội để thực hiện chức năng toàn diện nhất, đa dạng nhất; đảm bảo sự phát triển đất nước bền vững, công bằng xã hội.
  • Tạo điều kiện cho người dân có khả năng tự nâng cao khả năng tự đảm bảo cho cuộc sống của mình.

6. Điều kiện, trình tự, thủ tục cấp giấy chứng nhận cá nhân, gia đình có công với cách mạng

Bước 1: Cá nhân, hộ gia đình sẽ sắp xếp, chuẩn bị đầy đủ tài liệu, hồ sơ theo quy định của pháp luật. Số lượng hồ sơ chuẩn bị 1 bộ. Thành phần hồ sơ sẽ bao gồm những giấy tờ sau:

  • Giấy chứng nhận thương binh, bệnh binh, chất độc hóa học.
  • Giấy chứng nhận gia đình liệt sỹ
  • Giấy chứng nhận là người có công bản gốc để đối chiếu
  • Các giấy tờ chứng minh có công với cách mạng.

Bước 2: Hộ gia đình, cá nhân thực hiện nộp hồ sơ trên tại bộ phận một cửa tiếp nhận và trả kết quả thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện hoặc Phòng Lao động - Thương binh - Xã hội. Thời gian tiếp hồ sơ là các ngày làm việc trong tuần.

Bước 3: Cán bộ, công chức có trách nhiệm nhận hồ sơ của công dân và kiểm tra, xác minh tính chính xác, các giấy tờ, nội dung có trong hồ sơ, nếu hồ sơ đầy đủ, hợp lệ thì viết giấy hẹn ngày trả kết quả. Nếu hồ sơ không hợp lệ thì hướng dẫn công dân sửa đổi, bổ sung để hoàn thiện theo đúng quy định.

Bước 4: Người có thẩm quyền theo quy định của pháp luật phải giải quyết và trả kết quả theo giấy hẹn cho công dân. Cấp giấy xác nhận hoặc chứng nhận gia đình có công với cách mạng.

Trên đây là nội dung bài viết Gia đình chính sách là gì? Đối tượng, quy định về gia đình chính sách. Hy vọng những thông tin được chúng tôi cung cấp sẽ giúp ích cho bạn đọc trong quá trình tìm hiểu. Luật Minh Khuê xin cảm ơn bạn đọc đã quan tâm và theo dõi bài viết!