1. Học viện tư pháp được thành lập vào thời gian nào?

Dựa theo Quyết định 23/2004/QĐ-TTg, Học viện Tư pháp đã chính thức hình thành vào năm 2004, có nguồn gốc từ Trường Đào tạo các chức danh tư pháp thuộc quản lý của Bộ Tư pháp. Tính đến thời điểm hiện tại, Học viện Tư pháp là một cơ sở đào tạo và nghiên cứu khoa học trực thuộc Bộ Tư pháp, hoạt động theo Điều lệ của trường đại học.
Được xác định như một đơn vị sự nghiệp, Học viện Tư pháp không chỉ có thu nhập mà còn được công nhận là một tư cách pháp nhân, điều này đồng nghĩa với việc đơn vị này có con dấu hình quốc huy, tài khoản riêng và trụ sở tại thành phố Hà Nội, đồng thời còn có cơ sở tại thành phố Hồ Chí Minh.
Theo quy định tại Điều 3 của Quyết định 23/2004/QĐ-TTg, Học viện Tư pháp có nhiệm vụ và quyền hạn đa dạng. Điều này bao gồm việc đào tạo nghiệp vụ cho nhiều chức danh tư pháp như thẩm phán, kiểm sát viên, luật sư, chấp hành viên, công chứng viên và các chức danh khác. Ngoài ra, Học viện còn đảm nhận trách nhiệm bồi dưỡng và nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho các đối tượng như chấp hành viên, công chứng viên, luật sư và cán bộ có chức danh tư pháp khác, thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Tư pháp.
Nghiên cứu khoa học được xác định là một trong những trọng tâm của Học viện, nhằm phục vụ cho công tác đào tạo và bồi dưỡng cán bộ có chức danh tư pháp. Hơn nữa, Học viện Tư pháp còn hợp tác chặt chẽ với các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước, nhằm thực hiện các hoạt động đào tạo, bồi dưỡng, và nghiên cứu khoa học.
Tùy thuộc vào yêu cầu và đòi hỏi của thực tế, Học viện Tư pháp cũng có khả năng được cơ quan có thẩm quyền giao thêm nhiệm vụ mới, để đáp ứng hiệu quả và linh hoạt trong quá trình phát triển và hoạt động của mình.
 

2. Học viện tư pháp đào tạo những gì?

Theo quy định tại Điều 2 của Quyết định 2229/QĐ-BTP năm 2015 về nhiệm vụ và quyền hạn của Học viện Tư pháp, đơn vị này được giao các nhiệm vụ và quyền hạn quan trọng liên quan đến đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cho lĩnh vực tư pháp. Cụ thể, nhiệm vụ và quyền hạn này được xác định như sau:
- Đào tạo Nghiệp Vụ:
+ Đào tạo nghiệp vụ xét xử, kiểm sát, và thi hành án dân sự.
+ Đào tạo nghiệp vụ cho các ngành nghề như luật sư, công chứng, và đấu giá.
- Đào tạo Chức Danh Tư Pháp và Bổ Trợ Tư Pháp:
+ Đào tạo chức danh tư pháp và bổ trợ tư pháp thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Tư pháp. Các chức danh này bao gồm thẩm tra viên thi hành án dân sự, thư ký thi hành án dân sự, trợ giúp viên pháp lý, đăng ký viên giao dịch bảo đảm, thừa phát lại, thư ký thừa phát lại, công chức, viên chức làm công tác lý lịch tư pháp, trọng tài viên, quản tài viên, và các chức danh khác theo quy định của pháp luật.
- Bồi Dưỡng và Nâng Cao Trình Độ:
Bồi dưỡng và nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp, và công chức, viên chức của Ngành Tư pháp.
- Cập Nhật Kiến Thức Mới:
+ Cập nhật kiến thức mới cho các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp, và công chức, viên chức Ngành Tư pháp.
- Bồi Dưỡng và Cập Nhật Kiến Thức Pháp Luật:
Bồi dưỡng và cập nhật kiến thức pháp luật cho tổ chức và cá nhân có nhu cầu.
Đối với Ngành Nghề Cụ Thể, Học viện Tư pháp đào tạo các ngành nghề sau:
- Đào tạo nghiệp vụ xét xử, nghiệp vụ kiểm sát, nghiệp vụ thi hành án dân sự, nghề luật sư, nghề công chứng, nghề đấu giá.
- Đào tạo các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp khác thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Tư pháp như thẩm tra viên thi hành án dân sự, thư ký thi hành án dân sự, trợ giúp viên pháp lý, đăng ký viên giao dịch bảo đảm, thừa phát lại, thư ký thừa phát lại, công chức, viên chức làm công tác lý lịch tư pháp, trọng tài viên, quản tài viên và các chức danh khác theo quy định của pháp luật.
- Đào tạo chung nguồn bổ nhiệm thẩm phán, kiểm sát viên, luật sư.
 

3. Vị trí và chức năng của Học viện tư pháp

Vị trí

Theo Điều 1 của Quyết định 2229/QĐ-BTP năm 2015, Học viện Tư pháp định rõ vị trí và chức năng quan trọng của mình như sau:
- Học viện Tư pháp là một tổ chức sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Tư pháp và hoạt động theo Điều lệ trường đại học. Điều Lệ trường đại học của Học viện Tư pháp không chỉ đặt ra các nguyên tắc về chất lượng giáo dục mà còn phản ánh cam kết của tổ chức này đối với sự phát triển và nâng cao chất lượng đào tạo trong lĩnh vực tư pháp. Sự trực thuộc trực tiếp dưới Bộ Tư pháp giúp Học viện có sự linh hoạt trong việc thí nghiệm và áp dụng những phương pháp đào tạo tiên tiến nhất, đồng thời cũng làm tăng tính hiệu quả và tính khách quan của quá trình đánh giá và kiểm soát chất lượng giáo dục
- Học viện có tư cách pháp nhân, được trang bị con dấu và tài khoản riêng theo quy định của pháp luật. Trụ sở chính của Học viện đặt tại thành phố Hà Nội, và đồng thời có cơ sở tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Về Chức Năng:
- Đào Tạo Nghiệp Vụ: Học viện Tư pháp chịu trách nhiệm đào tạo nghiệp vụ xét xử, kiểm sát, thi hành án dân sự, cũng như các ngành nghề như luật sư, công chứng, đấu giá, và các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp khác thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Tư pháp. Đối tượng học viên đều là những cá nhân đã có bằng cử nhân luật và cử nhân chuyên ngành phù hợp với chức danh đào tạo. Điều này đảm bảo rằng học viên đến từ Học viện Tư pháp không chỉ có kiến thức cơ bản vững về lý luận pháp lý mà còn có sự hứng thú và chuyên sâu trong lĩnh vực tư pháp mà họ chọn theo đuổi. Đồng thời, chương trình đào tạo cũng linh hoạt để đáp ứng các yêu cầu và thách thức thực tế của ngành tư pháp
- Bồi Dưỡng và Nâng Cao Trình Độ: Học viện thực hiện chương trình bồi dưỡng và nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, cũng như cập nhật kiến thức pháp luật cho các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp, công chức, viên chức thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Tư pháp, cũng như đối tượng khác theo nhu cầu xã hội.
- Nghiên Cứu Khoa Học:
Học viện Tư pháp không chỉ là một cơ sở đào tạo mà còn là một trung tâm nghiên cứu khoa học đáng chú ý, chịu trách nhiệm thực hiện các hoạt động nghiên cứu để phục vụ công tác đào tạo và bồi dưỡng các chức danh tư pháp, bổ trợ tư pháp. Điều này đặt ra một góc nhìn toàn diện về vai trò của Học viện trong việc thúc đẩy sự tiến bộ và chất lượng trong lĩnh vực tư pháp.
Các dự án nghiên cứu khoa học của Học viện không chỉ tập trung vào các vấn đề lý luận mà còn đưa ra những giải pháp cụ thể và thực tế để nâng cao hiệu suất làm việc của các chuyên gia tư pháp. Qua đó, những kết quả nghiên cứu này không chỉ mang lại lợi ích cho học viên trong quá trình đào tạo mà còn góp phần quan trọng vào việc tăng cường năng lực và chuyên môn của cộng đồng chuyên gia tư pháp.
Ngoài ra, việc đáp ứng nhu cầu xã hội là một ưu tiên hàng đầu của Học viện. Các nghiên cứu được thực hiện cũng hướng tới việc giải quyết những thách thức và vấn đề pháp lý đang tồn tại trong xã hội, đảm bảo rằng kiến thức và kỹ năng được truyền đạt có tính ứng dụng cao và thích ứng linh hoạt với những biến động phức tạp của hệ thống tư pháp và xã hội hiện đại. Điều này làm cho Học viện Tư pháp trở thành một đối tác đáng tin cậy không chỉ trong việc đào tạo chất lượng mà còn trong việc đóng góp ý kiến và giải pháp cho những thách thức pháp lý đang ngày càng phức tạp.
- Tư Vấn Pháp Luật: Ngoài ra, Học viện Tư pháp còn có nhiệm vụ tư vấn pháp luật, đóng góp vào việc cung cấp kiến thức pháp luật chất lượng và chính xác cho cộng đồng và xã hội.

Xem thêm bài viết: Điểm chuẩn Học viện Hành chính quốc gia năm 2023

Liên hệ đến hotline 19006162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn pháp luật