Chào bạn, Cảm ơn bạn đã quan tâm và gửi câu hỏi cho Luật Minh Khuê, liên quan đến vấn đề bạn hỏi, Luật sư trả lời như sau:
1. Hướng dẫn việc mua BHYT cho người nước ngoài tại Việt Nam
Theo quy định trong khoản 2 Điều 1 của Luật bảo hiểm y tế 2008, luật này áp dụng cho cả tổ chức, cá nhân trong nước và tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam có liên quan đến bảo hiểm y tế. Điều này cho thấy, pháp luật về bảo hiểm y tế không phân biệt đối xử giữa người lao động là công dân Việt Nam và người lao động là công dân nước ngoài. Do đó, người lao động nước ngoài cũng thuộc đối tượng điều chỉnh của Luật bảo hiểm y tế và phải tham gia bảo hiểm y tế. Trường hợp của "lao động tự do", tức là những người lao động không có hợp đồng lao động và không thuộc trường hợp đóng bảo hiểm y tế bắt buộc, họ có quyền lựa chọn tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện.
Về mức đóng bảo hiểm y tế tự nguyện, theo khoản 2 Điều 3 của Luật bảo hiểm y tế số 46/2014/QH13, mức đóng được xác định dựa trên tỷ lệ phần trăm của tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Điều này có nghĩa là mức đóng bảo hiểm y tế tự nguyện được tính theo mức đóng bảo hiểm xã hội theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội, tiền lương hưu, tiền trợ cấp hoặc mức lương cơ sở. Các bước để mua bảo hiểm y tế tự nguyện tại Việt Nam như sau:
Bước 1: Xuất trình giấy chứng minh nhân dân, hộ khẩu hoặc giấy tạm trú
Người muốn mua bảo hiểm y tế tự nguyện cần mang theo giấy chứng minh nhân dân, hộ khẩu hoặc giấy tạm trú của mình để làm căn cứ xác nhận danh tính khi thực hiện thủ tục.
Bước 2: Ghi thông tin cá nhân vào tờ khai
Người tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện cần điền các thông tin cá nhân cần thiết vào tờ khai theo mẫu được cung cấp. Thông tin này bao gồm họ và tên, ngày tháng năm sinh, địa chỉ, số điện thoại và các thông tin khác yêu cầu.
Bước 3: Nộp tờ khai và tiền phí bảo hiểm
Sau khi điền đầy đủ thông tin cá nhân, người tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện cần nộp tờ khai và tiền phí bảo hiểm cho đại lý thu hoặc cơ quan Bảo hiểm xã hội xã/phường nơi cư trú. Tiền phí bảo hiểm y tế tự nguyện được tính theo mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc và sẽ được xác định dựa trên tỷ lệ phần trăm của tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội.
Bước 4: Xử lý và cấp thẻ bảo hiểm y tế
Sau khi nhận đủ hồ sơ đầy đủ và tiền phí bảo hiểm y tế, cơ quan Bảo hiểm xã hội hoặc đại lý thu Bảo hiểm xã hội sẽ tiến hành xử lý và cấp thẻ bảo hiểm y tế. Thời gian xử lý thường là 10 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ.
Thẻ bảo hiểm y tế sẽ được cấp cho người tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện sau khi quá trình xử lý hoàn tất. Thẻ này sẽ chứa thông tin cá nhân của người tham gia và được coi là chứng nhận tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện. Việc mua bảo hiểm y tế tự nguyện là quyền tự do của người lao động và không bắt buộc. Người tham gia có thể lựa chọn mức đóng và thời gian tham gia theo nhu cầu cá nhân.
2. Trường hợp nào người nước ngoài được tham gia BHYT tại Việt Nam
Căn cứ vào Điều 1 và Điều 5 của Nghị định 146/2018/NĐ-CP, quy định về nhóm người nước ngoài có thể tham gia bảo hiểm y tế cụ thể như sau:
- Nhóm mà người lao động và người sử dụng lao động đóng
+ Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên; người quản lý doanh nghiệp, người quản lý của các đơn vị sự nghiệp ngoài công lập và người quản lý điều hành hợp tác xã nhận tiền lương; cán bộ, công chức, viên chức.
+ Người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn theo quy định của pháp luật.
- Nhóm tham gia bảo hiểm y tế theo hộ gia đình
+ Những người có tên trong sổ hộ khẩu, trừ những người thuộc đối tượng khác.
+ Những người có tên trong sổ tạm trú, trừ những đối tượng quy định khác và những đối tượng đã tham gia bảo hiểm y tế theo quy định tại khoản 1 của Điều này.
- Các đối tượng sau đây được tham gia bảo hiểm y tế theo hình thức hộ gia đình:
+ Chức sắc, chức vị, nhà tu hành;
+ Những người sinh sống trong cơ sở bảo trợ xã hội, trừ những đối tượng quy định khác, và không nhận hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế từ ngân sách nhà nước.
Do đó, người nước ngoài chỉ được tham gia bảo hiểm y tế trong hai trường hợp sau:
- Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên, và người quản lý doanh nghiệp.
- Người nước ngoài có sổ hộ khẩu hoặc sổ tạm trú.
=> Điều này cho phép người nước ngoài có cơ hội được bảo đảm quyền lợi y tế khi làm việc hoặc sinh sống tại Việt Nam. Việc tham gia bảo hiểm y tế sẽ giúp bảo vệ sức khỏe và đảm bảo các khoản chi phí y tế khi cần thiết. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng chỉ những người nước ngoài thuộc những trường hợp nêu trên mới được phép tham gia bảo hiểm y tế theo quy định.
3. Trách nhiệm của các cơ quan trong lĩnh vực bảo hiểm y tế
Trách nhiệm của các cơ quan trong lĩnh vực bảo hiểm y tế, theo quy định tại Luật Bảo hiểm y tế 2008 (được sửa đổi bởi Điều 1 Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2014), gồm có:
Trách nhiệm của Bộ Y tế về bảo hiểm y tế: Chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan, tổ chức có liên quan thực hiện các nhiệm vụ sau:
+ Xây dựng chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế và tổ chức hệ thống y tế, tuyến chuyên môn kỹ thuật y tế, nguồn tài chính phục vụ công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân dựa trên bảo hiểm y tế toàn dân.
+ Xây dựng chiến lược, kế hoạch tổng thể phát triển bảo hiểm y tế.
+ Ban hành quy định chuyên môn kỹ thuật, quy trình khám bệnh, chữa bệnh và hướng dẫn điều trị, cũng như chuyển tuyến liên quan đến khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế.
+ Xây dựng và trình Chính phủ các giải pháp nhằm bảo đảm cân đối quỹ bảo hiểm y tế.
+ Tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế.
+ Chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức triển khai thực hiện chế độ bảo hiểm y tế.
+ Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm và giải quyết khiếu nại, tố cáo về bảo hiểm y tế.
+ Theo dõi, đánh giá, tổng kết các hoạt động trong lĩnh vực bảo hiểm y tế.
+ Tổ chức nghiên cứu khoa học và hợp tác quốc tế về bảo hiểm y tế.
+ Ban hành gói dịch vụ y tế cơ bản do quỹ bảo hiểm y tế chi trả.
Trách nhiệm của Bộ Tài chính về bảo hiểm y tế:
+ Phối hợp với Bộ Y tế, cơ quan, tổ chức có liên quan xây dựng chính sách, pháp luật về tài chính liên quan đến bảo hiểm y tế.
+ Thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các quy định của pháp luật về chế độ tài chính đối với bảo hiểm y tế và quỹ bảo hiểm y tế.
Trách nhiệm của Uỷ ban nhân dân các cấp về bảo hiểm y tế: Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, Uỷ ban nhân dân các cấp có trách nhiệm:
+ Chỉ đạo tổ chức triển khai thực hiện chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế.
+ Bảo đảm kinh phí đóng bảo hiểm y tế cho các đối tượng được ngân sách nhà nước đóng hoặc hỗ trợ theo quy định của Luật.
+ Tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về bảo hiểm y tế.
+ Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm và giải quyết khiếu nại, tố cáo về bảo hiểm y tế.
Ngoài ra, Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương cần chỉ đạo xây dựng bộ máy, nguồn lực để thực hiện quản lý nhà nước về bảo hiểm y tế tại địa phương và quản lý, sử dụng nguồn kinh phí theo quy định. Uỷ ban nhân dân xã, phường, thị trấn (gọi chung là Ủy ban nhân dân cấp xã) có trách nhiệm lập danh sách tham gia bảo hiểm y tế trên địa bàn cho các đối tượng quy định theo Luật, và phải lập danh sách đề nghị cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em đồng thời với việc cấp giấy khai sinh.
=> Đây là một số trách nhiệm quan trọng của các cơ quan trong lĩnh vực bảo hiểm y tế, nhằm đảm bảo việc tổ chức, quản lý, và phát triển hệ thống bảo hiểm y tế hiệu quả và mang lại lợi ích cho nhân dân
Quý khách hàng có nhu cầu thì tham khảo thêm nội dung bài viết sau của công ty Luật Minh khuê: Mua bảo hiểm y tế trong thời gian bao lâu mới được thanh toán?
Công ty Luật Minh Khuê mong muốn gửi đến quý khách hàng những thông tin tư vấn hữu ích. Nếu quý khách hàng đang gặp phải bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có câu hỏi cần được giải đáp, hãy liên hệ với Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Hoặc quý khách hàng gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng. Xin trân trọng cảm ơn sự hợp tác của quý khách hàng!
