Kinh nghiệm làm việc với cơ quan điều tra cần có kiến thức gì?

1. Cơ quan điều tra được hiểu là gì?

Cơ quan điều tra được hiểu là cơ quan tiến hành tố tụng được ghi nhận trong Bộ luật tố tụng hình sự tham gia và có nhiệm vụ ở nhiều giai đoạn trong quá trình tiến hành tố tụng, có vai trò lớn trong quá trình xác định tội phạm. Cơ quan điều tra có trách nhiệm, nhiệm vụ áp dụng mọi biện pháp do Bộ luật tố tụng hình sự quy định, tiến hành điều tra tất cả các tội phạm xảy ra theo thẩm quyền

Hệ thống cơ quan điều tra gồm các cơ quan cụ thể: (Điều 4 Luật tổ chức cơ quan điều tra hình sự năm 2015)

- Cơ quan điều tra Công an nhân dân

+ Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an; Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (gọi chung là Cơ quan An ninh điều tra Công an cấp tỉnh)

+ Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an; Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (gọi chung là Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp tỉnh); Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương (gọi chung là Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp huyện)

- Cơ quan điều tra trong Quân đội nhân dân

+ Cơ quan An ninh điều tra Bộ Quốc phòng; Cơ quan An ninh điều tra quân khu và tương đương

+ Cơ quan điều tra hình sự Bộ Quốc phòng; Cơ quan điều tra hình sự quân khu và tương đương; Cơ quan điều tra hình sự khu vực

- Cơ quan điều tra hình sự Bộ Quốc phòng; Cơ quan điều tra hình sự quân khu và tương đương; Cơ quan điều tra hình sự khu vực

- Cơ quan điều tra của Viện kiểm sát nhân dân tối cao

+ Cơ quan điều tra Viện kiểm sát nhân dân tối cao

+ Cơ quan điều tra Viện kiểm sát quân sự trung ương

2. Nhiệm vụ và quyền hạn của Cơ quan điều tra

Trong khi thực hiện nhiệm vụ, Cơ quan điều tra có một số nhiệm vụ, quyền hạn được quy định cụ thể:

- Tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố

- Tiếp nhận hồ sơ vụ án do cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra chuyển giao

- Tiến hành điều tra các tội phạm, áp dụng mọi biện pháp di luật định để phát hiện, xác định tội phạm và người thực hiện hành vi phạm tội; lập hồ sơ, đề nghị truy tố

- Tìm ra nguyên nhân, điều kiện phạm tội và yêu cầu các cơ quan, tổ chức hữu quan áp dụng các biện pháp khắc phục và ngăn ngừa

Cơ quan có thẩm quyền điều tra các vụ án hình sự được quy định cụ thể (Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015, Luật tổ chức cơ quan điều tra hình sự năm 2015): Ngoài các cơ quan quy định nêu trên còn một số cơ quan được giao thẩm quyền điều tra vụ án như: Các cơ quan của Bộ đội biên phòng; Các cơ quan của Hải quan; Các cơ quan của Kiểm lâm; Các cơ quan của lực lượng Cảnh sát biển; Các cơ quan của Kiểm ngư; Các cơ quan của Công an nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra; Các cơ quan khác trong Quân đội nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra

3. Kinh nghiệm làm việc với cơ quan điều tra

Một số kinh nghiệm làm việc với cơ quan điều tra cần phải được lưu ý. Cụ thể:

- Cần nắm được lý do bị triệu tập làm việc với cơ quan điều tra. Khi cơ quan điều tra muốn triệu tập để làm việc thì luôn phải thông qua văn bản mà cụ thể là giấy triệu tập. Nếu cơ quan điều tra triệu tập bằng phương thức khác (điện thoại, truyền miệng) thì có thể không đến làm việc bởi điều này là trái quy định của pháp luật. Bởi vậy khi được triệu tập, hãy hỏi rõ lý do hoặc coi rõ lý được ghi trong giấy triệu tập làm việc của cơ quan điều tra. Có thể hỏi trực tiếp cơ quan điều tra hoặc người gửi giấy triệu tập tại cơ quan điều tra về lý do bị triệu tập đến làm việc, cơ quan điều tra có trách nhiệm phải trả lời, khi đó, hãy chuẩn bị tâm lý, tinh thần để sẵn sàng làm việc.

- Cần trang bị những kiến thức cần thiết về pháp luật cơ bản trước khi tới làm việc với cơ quan điều tra. Bất luận là ai khi tới làm việc với cơ quan điều tra cũng đều cần có cho mình những kiến thức nền cơ bản: cơ quan điều tra không được phép tra tấn, bức cung, mớm cung, dụ cung, dùng nhục hình hay bất kỳ hình thức đối xử nào khác xâm phạm thân thể, tính mạng, sức khỏe của con người trong quá trình làm việc, lấy lời khai được quy định trong Bộ luật tố tụng hình sự và Hiến pháp.

+ Hiểu về bức cung: dùng cử chỉ, lời nói đe dọa, khủng bố, uy hiếp tinh thần bị can một cách thô bạo hoặc dùng lười lẽ ngụy biện truy văn, dồn ép bị can phải khai theo ý muốn chủ quan, thiếu căn cứ của cơ quan điều tra

+ Hiểu về mớm cung: gián tiếp hoặc trực tiếp gợi để bị can khai ra sự việc theo suy luận chủ quan của cơ quan điều tra khi sự việc đó chưa rõ ràng, không có căn cứ xác nhận  liên quan đến bị can, bị can không biết về vấn đề đó nhưng cơ quan điều tra vấn tìm mọi cách khiến bị can khai theo

+ Hiểu về dụ cung: dùng lời nói hứa hẹn sai quy định của pháp luật hoặc lợi ích vật chất, tinh thần để dụ dỗ, lừa lọc nhằm làm cho bị can khai theo ý muốn chủ quan của cơ quan điều tra

+ Hiểu về nhục hình: đối xử tàn nhẫn bằng cách tra tấn, đánh đập, hành hạ khiến bị can đau đớn về thể xác, tinh thần buộc bị can khai nhận theo ý muốn chủ quan của cơ quan điều tra

+ Khi làm việc với cơ quan điều tra mà bị áp dụng những biện pháp trên thì phải nói cho cơ quan điều tra biết sự vi phạm đó để họ ngừng ngay hành động đó lại, yêu cầu dừng làm việc nếu họ tiếp tục vi phạm hoặc có thể im lặng không trả lời vì bản thân có quyền không khai ra những lời chống lại chính mình hoặc buộc phải nhận mình có tội

+ Ngoài ra, có thể không ký vào biên bản làm việc, nếu bị ép phải ký thì ghi vào biên bản những hành vi vi phạm của cơ quan điều tra, mời luật sư tham gia bảo vệ quyền và lợi ích của bản thân và giám sát hoạt động tố tụng của cơ quan điều tra với mình. Yêu cầu trợ giúp y tế, chụp lại những hình ảnh thương tích, thông báo cho gia đình biết và hỗ trợ điều trị nếu có thể trong trường hợp bị đánh đập, tra tấn, dùng nhục hình. Tố cáo sự việc đến người hoặc cơ quan có thẩm quyền (Thủ trưởng cơ quan điều tra, Viện trưởng Viện kiểm sát), yêu cầu thay đổi điều tra viên.

- Cần tìm hiểu kỹ về hành vi của mình có được coi là vi phạm pháp luật hay không và nếu có thì mức độ nguy hiểm như thế nào? Nên nhờ đến sự giúp đỡ, tư vấn của các luật sư uy tín, có chuyên môn cao và có kinh nghiệm thực tế trong lĩnh vực tố tụng hình sự để bảo vệ tốt nhất quyền lợi của bản thân trong mọi trường hợp phát sinh trên thực tế. Việc nắm rõ được các quy định của pháp luật sẽ giúp đưa ra những lời khai đúng, đủ, phù hợp, khách quan, tránh đưa bản thân vào thế bất lợi và tạo tinh thần tự tin, thoải mái tránh bị thao túng tâm lý, sợ hãi trước cơ quan điều tra, điều tra viên.

Trên đây là toàn bộ nội dung tư vấn pháp luật về chủ đề kinh nghiệm làm việc với cơ quan điều tra cần lưu ý những gì mà Luật Minh Khuê cung cấp tới quý khách hàng. Ngoài ra, quý khách hàng có thể tham khảo thêm bài viết về chủ đề cơ quan điều tra là gì, cơ quan điều tra nào có thẩm quyền điều tra hình sự của Luật Minh Khuê. Còn bất kỳ điều gì vướng mắc, quý khách hàng vui lòng liên hệ trao đổi trực tiếp với bộ phận luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến qua tổng đài 24/7. Gọi số 1900.6162 hoặc gửi email chi tiết yêu cầu trực tiếp về địa chỉ Email: Tư vấn pháp luật qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được sự tư vấn, hỗ trợ tốt nhất từ Luật Minh Khuê. Chúng tôi rất hân hạnh nhận được sự hợp tác từ quý khách hàng. Trân trọng./.