1. Lá khát (lá cây Catha edulis) là loại lá như thế nào?
Lá khát là một loại cây có nguồn gốc từ Đông Phi và bán đảo Ảrập, đã được xếp vào nhóm thuốc gây nghiện cấp C (Class C drug) tại Anh. Lá khát còn được gọi là qat, quat, kaht, caat, kat, kot, khot trong tiếng dân dã, và Catha edulis cathinone, cathine, Catha Edulis Forsk, Catha edulis, Cathaedulis trong tiếng Anh.
Loại lá này phổ biến ở nhiều nước châu Phi và được sử dụng cho mục đích giải trí, như cách nhai trầu. Nó cũng có thể được sử dụng dưới dạng lá khô và được pha chế thành nước uống tương tự như uống chè. Trong lá khát, hai chất cathinone và cathine là nguyên nhân gây kích thích.
Theo Ngân hàng Thế giới (WB), gần 30% số bé gái vị thành niên và trên 70% nhóm vị thành niên ở Đông Ethiopia có thói quen nhai lá khát. Ngoài ra, có tới 73% phụ nữ Yemen được cho là sử dụng loại lá này. Đối với người Ảrập, lá khát được coi là "chè Ảrập" và nhiều người nghiện không bỏ được do coi nó là vô hại, tương tự như chè hay cà phê.
Việc sử dụng lá khát trực tiếp hoặc dưới dạng tổng hợp đều có nguy cơ gây hại cho sức khỏe con người. Một trong những lý do lá khát phổ biến là tính gây nghiện và tiềm năng thu lợi siêu cao. Ở châu Phi, có khoảng trên 20 triệu người "phụ thuộc" vào lá khát và khoảng 500.000 nông dân sống nhờ trồng cây này tại vùng Sừng châu Phi và bán đảo Ảrập. Giá lá khát trên thị trường tự do châu Phi dao động từ 1 - 20 USD một bó 1kg (khoảng 22.000 - 220.000 VND), tùy theo chất lượng. Việc này đã khiến lá khát được xếp vào danh mục ma túy "dạng rau" cực kỳ nguy hiểm ở Âu Mỹ.
Việc sử dụng lá khát rất đơn giản, từ việc nhai lá tươi, cuốn thành thuốc hút (nếu ở dạng khô) đến pha uống hoặc làm gia vị rắc vào thức ăn. Nhiều phụ nữ châu Phi tin rằng nhai lá khát giúp họ trở nên hấp dẫn hơn trong mắt đàn ông, tuy nhiên, việc này tiềm ẩn nhiều rủi ro và ảnh hưởng đến sức khỏe.
Lá khát chứa hơn bốn mươi hoạt chất khác nhau bao gồm alkaloid, terpenoid, flavonoid, sterol, glycoside, tannin, axit amin, vitamin và khoáng chất. Trong số đó, các alkaloid là thành phần quan trọng nhất trong lá khát và gồm cathinone, cathine và norephedrine. Các hợp chất này có cấu trúc tương tự amphetamine và noradrenaline.
Cathinone là một chất kích thích hệ thần kinh trung ương, tương tự như ma túy tổng hợp amphetamine. Tuy nhiên, thời gian để cathinone có tác dụng nhanh hơn so với amphetamine, chỉ khoảng 15 phút sau khi lá khát được nhai, trong khi amphetamine thường mất khoảng 30 phút để có hiệu quả. Các hiệu ứng kích thích của cathinone có thể làm tăng sự tỉnh táo, giảm cảm giác mệt mỏi và làm tăng sự tập trung.
2. Tác hại của lá khát đối với con người như thế nào?
Khi lá khát được tinh chế từ cathinone, nó tạo ra một sản phẩm nguy hiểm hơn cả heroin, được gọi là flakka. Flakka thường có dạng tinh thể muối, màu trắng hoặc hồng nhạt, có mùi hôi nhưng lại có khả năng gây nghiện cao và tác động mạnh lên hệ thần kinh, gây ra các hiệu ứng kích thích và tạo ảo giác đáng ngại cho sức khỏe con người. Người nghiện thường gọi flakka bằng cái tên "muối tắm" trong tiếng lóng, tuy nó không có liên quan gì đến muối tắm thông thường được sử dụng để làm đẹp da. Flakka là một dẫn xuất từ cathinone trong lá khát, được pha trộn với cocain và ma túy đá, làm cho nó gây hại và phá hủy cơ thể nhiều lần so với các loại ma túy thông thường. Do đó, việc cai nghiện flakka khó khăn hơn so với người sử dụng ma túy truyền thống.
Cathinone có thể gây ra những phản ứng tiêu cực như sự phấn khích, trạng thái tỉnh táo, nói nhiều, mất cảm giác đói, và khi sử dụng quá mức có thể gây mất ngủ, suy giảm sự thèm ăn, rối loạn tiêu hóa, trầm cảm và các tác động khác. Sự lạm dụng cathinone có thể gây ra sự phân hủy của các tế bào cơ xương và suy thận. Việc sử dụng quá liều cathinone tổng hợp gây nguy hiểm không khác gì việc sử dụng heroin hoặc các loại ma túy đá khác. Ngoài ra, nó còn có liên quan đến nguy cơ gia tăng các biến chứng y tế, bao gồm tăng nguy cơ mắc bệnh nha khoa và ung thư miệng, bệnh tim mạch, bệnh gan và làm giảm sự thèm ăn, tăng nguy cơ mắc chứng trầm cảm và thay đổi tâm trạng. Khoảng 40% người sử dụng lá khát phát triển thành nghiện và trở nên lệ thuộc vào chất này.
3. Tại sao lá khát gây ảo giác?
Lá "Khát" chứa chất cathinone, một chất kích thích giống ma túy tổng hợp amphetamine, nhưng tác dụng của nó nhanh hơn (khoảng 15 phút sau khi nhai, so với 30 phút nếu dùng amphetamine). Độ nguy hiểm và độc hại của lá "Khát" vượt trội so với các loại ma túy thông thường lên đến 500 lần.
Lá "Khát" có thể được tinh chế thành chất ma túy cathinone, và từ chất này có thể tổng hợp với chất amphetamine thành loại ma túy mang tên flakka. Flakka thường có dạng tinh thể muối, màu trắng hoặc hồng nhạt, có mùi như mùi chân hôi.
Ma túy được phân loại thành hai nhóm dựa trên tác động của chúng đến hệ thần kinh. Nhóm thứ nhất là nhóm gây ức chế trầm dịu như nhựa thuốc phiện, morphine, heroin và một số loại thuốc giảm đau như pethidine, fentanyl...
Lá "Khát" có tác dụng kích thích như cathinone gây phấn khích, tỉnh táo, nói nhiều, chán ăn, và được xem là một chất gây nghiện ở mức độ nhẹ hoặc trung bình. Sử dụng lâu dài hoặc lạm dụng lá "Khát" có thể dẫn đến mất ngủ, biếng ăn, rối loạn tiêu hóa, trầm cảm, tổn hại gan và bệnh tim, theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí y tế Áo Wiener Klinische Wochenschrift.
Cathinone trong lá "Khát" cũng có thể gây ra các triệu chứng ảo giác, hoang tưởng, rối loạn tâm thần, hành vi bất thường, cực đoan, bạo lực và ý muốn tự tử.
Nhóm thứ hai là các loại ma túy gây kích thích thần kinh như cocain, amphetamine và các dẫn xuất như methamphetamine (hàng đá) và MDMA (thuốc lắc), cũng như các loại ma túy gây ảo giác như LSD, cần sa và mephedrone, một dạng bào chế khác có nguồn gốc từ cathinone.
Khi lá "Khát" được sử dụng để tinh chế cathinone tổng hợp, tác dụng kích thích của nó sẽ mạnh hơn nhiều so với tự nhiên và loại lá này nguy hiểm cho con người
Flakka, là sự kết hợp giữa cocain và hàng đá, có mức độ nguy hại và phá hủy cơ thể cao hơn rất nhiều so với các loại ma túy thông thường. Cai nghiện lá "Khát" khó khăn hơn nhiều so với các loại ma túy khác và tỷ lệ tử vong cũng rất cao. Các nghiên cứu cho thấy cathinone tổng hợp có thể gây ra nhiều rối loạn tâm thần, bao gồm lo âu, rối loạn giấc ngủ, kiêu ngạo thái quá, hoang tưởng, ảo giác, rối loạn về cư xử xã hội, tăng ham muốn tình dục, hoảng loạn và hành vi tấn công người khác.
Tác động của lá "Khát" có thể gây chảy máu cam, đổ mồ hôi, buồn nôn. Người sử dụng lá "Khát" trong tình trạng sử dụng quá mức có thể mất nước, và lạm dụng lá "Khát" có thể dẫn đến phá hủy các tế bào cơ xương và suy thận. Nhiễm độc do sử dụng quá liều cathinone tổng hợp có thể dẫn đến cái chết.
Quý khách có thể tham khảo nội dung bài viết sau của Luật Minh Khuê: Mua bán 15kg nhựa thuốc phiện có phạt bị tử hình không?, Tội trồng cây thuốc phiện, cây cô ca, cây cần sa hình phạt thế nào?
Công ty Luật Minh Khuê rất mong muốn chia sẻ những thông tin tư vấn pháp luật hữu ích tới quý khách hàng. Nếu quý khách đang đối mặt với bất kỳ vấn đề pháp lý nào hoặc có những câu hỏi cần được giải đáp, hãy liên hệ với Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số hotline 1900.6162. Quý khách cũng có thể gửi yêu cầu chi tiết qua email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được sự hỗ trợ và giải đáp thắc mắc nhanh chóng.
Chúng tôi xin trân trọng cảm ơn sự hợp tác của quý khách hàng và cam kết đáp ứng mọi yêu cầu pháp lý của quý khách một cách chuyên nghiệp và tận tâm. Đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm của chúng tôi sẽ đồng hành cùng quý khách để tìm ra các giải pháp phù hợp và mang lại sự an tâm trong việc giải quyết các vấn đề pháp lý phức tạp.