Làm việc theo hợp đồng dịch vụ có phải đóng BHXH không?

1. Phân loại hợp đồng lao động và hợp đồng dịch vụ

Hợp đồng lao động là một loại hợp đồng mà trong đó người lao động được phân công và chỉ đạo công việc bởi người sử dụng lao động. Người lao động này có quyền hưởng các phúc lợi như lương, thưởng, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, nghỉ phép và các quyền lợi khác theo quy định của pháp luật lao động.

Ngược lại, hợp đồng dịch vụ là một thỏa thuận mà bên cung cấp dịch vụ thực hiện các công  việc được yêu cầu bởi bên sử dụng dịch vụ và bên sử dụng dịch vụ phải trả tiền cho dịch vụ này. Người cung cấp dịch vụ không được hưởng các quyền lợi như người lao động, bao gồm cả quyền lợi về lương, bảo hiểm xã hội và các chế độ phúc lợi khác do pháp luật lao động quy định. 

Phân biệt hợp đồng lao động và hợp đồng dịch vụ:

Điểm tương đồng:

- Cả hai đều là hợp đồng dân sự, được thỏa thuận tự nguyện giữa hai bên.

- Cả hai đều có mục đích nhằm đáp ứng nhu cầu của bên sử dụng lao động hoặc bên thuê dịch vụ

- Cả hai đều phải tuân theo quy định của pháp luật Việt Nam.

Điểm khác biệt: 

2. Nghĩa vụ đóng bảo hiểm xã hội 

Đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc: 

- Người lao động: 

+ Làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn.

+ Làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên.

- Người hoạt động trong các lĩnh vực: 

+ Nghệ thuật, thể thao.

+ Báo chí

+... còn nhiều lĩnh vực khác

- Cán bộ:
+ Quản lý

+ Chuyên viên kỹ thuật

+ Giảng dạy

+ ...Và một số ngành nghề khác

Trường hợp không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc:

- Người làm việc:

+ Theo hợp đồng dịch vụ

- Chủ hộ kinh doanh:

+ Cá nhân

- Giáo viên:

+ Không thuộc trường công lập

- Nghệ sĩ:

+ tự do

+ ... Và một số trường hợp khác

Mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc:

- Mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc được quy định theo tỷ lệ phần trăm lương, phụ cấp lương của người lao động nhưng không vượt quá mức lương tháng đóng bảo hiểm xã hội tối đa.

- Mức đóng bảo hiểm xã hội tối đa từ ngày 1 tháng 7 năm 2024 là 43% lương tháng đóng bảo hiểm xã hội, trong đó: 

+ Người lao động đóng 14%

+ Người sử dụng lao động đóng 29%

Nghĩa vụ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc:

- Việc tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc là quyền lợi và đồng nghĩa là nghĩa vụ của người lao động và người sử dụng lao động.

- Người sử dụng lao động có trách nhiệm:

+ Đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động

+ Nộp đầy đủ, đúng hạn tiền đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động. 

- Người lao động có trách nhiệm: 

+ Tham gia bảo hiểm xã hội theo quy định

+ Cung cấp thông tin cần thiết để tham gia bảo hiểm xã hội

Tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc mang lại nhiều lợi ích cho người lao động, giúp người lao động đảm bảo an sinh xã hội khi có rủi ro xảy ra. Do đó, người lao động và người sử dụng lao động cần nâng cao ý thức và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tham gia bảo hiểm xã hội.

3. Quyền lợi khi tham gia bảo hiểm xã hội

Khi tham gia bảo hiểm xã hội bạn sẽ được hưởng nhiều nhất quyền lợi thiết thực bao gồm như sau:

- Chăm sóc sức khỏe:

+ Được cấp thẻ bảo hiểm y tế để khám chữa bệnh bảo hiểm y tế tại các cơ sở y tế được phép theo quy định.

+ Miễn phí hoặc chi trả một phần chi phí khám chữa bệnh theo quy định

+ Được hưởng các chế độ thai sản, ốm đau, tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp.

- Hưu trí: 

+ Khi đến tuổi nghỉ hưu thì bạn sẽ được hưởng lương hưu hàng tháng do nhà nước chi trả.

+ Mức lương hưu được tính toán dựa trên số năm tham gia bảo hiểm xã hội và mức lương bình quân đóng bảo hiểm xã hội.

+ Ngoài lương hưu thì bạn còn được hưởng trợ cấp một lần khi nghỉ hưu.

- Tử tuất:

+ Trường hợp người tham gia bảo hiểm xã hội tử vong thì người thân của họ sẽ được hưởng trợ cấp tử tuất.

+ Mức trợ cấp tử tuất được tính toán dựa trên số năm tham gia bảo hiểm xã hội và mức lương bình quân đóng bảo hiểm xã hội của người tham gia.

- Hỗ trợ đào tạo nghề:

+ Người tham gia bảo hiểm xã hội có thể được hỗ trợ kinh phí đào tạo nghề theo quy định.

- Ưu đãi vay vốn: 

+ Người tham gia bảo hiểm xã hội có thể vay vốn ưu đãi để mua nhà, sửa chữa nhà hoặc khởi nghiệp.

Ngoài ra, tham gia bảo hiểm xã hội còn mang lại cho bạn nhiều lợi ích như:

+ An tâm hơn trong cuộc sống vì có nguồn thu nhập ổn định khi về già hoặc khi gặp rủi ro.

+ Tăng khả năng tiếp cận các dịch vụ y tế chất lượng cao.

+ Nâng cao tính cạnh tranh trên thị trường lao động.

Lưu ý: 

- Quyền lợi cụ thể của bạn sẽ phụ thuộc vào loại hình bảo hiểm xã hội bạn tham gia, số năm tham gia và mức lương đóng bảo hiểm xã hội.

4. Kết luận

Bảo hiểm xã hội bắt buộc: Người lao động làm việc theo hợp đồng dịch vụ không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Do đó, họ không có nghĩa vụ phải đóng bảo hiểm xã hội trong thời gian làm việc theo hợp đồng này.

Bảo hiểm xã hội tự nguyện: Tuy nhiên, người lao động làm việc theo hợp đồng dịch vụ hoàn toàn có thể tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Việc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện là do người lao động tự quyết định, dựa trên mong muốn và khả năng tài chính của bản thân.

Quy trình tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện:

- Người lao động cần chuẩn bị các hồ sơ cần thiết, bao gồm: Đơn đề nghị tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bản sao chứng minh nhân dân/ căn cước công dân, sổ hộ khẩu, giấy tờ chứng minh thu nhập (nếu có).

- Nộp hồ sơ tại cơ quan bảo hiểm xã hội nơi cư trú

- Chọn mức đóng và thời gian đóng bảo hiểm xã hội phù hợp với khả năng của bản thân.

Lưu ý: 

- Mức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện tối thiểu bằng 6% mức thu nhập bình quân tháng đóng bảo hiểm xã hội.

- Thời gian đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện tối thiểu là 12 tháng liên tục

Bạn đọc có thể tham khảo bài viết sau: Lương tham gia bảo hiểm xã hội là gì?
Bài viết trên luật Minh Khuê đã gửi tới bạn đọc chi tiết về vấn đề: Làm việc theo hợp đồng dịch vụ có phải đóng bảo hiểm xã hội? Bạn đọc có bất kỳ thắc mắc về vấn đề pháp lý có thể liên hệ qua số tổng đài 19006162 hoặc thông qua địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để được tư vấn cụ thể.