1. Khái niệm người đại diện theo pháp luật

Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 12 của Luật Doanh nghiệp 2020, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp có vai trò và trách nhiệm quan trọng trong việc đại diện cho doanh nghiệp trong các giao dịch và các vấn đề pháp lý. Cụ thể, người đại diện theo pháp luật là cá nhân được chỉ định để thực hiện các quyền và nghĩa vụ pháp lý của doanh nghiệp, bao gồm việc ký kết hợp đồng, thực hiện các giao dịch thương mại, và giải quyết các vấn đề pháp lý phát sinh từ hoạt động của doanh nghiệp. Họ có trách nhiệm đại diện cho doanh nghiệp trong các vụ việc liên quan đến trọng tài, tòa án, cũng như trong các tình huống khác theo quy định của pháp luật.

Tùy thuộc vào loại hình công ty, người đại diện theo pháp luật sẽ giữ các chức danh quản lý khác nhau:

- Đối với công ty TNHH (trách nhiệm hữu hạn) với hai thành viên trở lên, người đại diện theo pháp luật thường là Chủ tịch Hội đồng thành viên hoặc Giám đốc/Tổng giám đốc. Chủ tịch Hội đồng thành viên có nhiệm vụ quản lý và điều hành hoạt động của Hội đồng, trong khi Giám đốc hoặc Tổng giám đốc sẽ điều hành các hoạt động hàng ngày của công ty.

- Đối với công ty cổ phần, người đại diện theo pháp luật thường là Chủ tịch Hội đồng quản trị hoặc Giám đốc/Tổng giám đốc. Chủ tịch Hội đồng quản trị chịu trách nhiệm quản lý hoạt động của Hội đồng quản trị và định hướng chiến lược phát triển của công ty, trong khi Giám đốc hoặc Tổng giám đốc điều hành các hoạt động của công ty, đảm bảo hoạt động hiệu quả và theo đúng kế hoạch.

Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc điều hành và quản lý các hoạt động của doanh nghiệp. 

Việc xác định rõ ràng vai trò và trách nhiệm của người đại diện theo pháp luật không chỉ giúp đảm bảo sự tuân thủ pháp luật mà còn đảm bảo hoạt động quản lý và điều hành của doanh nghiệp diễn ra suôn sẻ và hiệu quả.

Như vậy, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp không chỉ là người thực hiện các giao dịch pháp lý và quản lý hoạt động kinh doanh mà còn phải đảm bảo rằng doanh nghiệp hoạt động hợp pháp, hiệu quả và tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật.

2. Quy định pháp luật về người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp tư nhân

Theo quy định tại Điều 190 của Luật Doanh nghiệp 2020, việc quản lý doanh nghiệp tư nhân được quy định như sau:

- Quyền quyết định của chủ doanh nghiệp tư nhân: Chủ doanh nghiệp tư nhân có toàn quyền quyết định đối với tất cả các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, bao gồm cả việc sử dụng lợi nhuận sau khi đã nộp thuế và thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác theo quy định của pháp luật. Điều này có nghĩa là chủ doanh nghiệp tư nhân có quyền tự do quyết định chiến lược kinh doanh, phân bổ lợi nhuận và xử lý các vấn đề tài chính liên quan đến doanh nghiệp.

- Quản lý và điều hành: Chủ doanh nghiệp tư nhân có thể lựa chọn tự mình trực tiếp quản lý và điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp hoặc có thể thuê một người khác làm Giám đốc hoặc Tổng giám đốc để thực hiện các nhiệm vụ này. Dù chủ doanh nghiệp tư nhân có thuê người khác quản lý, họ vẫn giữ trách nhiệm cuối cùng đối với tất cả các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Điều này đảm bảo rằng chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm về mọi quyết định và hành động của doanh nghiệp, không phụ thuộc vào việc họ có trực tiếp quản lý hay không.

- Vai trò đại diện theo pháp luật: Chủ doanh nghiệp tư nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp. Điều này có nghĩa là chủ doanh nghiệp tư nhân đại diện cho doanh nghiệp trong việc yêu cầu giải quyết các vấn đề dân sự, bao gồm cả việc tham gia vào các vụ kiện, đại diện cho doanh nghiệp trước Trọng tài và Tòa án. Chủ doanh nghiệp tư nhân cũng thực hiện các quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật, từ việc ký kết hợp đồng đến giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan.

Như vậy, chủ doanh nghiệp tư nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp cho dù chủ doanh nghiệp tư nhân có thể thuê người khác làm Giám đốc hoặc Tổng giám đốc.

3. Quyền hạn và nghĩa vụ của chủ doanh nghiệp tư nhân với tư cách người đại diện theo pháp luật

Theo quy định tại khoản 3 Điều 190 của Luật Doanh nghiệp 2020, chủ doanh nghiệp tư nhân được xác định là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp. Dưới đây là các quyền hạn và nghĩa vụ cụ thể của chủ doanh nghiệp tư nhân trong vai trò này:

Quyền hạn của chủ doanh nghiệp tư nhân với tư cách người đại diện theo pháp luật:

- Chiếm hữu, sử dụng và định đoạt tài sản: Chủ doanh nghiệp tư nhân có quyền toàn quyền chiếm hữu, sử dụng, và định đoạt tài sản của doanh nghiệp. Điều này bao gồm việc quản lý và quyết định cách sử dụng tài sản, cũng như quyền bán, cho thuê hoặc chuyển nhượng tài sản của doanh nghiệp.

- Chủ động lựa chọn ngành nghề và địa bàn đầu tư: Doanh nghiệp tư nhân có quyền tự quyết định ngành nghề kinh doanh, địa bàn đầu tư và hình thức đầu tư. Điều này cho phép chủ doanh nghiệp linh hoạt trong việc mở rộng quy mô và ngành nghề kinh doanh, cũng như chủ động tìm kiếm thị trường và khách hàng để ký kết hợp đồng.

- Quyền quyết định hoạt động kinh doanh: Chủ doanh nghiệp tư nhân có toàn quyền quyết định đối với tất cả các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, bao gồm các chiến lược kinh doanh, dự án đầu tư và các quyết định quan trọng khác.

- Thuê người quản lý: Chủ doanh nghiệp tư nhân có quyền thuê người khác để quản lý và điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Mặc dù có thể ủy quyền cho người khác quản lý, chủ doanh nghiệp tư nhân vẫn giữ trách nhiệm cuối cùng về mọi quyết định và hoạt động của doanh nghiệp.

- Quyết định tăng giảm vốn điều lệ: Chủ doanh nghiệp tư nhân có quyền quyết định việc tăng hoặc giảm vốn điều lệ của doanh nghiệp, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến quy mô và khả năng tài chính của doanh nghiệp.

Nghĩa vụ của chủ doanh nghiệp tư nhân với tư cách người đại diện theo pháp luật

- Kinh doanh đúng ngành nghề đã ghi trong giấy phép: Chủ doanh nghiệp có nghĩa vụ duy trì hoạt động kinh doanh đúng theo ngành nghề đã được ghi trong giấy phép đăng ký kinh doanh, đồng thời bảo đảm chất lượng hàng hóa theo các tiêu chuẩn quy định.

- Thực hiện nghĩa vụ thuế và kế toán: Doanh nghiệp tư nhân phải bảo đảm nghĩa vụ thuế theo quy định của pháp luật, bao gồm việc ghi chép sổ sách kế toán chính xác và thực hiện quyết toán theo quy định. Doanh nghiệp cũng phải chịu sự kiểm tra từ các cơ quan tài chính.

- Đăng ký vốn đầu tư: Chủ doanh nghiệp có nghĩa vụ đăng ký chính xác tổng số vốn đầu tư vào doanh nghiệp tư nhân, đảm bảo thông tin tài chính của doanh nghiệp được phản ánh chính xác và đầy đủ.

- Báo cáo tài chính: Doanh nghiệp tư nhân phải thực hiện báo cáo tài chính định kỳ theo yêu cầu của pháp luật, để đảm bảo minh bạch và trách nhiệm trong quản lý tài chính.

Như vậy, với vai trò là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp tư nhân, chủ doanh nghiệp không chỉ có quyền quyết định và điều hành các hoạt động của doanh nghiệp mà còn phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ tài chính và pháp lý theo quy định.

Xem thêm: Người đại diện theo pháp luật là gì? Thời hạn, chấm dứt đại diện

Quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.

Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin tư vấn sớm nhất!