1. Cơ sở pháp lý quy định về những trường hợp không được làm người đại diện trong tố tụng hành chính
Căn cứ theo quy định tại Điều 60 Luật Tố tụng Hành chính 2015 quy định về những trường hợp không được làm người đại diện trong tố tụng hành chính như sau:
Người chưa thành niên:
- Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, người chưa thành niên là người chưa đủ 18 tuổi.
- Người chưa thành niên không có năng lực hành vi dân sự, do đó không đủ khả năng thực hiện các hành vi pháp lý trong tố tụng hành chính như ủy quyền, lập và nộp hồ sơ, tham gia phiên tòa...
- Việc cho phép người chưa thành niên làm người đại diện trong tố tụng hành chính có thể ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của họ và đi ngược lại quy định của pháp luật.
Người mất năng lực hành vi dân sự:
- Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, người mất năng lực hành vi dân sự là người không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi của mình do mắc bệnh tâm thần hoặc khuyết tật nặng.
- Người mất năng lực hành vi dân sự không đủ khả năng thực hiện các hành vi pháp lý trong tố tụng hành chính.
- Việc cho phép người mất năng lực hành vi dân sự làm người đại diện trong tố tụng hành chính có thể ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của họ và đi ngược lại quy định của pháp luật.
Người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự trừ trường hợp được người giám hộ ủy quyền:
- Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự là người có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi của mình nhưng hạn chế về mức độ.
- Người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự có thể thực hiện các hành vi pháp lý trong tố tụng hành chính nhưng cần có sự đồng ý của người giám hộ.
- Việc cho phép người bị hạn chế năng lực hành vi dân tự làm người đại diện trong tố tụng hành chính cần đảm bảo họ có đủ khả năng thực hiện các nghĩa vụ và trách nhiệm của người đại diện.
Người bị tước quyền công dân theo quy định của pháp luật:
- Theo quy định của Bộ luật Hình sự 2015, người bị tước quyền công dân là người phạm tội đặc biệt nghiêm trọng và bị áp dụng hình phạt tước quyền công dân.
- Việc tước quyền công dân là một biện pháp trừng phạt nhằm giáo dục, răn đe người phạm tội và bảo vệ trật tự xã hội.
Do đó, người bị tước quyền công dân không được hưởng các quyền và nghĩa vụ của công dân, bao gồm quyền tham gia tố tụng hành chính.
Người đang thụ án tù:
- Theo quy định của Bộ luật Hình sự 2015, người đang thụ án tù là người đã bị kết án tù và đang chấp hành án tại trại giam.
- Người đang thụ án tù bị hạn chế một số quyền tự do, bao gồm quyền tham gia tố tụng hành chính.
Việc cho phép người đang thụ án tù làm người đại diện trong tố tụng hành chính có thể ảnh hưởng đến trật tự an ninh trong trại giam và đi ngược lại mục đích giáo dục, cải tạo người phạm tội.
Người có mâu thuẫn lợi ích với đương sự mà họ đại diện:
- Mâu thuẫn lợi ích xảy ra khi người đại diện có lợi ích cá nhân trái ngược với lợi ích của đương sự mà họ đại diện.
- Việc để người có mâu thuẫn lợi ích làm người đại diện có thể dẫn đến việc họ không thực hiện trung thực nghĩa vụ và trách nhiệm của người đại diện, gây thiệt hại cho quyền lợi hợp pháp của đương sự.
Cán bộ, công chức, viên chức của cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết vụ án hành chính:
- Cán bộ, công chức, viên chức của cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết vụ án hành chính có trách nhiệm giải quyết vụ án một cách khách quan, công bằng.
- Việc để họ làm người đại diện cho một đương sự trong vụ án có thể dẫn đến xung đột lợi ích, ảnh hưởng đến tính khách quan, công bằng của hoạt động giải quyết tranh chấp hành chính.
Thanh tra viên, kiểm tra viên đang thực hiện chức trách, nhiệm vụ tại cơ quan thanh tra, kiểm tra:
- Theo quy định của pháp luật về thanh tra, kiểm tra, thanh tra viên, kiểm tra viên có trách nhiệm thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra đối với các cơ quan nhà nước, tổ chức và cá nhân.
- Việc để thanh tra viên, kiểm tra viên làm người đại diện cho một đương sự trong vụ án hành chính có thể dẫn đến xung đột lợi ích, ảnh hưởng đến tính khách quan, công bằng của hoạt động thanh tra, kiểm tra.
Thẩm phán, hội thẩm nhân dân đang tham gia xét xử vụ án hành chính:
- Thẩm phán, hội thẩm nhân dân là những người tham gia xét xử và giải quyết vụ án hành chính.
- Việc để thẩm phán, hội thẩm nhân dân làm người đại diện cho một đương sự trong vụ án họ đang tham gia xét xử có thể dẫn đến vi phạm nguyên tắc tố tụng, ảnh hưởng đến tính khách quan, công bằng của hoạt động xét xử.
Luật sư đang tham gia bào chữa cho đương sự khác trong cùng vụ án hành chính:
- Luật sư có trách nhiệm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của đương sự mà họ bào chữa.
- Việc để luật sư tham gia bào chữa cho hai đương sự có lợi ích đối lập nhau trong cùng vụ án hành chính có thể dẫn đến vi phạm đạo đức nghề luật sư, ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của các đương sự.
Người đại diện theo pháp luật của cơ quan, tổ chức bị kiện:
- Người đại diện theo pháp luật của cơ quan, tổ chức bị kiện có trách nhiệm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của cơ quan, tổ chức đó.
- Việc để người đại diện theo pháp luật của cơ quan, tổ chức bị kiện làm người đại diện cho một đương sự khác trong cùng vụ án hành chính có thể dẫn đến xung đột lợi ích, ảnh hưởng đến tính khách quan, công bằng của hoạt động giải quyết tranh chấp hành chính.
2. Giải thích từng trường hợp cụ thể
- Người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự không đủ khả năng thực hiện các hành vi pháp lý trong tố tụng hành chính, do đó không thể làm người đại diện
- Người bị tước quyền công dân bị hạn chế một số quyền công dân, trong đó có quyền tham gia tố tụng hành chính.
- Người đang thụ án tù bị hạn chế quyền tự do cá nhân, do đó không thể thực hiện các hành vi pháp lý trong tố tụng hành chính.
- Người có mâu thuẫn lợi ích với đương sự mà họ đại diện có thể ảnh hưởng đến tính khách quan, công bằng của tố tụng hành chính.
- Cán bộ, công chức, viên chức của cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết vụ án hành chính, thanh tra viên, kiểm tra viên, thẩm phán, hội thẩm nhân dân có thể lợi dụng chức vụ, quyền hạn để tác động đến kết quả giải quyết vụ án.
- Luật sư đang tham gia bào chữa cho đương sự khác trong cùng vụ án hành chính có thể có mâu thuẫn lợi ích với đương sự mà họ đại diện.
- Người đại diện theo pháp luật của cơ quan, tổ chức bị kiện có thể có mâu thuẫn lợi ích với đương sự nguyên đơn.
3. Lưu ý về trường hợp không được làm người đại diện trong tố tụng hành chính
Mặc dù những người được quy định tại Điều 60 Luật Tố tụng hành chính 2015 không được làm người đại diện trong tố tụng hành chính, tuy nhiên họ vẫn có thể tham gia vào vụ án với các tư cách khác nhau, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của bản thân.
Tham gia tố tụng với tư cách là đương sự:
- Những người không được làm người đại diện có thể trực tiếp tham gia vào vụ án với tư cách là đương sự nếu họ có quyền và lợi ích hợp pháp liên quan đến vụ án.
Ví dụ, người chưa thành niên có thể tham gia tố tụng với tư cách là đương sự nếu họ là bị hại trong vụ án hành chính về xâm hại trẻ em.
- Người mất năng lực hành vi dân sự có thể tham gia tố tụng với tư cách là đương sự nếu họ được người đại diện theo pháp luật thay mặt tham gia.
Tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi ích liên quan:
- Theo quy định của Luật Tố tụng hành chính 2015, những người có quyền lợi ích liên quan đến vụ án có thể tham gia vào vụ án với tư cách là người có quyền lợi ích liên quan.
Ví dụ, chủ sở hữu tài sản bị kê biên, cưỡng đoạt trong vụ án hành chính về cưỡng đoạt tài sản có thể tham gia vào vụ án với tư cách là người có quyền lợi ích liên quan.
Trường hợp đương sự không thể tự mình tham gia tố tụng:
- Trong trường hợp đương sự không thể tự mình tham gia tố tụng do lý do sức khỏe, tuổi tác, hoặc do đang đi công tác, học tập xa nhà,... họ có thể ủy quyền cho người khác làm người đại diện theo pháp luật.
- Người được ủy quyền phải có đủ năng lực hành vi dân sự và không thuộc diện những người không được làm người đại diện theo quy định của pháp luật.
- Việc ủy quyền phải được thực hiện bằng văn bản và có sự chứng thực của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Xem thêm: Quy định về người tham gia tố tụng trong hành chính theo quy định hiện hành
Như vậy trên đây là toàn bộ thông tin về Người nào không được làm người đại diện trong tố tụng hành chính? mà Luật Minh Khuê muốn gửi đến quý khách mang tính tham khảo. Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất!
