Nhiệm vụ và quyền hạn của Thẩm phán tiến hành thủ tục phá sản doanh nghiệp được quy định ra sao?

1. Điều kiện và thủ tục phá sản doanh nghiệp năm 2023

Theo Luật Phá sản năm 2014, phá sản có ý nghĩa cơ bản là tình trạng của doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán và bị Tòa án nhân dân ra quyết định tuyên bố phá sản.

Để được công nhận là phá sản, doanh nghiệp và các hợp tác xã cần phải đáp ứng đồng thời cả 02 điều kiện cụ thể sau:

1. Doanh nghiệp, hợp tác xã được công nhận là phá sản khi phải mất khả năng thanh toán.

2. Doanh nghiệp, hợp tác xã được công nhận là phá sản khi bị Tòa án nhân dân tuyên bố phá sản.

Điều kiện mất khả năng thanh toán là khi doanh nghiệp không thực hiện nghĩa vụ thanh toán khoản nợ trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày đến hạn thanh toán.

Việc không thực hiện nghĩa vụ thanh toán có thể xuất hiện dưới hai trường hợp cụ thể như sau:

Trường hợp 1: Các doanh nghiệp không có tài sản để thực hiện thanh toán các khoản nợ.

Trường hợp 2: Các doanh nghiệp có tài sản nhưng không thực hiện thanh toán các khoản nợ.

Việc hiểu rõ những điều kiện này là cần thiết để đánh giá và xác định tình trạng phá sản của doanh nghiệp và hợp tác xã, từ đó áp dụng các biện pháp phù hợp để giải quyết tình hình tài chính khó khăn và bảo vệ quyền lợi của các bên liên quan.

Thủ tục phá sản doanh nghiệp các bước cơ bản sau:

Bước 1: Thực hiện nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản: Người có quyền và nghĩa vụ liên quan đến doanh nghiệp hoặc hợp tác xã sẽ nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản.

Bước 2: Tòa án nhận đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản: Sau khi nhận đơn, Tòa án xem xét đơn, nếu hợp lệ, sẽ thông báo về lệ phí và tạm ứng phí phá sản. Nếu đơn chưa hợp lệ, yêu cầu sửa đổi. Nếu người nộp đơn không có quyền hoặc từ chối sửa đơn, Tòa án trả lại đơn.

Bước 3: Tòa án thụ lý đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản: Tòa án sẽ thụ lý đơn sau khi nhận được lệ phí và tạm ứng chi phí phá sản. Sau đó, Tòa án quyết định mở hoặc không mở thủ tục phá sản (trừ trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản theo thủ tục rút gọn).

Bước 4: Mở thủ tục phá sản: Sau khi có quyết định mở hoặc không mở thủ tục phá sản, Tòa án thông báo đến các bên liên quan. Trong quá trình giải quyết yêu cầu mở thủ tục phá sản, các chủ thể có thể yêu cầu Tòa án thực hiện các biện pháp bảo toàn tài sản, kiểm kê lại tài sản, lập danh sách chủ nợ và người mắc nợ.

Bước 5: Hội nghị chủ nợ: Tòa án triệu tập Hội nghị chủ nợ lần thứ nhất. Hội nghị chủ nợ được coi là hợp lệ nếu có ít nhất 51% tổng số nợ không có bảo đảm tham gia. Nếu không đáp ứng được điều kiện này, sẽ mở hội nghị lần thứ hai. Hội nghị chủ nợ có quyền đưa ra các kết luận như đình chỉ thủ tục phá sản, đề nghị áp dụng biện pháp phục hồi hoạt động kinh doanh hoặc đề nghị tuyên bố phá sản.

Bước 6: Thẩm phán ra quyết định tuyên bố phá sản: Nếu doanh nghiệp không thực hiện phương án phục hồi hoạt động kinh doanh hoặc đã hết thời hạn thực hiện phương án phục hồi mà vẫn mất khả năng thanh toán, thẩm phán sẽ ra quyết định tuyên bố phá sản cho doanh nghiệp.

Bước 7: Thi hành tuyên bố phá sản: Quá trình này bao gồm thanh lý tài sản phá sản và phân chia tiền thu được từ việc bán tài sản cho các đối tượng theo thứ tự được pháp luật quy định.

2. Chủ thể tiến hành thủ tục phá sản là những ai?

Điều 4 Luật Phá sản năm 2014 có nhiều chủ thể tham gia thực hiện thủ tục phá sản, trong đó bao gồm thẩm phán. Thẩm phán trong thủ tục phá sản có vai trò quan trọng trong việc xét xử các vụ án, giải quyết tranh chấp và đưa ra phán quyết đối với những hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến phá sản.

Các thẩm phán trong Tòa án nhân dân được bổ nhiệm và có quyền hạn theo quy định pháp luật. Họ được chia theo các cấp xét xử, bao gồm Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp Tỉnh, Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp huyện và thẩm phán trong Tòa án quân sự.

Trong thủ tục phá sản, thẩm phán có trách nhiệm thực hiện xét xử các vụ án và giải quyết những việc khác thuộc thẩm quyền của Tòa án. Điều này bao gồm việc giải quyết các vấn đề liên quan đến phá sản của doanh nghiệp và hợp tác xã. Thẩm phán sẽ tiến hành xem xét các yếu tố liên quan đến mất khả năng thanh toán, nợ nần, tài sản và quyết định tuyên bố phá sản của doanh nghiệp.

Cần lưu ý rằng, thẩm phán được quyền nhân danh Nhà nước và được pháp luật trao quyền để thực hiện xét xử các vụ án và đưa ra phán quyết đối với những vi phạm pháp luật. Vì vậy, việc giải quyết phá sản thuộc thẩm quyền của Tòa án và là trách nhiệm của thẩm phán để bảo vệ quyền lợi của các bên liên quan và đảm bảo sự công bằng trong quá trình giải quyết tình hình khó khăn về tài chính của doanh nghiệp và hợp tác xã.

3. Nhiệm vụ và quyền hạn của Thẩm phán tiến hành thủ tục phá sản doanh nghiệp được quy định ra sao?

Điều 9 Luật phá sản năm 2014, thẩm phán tiến hành thủ tục phá sản có nhiều nhiệm vụ và quyền hạn cụ thể như sau:

- Xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ liên quan đến việc giải quyết yêu cầu mở thủ tục phá sản trong trường hợp cần thiết.

- Quyết định mở hoặc không mở thủ tục phá sản.

- Quyết định chỉ định hoặc thay đổi Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản.

- Giám sát hoạt động của Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản.

- Quyết định việc thực hiện kiểm toán doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán trong trường hợp cần thiết.

- Quyết định việc bán tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán sau khi mở thủ tục phá sản để bảo đảm chi phí phá sản.

- Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời theo quy định của pháp luật.

- Áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú, yêu cầu cơ quan có thẩm quyền dẫn giải đại diện của doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức Hội nghị chủ nợ.

- Quyết định công nhận Nghị quyết của Hội nghị chủ nợ về phương án phục hồi hoạt động kinh doanh.

- Quyết định đình chỉ tiến hành thủ tục phá sản.

- Quyết định tuyên bố phá sản đối với doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán.

- Áp dụng biện pháp xử phạt hành chính, đề nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý về hình sự theo quy định của pháp luật.

- Tham khảo quyết định giải quyết phá sản trước đó trong vụ việc phá sản tương tự theo hướng dẫn của Tòa án nhân dân tối cao.

- Phải từ chối giải quyết phá sản nếu thuộc một trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 10 của Luật phá sản 2014.

- Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của pháp luật.

Những nhiệm vụ và quyền hạn trên giúp thẩm phán có vai trò quan trọng trong việc xác định và giải quyết tình trạng phá sản của doanh nghiệp và hợp tác xã, đảm bảo sự công bằng và bảo vệ quyền lợi của các bên liên quan trong quá trình thực hiện thủ tục phá sản. Thẩm phán đóng vai trò vô cùng quan trọng và có ý nghĩa to lớn trong quá trình tiến hành thủ tục phá sản. Với các nhiệm vụ và quyền hạn được quy định cụ thể như đã trình bày ở trên, thẩm phán đảm nhận trách nhiệm giám sát, quyết định và điều hành quá trình giải quyết phá sản, đồng thời đảm bảo việc thực hiện pháp luật một cách công bằng và minh bạch.

Những nhiệm vụ quan trọng như xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ; quyết định mở hoặc không mở thủ tục phá sản; giám sát hoạt động của Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản; quyết định việc thực hiện kiểm toán và bán tài sản, đều đòi hỏi sự chuyên nghiệp, tận tâm và công bằng của thẩm phán.

Việc thực hiện nhiệm vụ này của thẩm phán được đảm bảo và bảo vệ bởi pháp luật. Họ phải tuân thủ các quy định pháp luật liên quan, đảm bảo sự công bằng, khách quan và độc lập trong quá trình giải quyết phá sản. Điều này đảm bảo rằng các quyết định và hành động của thẩm phán không bị chi phối bởi các yếu tố cá nhân hay lợi ích riêng, mà hướng tới mục tiêu bảo vệ lợi ích chung và tôn trọng quyền lợi của các bên liên quan.

Sự tôn trọng và tuân thủ các quyết định của thẩm phán là điều cần thiết để đảm bảo sự ổn định và minh bạch trong quá trình giải quyết phá sản. Việc thực hiện đúng các quy định pháp luật về thủ tục phá sản và tôn trọng quyền lợi của các bên liên quan sẽ giúp đảm bảo công bằng và đáng tin cậy trong việc giải quyết những vụ án phá sản phức tạp và nhạy cảm.

Quý khách có thể tham khảo bài viết: Vì sao Phá sản lại được xem là một thủ tục đòi nợ và thanh toán nợ đặc biệt ? Thủ tục phá sản thực hiện thế nào ?. Khi còn vướng mắc hãy liên hệ hotline 19006162 hoặc email: lienhe@luatminhkhue.vn