Luật sư tư vấn:
Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi tới Luật Minh Khuê. Chúng tôi xin giải đáp thắc mắc của bạn như sau:
1. Những quy định pháp luật cần lưu ý khi nuôi chó
Thực tế hiện nay trong các gia đình người Việt Nam, chó và mèo là loại vật nuôi vô cùng phổ biến. Bên cạnh nhiều người khi nuôi chó, mèo chấp hành đúng quy định của pháp luật về quản lý vật nuôi, vẫn còn không ít người chưa thể hiện hết trách nhiệm đối với vật nuôi của mình để chó, mèo chạy rông ngoài đường, không rọ mõm, phóng uế bừa bãi và thậm chí tấn công người gây ra những phiền toái, nguy hiểm cho người khác, gây tai nạn giao thông và cũng có không ít vụ chó, mèo bị bệnh dại cắn người dẫn đến tử vong.
Tại các nước, quy định về luật nuôi chó, mèo rõ ràng, ý thức của người nuôi chó mèo rất cao nên rất hiếm khi thấy chó, mèo thả rông ngoài đường. Khi đưa chó, mèo ra ngoài họ luôn xích dây hoặc trông giữ cẩn thận, vận chuyển thì sẽ bỏ chúng trong lồng chuyên dụng.
Năm 2020, Luật Chăn nuôi của Việt Nam có hiệu lực thi hành là sự hoàn thiện về mặt pháp lý không chỉ tác động đến hoạt động chăn nuôi gia súc, gia cầm nói chung mà còn điều chỉnh cả việc nuôi chó, mèo trong từng hộ gia đình và của từng chủ sở hữu vật nuôi.
Khi nuôi chó, bạn cần lưu ý những quy định như sau:
- Đăng ký việc nuôi chó với Ủy ban nhân dân cấp xã
Người nuôi chó phải đăng ký việc nuôi chó với cấp trưởng thôn hoặc Ủy ban nhân dân cấp xã, đồng thời cam kết nuôi nhốt hoặc xích, giữ chó trong khuôn viên của gia đình (theo quyết định 193/QĐ-TTg năm 2017 khống chế và tiến tới loại trừ bệnh dại). Hà Nội cũng đã ra Kế hoạch 30/KH-UBND năm 2018 về khống chế bệnh dại trên đàn chó nuôi và trên người yêu cầu người dân Thủ đô tuân thủ quy định nêu trên.
- Tiêm vắc xin phòng bệnh dại
Đây là quy định không mới, nhưng là quy định lần đầu tiên được đưa vào trong Luật Chăn nuôi năm 2018. Theo đó, Điều 66 của Luật Chăn nuôi năm 2018 yêu cầu chủ nuôi chó, mèo phải thực hiện tiêm phòng dại cho chó, mèo theo quy định của pháp luật thú y. Khi nghi ngờ chó, mèo có triệu chứng bệnh dại thì phải báo ngay cho Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc cán bộ thú y cơ sở.
Căn cứ theo quy định tại Thông tư 07/2016/TT-BNNPTNT thì chó, mèo là những vật nuôi thuộc đối tượng bắt buộc phải tiêm phòng vắc xin dại. Chủ nuôi phải tự chi trả việc tiêm phòng vắc xin dại cho chó mèo.
Nếu không thực hiện quy định này, chủ vật nuôi có thể sẽ bị sử phạt vi phạm hành chính từ 600.000 đồng đến 800.000 đồng (theo điểm a khoản 2 Điều 7 Nghị định 90/2017/NĐ-CP)
- Cung cấp đầy đủ thức ăn, nước uống cho vật nuôi
Nội dung này nhằm trong quy định về đối xử nhân đạo với vật nuôi được quy định tại Mục 2 Chương V của Luật Chăn nuôi năm 2018.
Cụ thể, người nuôi chó cũng như bất cứ vật nuôi nào khác đều phải cung cấp đủ thức ăn, nước uống bảo đảm vệ sinh với vật nuôi; không được bỏ đói vật nuôi. Ngoài ra, chủ nuôi cũng phải có không gian nuôi chó, mèo phù hợp; có biện pháp phòng bệnh và trị bệnh cho chó, mèo.
- Không được đánh đập, hành hạ vật nuôi
Đây cũng là một nội dung liên quan đến việc đối xử nhân đạo với vật nuôi. Như vậy, kể từ ngày Luật Chăn nuôi năm 2018 có hiệu lực, mọi hành vi đánh đập, hành hạ vật nuôi, trong đó có chó, mèo dù là ở cơ sở giết mổ hay các hộ gia đình nhỏ lẻ cũng đều coi là vi phạm pháp luật.
Quy định này lần đầu tiên được ghi nhận trong một văn bản luật, sau rất nhiều sự việc hành hạ, đánh đập vật nuôi và coi đó như một thú vui tiêu khiển, một chiến tích khoe trên mạng xã hội. Tuy nhiên, để quy định này thật sự đi vào đời sống, cần nhanh chóng có chế tài xử phạt kèm theo
- Nuôi chó phải có biện pháp an toàn
Theo quy định tại khoản 3 Điều 66 của Luật Chăn nuôi năm 2018 quy định thì chủ vật nuôi cần phải có biện pháp bảo đảm an toàn cho người và vật nuôi khác, đồng thời phải giữ gìn vệ sinh môi trường và bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y.
Các biện pháp bảo đảm an toàn hiện nay là: Đeo rọ mõm cho chó, xích giữ chó khi ra đường... Theo Nghị định 90/2017/NĐ-CP, chủ nuôi không thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn này sẽ bị xử phạt từ 600.000 đồng đến 800.000 đồng.
Luật chăn nuôi và các văn bản hướng dẫn thi hàng có liên quan đã cụ thể hóa các yêu cầu, điều kiện của một cơ sở, hộ gia đình hay cá nhân chăn nuôi gia súc, gia cầm trong đó có chó, mèo cần bảo đảm các yếu tố có liên quan đến an toàn dịch bệnh, bảo vệ môi trường...Cũng theo Luật này, trong trường hợp chó, mèo tấn công, gây thiệt hại thì chủ nuôi phải bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.
Ngoài ra, chủ nuôi cũng phải có không gian nuôi chó, mèo phù hợp; có biện pháp phòng bệnh và trị bệnh cho chó, mèo. Mọi hành vi đánh đập, hành hạ vật nuôi, trong đó có chó, mèo dù là cơ sở giết mổ hay ở các hộ nuôi nhỏ lẻ cũng đều bị coi là vi phạm pháp luật
- Quản lý chó, mèo thả rông:
Theo quy định của pháp luật thì Ủy ban nhân dân cấp xã có quyền quyết định biện pháp xử lý chó bị bắt giữ trong trường hợp sau 48 giờ kể từ khi có thông báo mà không có người nhận. Chẳng hạn như tại phường Thạch Bàn và một số phường ở Hà Nội hiện nay, nếu chó thả rông bị bắt giữ mà sau 48 tiếng không có người đến nhận, phường dự kiến sẽ chuyển vật nuôi đến Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
Chủ vật nuôi nâng cao trách nhiệm theo đúng quy định, khai báo chăn nuôi với chính quyền đại phương; thực hiện các biện pháp phòng bệnh và đảm bảo an toàn cho chó theo hướng dẫn của cơ quan thú y.
Đồng thời các cơ quan chức năng liên quan tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn và xử lý người nuôi chó, mèo nếu vi phạm pháp luật chăn nuôi. Từ đó góp phần đưa những quy định của pháp luật chăn nuôi đi vào thực tế, giúp người nuôi chó, mèo có những thông tin cần thiết, tránh những trường hợp đáng tiếc xảy ra, xâm phạm đến những quyền và lợi ích của người nuôi chó, mèo như trong thời gian vừa qua.
Về quản lý chó, mèo nuôi, đối với chủ nuôi chó, mèo phải thực hiện đăng ký, khai báo việc nuôi chó, mèo với Ủy ban nhân dân cấp xã; cam kết xích, nhốt hoặc giữ chó trong khuôn viên gia đình; bảo đảm vệ sinh môi trường, không ảnh hưởng xấu tới người xung quanh.
Khi đưa chó ra nơi công cộng phải đảm bảo an toàn cho người xung quanh bằng cách đeo rọ mõm, xích chó và có người dắt; nuôi chó tập trung phải đảm bảo vệ sinh thú y, môi trường; chấp hành nghiêm việc tiêm vắc xin phòng bệnh dại cho chó, mèo theo quy định; chấp hành việc đánh dấu để nhận diện (đeo vòng cổ...) cho chó, mèo đã được tiêm vắc xin dại theo quy định của cơ quan có thẩm quyền.
Kế hoạch quy định rõ: Chủ nuôi phải chịu mọi chi phí trong trường hợp có chó thả rông bị bắt giữ, kể cả chi phí cho việc nuôi dưỡng và tiêu hủy chó. Trường hợp chó, mèo cắn, cào người thì chủ vật nuôi phải bồi thường thiệt hại vật chất cho người bị hại theo quy định.
- Có được nuôi chó mèo trong chung cư:
Thừa nhận việc nuôi thú cưng là sở thích cá nhân và chúng ta cần phải lưu ý việc nuôi thú cưng rất dễ gây ra những xích mích không hồi kết ở các chung cư. Vì vậy, trước khi quyết định nuôi, phải kiểm tra kỹ thông tin xem chung cư đang ở có cho nuôi thú cưng hay không. Đặc biệt, cần cân nhắc kỹ đến việc có bảo đảm được thời gian chăm sóc không. Vì nếu thường xuyên để chúng ở nhà một mình dễ dẫn đến tình trạng stress, sủa inh ỏi, làm ảnh hưởng đến hàng xóm hoặc phóng uế là điều khó tránh khỏi.
Trên thực tế có thể thấy việc nuôi chó, mèo trong chung cư luôn là vấn đề gây tranh cãi giữa các nhóm cư dân. Cho nên, các chung cư cần có quy định cụ thể bằng việc thông qua tại hội nghị nhà chung cư.
Về các quy định hiện hành thì theo quy định tại khoản 3 Điều 35 Nghị định 99/2015 có quy định về hành vi chăn, thả gia súc, gia cầm trong khu vực nhà chung cư là một trong các hành vi bị nghiêm cấm. Về khái niệm gia súc, theo khoản 6, 7, 8 Điều 2 Luật Chăn nuôi năm 2018 thì "gia súc" là các loại động vật có vú, có bốn chân được con người thuần hóa và chăn nuôi. Gia cầm là các loài động vật có hai chân, có lông vũ, thuộc nhóm động vật có cánh được con người thuần hóa và chăn nuôi. Động vật khác trong chăn nuôi là động vật ngoài gia súc, gia cầm và ngoài danh múc loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, danh mục động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm... Tại phụ lục II trong Thông tư 23/2019 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn hướng dẫn một số điều của Luật Chăn nuôi thì chó, mèo được xếp vào loại động vật khác.
Như vậy, căn cứ vào các quy định trên, có thể thấy thú nuôi là chó, mèo không thuộc danh mục gia súc, gia cầm. Do đó, việc nuôi chó, mèo trong nhà chung cư không thuộc hành vi bị cấm theo quy định.
2. Nuôi chó có phải đóng thuế không?
Hiện tại chưa có quy định về việc nuôi chó phải đóng thuế nên bạn sẽ không phải đóng thuế.
Thức ăn cho chó mèo có phải đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng?
Theo khoản 2 Điều 1 Thông tư 26/2015/TT-BTC quy định như sau:
"2. Bổ sung khoản 3a vào Điều 4 như sau:
Điều 4. Đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng
3a. Phân bón là các loại phân hữu cơ và phân vô cơ như: phân lân, phân đạm (urê), phân NPK, phân đạm hỗn hợp, phân phốt phát, bồ tạt; phân vi sinh và các loại phân bón khác;
Thức ăn cho gia súc, gia cầm, thủy sản và thức ăn cho vật nuôi khác, bao gồm các loại sản phẩm đã qua chế biến như cám, bã. khô dầu các loại, bột cá, bột xương, bột tôm, các loại thức ăn khác dùng cho gia súc, gia cầm, thủy sản và vật nuôi khác, các chất phụ gia thức ăn chăn nuôi (như premix, hoạt chất và chất mang) theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Nghị định số 08/2010/NĐ-CP ngày 5/2/2010 của Chính phủ về quản lý thức ăn chăn nuôi và khoản 2, khoản 3 Điều 1 Thông tư số 50/2014/TT-BNNPTNT ngày 24/12/2014 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn"
Như vậy, thức ăn cho chó, mèo là đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng.
Trên đây là toàn bộ nội dung tư vấn của Công ty Luật Minh Khuê. Nếu có bất kỳ vướng mắc nào xin vui lòng liên hệ tới Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến qua số điện thoại 1900.6162 để được hỗ trợ giải đáp. Rất mong nhận được sự hợp tác! Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!
