Mục lục bài viết

1. Trách nhiệm của công an xã trong tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm và khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự. 

Công an xã là một trong những đơn vị đầu tiên sẽ có trách nhiệm để tiếp nhận và giải quyết các nguồn tin về tội phạm và khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự. Và khi nhắc đến trách nhiệm của công an xã trong tiếp nhận, giải quyết các nguồn tin về tội phạm và khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự. Thì được quy định cụ thể tại Điều 8 Thông tư 126/2020/TT-BCA quy định về bảo đảm thực hiện dân chủ trong tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm và khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự. Cụ thể như sau:

Các cơ quan của Công an nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra phải bố trí cán bộ trực để tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm và khiếu nại, tố cáo trong tố tụng hình sự.

Khi tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm (kể cả khi tự phát hiện dấu hiệu của tội phạm), nếu có căn cứ xác định tố giác, tin báo về tội phạm không thuộc thẩm quyền giải quyết của cơ quan mình thì trong thời hạn 24 giờ kể từ khi có căn cứ xác định, các cơ quan của Công an nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra có trách nhiệm chuyển ngay đến Cơ quan điều tra có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

Đối với trường hợp tố giác, tin báo về tội phạm thuộc thẩm quyền xác minh, khởi tố, điều tra của cơ quan mình thì ra Quyết định phân công giải quyết hoặc Quyết định khởi tố vụ án hình sự, đồng thời, thông báo kết quả tiếp nhận, giải quyết cho cơ quan, tổ chức, cá nhân đã báo tin, tố giác tội phạm biết theo quy định của pháp luật.

Công an xã, phường, thị trấn, Đồn Công an, Trạm Công an có trách nhiệm tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm. Đối với trường hợp khẩn cấp, cấp bách, cần ngăn chặn ngay tội phạm, thu thập chứng cứ, bảo vệ hiện trường thì Công an xã, phường, thị trấn, Đồn Công an, Trạm Công an phải báo ngay đến Cơ quan điều tra có thẩm quyền bằng hình thức liên lạc nhanh nhất và thực hiện các biện pháp giải quyết kịp thời theo quy định của pháp luật.

Theo quy định trên thì công an xã có trách nhiệm tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm. Còn trong trường hợp khẩn cấp và cấp bách thì cần thực hiện các biện pháp ngăn chặn tội phạm, thu thập chứng cứ bảo vệ hiện trường thì công an xã phải tiến hành báo ngay đến cơ quan điều tra có thẩm quyền bằng hình thức đó là liên lạc nhanh nhất và thực hiện các biện pháp giải quyết kịp thời theo quy định của pháp luật đưa ra. 

>> Xem thêm: Mẫu đơn tố giác tội phạm cập nhật mới nhất

 

2. Những việc mà công an xã không được làm khi tiếp nhận đơn tố giác tin báo về tội phạm.

Như chúng ta đã biết thì công an xã sẽ có trách nhiệm là sẽ tiếp nhận tố giá, tin báo về tội phạm và tiến hành thu thập chứng cứ báo ngay đến cơ quan điều tra có thẩm quyền. Vậy thì có những việc nào mà công an xã sẽ không được làm khi tiếp nhận đơn tố giác về tin báo tội phạm. Cụ thể thì đã được quy định tại Điều 11 Thông tư 126/2020/TT-BCA, chi tiết như sau:

- Những việc mà pháp luật quy định cán bộ, công chức hoặc cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang nhân dân không được làm;

- Công an xã sẽ không được phép là nhận đơn, thư và giải quyết công việc cho công dân tại nhà riêng hoặc bất cứ nơi nào ngoài trụ sở cơ quan Công an. Tuy nhiên thì cũng có trường hợp ngoại trừ đó là trừ trường hợp cấp bách công dân đến báo tin về tội phạm thì công an sẽ được phép nhận đơn thư, giải quyết công việc ngoài trụ sở công an. Đồng thời phải báo cáo ngay với lãnh đạo trực tiếp biết về vụ việc, hiện tượng này để có hướng giải quyết đúng theo quy định cuả pháp luật. 

- Những hành vi cầu lợi của công an đối với những người tham gia tố tụng hoặc những người thân thích của họ và các cơ quan tổ chức cá nhân có liên quan đều là những hành vi bị nghiêm cấm dưới mọi hình thức theo quy định. 

- Những hành vi có liên quan đến việc như là tư vấn cho người bị buộc tội, người thân tích của người bị buộc tội, các đương sự hoặc là những người tham gia tố tụng khác thì đều là những việc mà công an xã sẽ không được phép tiến hành tư vấn. 

- Không được phép can thiệp trái quy định pháp luật vào việc giải quyết các vụ án, vụ việc hoặc là lợi dụng làm ảnh hưởng đến quá trình giải quyết vụ án, vụ việc thì đều là những hành vi trái pháp luật, vụ việc. Theo đó thì công an có trách nhiệm phải thực hiện và chấp hành một cách nghiêm chỉnh quy trình tố tụng và thực hiện các quy định của pháp luật một cách nghiêm túc chuẩn chỉnh. 

- Việc mà đưa hồ sơ, tài liệu vụ việc ra khỏi cơ quan nếu như mà không là vì nhiệm vụ được giao hoặc là không nhận được sự đồng ý của người có thẩm quyền thì cũng là hành vi không được phép của công an xã khi làm nhiệm vụ. 

Trên đây là 06 những việc mà các chiến sĩ công an sẽ không được phép làm khi tiến hành tiếp nhận tố giác tin báo về tội phạm theo quy định của Bộ công an. 

>> Tham khảo: Đường dây nóng tố giác tội phạm Bộ Công an gọi số nào, ở đâu?

 

3. Trách nhiệm bảo đảm thực hiện dân chủ trong hoạt động điều tra của cơ quan công an nhân dân. 

Khi tiến hành tố tụng hình sự, cấp trưởng, cấp phó và cán bộ điều tra thuộc các cơ quan của Công an nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra phải nghiêm chỉnh chấp hành các quy định sau:

- Thực hiện đúng thẩm quyền và trách nhiệm được phân công theo quy định của pháp luật; phải giải thích cho người tham gia tố tụng biết quyền, nghĩa vụ của họ và bảo đảm cho họ được thực hiện các quyền của mình theo quy định của pháp luật; việc giải thích phải được ghi vào biên bản;

-  Cần thể hiện bằng văn bản đối với những ý kiến chỉ đạo của cấp trưởng, cấp phó đối với các hành vi tố tụng hoặc là những việc liên quan đến điều tra, xử lý tội phạm. 

Đối với những trường hợp chỉ đạo trực tiếp bằng lời nói thì cán bộ điều tra phải ghi lại cụ thể, rõ ràng nội dung ý kiến đó bằng văn bản và có xác nhận của cấp trưởng hoặc cấp phó đã cho ý kiến, đưa vào hồ sơ lưu của vụ án (AK), vụ việc (AĐ).

Còn trong những trường hợp cán bộ điều tra chưa nhất trí với ý kiến chỉ đạo của cấp phó thì có quyền tiếp tục đề xuất hoặc kiến nghị lại. Tuy nhiên thì nếu như cấp phó không nhất trí với ý kiến đề xuất, kiến nghị đó thì cán bộ điều tra vẫn phải nghiêm túc chấp hành, nhưng có quyền bảo lưu ý kiến của mình, đồng thời thì phải kiến nghị với cấp trưởng về ý kiến của mình và phải chịu trách nhiệm về nội dung kiến nghị đó. Nếu cấp trưởng đồng ý thì thực hiện theo ý kiến chỉ đạo của cấp trưởng.

Còn nếu mà chưa thể thống nhất trí với ý kiến chỉ đạo của cấp trưởng thì cán bộ điều tra có quyền tiếp tục đề xuất hoặc kiến nghị lại. Còn nếu cấp trưởng không nhất trí với ý kiến đề xuất, kiến nghị đó thì cán bộ điều tra vẫn phải nghiêm túc chấp hành, nhưng có quyền bảo lưu ý kiến của mình, đồng thời kiến nghị với cấp trên trực tiếp của cấp trưởng và phải chịu trách nhiệm về nội dung kiến nghị đó.

Đặc biệt là theo quy định thì rong mọi trường hợp, khi tiến hành khám xét, thu giữ, tạm giữ và bảo quản tài liệu, đồ vật, vật chứng liên quan đến vụ việc, vụ án phải thực hiện theo quy định của pháp luật đưa ra. Và cán bộ điều tra có trách nhiệm giải thích cho đối tượng bị khám xét, thu giữ, tạm giữ biết về các quy định này; việc giải thích phải được ghi vào biên bản.

Như vậy thì để bảo đảm thực hiện dân chủ trong hoạt động điều tra thì trong hoạt động tố tụng hình sự thì khi được giao nhiệm vụ thì công an xã phải thực hiện một cách nghiêm chỉnh theo các quy định ở trên thực hiện đúng trách nhiệm về quyền và nghĩa vụ của bản thân mình trong hoạt động điều tra làm sao để có thể bảo đảm tính dân chủ một cách tốt nhất. Ngoài ra thì các cán bộ còn có trách nhiệm phải giải thích cho các đối tượng về những quy định pháp luật và giải thích phải được ghi vào nội dung của biên bản một cách đầy đủ và chi tiết. 

Bảo đảm dân chủ là một yêu cầu cơ bản và cần thiết trong hoạt động tố tụng hình sự. Cũng là nguyên tắc cơ bản của pháp luật tố tụng hình sự. 

>> Tham khảo thêm: 

- Công an xã có được kiểm tra, xử phạt lỗi giao thông hay không? 

- Công an xã nghỉ việc có được hưởng chế độ trợ cấp 01 lần hay không?

Vui lòng liên hệ số điện thoại tổng đài 19006162 hoặc là chủ động gửi câu hỏi về địa chỉ email lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ.