1. Nội dung khám sức khỏe định kỳ cho lao động nữ

Theo quy định tại khoản 4 Điều 36 Thông tư 32/2023/TT-BYT thì nội dung khám sức khỏe định kỳ cho lao động nữ được quy định bao gồm:

* Khám phụ khoa là một phần quan trọng trong việc chăm sóc sức khỏe tổng quát của phụ nữ. Việc khám định kỳ giúp phát hiện sớm các bệnh lý phụ khoa, từ đó có biện pháp điều trị kịp thời, hiệu quả, góp phần bảo vệ sức khỏe sinh sản và nâng cao chất lượng cuộc sống cho phụ nữ.

- Khám vùng bụng dưới và vùng bẹn: Bác sĩ sẽ nắn nhẹ nhàng vào vùng bụng dưới để kiểm tra kích thước, vị trí và độ mềm cứng của tử cung, buồng trứng và các cơ quan sinh sản khác. Đồng thời, bác sĩ cũng sẽ kiểm tra hạch bạch huyết ở vùng bẹn để phát hiện dấu hiệu bất thường.

- Khám bộ phận sinh dục ngoài: Bác sĩ sẽ quan sát âm hộ, âm đạo, môi âm đạo và niệu đạo để tìm kiếm các dấu hiệu viêm nhiễm, sưng tấy, tổn thương hoặc bất thường khác.

- Khám âm đạo bằng mỏ vịt kết hợp quan sát cổ tử cung bằng mắt thường: Bác sĩ sẽ sử dụng dụng cụ mỏ vịt để mở rộng âm đạo, giúp quan sát trực tiếp tình trạng của cổ tử cung, niêm mạc âm đạo và dịch tiết âm đạo. Việc khám này chỉ được thực hiện nếu có sự đồng ý của phụ nữ và khi có thể tiếp cận được bằng đường âm đạo.

- Khám âm đạo phối hợp nắn bụng (khám bằng hai tay): Bác sĩ sẽ đặt hai tay vào âm đạo và bụng dưới để cảm nhận kích thước, vị trí và độ mềm cứng của tử cung, buồng trứng và các cơ quan sinh sản khác. Phương pháp này giúp bác sĩ đánh giá chính xác hơn tình trạng của các cơ quan sinh sản và chỉ được thực hiện khi được lao động nữ đồng ý.

- Khám trực tràng phối hợp nắn bụng (khám bằng hai tay): Việc khám này chỉ được thực hiện trong một số trường hợp đặc biệt, khi không thể tiếp cận được bằng đường âm đạo hoặc cần đánh giá thêm bằng khám trực tràng. Bác sĩ sẽ sử dụng hai tay, một tay đặt vào âm đạo và một tay đặt vào trực tràng để cảm nhận các cơ quan sinh sản và các mô lân cận. Việc khám này luôn được thực hiện sau khi có sự đồng ý của phụ nữ và được giải thích kỹ về mục đích và lợi ích của việc khám.

* Ung thư cổ tử cung là một trong những căn bệnh ung thư phổ biến và nguy hiểm nhất đối với phụ nữ. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm, bệnh hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả. Sàng lọc ung thư cổ tử cung là phương pháp quan trọng giúp phát hiện sớm các tổn thương tiền ung thư và ung thư ở giai đoạn đầu, từ đó góp phần nâng cao tỷ lệ chữa khỏi và giảm tỷ lệ tử vong do bệnh. Bộ Y tế khuyến cáo phụ nữ nên thực hiện sàng lọc ung thư cổ tử cung định kỳ theo hướng dẫn sau:

- Đối tượng: Tất cả phụ nữ từ 21 đến 65 tuổi, đã từng quan hệ tình dục. Phụ nữ có nguy cơ cao mắc ung thư cổ tử cung, bao gồm: Nhiều bạn tình, quan hệ tình dục sớm; Tiền sử mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục; Hút thuốc lá; Suy giảm miễn dịch.

- Kỹ thuật sàng lọc: Hiện nay, có 4 kỹ thuật chính được sử dụng để sàng lọc ung thư cổ tử cung:

+ Nghiệm pháp quan sát cổ tử cung với dung dịch Acid Acetic (VIA test): Bác sĩ sẽ bôi dung dịch Acid Acetic lên cổ tử cung và quan sát bằng mắt thường. Các vùng chuyển màu trắng hoặc trắng đục sau khi bôi dung dịch là dấu hiệu nghi ngờ có tổn thương.

+ Nghiệm pháp quan sát cổ tử cung với dung dịch Lugol (VILI test): Tương tự như VIA test, nhưng thay vì dung dịch Acid Acetic, bác sĩ sẽ sử dụng dung dịch Lugol. Các vùng không nhuộm màu sau khi bôi dung dịch là dấu hiệu nghi ngờ có tổn thương.

+ Xét nghiệm tế bào cổ tử cung (Pap smear): Bác sĩ sẽ lấy một mẫu tế bào từ cổ tử cung bằng dụng cụ đặc biệt. Mẫu tế bào sau đó được đưa đi xét nghiệm dưới kính hiển vi để tìm kiếm các tế bào bất thường.

+ Xét nghiệm HPV: Xét nghiệm này giúp phát hiện sự hiện diện của virus HPV, nguyên nhân chính gây ung thư cổ tử cung.

* Ung thư vú là căn bệnh ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ, chiếm tỷ lệ cao trong số các ca tử vong do ung thư. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm, ung thư vú hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả, giúp phụ nữ có thêm nhiều cơ hội chiến thắng bệnh tật. Sàng lọc ung thư vú đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc phát hiện sớm các tổn thương vú, từ đó góp phần nâng cao tỷ lệ chữa khỏi và giảm tỷ lệ tử vong do bệnh. Bộ Y tế khuyến cáo phụ nữ nên thực hiện sàng lọc ung thư vú định kỳ theo hướng dẫn sau:

- Đối tượng: Tất cả phụ nữ từ 30 tuổi trở lên. Phụ nữ có nguy cơ cao mắc ung thư vú, bao gồm: Tiền sử gia đình mắc ung thư vú; Mang gen di truyền ung thư vú BRCA1 hoặc BRCA2; Tiếp xúc với tia xạ vùng ngực; Béo phì; Lạm dụng rượu bia; Ít sinh con hoặc sinh con muộn; Không cho con bú.

- Kỹ thuật sàng lọc: Hiện nay, có 3 kỹ thuật chính được sử dụng để sàng lọc ung thư vú:

Khám lâm sàng vú: Bác sĩ sẽ sờ nắn vú và vùng xung quanh để tìm kiếm các khối u hoặc bất thường khác. Khám lâm sàng vú nên được thực hiện ít nhất mỗi năm một lần đối với phụ nữ từ 30 tuổi trở lên.
Siêu âm tuyến vú hai bên: Sử dụng sóng âm thanh tần số cao để tạo ra hình ảnh của tuyến vú. Siêu âm vú có thể giúp phát hiện các khối u nhỏ, các nang nước và các bất thường khác trong vú mà không thể phát hiện bằng khám lâm sàng. Siêu âm vú thường được khuyến cáo cho phụ nữ dưới 30 tuổi hoặc phụ nữ có mô vú dày đặc.
Chụp Xquang tuyến vú (chụp nhũ ảnh): Sử dụng tia X để tạo ra hình ảnh của tuyến vú. Chụp nhũ ảnh có thể giúp phát hiện các khối u nhỏ, các vi vôi hóa và các bất thường khác trong vú mà không thể phát hiện bằng khám lâm sàng hoặc siêu âm vú. Chụp nhũ ảnh thường được khuyến cáo cho phụ nữ từ 40 tuổi trở lên.

* Siêu âm tử cung và phần phụ chỉ được thực hiện khi có chỉ định của bác sĩ khám.

2. Tần suất khám sức khỏe định kỳ cho lao động nữ

Theo quy định thì tần suất khám sức khỏe định kỳ cho lao động nữ phụ thuộc vào điều kiện làm việc và tình trạng sức khỏe của họ, cụ thể như sau:

- Lao động nữ làm việc trong điều kiện bình thường: Khám sức khỏe định kỳ ít nhất 1 lần/năm. Phát hiện sớm các bệnh lý thông thường, nguy cơ nghề nghiệp và các vấn đề sức khỏe khác, từ đó có biện pháp điều trị kịp thời, hiệu quả, góp phần bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống cho lao động nữ.

- Lao động nữ làm việc trong điều kiện nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm: Khám sức khỏe định kỳ ít nhất 6 tháng/lần. Đánh giá ảnh hưởng của môi trường làm việc đến sức khỏe lao động nữ, phát hiện sớm các bệnh nghề nghiệp và các vấn đề sức khỏe khác do điều kiện làm việc gây ra, từ đó có biện pháp phòng ngừa và bảo vệ sức khỏe hiệu quả.

- Lao động nữ là người khuyết tật, người lao động chưa thành niên, người lao động cao tuổi: Khám sức khỏe định kỳ ít nhất 3 tháng/lần. Do đặc thù về sức khỏe và khả năng thích nghi với môi trường làm việc, lao động nữ thuộc nhóm này cần được theo dõi sức khỏe chặt chẽ hơn để đảm bảo sức khỏe và an toàn lao động.

3. Quyền lợi của lao động nữ khi khám sức khỏe định kỳ

Quyền lợi của lao động nữ khi khám sức khỏe định kỳ bao gồm:

- Khám sức khỏe miễn phí hoặc được bồi thường chi phí khám theo quy định của pháp luật: Theo quy định tại Điều 21 Luật An toàn, vệ sinh lao động năm 2015 và Điều 80 Nghị định 145/2020/NĐ-CP, người sử dụng lao động có trách nhiệm tổ chức khám sức khỏe định kỳ cho người lao động, bao gồm cả lao động nữ. Chi phí khám sức khỏe định kỳ cho lao động nữ được người sử dụng lao động chi trả. Lao động nữ có quyền được khám sức khỏe miễn phí hoặc được bồi thường chi phí khám theo quy định của pháp luật.

- Nghỉ việc để khám sức khỏe định kỳ theo quy định của pháp luật: Lao động nữ có quyền được nghỉ việc để khám sức khỏe định kỳ theo quy định tại Nghị định 145/2020/NĐ-CP. Thời gian nghỉ việc để khám sức khỏe định kỳ được tính là thời gian làm việc và được hưởng lương theo quy định. Lao động nữ cần thông báo cho người sử dụng lao động biết trước về lịch khám sức khỏe định kỳ để được sắp xếp công việc hợp lý.

- Hưởng chế độ thai sản, chế độ nuôi con bú theo quy định của pháp luật: Lao động nữ mang thai, sinh con được hưởng chế độ thai sản, chế độ nuôi con bú theo quy định tại Bộ luật Lao động 2019. Chế độ thai sản, chế độ nuôi con bú bao gồm nghỉ việc có hưởng lương, trợ cấp thai sản, trợ cấp nuôi con bú và các quyền lợi khác. Lao động nữ cần tuân thủ các quy định về khám thai định kỳ, chăm sóc sức khỏe bản thân và thai nhi để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và bé.

Ngoài ra, có thể tham khảo:

Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.