Trước đề xuất của Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai về tình hình thực hiện chính sách pháp luật liên quan đến xóa nợ và hướng dẫn khai báo trị giá hải quan cho trường hợp hàng hóa nhập khẩu đã trôi qua 10 năm, thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư mà người nhập khẩu bỏ trốn hoặc mất tích, Tổng cục Hải quan đã đưa ra phản hồi chi tiết và hướng dẫn cụ thể về vấn đề này.

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai đã gửi đến Tổng cục Hải quan một kiến nghị quan trọng về việc thực hiện chính sách pháp luật liên quan đến việc xóa nợ và hướng dẫn cụ thể về khai báo trị giá hải quan đối với hàng hóa nhập khẩu đã trôi qua 10 năm. Theo đó, trường hợp này áp dụng đối với những hàng hóa thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư, tuy nhiên, người nhập khẩu lại bất ngờ bỏ trốn hoặc mất tích, gây khó khăn trong việc thực hiện các chính sách ưu đãi này.

Phản hồi từ Tổng cục Hải quan về vấn đề này rất cụ thể và chi tiết. Tổng cục đã nhất trí với đề xuất của Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai và đưa ra hướng dẫn rõ ràng về việc xử lý các trường hợp này. Các quy định mới sẽ giúp tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc xóa nợ và giải quyết vấn đề hải quan cho những hàng hóa nhập khẩu có từ 10 năm trở lên.

Nhằm đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong việc xử lý, Tổng cục Hải quan đã ban hành các quy định rõ ràng và cụ thể về việc yêu cầu cung cấp chứng cứ, bằng chứng liên quan đến việc bỏ trốn hoặc mất tích của người nhập khẩu, từ đó xác định rõ trạng thái và thời điểm bắt đầu tính toán 10 năm đối với hàng hóa nhập khẩu. Điều này nhằm tránh những rủi ro không công bằng cho cả hai bên và bảo vệ quyền lợi của các chủ doanh nghiệp.

Đồng thời, Tổng cục Hải quan đã tăng cường việc hỗ trợ và tư vấn cho các doanh nghiệp về việc khai báo trị giá hải quan trong trường hợp này, nhằm đảm bảo việc thực hiện chính sách ưu đãi đối với hàng hóa nhập khẩu có tính minh bạch và tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Từ đó, có thể thấy Tổng cục Hải quan đã có những phản hồi và hướng dẫn rất cụ thể và chi tiết liên quan đến việc xóa nợ và khai báo trị giá hải quan cho hàng hóa nhập khẩu trên 10 năm thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư mà người nhập khẩu bỏ trốn hoặc mất tích. Điều này sẽ giúp tạo điều kiện thuận lợi và minh bạch hơn trong quá trình thực hiện chính sách pháp luật và đảm bảo quyền lợi cho các doanh nghiệp cũng như sự phát triển bền vững của kinh tế tỉnh Đồng Nai.

 

1. Đề xuất cụ thể

Theo Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai, hiện tình hình một số doanh nghiệp nhập khẩu (DN NK) đang gặp phải vấn đề khó khăn liên quan đến việc hoạt động, thuế và quản lý hải quan. Cụ thể, một số DN NK đã sử dụng máy móc, thiết bị để tạo tài sản cố định và nhập khẩu nguyên liệu, vật tư phục vụ cho các dự án sản xuất gia công, xuất khẩu hoặc chế xuất không chịu thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng (GTGT) theo ưu đãi.

Tuy nhiên, sau một thời gian hoạt động (thậm chí có trường hợp trên 10 năm), do nhiều lý do, các DN này đã bỏ trốn, mất tích hoặc ngừng hoạt động. Trong giai đoạn đầu tư ban đầu, DN thường nhập khẩu máy móc, thiết bị để tạo tài sản cố định và được hưởng ưu đãi, trong đó có miễn thuế nhập khẩu và không chịu thuế GTGT. Tuy nhiên, sau một thời gian, phần lớn máy móc và thiết bị này đã khấu hao hết, không còn giá trị sử dụng.

Việc các DN bỏ trốn, mất tích hoặc ngưng hoạt động đã tạo ra một khó khăn cho cơ quan Hải quan trong việc xử lý số máy móc, thiết bị này và xác định số tiền thuế phải nộp. Hiện tại, Luật Quản lý thuế chỉ quy định xóa nợ đối với 2 trường hợp: các DN bị tòa án tuyên bố phá sản hoặc các khoản nợ đã quá 10 năm mà cơ quan quản lý thuế đã áp dụng biện pháp cưỡng chế theo quy định.

Tuy nhiên, đối với các DN đã bỏ trốn, mất tích hoặc ngừng hoạt động, cơ quan Hải quan không thể tự động tính toán số nợ trên hàng hóa đã quá lâu do vướng mắc về việc xác định giá trị tính thuế. Vì vậy, trong trường hợp này, việc tính thuế không có ý nghĩa và còn làm tăng thêm thủ tục phức tạp.

Để giải quyết vấn đề này, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai đề xuất bổ sung quy định cụ thể tại Điều 85 Luật Quản lý thuế, cho phép xóa nợ thuế đối với hàng hóa nhập khẩu trên 10 năm thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư mà người nộp thuế bỏ trốn, mất tích, ngừng hoạt động mà cơ quan Hải quan đã truy tìm theo quy định.

Ngoài ra, cần sửa đổi Điều 17 Thông tư 39/2015/TT-BTC và khoản 9 Điều 1 Thông tư 60/2019/TT-BTC để hướng dẫn giá tính thuế đối với trường hợp hàng hóa nhập khẩu trên 10 năm, thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư mà người nhập khẩu bỏ trốn, mất tích, ngừng hoạt động là 0% của giá trị khai báo tại thời điểm nhập khẩu.

Điều này sẽ giúp giảm bớt khó khăn trong việc xử lý và quản lý thuế đối với các trường hợp DN nhập khẩu đã bỏ trốn, mất tích hoặc ngưng hoạt động, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho cơ quan Hải quan trong công tác quản lý và thu hồi thuế.

 

2. Trả lời, hướng dẫn chi tiết

Để giải quyết những vướng mắc trên, Tổng cục Hải quan đã cung cấp những hướng dẫn và thông tin cụ thể về các điểm luật liên quan đến quy định về xóa nợ thuế và khai báo hải quan cho hàng hóa nhập khẩu trên 10 năm.

Đầu tiên, theo sửa đổi và bổ sung tại khoản 12 Điều 1 Nghị định 59/2018/NĐ-CP, hàng hóa nhập khẩu (XNK) thuộc đối tượng không chịu thuế hoặc được miễn thuế nhưng sau đó có thay đổi về đối tượng hoặc mục đích sử dụng, phải tiến hành khai tờ khai hải quan quan mới. Điều này nhằm đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong việc thực hiện chính sách ưu đãi đối với hàng hóa nhập khẩu.

Tiếp theo, tại điểm k khoản 4 Điều 17 Nghị định 126/2020/NĐ-CP, cơ quan Hải quan sẽ ấn định thuế đối với hàng hóa nhập khẩu thuộc đối tượng miễn thuế hoặc không chịu thuế, nhưng người khai thuế tự ý thay đổi mục đích sử dụng hoặc chuyển tiêu thụ nội địa mà không kê khai, nộp thuế theo quy định của pháp luật. Điều này giúp đảm bảo việc thực hiện chính sách ưu đãi đối với hàng hóa nhập khẩu được tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Cũng tại điểm d khoản 1 Điều 21 Thông tư 38/2015/TT-BTC, được sửa đổi và bổ sung tại khoản 10 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC, cung cấp hướng dẫn cụ thể về việc kê khai nộp thuế và tiền phạt theo quy định. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch và đồng nhất trong việc thực hiện quy định về thuế và tiền phạt.

Về vấn đề xóa nợ thuế, Điều 124 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 quy định rõ ràng về trường hợp người nộp thuế có tiền thuế nợ có hành vi phát tán tài sản hoặc bỏ trốn, sẽ bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế. Điều 125 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 quy định về kê biên tài sản và bán đấu giá tài sản kê biên theo quy định của pháp luật như một biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế. Điều này nhằm đảm bảo tính hiệu quả và công bằng trong việc đòi nợ thuế.

Tuy nhiên, đối với kiến nghị bổ sung trường hợp được xóa nợ thuế là hàng hóa nhập khẩu trên 10 năm, thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư mà người nộp thuế bỏ trốn, mất tích hoặc ngưng hoạt động, Tổng cục Hải quan cho rằng đây là trường hợp không phù hợp. Hàng hóa nhập khẩu của các dự án đầu tư đã qua sử dụng trên 10 năm, mặc dù hết khấu hao, vẫn có giá trị trên thực tế khi thanh lý. Do đó, việc xóa nợ thuế cho trường hợp này có thể không đảm bảo tính công bằng và tạo ra những khó khăn trong việc quản lý thuế.

Đối với kiến nghị hướng dẫn giá tính thuế đối với hàng hóa nhập khẩu trên 10 năm, thuộc đối tượng ưu đãi đầu tư mà người nhập khẩu bỏ trốn, mất tích hoặc ngưng hoạt động là 0% trị giá khai báo tại thời điểm nhập khẩu, Tổng cục Hải quan cho rằng, trong trường hợp hàng hóa là máy móc, thiết bị nhập khẩu miễn thuế, nhưng không được tiếp tục sử dụng vào mục đích miễn thuế do người nhập khẩu bỏ trốn và cơ quan Hải quan phát hiện, người nhập khẩu sẽ bị ấn định số tiền thuế phải nộp theo tờ khai hải quan hàng hóa nhập khẩu ban đầu theo quy định tại điểm d khoản 2 Điều 21 Thông tư 38/2015/TT-BTC, được sửa đổi và bổ sung tại khoản 10 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC. Điều này nhằm đảm bảo tính công bằng và tránh việc lợi dụng ưu đãi đối với hàng hóa nhập khẩu.

Công ty Luật Minh Khuê, một đơn vị hàng đầu trong lĩnh vực tư vấn pháp luật, vinh dự được chia sẻ những thông tin hữu ích đến quý khách hàng thân yêu. Chúng tôi luôn tự hào và sẵn lòng hỗ trợ quý khách trong mọi trường hợp, bất kể vấn đề pháp lý hay thắc mắc nào cần được giải đáp.

Với mục tiêu mang đến dịch vụ tư vấn chất lượng và tiện lợi nhất, chúng tôi đã tạo nên Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến, với số hotline 1900.6162, để quý khách hàng có thể liên hệ dễ dàng và nhanh chóng. Đội ngũ chuyên gia pháp lý giàu kinh nghiệm của chúng tôi sẵn lòng lắng nghe và hỗ trợ giải quyết mọi thắc mắc một cách tận tâm.

Nếu quý khách thích gửi yêu cầu chi tiết qua email, chúng tôi cũng đã sẵn sàng đón nhận thông tin tại địa chỉ lienhe@luatminhkhue.vn. Cam kết đáp ứng nhanh chóng và đầy đủ mọi yêu cầu, mong muốn của quý khách hàng.

Sứ mệnh hàng đầu của chúng tôi luôn là đặt lợi ích của quý khách hàng lên hàng đầu. Với tinh thần không ngừng nỗ lực, chúng tôi cam kết mang đến sự hài lòng và hiệu quả trong mọi dịch vụ tư vấn pháp luật. Chúng tôi chân thành cảm ơn sự hợp tác và niềm tin của quý khách hàng, và sẵn sàng hành động để tiếp tục đem đến giá trị tốt nhất cho quý vị!