1. Quyết toán là gì?

Về khái niệm "quyết toán", có thể được hiểu đơn giản là quá trình kiểm tra, tập hợp, thống kê tất cả có số liệu về giá trị, khối lượng một cách đúng đắn, hợp lệ về công việc tại một cơ quan, đơn vị đối với một cơ quan, đơn vị khác. Công việc quyết toán do các kế toán đảm nhiệm, kế toán có nhiệm vụ tổng hợp và thống kê các khoản thu chi để báo cáo lại với cấp trên, quyết toán thể hiện rõ giá trị đúng, chính xác, khối lượng và tính hợp lệ trong công việc

Mục đích của hoạt động quyết toán là cung cấp những thông tin về tình hình tài chính, kinh doanh, lợi nhuận và tiền đầu tư, phát hiện ra những sai sót trong kinh doanh của doanh nghiệp. Từ đó đưa ra những quyết định về tài chính, kinh doanh một cách đúng đắn và kịp thời mà không gây ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động kinh doanh. 

 

2. Quyết toán thuế là gì?

Quyết toán thuế là những công việc thống kê và thu thập những số liệu liên quan đến thuế của một doanh nghiệp mà bất kì doanh nghiệp nào cũng phải thực hiện sau khi thành lập. Theo đó, doanh nghiệp buộc phải tính toán, kê khai, nộp đủ tiền thuế cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền,đồng thời phải chịu trách nhiệm về các số liệu đã kê khai, thống kê. Có thể nói, đây chính là công việc mà bất kì doanh nghiệp nào cũng phải thực hiện trong thời gian hoạt động. Công việc này mang tính chất khách quan, đồng thời giữa doanh nghiệp và cơ quan thuế phải cùng nhau thống nhất dựa trên cơ sở pháp luật về thuế để xem xét tính hợp lý của hoá đơn, chứng từ phản ánh các chi phí hoặc doanh thu mà doanh nghiệp đã kê khai. 

 

3. Nguyên tắc chung trong hoạt động quyết toán thuế của doanh nghiệp 

Thứ nhất, việc kê khai quyết toán thuế của doanh nghiệp phải căn cứ vào số liệu báo cáo tài chính đã được thống kê bởi kế toán. Bất kì sai sót nào xuất hiện trong báo cáo tài chính cũng gây ra bất lợi cho doanh nghiệp trong quá trình quyết toán thuế.

Thứ hai, người nộp thuế phải thực hiện kê khai quyết toán thuế doanh nghiệp theo đúng mẫu quy định và tự chịu trách nhiệm về tính chính xác và trung thực của số liệu kê khai. Việc kê khai quyết toán thuế phải đảm bảo phản ánh đúng nghĩa vụ thuế trên cơ sở sổ sách kế toán của người nộp thuế.

Thứ ba, việc quyết toán thuế doanh nghiệp liên quan chặt chẽ đến các văn bản quy phạm pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp và các quy định về kê khai, nộp thuế, quyết toán thuế theo Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành. 

 

4. Một số lưu ý trong quá trình quyết toán thuế của doanh nghiệp

Hiện nay, có 2 loại thuế phổ biến đối với doanh nghiệp:

  • Thuế thu nhập doanh nghiệp
  • Thuế giá trị gia tăng

Nhằm đảm bảo cho việc quyết toán thuế được thực hiện nhanh chóng, chính xác, tránh được tình trạng sai sót có thể xảy ra thì khi quyết toán thuế của doanh nghiệp cần lưu ý một số điều sau:

Thứ nhất, doanh nghiệp cần có đầy đủ hệ thống sổ sách và chứng từ kế toán. Trong suốt quá trình hoạt động kinh doanh, khi báo cáo quyết toán thì cần có bản lưu file mềm và cần in toàn bộ hệ thống sổ sách kế toán cùng với chứng từ kế toán một cách cẩn thận và đầy đủ để hồ sơ đủ điều kiện để quyết toán thuế, tránh trường hợp bị ấn định thuế khi quyết toán. Hiện nay, chưa có bất kì văn bản pháp luật nào quy định về khái niệm ấn định thuế. Tuy nhiên, có thể hiểu một cách đơn giản ấn định thuế là việc cơ quan quản lí thuế xác định số thuế phải nộp và buộc các chủ thể nộp thuế phải thực hiện. Theo đó, cơ quan quản lý thuế ấn định số tiền thuế phải nộp hoặc ấn định từng yếu tố, căn cứ tính thuế để xác định số tiền thuế phải nộp.

Thứ hai, doanh nghiệp cần ra soát, kiểm tra lại toàn bộ tính hợp lý và đầy đủ của chứng từ kế toán, hoàn thiện những vấn đề còn tồn đọng. Đây là công việc phải được thực hiện hàng kì, theo đó, các kế toán cần kiểm tra xem các tờ khai đã được nộp đúng hạn chưa; nên liệt kê các tờ khai riêng ra một bảng excel để tiện theo dõi, kiểm tra thông tin sau này. Việc kiểm tra đối chiếu định kỳ sẽ giúp kế toán kiểm soát tốt tình hình hoá đơn của doanh nghiệp; sớm đưa ra phương án giải quyết cụ thể nếu có vấn đề phát sinh liên quan đến hoá đơn, hạn chế đến mức tối thiểu những rủi ro hoá đơn mà doanh nghiệp có thể gặp phải. Việc rà soát toàn bộ chứng từ sẽ giúp doanh nghiệp tổng quan được toàn bộ tình trạng của chứng từ kế toán hiện tại, nắm được nội dung còn thiếu của chứng từ (nếu có). Hoá đơn có giá trị lớn và chưa thanh toán thì cần chuẩn bị giấy tờ cho cơ quan chứ năng kiểm tra như: Hợp đồng trả chậm,... Ngoài ra, trong quá trình quyết toán thuế, nếu xảy ra trường hợp có sai sót về con số thì cần lập tờ kê khai bổ sung, photo hoá đơn bị sai kẹp thành một bản cùng tờ kê khai điều chỉnh. Còn đối với các công việc đã thực hiện nghiệm thu, thu tiền nhưng không xuất hoá đơn thì doanh nghiệp cần bổ sung thông tin và xuất hoá đơn bù. Từ đó giúp doanh nghiệp tránh bị rủi ro tính thêm thuế do chứng từ bị mất hoặc do hoá đơn không hợp lệ.

Thứ ba, bên cạnh các hệ thống sổ sách, hoá đơn, chứng từ, doanh nghiệp cũng cần kiểm tra định kỳ các hợp đồng mua bán mà doanh nghiệp đã ký kết. Thông thường, kế toán cũng lập bảng excel để tổng hợp lại toàn bộ hợp đồng kinh tế mua vào - bán ra của doanh nghiệp, đồng thời kiểm tra lại tình trạng hợp đồng đã thanh lý còn dang dở và kiểm tra giá trị hợp đồng để tránh sự mâu thuẫn giữa các hoá đơn, chứng từ và hợp đồng. 

Thứ tư, để việc quyết toán thuế doanh nghiệp được tiến hành chính xác và nhanh chóng, kế toán doanh nghiệp cũng cần lưu ý tới vấn đề hàng tồn kho của doanh nghiệp. Theo đó, hàng tồn kho trong sổ sách phải đảm bảo khớp với thực tế. Nếu không khớp thì sẽ xảy ra trường hợp truy thu thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp theo phương pháp ấn định thuế, dựa trên việc kiểm tra:

  • Tình trạng âm kho thực tế;
  • Các phiếu nhập xuất, thẻ kho, bảng tổng hợp nhập xuất, tồn kho chi tiết của các mặt hàng.

 

5. Làm thế nào để tiến hành quyết toán thuế một cách thuận lợi?

Để quá trình quyết toán thuế diễn ra suôn sẻ, doanh nghiệp cần chuẩn bị tốt từ nhân lực đến các hồ sơ, giấy tờ, hoá đơn, chứng từ và các báo cáo có liên quan. Đây là công việc đòi hỏi tính chính xác và cẩn thận trong suốt thời gian hoạt động của doanh nghiệp, tránh trường hợp bị thanh tra mới thấy có sự không trùng khớp trong số liệu. Bên cạnh đó, sự cẩn thận, tỉ mỉ và trình độ của đội ngũ kế toán, kiểm toán của doanh nghiệp là rất quan trọng. Họ luôn cần phải cập nhật những thay đổi các quy định có liên quan trong việc lập hồ sơ, thủ tục và quy trình làm việc cụ thể.

Trên đây là toàn bộ những thông tin chúng tôi cung cấp để quá trình quyết toán thuế của các doanh nghiệp diễn ra thuận lợi. Hy vọng bài viết của chúng tôi sẽ cung cấp thông tin và giúp ích cho quý khách hàng trong vấn đề này. Nếu quý khách hàng còn thắc mắc về nội dung bài viết hay bất kì vấn đề pháp lý nào khác thì vui lòng liên hệ đến Tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến 24/7 qua số hotline: 1900.6162 để được hỗ trợ và tư vấn nhiệt tình. Rất vui nhận được sự hợp tác từ quý khách hàng. Xin trân trọng cảm ơn!