1. So sánh chứng khoán niêm yết và chưa niêm yết

- Giống nhau:

Chứng khoán niêm yết và chưa niêm yết đều có điểm chung là chúng được coi như một bằng chứng xác nhận sở hữu hợp pháp của người sở hữu (gọi chung là nhà đầu tư) với tài sản của doanh nghiệp hoặc tổ chức phát hành.

- Khác nhau:

Sự khác biệt giữa chứng khoán niêm yết và chưa niêm yết được thể hiện qua 4 yếu tố trong bảng sau:

Yếu tố Chứng khoán niêm yết Chứng khoán chưa niêm yết
Quyền sở hữu Thuộc quyền sở hữu của nhiều cổ đông Thuộc quyền sở hữu của nhân viên công ty, bạn bè, người thân, gia đình
Tính thanh khoản Tính thanh khoản cao vì cổ phiếu có sẵn trên thị trường Không có tính thanh khoản vì cổ phiếu không có sẵn trên thị trường
Định giá Giá trị của công ty được tính toán rõ ràng vì có giá thị trường Định giá công ty không rõ ràng vì không có giá thị trường. Một vài trường hợp công ty có giá thị trường được niêm yết ủy quyền nên sử dụng để đạt được giá trị thị trường phù hợp
Quy định Được quản lý chặt chẽ bởi các cơ quan chứng khoán Nhà nước Có ít yêu cầu quản lý phức tạp như chứng khoán niêm yết

 

2. Mục tiêu của việc niêm yết chứng khoán thành chứng khoán niêm yết

- Để thiết lập quan hệ hợp đồng giữa tổ chức phát hành có chứng khoán niêm yết và Sở giao dịch chứng khoán. Từ đó quy định nghĩa vụ và trách nhiệm của tổ chức phát hành đối với việc công bố các thông tin, công khai, đảm bảo tính trung thực và công bằng.

- Với mục tiêu nhằm hỗ trợ thị trường hoạt động một cách ổn định, bằng cách lựa chọn các chứng khoán có chất lượng cao để giao dịch nhằm xây dựng lòng tin của công chúng đối với thị trường chứng khoán.

- Nhằm cung cấp cho các nhà đầu tư những thông tin, tin tức về tình hình cũng như kết quả hoạt động về các tổ chức phát hành cổ phiếu đó.

- Thông qua việc niêm yết cổ phiếu công khai, giá chứng khoán được hình thành dựa trên sự biến động hiệu quả giữa cung và cầu trên thị trường chứng khoán. Từ đó, giúp giá chứng khoán được xác định một cách công bằng trên thị trường đấu giá.

 

3. Cách tính khối lượng chứng khoán niêm yết

Trên thực tế, các doanh nghiệp khi phát hành chứng khoán niêm yết cần có sự tính toán phù hợp và chính xác đúng theo quy định chứ không phải doanh nghiệp muốn niêm yết bao nhiêu chứng khoán cũng được. Việc một doanh nghiệp phát hành quá nhiều cổ phiếu có thể làm mất đi giá trị của công ty hay giá trị của cổ phiếu giao dịch. Ngược lại, nếu công ty niêm yết quá ít thì giá của chứng khoán sẽ cao, hoặc đôi khi vượt quá xa giá trị thực tế của doanh nghiệp từ đó ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư không xem trọng chứng khoán đó.

Để có thể xác định số lượng chứng khoán đang được niêm yết của một công ty rất đơn giản. Bằng cách lấy tổng số vốn đăng ký của doanh nghiệp chia cho mức giá chứng khoán doanh nghiệp đó đăng ký phát hành, sẽ có được số lượng cổ phiếu niêm yết của một công ty tại thời điểm đó.

Một doanh nghiệp cần phải tăng nguồn vốn đăng ký của mình nếu muốn phát hành thêm chứng khoán trên thị trường và đăng ký giao dịch trên sàn chứng khoán. Trong đó, số vốn tăng này cần phải được báo cáo và kiểm toán rõ ràng trên báo cáo tài chính của doanh nghiệp. Số lượng chứng khoán này sẽ được tăng lên theo từng thời kỳ của doanh nghiệp.

 

4. Ưu và nhược điểm của cổ phiếu chưa niêm yết

Ưu điểm của cổ phiếu chưa niêm yết:

- Giá cổ phiếu chưa niêm yết không niêm yết chính xác trên sàn mà lên xuống liên tục phụ thuộc vào cung cầu thị trường. Chính vì vậy, cổ phiếu chưa niêm yết có thể đem lại lợi nhuận vô cùng lớn cho các nhà đầu tư. Nhà đầu tư có thể mua được cổ phiếu tiềm năng chỉ với mức giá rất thấp.

- Thị trường cổ phiếu chưa niêm yết hoạt động không ngừng nghỉ, giao dịch liên tục từ thứ hai đến chủ nhật, cả những ngày lễ tết. Nếu như cuối tuần là thời điểm mà các sàn giao dịch tập trung tạm nghỉ, thì lại là lúc thị trường cổ phiếu chưa niêm yết hoạt động sôi nổi nhất.

- Tại thị trường cổ phiếu chưa niêm yết, nhà đầu tư có thể mua cổ phiếu của các công ty thậm chí chưa niêm yết trên sàn chứng khoán. Nhà đầu tư có thể sở hữu những cổ phiếu chưa được đưa lên sàn, điều này là hoàn toàn không được cho phép ở các sàn giao dịch tập trung.

- Quy trình và thủ tục giao dịch cổ phiếu chưa niêm yết vô cùng đơn giản, chỉ cần “thuận mua vừa bán” là giao dịch được tiến hành ngay, nhanh chóng và dễ dàng.

Nhược điểm của cổ phiếu chưa niêm yết:

- Để giao dịch cổ phiếu chưa niêm yết có thể diễn ra, cần có sự tham gia của bên trung gian. Mức phí phải trả cho bên trung gian thường cao hơn nhiều so với việc tham gia các sàn giao dịch tập trung.

- Thông tin giá cổ phiếu không đồng nhất, phụ thuộc vào người mua bán và các bên trung gian, nên có thể xảy ra những trường hợp nhà đầu tư mua bán giá cao

- Các công ty vừa và nhỏ chưa đưa cổ phiếu lên sàn, nên có khả năng là không có báo cáo tài chính được kiểm toán như các công ty đã niêm yết. Vì vậy, thông tin có thể thiếu minh bạch và chính xác, gây rủi ro cho các nhà đầu tư mua cổ phiếu chưa niêm yết.

- Thị trường cổ phiếu chưa niêm yết là sân chơi dành cho những nhà đầu tư có kinh nghiệm lâu năm, có khả năng phân tích thật tốt.

 

5. Vai trò của cổ phiếu niêm yết

- Để thiết lập quan hệ hợp đồng giữa tổ chức phát hành có chứng khoán niêm yết và Sở giao dịch chứng khoán. Từ đó quy định nghĩa vụ và trách nhiệm của tổ chức phát hành đối với việc công bố các thông tin, công khai, đảm bảo tính trung thực và công bằng.

- Với mục tiêu nhằm hỗ trợ thị trường hoạt động một cách ổn định, bằng cách lựa chọn các chứng khoán có chất lượng cao để giao dịch nhằm xây dựng lòng tin của công chúng đối với thị trường chứng khoán.

- Nhằm cung cấp cho các nhà đầu tư những thông tin, tin tức về tình hình cũng như kết quả hoạt động về các tổ chức phát hành cổ phiếu đó.

- Thông qua việc niêm yết cổ phiếu công khai, giá chứng khoán được hình thành dựa trên sự biến động hiệu quả giữa cung và cầu trên thị trường chứng khoán. Từ đó, giúp giá chứng khoán được xác định một cách công bằng trên thị trường đấu giá.

- Tiếp cận kênh huy động vốn dài hạn: khi tham gia niêm yết cổ phiếu trên thị trường chứng khoán, doanh nghiệp có thể huy động vốn một cách nhanh chóng, thuận tiện, dễ dàng từ việc phát hành cổ phiếu dựa trên tính thanh khoản cao và uy tín của doanh nghiệp được niêm yết trên thị trường. Huy động theo cách này, doanh nghiệp không phải thanh toán lãi vay cũng như phải trả vốn gốc giống như việc vay nợ, từ đó sẽ rất chủ động trong việc sử dụng nguồn vốn huy động được cho mục tiêu và chiến lược dài hạn của mình. Đây được coi là yếu tố quan trọng nhất khi quyết định niêm yết cổ phiếu trên thị trường chứng khoán.

- Khuếch trương uy tín của doanh nghiệp: để được niêm yết chứng khoán, doanh nghiệp phải đáp ứng được những điều kiện chặt chẽ về mặt tài chính, hiệu quả sản xuất - kinh doanh cũng như cơ cấu tổ chức... Do đó, những công ty được niêm yết trên thị trường thường là những công ty có hoạt động sản xuất - kinh doanh tốt. Thực tế đã chứng minh, niêm yết chứng khoán là một trong những cách thức quảng cáo tốt cho doanh nghiệp, từ đó thuận lợi cho hoạt động kinh doanh, tìm kiếm đối tác…

Để tham khảo thêm thông tin về vấn đề này, quý khách hàng có thể tìm hiểu tại bài viết của Luật Minh Khuê: 

Nếu quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật Sư Tư Vấn Pháp Luật Miễn Phí Online 24/24 theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc. Luật Minh Khuê xin trân trọng cảm ơn!