1. Đọc văn bản
Theo em, vì sao học sinh thường yêu thích và trông đợi mùa hè? Hãy nói về vẻ đẹp của thiên nhiên hoặc một trải nghiệm đáng nhớ từ một kì nghỉ hè đã qua.
Những khoảnh khắc của mùa hè thường là những kỷ niệm không thể quên với học sinh. Đó không chỉ là thời gian nghỉ ngơi, mà còn là cơ hội để chúng ta kết nối với thiên nhiên và tận hưởng những trải nghiệm đáng nhớ. Trong những ngày hè tràn ngập nắng và gió, học sinh thường đắm chìm trong niềm vui và sự hào hứng với những điều sau:
Mỗi bước chân đi qua cánh cửa trường học là cơ hội để rời xa những bài giảng và giờ học căng thẳng. Mùa hè đánh thức bản năng tự do của chúng ta, khiến chúng ta có thể dừng lại và thư giãn, để tận hưởng cái gọi là "chấm dứt một năm học". Nó giống như một quyển sách đã kết thúc, và mỗi trang sách mới mở ra là một chuyến phiêu lưu mới đầy hứng khởi.
Những hoạt động ngoại khóa trở thành niềm vui không ngừng trong những ngày hè. Từ việc đánh bại nhau trên sân bóng, đến việc đua nhau trên đường đua, mùa hè chính là thời gian của sự vui chơi và hào hứng. Những buổi bơi lội sôi động, những trận đấu bóng chuyền nhiệt huyết và những khoảnh khắc dưới nước thú vị tạo nên những ký ức không thể quên.
Mùa hè không chỉ là thời gian để nghỉ ngơi, mà còn là cơ hội để khám phá vẻ đẹp thiên nhiên. Biển cả mênh mông với nước biếc sâu thẳm và cát trắng mịn màng, rừng cây xanh tươi ngát và dòng suối nhỏ róc rách - tất cả đều là những điều khiến chúng ta say mê. Những hang động kỳ diệu mở ra trước mắt chúng ta như là cánh cửa đưa đến thế giới thần tiên, chứa đựng bí mật của tự nhiên.
Trong hành trình khám phá, một trải nghiệm không thể quên là việc đến tham quan động Phong Nha - Kẻ Bàng ở Quảng Bình. Đây không chỉ là một điểm đến du lịch, mà là một hành trình khám phá những hang động kỳ vĩ. Leo những bậc thang đá to lớn, khám phá những hang động kỳ thú - tất cả đều là những trải nghiệm mà chúng ta sẽ nhớ mãi.
Ngoài ra, việc đến hòn đảo Phú Quốc là một cuộc phiêu lưu đầy hứng khởi. Ngắm nhìn những rặng san hô màu sắc, lặn xuống dưới đáy biển để chứng kiến thế giới sinh vật biển phong phú, chúng ta được hòa mình vào vẻ đẹp tuyệt vời của đại dương.
Những kỳ nghỉ hè đầy màu sắc và ý nghĩa không chỉ là những trang sách kí ức, mà còn là những chuyến hành trình của tâm hồn, nơi chúng ta tìm thấy niềm vui và sự trọn vẹn trong từng khoảnh khắc. Mùa hè là thời gian của những ước mơ, là thời khắc của những kỷ niệm đáng nhớ, là khoảnh khắc chúng ta sống đúng với chính mình.
2. Trả lời câu hỏi
Theo dõi trang 113 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Các từ “chim ác”, “chim xấu” ở đây nhắc đến một từ ngữ đã xuất hiện trong đoạn trước của văn bản. Đó là từ nào?
Trả lời:
Các từ “chim ác”, “chim xấu” nhắc đến từ bồ các (chim ác là)
Suy luận trang 114 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Sự khác biệt trong thái độ của nhân vật “tôi” đối với chèo bẻo, quạ, diều hâu và chim cắt giúp em hiểu gì thêm về nhân vật này?
Trả lời:
Thái độ của nhân vật "tôi" trong bài thơ truyền tải một thông điệp mạnh mẽ về tình yêu và sự hiểu biết đối với các loài chim quanh mình. Tôi thể hiện sự hiểu biết và tôn trọng đối với thế giới tự nhiên, đặc biệt là với những con chim. Nhân vật "tôi" không những thể hiện sự thấu hiểu về những đặc điểm và phẩm chất của các loài chim, mà còn có thái độ trưởng thành và sáng tạo.
Thái độ này thể hiện sự chính chắn và trưởng thành của nhân vật, giống như một người lớn có khả năng hiểu biết và tôn trọng thế giới tự nhiên. Nhân vật "tôi" không chỉ nhận biết được các loài chim xấu, mà còn hiểu rằng chúng cũng có giá trị của riêng họ, đặc biệt khi chúng thực hiện những hành động có ích cho xã hội.
Như vậy, thái độ của nhân vật "tôi" thể hiện sự hiểu biết, sáng tạo và lòng tôn trọng đối với thế giới tự nhiên, qua đó truyền tải thông điệp về tình yêu và sự quý trọng đối với môi trường và các loài động vật.
Liên hệ trang 114 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Những hiểu biết và cảm nhận của em về các loài chim có gì giống và khác với nhân vật “tôi”?
Trả lời:
Như nhân vật "tôi" trong truyện, em cũng có những kiến thức chung và cảm nhận về thế giới chim. Tuy nhiên, những điểm độc đáo của em tạo nên một cái nhìn riêng và đặc trưng về những chú chim xung quanh.
Những điểm chung: Em và nhân vật "tôi" đều có hiểu biết và cảm nhận chung về loài chim. Đó là những thông tin phổ quát mà chúng ta đều biết, như về chu trình sống, lẽ sống tự nhiên và tầm quan trọng của chúng trong hệ sinh thái.
Những điểm khác biệt:
- Chim cắt: Em đặc biệt yêu thích chim cắt vì khả năng bay nhanh và sự khéo léo của chúng trong không gian. Chiều cao và tốc độ của chim cắt khi chúng cất cánh luôn khiến em ngưỡng mộ, và em thường mơ ước về khả năng tự do bay cao của chúng.
- Chim chèo bẻo: Trái ngược với sự yêu thích đối với chim cắt, em không ưa chim chèo bẻo, đặc biệt vào buổi sáng mùa hè. Tiếng kêu sớm của chúng khiến em bị đánh thức khỏi giấc ngủ sâu và tạo ra cảm giác không hài lòng. Điều này khiến em không thể đánh giá cao sự xuất hiện của chúng trong môi trường sống của em.
Những điểm độc đáo này là những trăn trở và quan điểm cá nhân của em, làm cho em có góc nhìn riêng và sự kết nối đặc biệt với thế giới chim xung quanh em. Chúng là những trải nghiệm riêng, làm cho em hiểu rõ hơn về việc cảm nhận và tôn trọng sự đa dạng của loài chim.
3. Suy ngẫm và trả lời các câu hỏi
Câu 1 trang 115 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Bức tranh cuộc sống trong Lao xao ngày hè được miêu tả qua cảm nhận của ai, theo ngôi kể nào?
Trả lời:
Bức tranh cuộc sống trong Lao xao ngày hè nổi bật qua sự cảm nhận sâu sắc của nhân vật "tôi" trong ngôi kể thứ nhất. Chính từ góc nhìn này, chúng ta được tận mắt chứng kiến và trải nghiệm mọi khía cạnh của cuộc sống trong những ngày hè náo nhiệt.
Nhân vật "tôi" không chỉ là người tường thuật, mà còn là nhân chứng của cuộc sống đầy sôi động và thăng hoa. Nhờ cái nhìn chân thực và cảm nhận tinh tế của "tôi", chúng ta có cơ hội tận hưởng vị biển mặn mà, tiếng cười của trẻ thơ, màu sắc rực rỡ của hoa quả tươi ngon, và cả những giây phút lặng lẽ dưới bóng dừa biển. "Tôi" không chỉ là một nhân chứng, mà còn là người tạo nên sự sống và hứng thú trong những ngày hè sôi động.
Từ góc nhìn của nhân vật "tôi," cuộc sống hè trở nên sống động và gần gũi hơn bao giờ hết, với tất cả những hương vị, âm thanh và cảm xúc đặc biệt của mùa hè đầy năng lượng.
Câu 2 trang 115 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Hãy liệt kê một số câu văn kể chuyện, miêu tả và biểu cảm được sử dụng trong văn bản. Theo em, việc kết hợp miêu tả, biểu cảm khi kể chuyện đã giúp ích gì cho việc thể hiện không khí ngày hè?
Trả lời:
"Con diều hâu hừng hực như một tia sáng giữa bầu trời xanh biếc, đuôi dài của nó xoay chuyển theo dấu vết của con mồi. Khi nó bắt đầu cất cánh, đôi mắt sáng ngời của diều hâu tỏa lên ánh nhìn sắc lạnh, nhưng đầy khát khao. Nó bay cao tít, có cái mũi khoằm, đánh hơi tinh lắm. Ở độ cao ấy, nó bắt gặp một điểm chói lọi dưới mặt đất. Đó không phải là xác chết hay gà con, nhưng là một hình ảnh của tự do, nơi những ước mơ bay cao không giới hạn."
"Chẳng mấy chốc, con diều hâu bắt đầu lao như một viên mũi tên xuống đất. Trong khi đó, gà mẹ xù cánh vừa kêu vừa mổ, đẩy người vào cuộc đấu quyết liệt. Tiếng gà kêu lên như một thách thức, một lời tuyên chiến chấp nhận mọi thách thức từ diều hâu. Cánh gà mẹ đập lên không trung, tạo nên âm thanh của sự chiến đấu, nhưng cũng là âm thanh của hy vọng và quyết tâm không chịu khuất phục."
"Lông diều hâu bay vung tứ phía, hình như là tứ linh bao phủ. Miệng diều hâu kêu la 'chéc, chéc,' tiếng kêu lạnh lẽo truyền đi qua không gian, báo hiệu sự trỗi dậy của một thực thể săn đuổi. Con mồi, mặc kệ sự sống còn của nó, rơi xuống như một quả rụng, biến thành chiếc hòn ngọc hiếm có, một phần không thể tách rời từ thế giới hoang dã."
Những câu chuyện này không chỉ đơn thuần kể về cuộc đấu sinh tồn giữa diều hâu và con mồi, mà còn chứa đựng sự đong đầy và hứng khởi của mùa hè. Bằng cách miêu tả sắc nét và biểu cảm mạnh mẽ, chúng tôi hy vọng rằng người đọc sẽ hòa mình vào không khí sống động và căng tràn năng lượng của mùa hè trong câu chuyện này.
Câu 3 trang 115 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Chỉ ra một số âm thanh, hình ảnh mà theo em, đã góp phần làm nên cái “lao xao ngày hè” trong văn bản này. Từ đó cho biết, người kể chuyện đã cảm nhận cái “lao xao” ấy bằng những giác quan nào?
Trả lời:
Trong câu chuyện, một loạt âm thanh và hình ảnh đa dạng đã tạo nên cái "lao xao ngày hè" một cách tinh tế và đầy sắc màu. Những sự cảm nhận bằng thính giác và thị giác của người kể chuyện đã làm cho cuộc sống hè trở nên sống động và đong đầy:
Âm thanh:
- Tiếng kêu của bồ các "Các... các... các...": Mô tả sự rối rít của loài chim này, đem đến một khung cảnh âm thanh phong phú và độc đáo.
- Tiếng đồng dao của chị Điệp "Bồ các là bác chim ri. Chim ri là dì sáo sậu...": Tiếng động dao tạo ra một sự rối loạn hòa quyện với tiếng kêu của chim.
- Tiếng chim tu hú "Tu hú": Âm thanh chim tu hú đưa người đọc đến vùng quê hẻo lánh và thiên nhiên hoang sơ.
- Tiếng chim nhạn "chéc chéc": Tạo nên một hình ảnh mùa hè tràn đầy tiếng hót của các loài chim.
- Tiếng bìm bịp "bịp bịp": Sự hòa quyện của tiếng bìm bịp tạo nên sự vui tươi của trẻ thơ.
- Tiếng diều hâu kêu la "chéc chéc": Tiếng diều hâu đưa người đọc đến không gian mênh mông và rộng lớn.
- Tiếng chèo bẻo "chè cheo chét": Sự nhẹ nhàng của tiếng chèo bẻo tạo ra một không gian yên bình và thư giãn.
- Tiếng gà mái kêu "Vừa đau vừa rát", "cực... cực", "mặc... mặc...": Tiếng kêu của gà mái thể hiện sự thăng hoa và nhiệt huyết của cuộc sống nông thôn.
- Tiếng nước chảy ào ào: Âm thanh nước chảy tạo ra một hình ảnh sự sống của con suối trong mùa hè.
- Tiếng trẻ con la ó, té nhau, reo hò: Sự náo nhiệt và vui tươi của trẻ con trong mùa hè.
- Tiếng sáo diều cao vút, tiếng nhạc ve, tiếng chó thủng thẳng sủa giăng: Sự đa dạng của tiếng kêu của các loài vật trong tự nhiên.
Hình ảnh:
- Cây cối um tùm, cả làng thơm, cây hoa lan nở trắng xóa, hoa dẻ từng chùm mảnh dẻ, hoa móng rồng bụ bẫm: Mô tả một mùa hè rực rỡ với sự nở hoa và tươi thắm của thiên nhiên.
- Ong vàng, ong vò vẽ, ong mật đánh lộn nhau để hút mật ở hoa: Sự hoạt bát và sôi động trong tự nhiên.
- Một đàn chim ngói sạt qua rồi vội vã kéo nhau về hướng mặt trời lặn: Hình ảnh một mùa hè tươi đẹp đầy sự di chuyển và thay đổi.
- Nước từ núi Tiên giội như thác, trắng xóa, qua suối Cộc xóm Đông tràn sang suối xóm Tây rồi về suối xóm Trại: Mô tả sự cuốn hút và tươi mát của nước trong mùa hè.
- Tối trải chiếu giữa sân, cả nhà ăn cơm trong hương lúa đầu mùa từ đồng: Hình ảnh cuộc sống gia đình và sự thống nhất trong mùa hè.
=> Người kể chuyện cảm nhận cái lao xao của mùa hè bằng thính giác và thị giác
Câu 4 trang 115 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Xác định chủ đề của văn bản Lao xao ngày hè.
Trả lời:
Trong trái tim của tôi, mỗi ngày hè là một câu chuyện đẹp về tình yêu và sự kỳ diệu của thiên nhiên mộc mạc. Dưới bức nắng hè oi bức, tôi cảm nhận hương thơm dịu dàng của hoa cỏ và nghe những tiếng ca líu lo của các loài chim đang hòa mình vào không gian xanh mướt. Trong giấc mơ hè, tôi thấy mình đang lang thang giữa những cánh đồng lúa mạch và hoa dại rực rỡ màu sắc. Đó là khoảnh khắc tôi hiểu rõ hơn về vẻ đẹp của cuộc sống, về sự trân trọng và khát vọng níu giữ những giây phút đẹp đẽ đó.
Những buổi hoàng hôn trên bãi biển, ánh nắng vàng óng ả của mặt trời khiến trái tim tôi xao xuyến. Biển cả hùng vĩ với những con sóng bất tận, nhẹ nhàng vuốt ve bờ cát trắng mịn màng. Trong từng cơn gió hè, tôi cảm nhận sự sống động của thiên nhiên và tìm thấy bản ngã thực sự của mình trong sự hòa quyện đó.
Mỗi lúc hè về, tôi như được đắm chìm vào một thế giới mộc mạc, trong lành và tràn ngập tình yêu. Tôi học cách trân trọng từng khoảnh khắc, nắm bắt những hạt nắng vàng, và để lòng mình lắng đọng trước vẻ đẹp tinh khôi của thiên nhiên. Hè là một mùa của niềm vui, của sự kỳ diệu, và đặc biệt là của tình yêu dành cho vẻ đẹp thiên nhiên không gian mộc mạc ấy.
Câu 5 trang 115 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Đọc kĩ đoạn văn:
Cả nhà ngồi ăn cơm trong hương lúa đầu mùa từ đồng Chõ thoảng về; trong tiếng sáo diều cao vút của chú Chàng; trong dàn nhạc ve; trong tiếng chó thủng thẳng sủa giăng… Chúng tôi no nê, rủ nhau giải chiếu ở hiên nhà ngủ cho mát.
Ôi cái mùa hè hiếm hoi. Ngày lao xao, đêm cũng lao xao. Cả làng xóm hình như không ai ngủ, cùng thức với giời, với đất. Tôi khát khao thầm ước: Mùa hè nào cũng được như mùa hè này!
Theo em tác giả hồi kí đã thể hiện những cảm xúc gì khi kể về những ngày hè đã qua?
Trả lời:
Tác giả hồi kí đã chia sẻ những cảm xúc sâu sắc:
Trong trái tim tôi, tình yêu và sự mến mộ dành cho những hình ảnh và âm thanh của ngày hè ở làng quê như là một bức tranh tươi sáng và sôi động. Những cảm giác êm đềm của gió hè, hương thơm của đồng cỏ và tiếng rì rào của con suối đã chạm đến linh hồn tôi. Đó không chỉ là những hình ảnh đẹp, mà còn là những trạng thái tâm hồn mà tôi trân trọng đến tận bây giờ.
Nhưng mỗi khi ngày hè trôi qua, trong lòng tôi vẫn còn đọng lại sự tiếc nuối và niềm khát khao mãnh liệt. Tôi muốn níu giữ những khoảnh khắc đẹp ấy, muốn làm ngừng thời gian để thưởng thức hương vị của những buổi hoàng hôn ấm áp và hòa mình vào những giai điệu của tự nhiên. Khát khao đó không chỉ là muốn giữ gìn một khoảnh khắc, mà còn là mong muốn sâu sắc muốn được sống trong những khoảnh khắc ấy mãi mãi. Tôi muốn ngắm nhìn ánh nắng chiều mặt hồ lấp lánh và nghe tiếng đàn ve ca từng nốt nhạc, để tâm hồn tôi mãi mãi yên bình và hạnh phúc.
Câu 6 trang 116 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo
Hãy chia sẻ với bạn về ấn tượng và cảm xúc của em khi đọc Lao xao ngày hè.
Trả lời:
Mẫu 1: Trong tác phẩm "Lao xao ngày hè," nhà văn đã thổi hồi hương vị của quê hương và mùa hè vào trí tưởng tượng của em. Những âm thanh và hình ảnh về loài chim, cây cối, và tiếng nước chảy đã tạo ra một không gian thần tiên mà em đã mơ ước từ lâu. Đó là mùa hè mà khi đọc truyện, em cảm thấy mình đang bước chân vào một vùng quê thơ mộng, nơi mà em muốn trải nghiệm, khám phá, và sống trong những khoảnh khắc thanh bình đó.
Mẫu 2: Tác phẩm "Lao xao ngày hè" đã đánh thức trong em những cảm xúc mạnh mẽ về vẻ đẹp của mùa hè, vùng quê, và thiên nhiên tự nhiên. Nó mang đến cho em những hình ảnh ví von, màu sắc tươi tắn và âm thanh rộn rã của loài chim. Đọc truyện, em đã được tham gia vào một cuộc hành trình thú vị khám phá mùa hè trong mơ, và em hy vọng có cơ hội trải nghiệm nó trực tiếp trong tương lai.
Nội dung khác có liên quan mời quý khách xem thêm bài viết sau đây:
- Soạn bài Trong lời mẹ hát Chân trời sáng tạo ngắn gọn, đầy đủ nhất
- Soạn bài "Thần trụ trời" - Chân trời sáng tạo - Ngữ văn lớp 10
- Soạn bài Chiều xuân sách Chân trời sáng tạo lớp 11 ngắn gọn, đầy đủ
