1. Nguyên nhân sưng mang tai nhưng không có triệu chứng sốt
Sỏi tuyến nước bọt
Một nguyên nhân phổ biến gây sưng mang tai mà không gây sốt là sỏi tuyến nước bọt. Sỏi tuyến nước bọt là hiện tượng tắc nghẽn và làm sưng phồng các tuyến nước bọt trong khoang miệng do tích tụ canxi và phosphate. Sỏi lớn có thể gây tắc nghẽn tuyến nước bọt, gây viêm và áp-xe.
Để chẩn đoán bệnh sỏi tuyến nước bọt, các bác sĩ thường sử dụng các phương pháp như chụp X-quang hoặc máy quét CT. Ban đầu, khi bị sỏi tuyến nước bọt, thường không có triệu chứng, nhưng khi sỏi đạt kích thước lớn và gây tắc nghẽn, nước bọt sẽ tràn vào các tuyến và gây đau và sưng ở mang tai. Các cơn đau có thể xuất hiện và sau đó giảm dần, và sau đó tần suất và cường độ đau sẽ gia tăng, đi kèm với viêm và tình trạng áp-xe.
Viêm tuyến nước bọt đơn thuần
Bệnh viêm tuyến nước bọt đơn thuần là một tình trạng gây sưng ở mang tai. Nguyên nhân gây bệnh có thể bao gồm Staphylococcus aureus, Parainfluenza, coxsackie và những tác nhân khác.
Trong trường hợp viêm tuyến nước bọt mang tai, sỏi có thể hình thành và gây tắc nghẽn ống dẫn tuyến, dẫn đến viêm. Bệnh này thường chỉ gây tổn thương tại vị trí tuyến nước bọt và có xu hướng tự khỏi sau một thời gian ngắn. Tuy nhiên, đôi khi có những trường hợp chuyển sang viêm tuyến nước bọt mạn tính và phì đại.
Có một số dấu hiệu đặc trưng của bệnh viêm tuyến nước bọt đơn thuần, bao gồm:
- Sưng ở vùng tuyến nước bọt mang tai, và sự sưng có thể lan rộng xung quanh tuyến.
- Da ở vùng tuyến bị sưng thường có biểu hiện tấy đỏ và đau, đặc biệt khi thực hiện các hoạt động như mở miệng, nói chuyện và nuốt.
- Có thể xuất hiện hạch viêm phản ứng ở vị trí góc hàm hoặc phía sau tai cùng bên.
- Có thể có sốt vừa từ 38-390C.
- Khi nhấn vào vùng tuyến mang tai, có thể thấy mủ chảy ra ở miệng ống Stenon.
Bệnh quai bị
Bệnh quai bị là tình trạng viêm tuyến nước bọt mang tai do virus quai bị gây ra, tuy nhiên chỉ chiếm khoảng 24% trong tổng số các nguyên nhân gây bệnh tại tuyến mang tai.
Dưới đây là những dấu hiệu đặc trưng trên lâm sàng của bệnh quai bị:
- Sốt cao từ 38-390C xuất hiện sau khoảng 14-24 ngày tiếp xúc với virus quai bị.
- Cảm thấy đau đầu, mệt mỏi, chán ăn.
- Gặp khó khăn trong việc ăn, nuốt, nói chuyện và có đau nhức tại các khớp xương.
- Xảy ra sưng ở vùng tuyến nước bọt mang tai, và sưng có thể lan rộng ra vùng trước tai và xuống dưới hàm.
- Sưng có thể lan đến ngực và gây phù phía trước xương ức.
- Da ở vùng sưng có màu sắc bình thường, không bị nóng đỏ và vẫn có tính đàn hồi. Trạng thái sưng của tuyến mang tai thường tăng dần trong khoảng 3 ngày sau đó giảm dần trong khoảng 1 tuần.
- Bệnh quai bị có thể đi kèm với các bệnh lý khác như viêm tinh hoàn, viêm màng não, viêm não, viêm tụy cấp, viêm thanh khí phế quản, viêm phổi kẽ, viêm đa khớp hoặc có biểu hiện ở các tuyến khác trên cơ thể như tuyến lệ, tuyến ức, tuyến giáp, tuyến vú và buồng trứng. Những tổn thương này thường có triệu chứng không điển hình và diễn biến lành tính.
U tuyến nước bọt
U tuyến nước bọt là một loại u có thể ảnh hưởng đến tuyến nước bọt và gây sưng mang tai mà không gây sốt. Đa số u tuyến nước bọt là u lành tính và thường được phát hiện ở tuyến mang tai, với u tuyến đa dạng là loại phổ biến nhất. Các u tuyến đa dạng thường chỉ xuất hiện ở một bên của tai. Những khối u này phát triển chậm và có thể không có dấu hiệu rõ ràng để nhận biết. Trường hợp u tế bào hạt và u tế bào đáy là hiếm gặp.
2. Một số lý do sưng mang tai khác
Các khối u ác tính (ung thư):
Các khối u ác tính có thể bao gồm ung thư biểu mô dạng nhày bì, ung thư biểu mô tế bào gai hoặc ung thư biểu mô tuyến. Khác với các khối u tuyến nước bọt lành tính, các khối u ác tính có thể phát triển nhanh, gây sưng mang tai nhưng không gây sốt và đau khi chạm vào. Những khối u này có thể dính liền với mô xung quanh, gây liệt nhẹ hoặc liệt dây thần kinh mặt.
Hội chứng Sjogren:
Hội chứng Sjogren là một hội chứng liên quan đến bệnh tự miễn mạn tính, trong đó hệ thống miễn dịch của cơ thể tấn công các tuyến ngoại tiết, trong đó có tuyến nước bọt.
Triệu chứng lâm sàng của hội chứng Sjogren bao gồm:
- Sưng mang tai nhưng không gây sốt và không đau.
- Giảm tiết nước bọt, gây hôi miệng, khó nói, khó nhai và nuốt, giảm hoặc mất vị giác.
- Tăng nguy cơ viêm nhiễm ở nướu và sâu răng.
- Viêm kết mạc mắt và viêm ví mắt do tuyến lệ bị tác động bởi tế bào lympho và tương bào, dẫn đến giảm tiết nước mắt, làm khô và đỏ mắt.
- Cảm giác ngứa, nóng rát hai mắt, cảm giác cộm và tăng nhạy cảm với ánh sáng.
- Biến chứng loét mắt trong trường hợp nặng.
- Niêm mạc mũi, họng, thanh quản, da và âm đạo cũng có thể trở nên khô tương tự như mắt và miệng.

3. Mức độ nguy hiểm của viêm tuyến nước bọt mang tai ở trẻ
Viêm tuyến nước bọt mang tai ở trẻ em không phải là một căn bệnh lây nhiễm và hiếm khi gây ra những biến chứng nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu không được điều trị kịp thời, tình trạng viêm này có thể dẫn đến tích tụ mủ và hình thành các khối áp xe trong tuyến nước bọt.
Đặc biệt, ba mẹ cần đặc biệt cảnh giác đối với trường hợp viêm tuyến nước bọt do khối u ác tính. Bệnh này có thể gây ra tình trạng viêm tái phát liên tục và kéo dài. Việc này có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe và các cơ quan khác của trẻ.
Những bệnh nhân gặp viêm tuyến nước bọt tái phát nhiều lần và sưng to nghiêm trọng có nguy cơ phá huỷ tuyến nước bọt. Ngoài ra, trẻ còn có khả năng mắc phải các biến chứng khác ở các bộ phận khác của cơ thể, như nhiễm trùng da hoặc viêm họng Ludwig do vi khuẩn từ tuyến nước bọt lan ra.
Vì vậy, mặc dù viêm tuyến nước bọt mang tai không thường gây ra những biến chứng nguy hiểm, nhưng việc theo dõi và điều trị kịp thời là cần thiết để ngăn chặn sự tái phát và tránh các tác động tiêu cực đến sức khỏe và cơ thể của trẻ. Nếu ba mẹ phát hiện bất kỳ dấu hiệu hoặc tình trạng viêm tuyến nước bọt mang tai ở trẻ, nên tìm kiếm sự chăm sóc y tế để được đánh giá và điều trị phù hợp.
4. Cách phòng ngừa sưng mang tai
Để phòng ngừa sự sưng ở mang tai và đảm bảo sức khỏe, có một số biện pháp mà bạn có thể áp dụng. Trước hết, hãy giữ ấm cho cơ thể, đặc biệt là vùng cổ, khi thời tiết chuyển lạnh. Điều này giúp tránh tình trạng hạ nhiệt và giảm khả năng sưng màng tai. Thực hiện thường xuyên các hoạt động thể dục và thể thao để tăng cường hệ miễn dịch, nâng cao sức đề kháng và bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân gây bệnh như virus và vi khuẩn. Đồng thời, xây dựng một lối sống khoa học và lành mạnh, bao gồm chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng cho cơ thể. Bạn nên ăn nhiều thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất, cung cấp đủ dinh dưỡng cho sự phát triển và chức năng của cơ thể.
Bổ sung nước cho cơ thể bằng cách uống đủ lượng nước hàng ngày và nước ép trái cây. Tuyệt đối không uống nước lạnh và tránh thực phẩm chiên xào cùng các gia vị cay nóng. Hút thuốc lá và sử dụng các loại thức uống có cồn như rượu và bia cũng nên được tránh.
Đặc biệt đối với trẻ sơ sinh, nên tạo thói quen cho bé bú sữa mẹ đến khi đủ 24 tháng tuổi. Điều này giúp cung cấp chất dinh dưỡng cần thiết và bảo vệ sức khỏe của trẻ.
Hơn nữa, việc duy trì vệ sinh cá nhân cho trẻ cũng rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe. Mẹ nên tạo thói quen giữ gìn vệ sinh thân thể cho trẻ, bao gồm việc làm sạch và chăm sóc tai, mũi, họng đúng cách.
Nếu bạn có bất kỳ dấu hiệu nào của sự sưng ở mang tai hoặc các vấn đề tai mũi họng khác, hãy đi khám bác sỹ ngay lập tức. Việc sưng ở mang tai không đi kèm sốt có thể là dấu hiệu của một căn bệnh nguy hiểm. Vì vậy, không bỏ qua bất kỳ dấu hiệu bất thường nào và đừng chần chừ trong việc đi khám để phát hiện và điều trị bệnh kịp thời, đảm bảo sức khỏe của bạn.
Xem thêm >>>>> Bệnh ghẻ là gì? Triệu chứng và cách phòng tránh, điều trị