1. Lý thuyết phép trừ phân số
Phép trừ hai phân số có cùng mẫu số: muốn trừ hai phân số có cùng mẫu số, ta trừ tử số của phân số thứ nhất cho mẫu số của phân số thứ hai và giữ nguyên mẫu số.
Ví dụ: 5/6 - 3/6 = 5 -3/ 6 = 2/6 = 1/3
Phép trừ hai phân số khác mẫu số: muốn trừ hai phân số khác mẫu số, ta quy đồng mẫu số hai phân số rồi trừ hai phân số đó.
Ví dụ: 4/5 - 2/3 = 12/15 - 10/15 = 2/15
Lưu ý: Khi thực hiện phép trừ hai phân số, nếu phân số thu được chưa tối giản thì ta rút gọn thành phân số tối giản.
- Dạng 1: Tính hiệu của hai phân số
Phương pháp: áp dụng quy tắc trừ hai phân số
- Dạng 2: Tính giá trị các biểu thức
Áp dụng các quy tắc tính giá trị biểu thức như ưu tiên tính trong ngoặc trước, thực hiện phép tính nhân, chia trước, phép cộng trừ sau,...
- Dạng 3: So sánh
Phương pháp: Tính giá trị các biểu thức, sau đó áp dụng các quy tắc so sánh phân số.
- Dạng 4: Tìm x
Phương pháp giải: Xác định xem x đóng vai trò nào, từ đó tìm được x theo các quy tắc đã học lớp dưới.
- Dạng 5: Toán có lời văn
2. Các bài tập vận dụng
1. Tính
a. 7/9 - 2/9
b. 23/56 - 9/56
c. 220/225 - 14/15
d. 21/20 - 5/10
2. Trong hội thi thể thao, số huy chương vàng chiếm 3/7 tổng số huy chương. Số huy chương bạc chiếm 7/8 tổng số huy chương. Hỏi số huy chương vàng và huy chương bạc chiếm bao nhiêu phần tổng số huy chương?
3. Trong một số mảnh vườn 6/7 diện tích đã trồng hoa và rau. Trong đó diện tích trồng hoa chiếm 1/3 diện tích mảnh vườn. Hỏi:
a. Diện tích trồng rau chiếm bao nhiêu phần diện tích mảnh vườn
b. Tính diện tích đất chưa trồng gì của mảnh vườn
4. Hai ô tô cùng chuyển gạo ở một kho. Ô tô chuyển được 2/7 số gạo trong khó, ô tô thứ hai chuyển được 3/8 số gạo trong kho. Hour ô tô thứ hai chuyển nhiều hơn ô tô thứ nhất bao nhiêu gạo?
5. Trong một ngày, đội thứ nhất sửa được 2/7 km đường, đội thứ hai sửa được 3/7 km đường, đội thứ ba sửa được hơn đội thứ hai là 1/7 km đường. Hỏi trong một ngày, cả ba đội đó sửa được bao nhiêu ki lô mét đường?
6. Hai bạn Hòa và Bình chạy thi trên cùng một đoạn đường. Hòa chạy 1 phút được 4/5 đoạn đường, Bình chạy 1 phút được 3/4 đoạn đường. Hỏi trong một phút bạn nào chạy nhanh hơn và hơn bao nhiêu phần đoạn đường?
7. Một hình chữ nhật có chiều rộng 6/7 m, chiều dài hơn chiều rộng 1/2 m. Tính:
a. Chu vi hình chữ nhật đó
b. Diện tích của hình chữ nhật đó?
8. Một cửa hàng bán được 75 chai dầu ăn, mỗi chai có 2/5 lít dầu. Biết rằng mỗi lít dầu ăn cân nặng 9/10 kg. Hỏi cửa hàng đã bán được bao nhiêu ki lô gam dầu ăn?
9. Hộp kẹo cân nặng 3/5 kg. Hộp bánh cân nặng 4/5 kg. Hỏi:
a. Hộp kẹo có khối lượng bằng bao nhiêu phần hộp bánh?
b. Hộp bánh có khối lượng bằng bao nhiêu phần hộp kẹo?
10. Hai hộp bánh cân nặng 4/5 kh, trong đó có một hộp cân nặng 1/4 kg. Hỏi hộp bánh còn lại nặng bao nhiêu ki lô gam?
11. Một máy cày ngày đầu cày được 3/8 diện tích cánh đồng, ngày thứ hai cày được 2/5 diện tích cánh đồng đó. Hỏi ngày nào máy cày được nhiều hơn và nhiều hơn mấy phần diện tích cánh đồng đó?
12. Một cửa hàng có 3/5 tấn gạo, đã bán đi 1/2 tấn gạo. Hỏi cửa hàng còn lại bao nhiêu tạ gạo?
13. Muốn trừ hai phân số có cùng mẫu số thì:
A. Ta trừ tử số của phân số thứ nhất cho tử số của phân số thứ hai, cộng hai mẫu số với nhau.
B. Ta trừ tử số của phân số thứ nhất cho tử số của phân số thứ hai, trừ mẫu số của phân số thứ nhất cho mẫu số của phân số thứ hai.
C. Ta trừ tử số của phân số thứ nhất cho tử số của phân số thứ hai, giữ nguyên mẫu số
D. Ta nhân tử số của phân số thứ nhất với tử số của phân số thứ hai, giữ nguyên mẫu số
14. Một quầy lương thực buổi sáng bán được 2/7 tổng số gạo, buổi chiều bán được nhiều hơn buổi sáng 1/5 tổng số gạo. Hỏi số gạo còn lại chiếm bao nhiêu phần số gạo của quầy lương thực đó?
15. Buổi tối từ 19 giờ đến 21 giờ 31 phút. Bình định dành 1/4 giờ để rửa bát, 1/6 giờ để quét nhà và 1 giờ để làm bài tập. Thời gian còn lại, Bình định dành để xem chương trình phim truyện truyền hình kéo dài trong 45 phút. Hỏi Bình có đủ thời gian để xem hết phim không?
>> Xem thêm: Toán lớp 4 trang 129: Phép trừ phân số có đáp án chi tiết nhất
3. Toán lớp 4 trang 131: Luyện tập phép trừ phân số có đáp án chi tiết
Câu 1: Toán lớp 4 bài 1 trang 131
Tính:
a. 8/3 - 5/3
b. 16/5 - 9/5
c. 21/8 - 3/8
Phương pháp giải: muốn trừ hai phân số cùng mẫu số, ta trừ tử số của phân số thứ nhất cho tử số của phân số thứ hai và giữ nguyên mẫu số.
Đáp án: Tính
a. 8/3 - 5/3 = 8 - 5/ 3 = 3/3
b. 16/5 - 9/5 = 16 - 9/ 5 = 7/5
c. 21/8 - 3/8 = 21 - 3/ 8 = 18/8
Câu 2: toán lớp 4 bài 2 trang 131
Tính
a. 3/4 - 2/7
b. 3/8 - 5/16
c. 7/5 - 2/3
d. 31/36 - 5/6
Phương pháp giải: muốn trừ hai phân số khác mẫu số, ta quy đồng mẫu số của hai phân số, rồi trừ hai phân số đó.
Đáp án: Tính
a. 3/4 - 2/7 = 21/28 - 8/28 = 21 - 8/ 28 = 13/28
b. 3/8 - 5/16 = 6/16 - 5/16 = 6 -5/ 16 = 1/16
c. 7/5 - 2/3 = 21/15 - 10/15 = 21 -10/ 15 = 11/15
d. 31/36 - 5/6 = 31/36 - 30/36 = 31 - 30/36 = 1/36
Câu 3: Toán lớp 4 bài 3 trang 131
Tính theo mẫu:
a. 2 - 3/2
b. 5 - 14/3
c. 37/12 - 3
Phương pháp giải: viết số tự nhiên dưới dạng phân số thích hợp rồi thực hiện trừ hai phân số như thông thường.
Đáp án:
a. 2 - 3/2 = 4/2 - 3/2 = 1/2
b. 5 - 14/3 = 15/3 - 14/3 = 1/3
c. 37/12 - 3 = 37/12 - 36/12 = 1/12
Câu 4: toán lớp 4 bài 4 trang 131
Rút gọn rồi tính:
a. 3/15 - 5/34
b. 18/27 - 2/6
c. 15/25 - 3/21
d. 24/36 - 6/12
Phương pháp giải: rút gọn các phân số tối giản (nếu được), sau đó thực hiện phép trừ hai phân số như thông thường.
Đáp án: rút gọn
a. 3/15 - 5/35 = 1/5 - 1/7 = 7 -5/ 35 = 2/35
b. 18/27 = 18 : 9/ 27 :9 = 2/3
2/6 = 2 : 2/ 6 : 2 = 1/3
Tính:
18/27 - 2/6 = 2/3 - 1/3 = 2 -1/ 3 1/3
c. Rút gọn:
15/25 = 15 : 5/ 25 : 5 = 3/5
3/21 = 3 : 3/ 21 : 3 = 1/7
Tính: 15/25 - 3/21 = 3/5 - 1/7 = 21 - 5 / 35 = 16/35
d. Rút gọn:
24/36 = 24 : 12/ 36 : 12 = 2/3
6/12 = 6 : 6/ 12 :6 = 1/2
Tính:
24/36 - 6/12 = 2/3 - 1/2 = 4 - 3 / 6 = 1/6
Câu 5: toán lớp 4 bài 5 trang 131
Trong một ngày thời gian để học và ngủ của bạn Nam là 5/8 ngày, trong đó thời gian học của Nam là 1/4 ngày. Hỏi thời gian ngủ của bạn Nam là bao nhiêu phần của một ngày?
Phương pháp giải: Thời gian ngủ của bạn nam trong một ngày = thời gian để học và ngủ của Nam - thời gian học của Nam.
Đáp án: Thời gian ngủ của bạn Nam chiếm số phần của một ngày là:
5/8 - 1/4 = 5/8 - 2/8 = 3/8 ( ngày)
Đáp số: 3/8 ngày
Bạn đọc có thể tham khảo thêm bài viết sau: Trọn bộ bài tập ôn luyện môn toán lớp 4 mới nhất năm 2023 - 2024
Bài viết trên Luật Minh Khuê đã gửi đến bạn đọc chi tiết đáp án Toán lớp 4 trang 131: Luyện tập phép trừ có đáp án chi tiết. Trong bài viết có mục nào chưa hiểu hay có bất kỳ thắc mắc về vấn đề pháp lý có thể liên hệ qua số tổng đài 19006162 để được các chuyên viên bên Luật Minh Khuê giải đáp mọi thắc mắc.