Trình tự thủ tục niêm yết chứng khoán tại Việt Nam?

1. Quy định và niêm yết, đăng ký giao dịch chứng khoán

Theo quy định tại Điều 48 Luật Chứng khoán năm 2019 thì việc niêm yết, đăng ký giao dịch chứng khoán được quy định cụ thể như sau:

- Niêm yết và đăng ký giao dịch các loại chứng khoán công cộng: Trong việc niêm yết và đăng ký giao dịch trên hệ thống giao dịch chứng khoán, các loại chứng khoán sau đều phải tuân theo quy định của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước:

+ Cổ phiếu công ty đại chúng: Đây là cổ phiếu mà công ty đã chào bán ra công chúng để cổ đông có thể mua và bán trên thị trường mở.

+ Chứng chỉ quỹ đóng và chứng chỉ quỹ hoán đổi danh mục: Đây là các công cụ tài chính liên quan đến quỹ đầu tư, và để đảm bảo tính minh bạch và khả dụng cho nhà đầu tư, chúng cũng phải được niêm yết và đăng ký giao dịch.

+ Chứng quyền có bảo đảm, hợp đồng tương lai, hợp đồng quyền chọn: Các công cụ tài chính phức tạp như này cũng phải thông qua quy trình niêm yết và đăng ký giao dịch để đảm bảo an toàn và sự minh bạch trong giao dịch chứng khoán

- Niêm yết các loại trái phiếu được bảo đảm bởi Chính phủ và chính quyền địa phương: Các loại trái phiếu này, bao gồm cả công cụ nợ của Chính phủ và trái phiếu chính quyền địa phương, sẽ được niêm yết trên hệ thống giao dịch chứng khoán sau khi có đề nghị từ tổ chức phát hành hoặc tổ chức được ủy quyền phát hành, theo quy định của pháp luật.

- Trách nhiệm về tính chính xác và trung thực trong việc niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán: Các tổ chức phát hành và các đối tượng liên quan đến quá trình niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán phải chấp hành các quy định về tính chính xác, trung thực và đầy đủ của hồ sơ niêm yết và đăng ký giao dịch. Bao gồm các tổ chức tư vấn niêm yết, đăng ký giao dịch, tổ chức kiểm toán, người ký báo cáo kiểm toán và tất cả cá nhân hoặc tổ chức nào xác nhận hồ sơ niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán đều phải chịu trách nhiệm trước pháp luật trong tất cả các khía cạnh liên quan đến hồ sơ niêm yết và đăng ký giao dịch.

- Quy định của Chính phủ về niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán: Chính phủ có vai trò quan trọng trong việc quy định các khía cạnh của thị trường chứng khoán, bao gồm:

+ Quy định loại chứng khoán cần phải được niêm yết và đăng ký giao dịch: Chính phủ xác định các loại chứng khoán nào phải thực hiện quá trình niêm yết và đăng ký giao dịch.

+ Xác định các điều kiện và quy tắc liên quan đến niêm yết chứng khoán: Chính phủ đưa ra các quy định về việc phân bảng niêm yết chứng khoán và các điều kiện cần thiết để niêm yết.

+ Quy định về hồ sơ và thủ tục niêm yết và đăng ký giao dịch: Chính phủ xác định các yêu cầu về hồ sơ và thủ tục liên quan đến quá trình niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán.

+ Quy định về việc thay đổi, hủy bỏ niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán: Chính phủ cũng quy định các quy trình liên quan đến việc thay đổi hoặc hủy bỏ niêm yết và đăng ký giao dịch chứng khoán của các tổ chức phát hành trong và ngoài nước

2. Trình tự, thủ tục niêm yết chứng khoán tại Việt Nam

Theo quy định tại Điều 111 Nghị định 155/2020/NĐ-CP thì quy trình đăng ký niêm yết chứng khoán với tính rõ ràng và chi tiết tại Việt Nam cụ thể như sau:

- Bước 1: Nộp hồ sơ đăng ký niêm yết: Tổ chức muốn niêm yết chứng khoán trên thị trường chứng khoán phải nộp hồ sơ đăng ký niêm yết đầy đủ và hợp lệ cho Sở giao dịch chứng khoán. Hồ sơ này phải đáp ứng các yêu cầu và tiêu chuẩn cụ thể được quy định.

- Bước 2: Xem xét và quyết định của Sở giao dịch chứng khoán: Trong vòng 30 ngày kể từ ngày nhận được hồ sơ đăng ký niêm yết hoàn chỉnh, Sở giao dịch chứng khoán sẽ tiến hành xem xét hồ sơ và có quyền chấp thuận niêm yết. Trường hợp hồ sơ không đáp ứng tiêu chuẩn hoặc có lý do từ chối, Sở sẽ cung cấp một phản hồi bằng văn bản và nêu rõ lý do tại sao hồ sơ bị từ chối.

- Bước 3: Chuẩn bị cho việc niêm yết: Sau khi nhận được sự chấp thuận từ Sở giao dịch chứng khoán, tổ chức đăng ký niêm yết có thời hạn 90 ngày để chuẩn bị cho việc niêm yết chứng khoán trên thị trường. Trong khoảng thời gian này, họ phải thực hiện các bước cần thiết để đưa chứng khoán vào giao dịch.

- Bước 4: Đưa chứng khoán vào giao dịch: Trong vòng 90 ngày kể từ ngày chấp thuận niêm yết, tổ chức đăng ký niêm yết phải đảm bảo rằng chứng khoán của họ đã sẵn sàng và tham gia vào quá trình giao dịch trên thị trường chứng khoán.

Tóm lại, quá trình đăng ký niêm yết chứng khoán bao gồm việc nộp hồ sơ, xem xét và quyết định của Sở giao dịch chứng khoán, sau đó là việc chuẩn bị và tham gia giao dịch trên thị trường chứng khoán. Quy trình này đảm bảo tính minh bạch và sự rõ ràng trong việc niêm yết chứng khoán trên thị trường

3. Vì sao phải thực hiện niêm yết chứng khoán?

Niêm yết chứng khoán là một quá trình quan trọng trong thị trường tài chính và có nhiều lý do cơ bản để thực hiện niêm yết chứng khoán:

- Huy động vốn: Một trong những lý do chính để niêm yết chứng khoán là để công ty có thể huy động vốn từ công chúng hoặc từ các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán. Việc niêm yết cổ phiếu giúp công ty tăng cường tài chính, đầu tư vào dự án mới, hoặc giảm nợ.

- Tạo tính minh bạch: Niêm yết chứng khoán tạo điều kiện cho công ty phải tuân thủ các tiêu chuẩn minh bạch và báo cáo tài chính định kỳ theo quy định. Điều này giúp cải thiện sự tin tưởng của nhà đầu tư và giới thiệu tính minh bạch vào hoạt động kinh doanh.

- Tạo tính thanh khoản và tăng giá trị chứng khoán: Khi một công ty niêm yết chứng khoán, nó thường tạo ra sự quan tâm và sự chú ý từ các nhà đầu tư và người mua bán. Điều này dẫn đến sự gia tăng về tính thanh khoản của chứng khoán, có nghĩa là chúng có thể dễ dàng mua bán trên thị trường chứng khoán. Tính thanh khoản cao thường làm tăng giá trị của chứng khoán, vì nó tạo điều kiện cho nhà đầu tư dễ dàng chuyển đổi tài sản thành tiền mặt.

- Tạo cơ hội đầu tư và động viên sự phát triển kinh doanh: Niêm yết chứng khoán cung cấp một cơ hội độc đáo cho công ty để huy động vốn và đầu tư vào dự án mở rộng hoặc phát triển mới. Các công ty thường sử dụng tiền huy động được từ việc niêm yết để đầu tư vào nghiên cứu và phát triển, mua sắm tài sản mới, hoặc mở rộng kinh doanh của họ. Điều này có thể thúc đẩy sự phát triển và sáng tạo trong nền kinh tế.

- Rút vốn và thoát khỏi thị trường một cách tiện lợi: Việc niêm yết chứng khoán cũng tạo ra sự linh hoạt khi công ty muốn rút vốn hoặc thoát khỏi thị trường. Các công ty có thể bán cổ phiếu của mình trên thị trường chứng khoán để huy động tiền mặt hoặc thu hồi vốn đầu tư. Họ cũng có thể sử dụng quá trình niêm yết để hợp nhất, chia tách, hoặc hủy bỏ niêm yết dễ dàng hơn khi cần thiết.

- Tạo cơ hội cho giao dịch công bằng và minh bạch: Khi chứng khoán niêm yết, thị trường trở nên minh bạch hơn và có sự đánh giá tự do về giá trị của chúng. Điều này tạo cơ hội cho các nhà đầu tư tham gia vào giao dịch chứng khoán một cách công bằng. Bên cạnh đó, niêm yết chứng khoán cũng giúp ngăn chặn giao dịch phi tập trung và các hành vi gian lận trên thị trường, bảo vệ sự công bằng và sự đáng tin cậy của thị trường tài chính

Tóm lại, niêm yết chứng khoán là một công cụ quan trọng trong việc huy động vốn, cải thiện tính minh bạch và tính thanh khoản, và tạo cơ hội cho đầu tư và giao dịch trên thị trường chứng khoán. Điều này có lợi cho cả công ty và nhà đầu tư, đồng thời làm cho thị trường tài chính hoạt động trơn tru và công bằng hơn

Ngoài ra, có thể tham khảo: Xử phạt vi phạm hành chính về chào mua công khai, niêm yết chứng khoán và đăng ký giao dịch chứng khoán tại Việt Nam. Còn vướng mắc, vui lòng liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Trân trọng./.