1. Yêu cầu chung về hạ tầng kỹ thuật nhà tang lễ, nghĩa trang và cơ sở hỏa táng
Yêu cầu chung về hạ tầng kỹ thuật nhà tang lễ:
Căn cứ theo tiểu mục 2.13 Mục 2 Quy chuẩn ban hành kèm theo Thông tư 01/2021/TT-BXD, quy định yêu cầu về nhà tang lễ như sau:
- Mỗi đô thị phải có ít nhất một nhà tang lễ để đáp ứng nhu cầu của người dân. Một nhà tang lễ có khả năng phục vụ tối đa 250,000 dân. Điều này đảm bảo rằng mọi người dân đều có quyền tiếp cận dịch vụ tang lễ khi cần thiết.
- Vị trí quy hoạch của nhà tang lễ phải được chọn sao cho không ảnh hưởng đến các hoạt động của các khu chức năng khác và các hoạt động giao thông. Điều này giúp đảm bảo rằng nhà tang lễ không gây cản trở hoặc làm gián đoạn cuộc sống hàng ngày của cư dân xung quanh. Nhà tang lễ cần được thiết kế với các giải pháp chống ồn hiệu quả, đảm bảo tuân thủ các quy định về tiếng ồn tại khu vực công cộng và khu dân cư, nhằm giữ gìn môi trường yên tĩnh cho cả người sử dụng nhà tang lễ và những người sống gần đó.
- Diện tích của nhà tang lễ được xác định dựa trên quy trình tổ chức tang lễ và các tục lệ mai táng tại địa phương. Tuy nhiên, dù theo phong tục nào, nhà tang lễ phải đảm bảo có khả năng phục vụ tối thiểu 4 đám tang mỗi ngày. Điều này giúp đáp ứng nhu cầu sử dụng dịch vụ tang lễ trong những ngày cao điểm hoặc khi có nhiều đám tang diễn ra đồng thời.
Yêu cầu chung về hạ tầng, kỹ thuật của nghĩa trang, cơ sở hỏa táng:
Căn cứ tiểu mục 2.13 Mục 2 Quy chuẩn ban hành kèm theo Thông tư 01/2021/TT-BXD, quy định chi tiết về nhu cầu và quy hoạch đất nghĩa trang cũng như các cơ sở hỏa táng như sau:
- Nhu cầu đất nghĩa trang: Diện tích đất dành cho nghĩa trang (không bao gồm nghĩa trang liệt sỹ) và quy mô cơ sở hỏa táng được dự báo dựa trên tỷ lệ tử vong và các hình thức mai táng tại địa phương. Cụ thể, quy mô diện tích của các nghĩa trang tập trung phải đảm bảo chỉ tiêu tối thiểu là 0,04 ha cho mỗi 1.000 dân, đảm bảo cung cấp đủ đất cho nhu cầu mai táng trong cộng đồng.
- Quy hoạch địa điểm: Việc quy hoạch địa điểm cho nghĩa trang và cơ sở hỏa táng xây dựng mới phải được thực hiện một cách thận trọng để không gây ảnh hưởng tiêu cực đến các hoạt động của các khu chức năng khác cũng như các hoạt động giao thông. Trong quá trình quy hoạch, cần phải xem xét đến các phong tục, tập quán về mai táng của địa phương nhưng vẫn phải đảm bảo các yêu cầu về bảo vệ môi trường và sử dụng đất đai hiệu quả, tiết kiệm.
- Di dời và cải tạo nghĩa trang hiện hữu: Quy hoạch nghĩa trang cũng phải xác định được các nghĩa trang hiện hữu cần di dời, đóng cửa hoặc cải tạo, và quỹ đất dành cho việc di dời này. Đối với các nghĩa trang và cơ sở hỏa táng hiện hữu không đảm bảo các quy định về khoảng cách an toàn vệ sinh môi trường (ATMT), cần phải thực hiện đánh giá tác động môi trường để bổ sung các giải pháp đảm bảo vệ sinh môi trường xung quanh theo quy định.
- Khoảng cách an toàn vệ sinh môi trường (ATMT): Khoảng cách ATMT của nghĩa trang và cơ sở hỏa táng quy hoạch mới phải đảm bảo tuân thủ các quy định trong Bảng 2.25 của Quy chuẩn. Đồng thời, phải tuân thủ quy định về khu vực bảo vệ đối với điểm lấy nước và công trình cấp nước tại điểm 2.10.1. Trong các trường hợp đặc biệt, khi cơ sở hỏa táng đặt ở đầu hướng gió chính của đô thị hoặc khi nghĩa trang đặt ở đầu nguồn nước, khoảng cách ATMT của các công trình trong cơ sở hỏa táng và nghĩa trang phải tăng lên tối thiểu 1,5 lần.
- Bố trí cây xanh cách ly: Cần phải bố trí dải cây xanh cách ly quanh khu vực xây dựng nghĩa trang và cơ sở hỏa táng quy hoạch mới với chiều rộng tối thiểu là 10 m để tạo khoảng cách an toàn và bảo vệ môi trường.
- Sử dụng đất trong vùng ATMT: Trong vùng ATMT của các công trình thuộc nghĩa trang và cơ sở hỏa táng, chỉ được phép tổ chức các hoạt động canh tác nông, lâm nghiệp và quy hoạch các công trình giao thông, thủy lợi, cung cấp, truyền tải điện, xăng dầu, khí đốt, hệ thống thoát nước, xử lý nước thải (XLNT) và các công trình khác thuộc nghĩa trang, cơ sở hỏa táng. Không được bố trí các công trình dân dụng khác trong vùng này.
Tuân thủ QCVN 07-10:2016/BXD: Ngoài ra, tất cả các nghĩa trang và cơ sở hỏa táng phải tuân thủ đầy đủ các quy định trong QCVN 07-10:2016/BXD để đảm bảo tính hợp pháp và bảo vệ môi trường.
2. Yêu cầu cụ thể đối với từng loại công trình
Nhà tang lễ:
- Phòng lễ: Phòng lễ phải đủ rộng và trang trọng để tổ chức các nghi lễ tiễn đưa người quá cố.
- Phòng linh cữu: Phòng linh cữu cần được bố trí một cách cẩn thận, đảm bảo tôn nghiêm và đủ không gian cho linh cữu và các vật phẩm liên quan.
- Phòng chờ: Phòng chờ dành cho người thân và khách đến viếng phải thoải mái, sạch sẽ và tiện nghi.
- Hệ thống lạnh, điều hòa: Nhà tang lễ cần được trang bị hệ thống lạnh và điều hòa để bảo quản thi thể và tạo điều kiện thoải mái cho người tham gia lễ tang.
- Phòng vệ sinh, nhà tắm: Cần có phòng vệ sinh và nhà tắm sạch sẽ, đáp ứng nhu cầu của người tham gia.
- Bãi đỗ xe: Bãi đỗ xe rộng rãi, an toàn và thuận tiện cho việc di chuyển của khách viếng.
Nghĩa trang:
- Khu vực chôn cất: Khu vực chôn cất cần được quy hoạch rõ ràng, khoa học và đảm bảo an toàn vệ sinh môi trường.
- Khu vực hỏa táng: Nếu có khu vực hỏa táng, cần đảm bảo các điều kiện về kỹ thuật và an toàn.
- Đường giao thông nội bộ: Hệ thống đường giao thông nội bộ phải thuận tiện cho việc di chuyển và tổ chức lễ tang.
- Hệ thống thoát nước, xử lý nước thải: Nghĩa trang cần có hệ thống thoát nước và xử lý nước thải hiệu quả để đảm bảo vệ sinh môi trường.
- Nhà quản lý, nhà bảo vệ: Cần có nhà quản lý và nhà bảo vệ để đảm bảo an ninh trật tự và quản lý hoạt động của nghĩa trang.
Cơ sở hỏa táng:
- Lò hỏa táng: Lò hỏa táng phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn, đảm bảo quá trình hỏa táng diễn ra hiệu quả.
- Hệ thống khói: Cơ sở hỏa táng cần có hệ thống xử lý khói hiện đại để giảm thiểu ô nhiễm môi trường.
- Khu vực tiếp nhận, xử lý tro cốt: Khu vực tiếp nhận và xử lý tro cốt phải sạch sẽ, trang trọng và tôn nghiêm.
- Hệ thống xử lý khí thải: Hệ thống xử lý khí thải cần đảm bảo các tiêu chuẩn về môi trường, giảm thiểu tác động tiêu cực đến không khí xung quanh.
3. Thực trạng và vấn đề hạ tầng kỹ thuật nhà tang lễ, nghĩa trang và cơ sở hỏa táng
Thực trạng:
- Tình hình hạ tầng kỹ thuật tại các nhà tang lễ, nghĩa trang và cơ sở hỏa táng ở Việt Nam hiện đang ở mức không đồng đều, với sự phân bổ không đều giữa các vùng miền và sự khác biệt lớn về chất lượng giữa các công trình. Nhiều cơ sở còn thiếu sót trong việc đáp ứng các tiêu chuẩn hiện hành về kỹ thuật và an toàn.
- Một số nhà tang lễ và cơ sở hỏa táng đã được đầu tư và xây dựng với chất lượng tốt, đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của cộng đồng. Các nghĩa trang được quy hoạch bài bản tại một số khu vực đô thị lớn, có hệ thống hạ tầng cơ bản như đường giao thông nội bộ và hệ thống thoát nước khá hoàn chỉnh.
- Tuy nhiên, nhiều cơ sở hạ tầng còn tồn tại các vấn đề nghiêm trọng, bao gồm tình trạng quá tải, cơ sở vật chất xuống cấp, và thiếu hụt các tiện ích cần thiết. Một số nghĩa trang và cơ sở hỏa táng không đáp ứng được yêu cầu về vệ sinh môi trường và an toàn kỹ thuật, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe cộng đồng và môi trường sống xung quanh.
Một số vấn đề bất cập:
- Một trong những vấn đề lớn nhất hiện nay là thiếu quy hoạch tổng thể cho hệ thống nhà tang lễ, nghĩa trang và cơ sở hỏa táng. Sự thiếu đồng bộ trong quy hoạch và phát triển dẫn đến việc xây dựng các công trình không phù hợp với yêu cầu về khoảng cách an toàn, cũng như không đáp ứng được nhu cầu thực tế của cộng đồng.
- Chất lượng công trình tại các cơ sở tang lễ và nghĩa trang rất khác nhau. Trong khi một số cơ sở được xây dựng đạt tiêu chuẩn, nhiều cơ sở khác vẫn còn gặp phải tình trạng xuống cấp, không đảm bảo các yêu cầu về kỹ thuật và vệ sinh. Điều này gây ra sự bất tiện và khó khăn cho người sử dụng cũng như ảnh hưởng đến môi trường sống xung quanh.
- Vi phạm quy định về môi trường là một vấn đề nghiêm trọng, đặc biệt là ở những khu vực hạ tầng yếu kém. Nhiều cơ sở hỏa táng và nghĩa trang không thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ môi trường, dẫn đến ô nhiễm không khí, nước và đất. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân mà còn gây tác động tiêu cực đến hệ sinh thái xung quanh.
Xem thêm: Yêu cầu chung phải đảm bảo khi xây dựng nghĩa trang đô thị?
Quý khách còn vướng mắc về vấn đề trên hoặc mọi vấn đề pháp lý khác, quý khách hãy vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua Luật sư tư vấn pháp luật trực tuyến theo số điện thoại 1900.6162 để được Luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp qua tổng đài kịp thời hỗ trợ và giải đáp mọi thắc mắc.
Nếu quý khách cần báo giá dịch vụ pháp lý thì quý khách có thể gửi yêu cầu báo phí dịch vụ đến địa chỉ email: lienhe@luatminhkhue.vn để nhận được thông tin sớm nhất!