Cấm ngân hàng bán bảo hiểm kèm dịch vụ dưới mọi hình thức từ 01/7/2024

1. Cấm ngân hàng bán bảo hiểm kèm dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức theo Luật mới?

Ngày 18/1, Quốc hội đã thực hiện quyết định chấp nhận Dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi) với những điều chỉnh quan trọng. Trong số những thay đổi đáng chú ý, nổi bật là quyết định chính thức cấm ngân hàng thực hiện bán bảo hiểm kèm theo dịch vụ ngân hàng trong bất kỳ hình thức nào. Điều này đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc điều chỉnh ngành ngân hàng, nhằm tối ưu hóa hoạt động và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. Quyết định này không chỉ làm thay đổi cảnh quan kinh doanh của các ngân hàng mà còn mang lại sự minh bạch và tính công bằng cho các bên liên quan.

Ngoài ra, quyết định cấm này cũng nhấn mạnh sự quan trọng của việc duy trì sự riêng biệt giữa các lĩnh vực tài chính, nhằm đảm bảo tính minh bạch và an toàn trong quản lý tài chính toàn cầu. Quốc hội kỳ vọng rằng những biện pháp này sẽ tăng cường niềm tin của cộng đồng và địa bàn trong hệ thống ngân hàng và tài chính nói chung.

Tại điều 5 của Dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng, mà Quốc hội đã thông qua trong kỳ họp bất thường thứ 5 của khóa XV, đặt ra những hạn chế cụ thể và chặt chẽ nhằm kiểm soát các hành vi không đúng quy định trong lĩnh vực ngân hàng và tài chính. Quy định này rõ ràng, đồng thời bắt đầu hiệu lực để đảm bảo sự tuân thủ và đúng đắn từ phía các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Theo đó, hành vi bị nghiêm cấm bao gồm những điểm quan trọng như sau:

- Tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài không được thực hiện bất kỳ hoạt động ngân hàng hay hoạt động kinh doanh nào khác ngoài phạm vi được ghi rõ trong Giấy phép do Ngân hàng Nhà nước cấp.

- Tổ chức và cá nhân không phải là tổ chức tín dụng, cũng như chi nhánh ngân hàng nước ngoài, không được thực hiện bất kỳ hoạt động ngân hàng nào, trừ những giao dịch nhất định như ký quỹ và mua bán lại chứng khoán của công ty chứng khoán.

- Cấm tổ chức và cá nhân can thiệp vào hoạt động kinh doanh của tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài một cách trái pháp luật.

- Tại điều 4 của Dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng, Quốc hội đã đặt ra những hạn chế quan trọng về hành vi cạnh tranh của tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Theo đó, mọi hành vi hạn chế cạnh tranh hoặc hành vi cạnh tranh không lành mạnh đều bị cấm, do có nguy cơ gây tổn hại đến việc thực hiện chính sách tiền tệ quốc gia, đe dọa an toàn của hệ thống tổ chức tín dụng, làm ảnh hưởng đến lợi ích của Nhà nước, và làm tổn thương quyền và lợi ích hợp pháp của cả tổ chức và cá nhân. Quy định này không chỉ là một bước quan trọng để bảo vệ sự ổn định trong hệ thống tài chính, mà còn là một biện pháp mạnh mẽ nhằm ngăn chặn mọi hành vi đe dọa đến sự công bằng và minh bạch trong quản lý ngân hàng.

- Tại điều 5, Dự thảo Luật tiếp tục định rõ về việc cấm tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, cũng như các cấp quản lý, điều hành và nhân viên liên quan, gắn kết việc bán sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc với việc cung ứng sản phẩm và dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức. Biện pháp này nhằm đảm bảo tính minh bạch và công bằng, không chỉ trong quản lý tài chính mà còn trong mối quan hệ giữa ngân hàng và khách hàng. Việc tách biệt rõ ràng giữa các sản phẩm và dịch vụ sẽ giúp tăng cường niềm tin của khách hàng và duy trì tính công bằng trong quá trình giao dịch tài chính.

Kể từ khi Luật Các tổ chức tín dụng mới được chính thức thông qua, một bước quan trọng đã được thực hiện để kiểm soát và quản lý hoạt động của các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, cùng với những người quản lý và nhân viên liên quan. Quy định nổi bật trong Luật này là việc cấm mọi liên kết giữa việc bán sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc và việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức.

Điều này không chỉ là một biện pháp đơn thuần hạn chế, mà còn là một bước tiến tích cực hướng tới việc tạo ra một môi trường tài chính minh bạch và công bằng hơn. Việc cấm mọi hình thức liên kết này nhấn mạnh cam kết của quốc gia trong việc bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng và duy trì tính minh bạch trong quản lý ngân hàng. Thay vì chỉ là một biện pháp hạn chế thông thường, quy định này thể hiện sự nhạy bén của lập pháp với những thách thức và rủi ro tiềm ẩn trong lĩnh vực ngân hàng và bảo hiểm. Đồng thời, nó mở ra cơ hội cho sự phát triển bền vững của hệ thống tài chính và tạo nền tảng cho một môi trường kinh doanh lành mạnh và minh bạch.

2. Trách nhiệm của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài bảo vệ quyền lợi của khách hàng

Dựa trên Điều 10 của Dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng, mà Quốc hội đã thảo luận và thông qua trong kỳ họp bất thường thứ 5, quy định về trách nhiệm của tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài được đặc tả để bảo vệ quyền lợi của khách hàng theo các điểm sau:

- Tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài được yêu cầu tham gia bảo hiểm tiền gửi và Quỹ bảo đảm an toàn hệ thống quỹ tín dụng nhân dân theo quy định của pháp luật. Họ cũng phải công bố công khai việc tham gia bảo hiểm tiền gửi tại trụ sở chính và tất cả các chi nhánh của mình, tạo ra một tinh thần minh bạch và tin cậy.

- Để đảm bảo quyền lợi của khách hàng, tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài phải tạo ra môi trường thuận lợi cho quá trình gửi và rút tiền. Họ cần bảo đảm thanh toán đầy đủ và đúng hạn cho cả tiền gốc và lãi của khoản tiền gửi theo thỏa thuận, tuân thủ theo quy định của pháp luật. Điều này giúp xây dựng lòng tin từ phía khách hàng và tạo nền tảng cho mối quan hệ lâu dài và bền vững.

- Tại điều 3 của Dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng, nổi bật là quy định về việc từ chối việc điều tra, phong tỏa, cầm giữ, hoặc trích chuyển tiền gửi của khách hàng, trừ khi có yêu cầu chặt chẽ của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của luật hoặc khi được sự chấp thuận của khách hàng. Biện pháp này không chỉ là một cơ hội để bảo vệ quyền lợi cá nhân mà còn là một cam kết rõ ràng đối với sự riêng tư và tính minh bạch trong quá trình quản lý tài chính.

- Điều 4 của Luật đề cập đến việc thông báo công khai về lãi suất tiền gửi, phí dịch vụ, cùng các quyền và nghĩa vụ của khách hàng đối với từng loại sản phẩm và dịch vụ đang cung ứng. Bằng cách này, tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài tạo ra sự minh bạch và trung thực, giúp khách hàng hiểu rõ hơn về điều kiện và chi phí liên quan đến các dịch vụ của họ.

- Điều 5 của Luật yêu cầu công bố thời gian chính thức của giao dịch và, trong trường hợp ngừng giao dịch tại một hoặc một số địa điểm, tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài phải thông báo trước chậm nhất 24 giờ trước thời điểm ngừng giao dịch. Thông tin này sẽ được niêm yết tại địa điểm giao dịch hoặc trang thông tin điện tử, đảm bảo rằng khách hàng được thông tin đầy đủ và kịp thời, thể hiện tôn trọng và sự chu đáo đối với họ.

Trong trường hợp ngừng giao dịch do những sự kiện không lường trước được, tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài có trách nhiệm thông báo về sự ngừng này, và điều này phải được thực hiện chậm nhất trong khoảng 24 giờ kể từ thời điểm ngừng giao dịch. Thông tin chi tiết về ngừng giao dịch sẽ được niêm yết tại địa điểm giao dịch hoặc trang thông tin điện tử chính thức của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Những biện pháp này không chỉ giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận thông tin cập nhật mà còn là bước quan trọng để duy trì sự minh bạch và tin cậy trong quản lý tài chính. Việc niêm yết thông tin về ngừng giao dịch không chỉ là trách nhiệm pháp lý mà còn là sự tỏ ra tôn trọng và chủ động đối với khách hàng, xây dựng một môi trường tài chính đáng tin cậy và ổn định.

3. Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi) có hiệu lực thi hành khi nào?

Về việc thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế - ông Vũ Hồng Thanh đã chia sẻ về việc điều chỉnh quy định tại khoản 1 và khoản 2 của Điều 209 trong dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi). Cụ thể, theo đề xuất của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), quy định được điều chỉnh như sau:

- Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi) sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 07 năm 2024, trừ quy định tại khoản 2 của Điều này. Điều này không chỉ đặt ra một ngày cụ thể cho việc thực thi Luật mà còn thể hiện sự quyết liệt và chuẩn bị kỹ lưỡng cho sự thay đổi trong hệ thống tài chính.

- Khoản 3 của Điều 200 và khoản 15 của Điều 210 trong Luật này sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2025. Điều này làm rõ hơn về thời điểm thi hành của những quy định cụ thể trong Luật, tạo điều kiện thuận lợi cho các bên liên quan để chuẩn bị và thích nghi với các thay đổi mới.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội, thấu hiểu và thống nhất với đề nghị của Cơ quan soạn thảo, đã đề xuất Chính phủ tăng tốc xây dựng và ban hành các văn bản hướng dẫn liên quan để đảm bảo rằng chúng sẽ có hiệu lực đồng thời với việc Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi) mới được triển khai. Như vậy, với tình hình hiện tại, nếu không có sự thay đổi nào xảy ra, Luật Các tổ chức tín dụng (sửa đổi) mới sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 07 năm 2024, trừ khi áp dụng cho khoản 3 của Điều 200 và khoản 15 của Điều 210, những quy định này sẽ bắt đầu có hiệu lực từ ngày 01 tháng 01 năm 2025.

Ngoài ra, có thể tham khảo: Cấm ngân hàng bán bảo hiểm liên kết đầu tư kèm khoản vay theo Thông tư 67/2023/TT-BTC. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.