1. Loại hình kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường cho phương tiện đường sắt từ 15/3/2024?

Theo quy định tại Điều 4 Thông tư 01/2024/TT-BGTVT (chưa có hiệu lực) thì Theo các quy định hiện hành, quá trình kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường được phân chia thành bốn loại hình chính, mỗi loại đều đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tiêu chuẩn chất lượng và an toàn của sản phẩm. 

- Kiểm tra sản xuất và lắp ráp: Quy trình này tập trung vào việc đảm bảo rằng quá trình sản xuất và lắp ráp diễn ra đúng theo các tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn. Những biện pháp kiểm soát chặt chẽ được thực hiện để đảm bảo chất lượng sản phẩm từ quốc gia sản xuất.

- Kiểm tra nhập khẩu: Loại hình này đặt trọng điểm vào việc kiểm soát chất lượng của các sản phẩm nhập khẩu. Quy trình này giúp đảm bảo rằng sản phẩm nhập khẩu đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật và an toàn cần thiết trước khi được phép lưu thông trên thị trường nội địa.

- Kiểm tra hoán cải: Quá trình này tập trung vào việc kiểm tra các biện pháp hoán cải được áp dụng vào sản phẩm. Điều này bao gồm cả việc đánh giá tính năng, hiệu suất và an toàn sau khi có sự thay đổi hoặc cải tiến sản phẩm.

- Kiểm tra định kỳ: Loại hình này nhấn mạnh sự quan trọng của việc thực hiện kiểm tra định kỳ theo lịch trình được đề ra. Quy trình này giúp đảm bảo rằng sản phẩm duy trì chất lượng và an toàn qua thời gian, đồng thời đáp ứng các yêu cầu cần thiết cho môi trường.

 

2. Đối tượng, điều kiện, nội dung và phương thức kiểm tra của những loại hình kiểm tra

* Quy định về kiểm tra sản xuất và lắp ráp:

Theo những quy định chi tiết tại Điều 5 của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, quy định về Kiểm tra Sản xuất và Lắp ráp đã được đặc thù hóa để đảm bảo sự chặt chẽ và hiệu quả trong việc đánh giá chất lượng của thiết bị và phương tiện sản xuất mới. 

​- Quy định rõ ràng rằng kiểm tra sản xuất, lắp ráp chỉ áp dụng đối với thiết bị và phương tiện sản xuất mới. Điều này nhấn mạnh sự quan trọng của việc đảm bảo chất lượng và an toàn từ giai đoạn ban đầu của sản xuất và lắp ráp.

​- Cơ sở sản xuất được yêu cầu phải chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo sẵn sàng với thiết bị và phương tiện cần thiết để cho phép Cơ quan kiểm tra thực hiện kiểm tra. Điều này đảm bảo rằng quá trình kiểm tra diễn ra một cách suôn sẻ và chính xác.

​- Mô tả chi tiết về nội dung kiểm tra, đặc biệt là việc thực hiện theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Điều này bao gồm cả việc áp dụng các tiêu chí và yêu cầu đặc biệt đối với từng loại thiết bị và phương tiện sản xuất. Chẳng hạn, đối với thiết bị tín hiệu đuôi tàu, nội dung kiểm tra cụ thể được quy định trong Phụ lục I, được ban hành kèm theo Thông tư.

- Phương thức kiểm tra trong quá trình đảm bảo chất lượng và an toàn sản phẩm đã được đặc tả cụ thể để đảm bảo tính chính xác và đầy đủ. Dưới đây là mô tả chi tiết về các phương thức kiểm tra:

​+ Tập trung vào việc kiểm tra từng thiết bị và phương tiện một cách kỹ lưỡng. Điều này bao gồm cả việc đánh giá các thành phần cụ thể của từng đơn vị để đảm bảo chúng đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật và an toàn.

​+ Đối với toa xe đường sắt đô thị, quá trình kiểm tra không chỉ tập trung vào trạng thái tĩnh mà còn bao gồm việc kiểm tra vận hành trên đường khi ghép thành đoàn tàu theo cấu hình khai thác. Điều này đảm bảo rằng toa xe không chỉ đáp ứng yêu cầu khi đứng yên mà còn khi hoạt động trong điều kiện thực tế.

​+ Đặt trọng điểm vào việc kiểm tra mẫu điển hình ngẫu nhiên cho từng lô bộ trục bánh xe. Việc này giúp đảm bảo tính đại diện của mẫu và chất lượng của từng bộ trục bánh xe, đồng thời giảm rủi ro về sự đồng đều và đáp ứng tiêu chuẩn.

* Quy định về kiểm tra nhập khẩu:

Theo những quy định chi tiết tại Điều 6 của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, quy định về Kiểm tra Nhập khẩu đã được xây dựng một cách tỉ mỉ để đảm bảo quá trình nhập khẩu diễn ra một cách đồng nhất và đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn chất lượng và an toàn. 

​- Quy định rõ ràng rằng kiểm tra nhập khẩu áp dụng cho cả thiết bị và phương tiện nhập khẩu mới, cũng như phương tiện đã qua sử dụng. Điều này đặt ra yêu cầu cao về tính đa dạng và đồng đều trong việc đảm bảo chất lượng và an toàn cho cả sản phẩm mới và đã qua sử dụng.

​- Các doanh nghiệp nhập khẩu chịu trách nhiệm chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo sẵn sàng với thiết bị và phương tiện cần thiết để Cơ quan kiểm tra thực hiện kiểm tra. Điều này đảm bảo rằng quá trình kiểm tra diễn ra một cách chặt chẽ và có độ chính xác cao.

​- Mô tả chi tiết về nội dung kiểm tra, theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Các yêu cầu và tiêu chí kiểm tra cụ thể được quy định cho từng loại thiết bị và phương tiện. Chẳng hạn, đối với thiết bị tín hiệu đuôi tàu, nội dung kiểm tra được xác định chi tiết trong Phụ lục I được ban hành kèm theo Thông tư.

- Phương thức kiểm tra này được xây dựng một cách tỉ mỉ và toàn diện để đảm bảo chất lượng và an toàn tối đa cho từng sản phẩm. 

​+ Quá trình kiểm tra đề xuất tập trung vào từng thiết bị và phương tiện một cách cặn kẽ, bao gồm cả đánh giá chi tiết về độ bền, tính năng và tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật. Điều này giúp đảm bảo rằng mỗi đơn vị đều đáp ứng các yêu cầu cao nhất về chất lượng.

​+ Đối với toa xe đường sắt đô thị, quá trình kiểm tra không chỉ giới hạn ở trạng thái tĩnh mà còn mở rộng đến việc kiểm tra vận hành trên đường khi toa xe ghép thành đoàn tàu theo cấu hình khai thác. Điều này đảm bảo rằng sản phẩm không chỉ đáp ứng yêu cầu khi đứng yên mà còn khi hoạt động trong điều kiện thực tế.

​+ Quá trình kiểm tra bộ trục bánh xe tập trung vào việc chọn mẫu điển hình ngẫu nhiên cho từng lô sản phẩm. Bằng cách này, mỗi mẫu được chọn đều đại diện cho chất lượng của toàn bộ lô, đồng thời giảm thiểu rủi ro và đảm bảo tính đồng đều của sản phẩm.

* Quy định về kiểm tra hoán cải:

Theo những quy định chi tiết tại Điều 7 của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, quy định về Kiểm tra Hoán cải đã được đề ra một cách chặt chẽ và toàn diện để đảm bảo tính đồng đều và chất lượng cao trong quá trình hoán cải các phương tiện. 

​- Các cơ sở sửa chữa chịu trách nhiệm chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo sẵn sàng với phương tiện và tạo điều kiện cho Cơ quan kiểm tra thực hiện các nội dung kiểm tra theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Điều này đảm bảo rằng quá trình kiểm tra diễn ra một cách chặt chẽ và chính xác.

​- Phần này tập trung vào việc kiểm tra nội dung hoán cải của phương tiện so với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Quá trình này bao gồm đánh giá chi tiết và đồng bộ hóa với các tiêu chí đã đề ra, đảm bảo rằng mọi thay đổi hoặc cải tiến đều tuân thủ đúng các quy định kỹ thuật.

​- Quy định rõ ràng về việc kiểm tra từng phương tiện một cách cụ thể. Điều này giúp đảm bảo rằng mỗi phương tiện được kiểm tra một cách kỹ lưỡng, từ các biện pháp cải tiến nhỏ đến những thay đổi lớn.

- Quy định về đối tượng kiểm tra hoán cải, như được đề cập trong Điều 8 của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, tập trung vào việc kiểm tra và đánh giá những thay đổi quan trọng trong cấu trúc và chức năng của các phương tiện chạy trên đường sắt quốc gia và phương tiện chạy trên đường sắt chuyên dùng. 

​+ Kiểm tra và đánh giá bội suất hãm, kiểu loại xy lanh hãm, và các bộ phận chịu lực chính của kết cấu thép thân phương tiện như xà đầu, xà kéo, xà gối, xà dọc giữa, xà ngang chính, xà dọc cạnh (trừ trường hợp gia cường để tăng độ cứng vững). Đối với những thay đổi so với thiết kế ban đầu hoặc hồ sơ kiểm tra hoán cải gần nhất, kiểm tra đảm bảo tính an toàn và chất lượng của phương tiện.

​+ Xác định và kiểm tra tính năng, mục đích sử dụng mới của phương tiện dẫn đến việc phải thay đổi cách bố trí và lắp đặt trang thiết bị. Điều này bao gồm việc đảm bảo rằng sự thay đổi này không ảnh hưởng đến hiệu suất và an toàn của phương tiện.

​+ Kiểm tra kiểu loại của động cơ diesel, động cơ điện kéo, máy phát điện chính, máy nén khí, bộ truyền động thủy lực, giá chuyển hướng, bộ móc nối đỡ đấm, van phân phối, và van hãm lắp trên phương tiện. Đảm bảo rằng các thay đổi này tuân thủ các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và không ảnh hưởng đến tính an toàn và hiệu suất của phương tiện.

* Quy định việc kiểm tra định kỳ:

Theo những quy định chi tiết tại Điều 8 của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, quy định về Kiểm tra Định kỳ đã được đặc thù hóa để đảm bảo sự đồng nhất và chất lượng cao trong quá trình kiểm tra của các phương tiện chạy trên đường sắt. 

​- Quy định rõ ràng rằng kiểm tra định kỳ áp dụng cho phương tiện chạy trên đường sắt quốc gia, phương tiện chạy trên đường sắt chuyên dùng, phương tiện chạy trên đường sắt đô thị, cũng như thiết bị tín hiệu đuôi tàu. Điều này đặt ra yêu cầu cao về việc đảm bảo chất lượng và an toàn cho toàn bộ hệ thống đường sắt.

​- Các cơ sở sửa chữa, chủ phương tiện, và chủ khai thác phương tiện chịu trách nhiệm chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo sẵn sàng với thiết bị và phương tiện cần thiết để Cơ quan kiểm tra thực hiện kiểm tra. Điều này đảm bảo rằng quá trình kiểm tra diễn ra một cách chặt chẽ và chính xác.

​- Mô tả chi tiết về nội dung kiểm tra, theo các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Các yêu cầu và tiêu chí kiểm tra cụ thể được quy định cho từng loại phương tiện, đồng thời đảm bảo rằng mọi kiểm tra tuân thủ đúng theo quy định của Cơ quan kiểm tra. Đối với thiết bị tín hiệu đuôi tàu, nội dung kiểm tra chi tiết được xác định trong Phụ lục I, được ban hành kèm theo Thông tư.

- Phương thức kiểm tra được xây dựng một cách tỉ mỉ để đảm bảo tính chính xác và hiệu quả cao trong quá trình đánh giá chất lượng và an toàn của các thiết bị và phương tiện chạy trên đường sắt. 

​+ Quy trình kiểm tra tập trung vào việc đánh giá từng thiết bị và phương tiện một cách chi tiết. Điều này bao gồm việc đảm bảo rằng mỗi thành phần đáp ứng đầy đủ yêu cầu kỹ thuật, đồng thời đảm bảo tính an toàn và hiệu suất toàn diện của từng đơn vị.

​+ Đối với toa xe đường sắt đô thị, quá trình kiểm tra không chỉ tập trung vào trạng thái tĩnh mà còn mở rộng đến việc kiểm tra vận hành trên đường khi toa xe được ghép thành đoàn tàu theo cấu hình khai thác. Điều này đảm bảo rằng không chỉ yếu tố an toàn khi đứng yên mà còn khi hoạt động trong môi trường thực tế.

- Chu kỳ kiểm tra định kỳ, theo hướng dẫn chi tiết tại Phụ lục II, được giới thiệu và áp dụng để đảm bảo sự liên tục và chất lượng trong quá trình vận hành của đầu máy và toa xe chạy trên đường sắt quốc gia. 

+ Kiểm tra định kỳ được quy định chặt chẽ tại Phụ lục II của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, nơi định rõ các bước và tiêu chí kiểm tra định kỳ. Chu kỳ này không chỉ là một quy trình cần thiết mà còn là bước quan trọng để đảm bảo rằng mỗi phương tiện hoạt động trên đường sắt đều tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn và chất lượng.

+ Đặc biệt, việc kiểm tra được tích hợp vào chu kỳ sửa chữa và bảo dưỡng định kỳ của đầu máy và toa xe. Điều này giúp tối ưu hóa thời gian và nguồn lực, đồng thời đảm bảo rằng mọi kiểm tra đều diễn ra đúng thời điểm và đạt hiệu suất tối ưu.

 

3. Quy định về hồ sơ đăng ký kiểm tra bao gồm?

Theo quy định chặt chẽ tại Điều 10 của Thông tư 01/2024/TT-BGTVT, hồ sơ đăng ký kiểm tra được định rõ để đảm bảo tính toàn vẹn và chất lượng.

- Hồ sơ bao gồm đơn đăng ký kiểm tra, được điều chỉnh theo mẫu quy định tại Phụ lục III, được ban hành kèm theo Thông tư 01/2024/TT-BGTVT. Đơn này không chỉ là văn bản chính thức mà còn là bước khởi đầu quan trọng để bắt đầu quá trình kiểm tra.

- Báo cáo kết quả kiểm tra hoặc báo cáo kết quả thử nghiệm được thực hiện theo quy định của quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng. Bản chính hoặc bản sao có giá trị pháp lý, hoặc bản điện tử có giá trị pháp lý, được kèm theo ảnh chụp thể hiện rõ số hiệu, và hình ảnh tổng thể của thiết bị hoặc phương tiện. Điều này đảm bảo sự minh bạch và đầy đủ thông tin về kết quả kiểm tra.

- Với thiết bị, phương tiện sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu, hoán cải, hồ sơ còn bao gồm tài liệu kỹ thuật theo quy định tại Phụ lục IV, ban hành kèm theo Thông tư. Bản chính hoặc bản sao có giá trị pháp lý, hoặc bản điện tử có giá trị pháp lý, đảm bảo rằng mọi thông tin về đặc điểm kỹ thuật của thiết bị và phương tiện được trình bày một cách đầy đủ và minh bạch.

Ngoài ra, có thể tham khảo: Chưa có chứng nhận đăng ký phương tiện đường sắt vẫn được di chuyển. Còn khúc mắc, liên hệ 1900.6162 hoặc gửi email tới: lienhe@luatminhkhue.vn để được hỗ trợ. Xin cảm ơn.