Chính sách mới về bảo vệ thai sản với lao động nữ

1. Bảo vệ thai sản đối với lao động nữ là gì?

Bảo vệ thai sản đối với lao động nữ là một trong những chính sách của Đảng, Nhà nước được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật và đặc biệt là được quy định trong pháp luật lao động hiện hành là Bộ luật Lao động năm 2019. Bảo vệ thai sản đối với lao động nữ là các biện pháp để bảo đảm sức khỏe, điều kiện tốt nhất cho lao động nữ đang trong thời gian mang thai hoặc nuôi con nhỏ. Việc bảo vệ thai sản đối với lao động nữ không chỉ đơn thuần là tạo sự công bằng, bình đẳng giữa các chủ thể tham gia trong mối quan hệ lao động. Mà mặt khác còn giúp cho việc phát triển dân số an toàn, có hiệu quả các mục tiêu đã đặt ra.

Bảo vệ thai sản đối với lao động nữ là các biện pháp áp dụng mà người sử dụng lao động phải thực hiện để đảm bảo quyền của lao động nữ đang trong thời kỳ mang thai và nuôi con nhỏ.

Bảo vệ thai sản đối với lao động nữ có thể đến từ các chế độ làm việc, nghỉ ngơi hay đến từ các phúc lợi về vật chất và tinh thần khác. Hoặc các quyền khác liên quan đến bảo đảm việc làm, bảo đảm thu nhập cho lao động nữ trong thời gian này.

Việc bảo vệ thai sản đối với lao động nữ cũng là thực hiện một trong các chính sách của Nhà nước về lao động như bảo đảm bình đẳng giới; quy định chế độ lao động và chính sách xã hội nhằm bảo vệ lao động nữ. Bảo đảm trách nhiệm của người sử dụng lao động của, Nhà nước và xã hội đối với các lao động nữ để họ vừa có thể hoàn thành nhiệm vụ, công việc được giao mặt khác vẫn làm tròn thiên chức làm mẹ.

2. Bảo vệ thai sản theo quy định của Bộ luật Lao động năm 2019

Thứ nhất bảo đảm chế độ việc làm: Người sử dụng lao động không được thực hiện quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với người lao động nữ mang thai; người lao động đang nghỉ thai sản hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi (căn cứ theo khoản 3 Điều 37 của Bộ luật Lao động năm 2019). Trong gian đoạn này người sử dụng lao động còn không được xử lý kỷ luật lao động đối với người lao động nữ mang thai; người lao động nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi (căn cứ theo điểm d khoản 4 Điều 122 của Bộ luật Lao động năm 2019). Và khi hết thời gian nghỉ thai sản người lao động sẽ được bảo đảm việc làm cũ khi trở lại làm việc mà sẽ không bị cắt giảm tiền lương và quyền, lợi ích so với trước khi nghỉ thai sản; trường hợp việc làm cũ không còn thì người sử dụng lao động phải bố trí việc làm khác cho lao động nữ đó với mức lương không thấp hơn mức lương trước khi nghỉ thai sản.

Thứ hai bảo vệ thai sản đối với lao động nữ được quy định cụ thể tại Điều 137 của Bộ luật Lao động năm 2019, cụ thể gồm các biện pháp sau:

- Không phải làm việc ban ban, làm thêm giờ và đi công tác xa trong thời kỳ thai sản:

Người sử dụng lao động không được sử dụng người lao động làm việc ban đêm, làm thêm giờ và đi công tác xa đối với người lao động mang thai từ tháng thứ 07 hoặc từ tháng thứ 06 nếu làm việc ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, biên giới hải đảo hoặc đối với trường hợp đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi (trừ trường hợp được người lao động đồng ý).

- Được sắp xếp công việc nhẹ hơn đối với lao động nữ trong thời kỳ thai sản:

Lao động nữ làm việc đối với các nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc làm nghề, công việc có ảnh hưởng xấu tới chức năng sinh sản và nuôi con khi mang thai và có thông báo cho người sử dụng lao động biết thì được người sử dụng lao động chuyển sang làm công việc nhẹ hơn, an toàn hơn hoặc giảm bớt 01 giờ làm việc hằng ngày mà không bị cắt giảm tiền lương và quyền, lợi ích cho đến hết thời gian nuôi con dưới 12 tháng tuổi.

- Không bị sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng trong thời gian thai sản:

Người sử dụng lao động không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với người lao động vì lý do kết hôn, mang thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi, trừ trường hợp người sử dụng lao động là cá nhân chết, bị Tòa án tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, mất tích hoặc đã chết hoặc người sử dụng lao động không phải là cá nhân chấm dứt hoạt động hoặc bị cơ quan chuyên môn về đăng ký kinh doanh thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ra thông báo không có người đại diện theo pháp luật, người được ủy quyền thực hiện quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật.

- Được ưu tiên giao kết hợp đồng lao động hết thời hạn trong thời gian thai sản:

Trường hợp hợp đồng lao động hết hạn trong thời gian lao động nữ mang thai hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi thì được ưu tiên giao kết hợp đồng lao động mới.

- Được quyền nghỉ ngơi trong thời gian hành kinh và thời gian thai sản theo quy định:

Lao động nữ trong thời gian hành kinh được nghỉ mỗi ngày 30 phút, trong thời gian nuôi con dưới 12 tháng tuổi được nghỉ mỗi ngày 60 phút trong thời gian làm việc. Thời gian nghỉ vẫn được hưởng đủ tiền lương theo hợp đồng lao động.

- Có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với lao động nữ mang thai:

Lao động nữ mang thai nếu có xác nhận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền về việc tiếp tục làm việc sẽ ảnh hưởng xấu tới thai nhi thì có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động. Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động theo quy định này thì người lao động phải thông báo cho người sử dụng lao động kèm theo xác nhận của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền về việc tiếp tục làm việc sẽ ảnh hưởng xấu tới thai nhi.

- Có quyền tạm hoãn hợp đồng lao động đối với lao động nữ mang thai:

Trường hợp tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động, thời gian tạm hoãn do người lao động thỏa thuận với người sử dụng lao động nhưng tối thiểu phải bằng thời gian do cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền chỉ định tạm nghỉ. Trường hợp không có chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền về thời gian tạm nghỉ thì hai bên thỏa thuận về thời gian tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động.

3. Chính sách mới về bảo vệ thai sản đối với lao động nữ

Lao động nữ nếu đang trong thời gian thai sản và đủ các điều kiện theo quy định thì sẽ được hưởng các chính sách sau đây:

- Được khám chuyên khoa phụ sản ít nhất 01 lần/năm: Theo quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều 21 của Luật An toàn, vệ sinh lao động năm 2015 và quy định tại khoản 1 Điều 80 của Nghị định số 145/2020/NĐ-CP của Chính phủ ngày 14 tháng 12 năm 2020 thì người lao động sẽ được khám sức khỏe ít nhất 01 lần trong một năm, đối với lao động nữ phải được khám chuyên khoa phụ sản theo danh mục do Bộ Y tế ban hành. Khuyến khích người sử dụng lao động tạo điều kiện cho lao động nữ đang mang thai được nghỉ đi khám thai nhiều hơn so với quy định của Luật Bảo hiểm xã hội. 

- Có phòng vắt sữa, trữ sữa mẹ: Theo quy định tại khoản 5 Điều 80 của Nghị định số 145/2020/NĐ-CP thì đối với trường hợp người sử dụng lao động sử dụng từ 1.000 người lao động nữ trở lên thì phải lắp đặt phòng vắt, trữ sữa mẹ tại nơi làm việc. Ngoài ra khuyến khích người sử dụng lao động lắp đặt phòng vắt, trữ sữa mẹ phù hợp với điều kiện thực tế tại nơi làm việc đáp ứng nhu cầu của người lao động nữ và khả năng của người sử dụng lao động.

- Ngoài ra, theo quy định về thực hiện các biện pháp bảo đảm bình đẳng giới thì người sử dụng lao động có trách nhiệm tham khảo ý kiến của người lao động nữ hoặc đại diện của họ khi quyết định những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ và lợi ích của phụ nữ. Khuyến khích người sử dụng lao động thực hiện các chế độ, chính sách đối với lao động nữ tốt hơn so với quy định của pháp luật.

Quý khách hàng có thể tham khảo thêm bài viết tại địa chỉ sau: Chế độ thai sản trong trường hợp sẩy thai? Được nghỉ mấy ngày?

Trên đây là bài viết của chúng tôi, mọi trao đổi quý khách hàng có thể gửi về số Hotline tel: 19006162 hoặc địa chỉ email lienhe@luatminhkhue.vn để được giải đáp. Trân trọng cảm ơn!